13
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Mānabwag
(Marcos 4:1-9; Lucas 8:4-8)
1 Kananyatew a mangaamot, hiyay Apo Jesus, inumalih ya ihtew ha baey a naytiponan lan tatao. Ket nakew yan nikno ha ambay dagatdagatan. 2 Malabong a tubat ye tataon namalibot kana. Kaya-bay nakew yan nilumampat ha bangka. Ket nikno ya, ta ihtew yan mangiadal. Hilay tatao met, ket ampideng hilan ampanlenge kana ha gilid lanom. 3 Malabong ye in-adal na kanla makauli ha pangilalayi.
Hinabi na kanla, “Main maghay māgtalon ye nakew nanabwag nin bini ha pananeman na. 4 Ha panabwag na, main nangaanon bini ye naampag ha dān. Ket hilatin bibini, kinan nin mamanokmanok. 5 Main met nangaanon bini ye naampag ha kadapahan a main maimpih a luta. Ket mapadah yan tinumubo ye bibini, ta maimpih ye luta. 6 Noba ha naamotan hilayna, ket nangalangey boy nangayango, ta mangaababe ye yamot la. 7 Main met nangaampag ha antuboan nin madiwin iilamon. Ket ha tinumubo hilatew a bini, tinumubo hilayna met ye madiwin iilamon. Ket tinugpawan lay tinumubo a bibini. 8 Main met bibini a naampag ha mabona a luta. Ket malambot ye tubo la boy nanawa hila. Main nanawan magatoh, anemapo, boy main tatlompo.”
9 Hinabi na po Apo Jesus, “Hikawon ampanlenge, pakaihipen yo yatin manged.”
Hiyay Tikih nin Pangilalayi
(Marcos 4:10-12; Lucas 8:9-10)
10 Haanin, hinumaley hila kanan Apo Jesus ye mānumbong na. Ket tinepet laya, “Apo, taket ta no mangiadal ka kanlan tatao, ket pawa makauli ha pangilalayi ye paghabi mo kanla?”
11 Nakibat yay Apo Jesus kanla, “Nabyayan kawon pagkataloh nin hiklito nin tungkol ha panakop nan Apo Dioh, noba hilay kanayon, ahe. 12 Ta hiyay taon ampanumbong nin nange na a kaptegan, ket lalo ya po mabyayan nin pagkataloh. Noba hiyay taon ahe ampanumbong nin nange na a kaptegan, agya po hiyay makandin pagkataloh na, ket kowen ya po kana. 13 Kaya-bay pawa makauli ha pangilalayi ye paghabi ko kanlan kanayon. Ta agya po man mamilew hilan mamilew, ket ahe hila makabalay boy agya po man manlenge hilan manlenge, ket ahe hila makataloh. 14 Natupad kanla ye impahulat nan Apo Dioh kanan podopita Isaias hatew,
‘Agya po man manlenge kawon manlenge, ket ahe kawo makataloh
boy agya po man mamilew kawon mamilew, ket ahe kawo makabalay.’
15 Ta hilatin tatao, ket mabyang ye ō la.
Hinakeban lay talinga la boy in-ipleng lay mata la.
No aliwa dayin wanabay, ket makakit ye mata la
boy makange ye talinga la, ket makataloh hilayna.
Ha wanabay, mag-udong hilayna kangko, ket paitaahen ko hila.”*
16 Hinabi na po Apo Jesus kanlan mānumbong na, “Noba minged kawo, ta angkakit yoy andiyagen ko boy angkatalohan yoy anhabiyen ko. 17 Pakaleng-en yon manged ye habiyen ko! Hatew, malabong hilay popodopita boy matoynong a tatao ye malabay makakit boy makange nin nakit boy nange yo haanin. Noba ahe nalyadi yati ha panaon la.”
Hiyay Labay Habiyen nin Pangilalayi tungkol ha Mānabwag
(Marcos 4:13-20; Lucas 8:11-15)
18 Hinabi nan Apo Jesus, “Leng-en yoy labay habiyen nin pangilalayi tungkol ha mānabwag. 19 Hiyay bini ket Habi nin Dioh. Hiyay dān a kinaampagan nin bini, ket hilabay ye tataon nakange nin Habi nin Dioh a tungkol ha panakop na, noba ahe la natalohan. Haanin, nilumateng yay Satanas. Ket inalih na ha puho la ye nange la.”
20 “Ket hiyay kadapahan a main maimpih a luta, ket hilabay ye tataon angkaaliket a nakange boy nananggap nin Habi nin Dioh. 21 Noba ahe ya nanyamot ha puho la. Kaya-bay ha nilumateng ye kaidapan o pangipaloke uli ha pananggap la nin Habi nin Dioh, ket tampol la yaynan tinalingkukolan ye pamteg la. 22 Hiyay luta a antuboan nin madiwin iilamon a kinaampagan nin bibini, ket hilabay ye tataon nakange nin Habi nin Dioh. Noba uli ha malabong a babagay a ampakayootan la boy uli ha pagkapulag la ha kabatnangan, naliwaan laynay Habi nin Dioh a nange la. Kaya-bay ahe ya nakapanawa ye Habi nin Dioh ha bi-ay la. 23 Noba hiyay mabona a luta a kinaampagan nin bibini, ket hilabay ye tataon nakange boy nakataloh nin Habi nin Dioh. Kaya-bay nanawa ya ha bi-ay la. Main nanawan magatoh, main anemapo, boy main nanawan tatlompo.”
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Iilamon
24 Hiyay Apo Jesus, naghabi yayna man nin pangilalayi kanla, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, mailalayi ya ha dinyag nin maghay tao a nanabwag nin manged a bini ha pananeman na. 25 Noba ha madeglem ana, legan angkatuloy hilay tatao, nilumateng yay kaaway na. Ket hinabwagan na met nin lahi nin iilamon ye pananeman haka ya inumalih. 26 Ha tinumubo yaynay bini boy nanawa, nakit met a main iilamon. 27 Kaya-bay nakew hilay iipoh kanan amo la. Ket magha kanla ye naghabi kana, ‘Apo, aliwa nayi a manged ye inhabwag mon bibini? Taket ta main ana met iilamon ha nananeman mo? Way-ihtew ibat ye iilamon?’ ”
28 “Nakibat yay amo kana, ‘Ah! Dapat nan kaaway ko yatew.’ ”
“Haanin, nanepet hilay iipoh kana, ‘Labay mo nayi, Apo, a uloten mi yaynay iilamon?’ ”
29 “ ‘Adey, ta no uloten yo, maka midaman yon maulot ye tidigo. 30 Paolayan yo po angga ha pamupol. Ket kananyatew a panaon, habiyen ko kanan māmupol, “Uloten yo po muna ye iilamon boy pethen haka yo iulam. Pangayadi, pupolen yoynay tidigo, ket ikonin yo ha kamalig ko.” ’ ”
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Makandin Lahi'
(Marcos 4:30-32; Lucas 13:18-19)
31 Naghabi yayna man ye Apo Jesus nin maghay pangilalayi, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, ket mailalayi ya ha pinakamakandin lahi' a intanem nin maghay tao ha pananeman na. 32 Agya pinakamakandi yan lahi', noba no tumubo yan lumake a poon-kayo, ket paghayan yan mamanokmanok ye hahanga na.”
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Pamalbag
(Lucas 13:20-21)
33 Magha po a pangilalayi ye hinabi nan Apo Jesus, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, ket mailalayi ya ha makandin pamalbag a inggameh nin maghay babayi ha tatloy takal nin tapok, ta diyagen nan tinapay. Ket napalbag nan kaganaan yatew.”
Hiyay Panggawi nan Apo Jesus nin Pangilalayi
(Marcos 4:33-34)
34 Pawa pangilalayi ye anggawien nan Apo Jesus ha pangiadal na kanlan tatao tungkol ha panakop nin Dioh. 35 Ha wanabay a pangiadal na, natupad anay impahulat nan Apo Dioh hatew kanan podopita na,
“Maghabi ko kanlan tatao makauli ha pangilalayi.
Habiyen ko kanla ye babagay a nakatayo paibat po ha pinalhowa ye babe-luta.”†
Hiyay Labay Habiyen nin Pangilalayi tungkol ha Iilamon ha Tidigowan
36 Haanin, hiyay Apo Jesus, nilakwanan na hilay tatao. Ket nilumoob ya ha maghay baey. Hinumaley hilay mānumbong na kana. Ket hinabi la, “Apo, habiyen mo man kammi no hinyay labay habiyen nin pangilalayi mo tungkol ha iilamon ha pananeman.”
37 Nakibat yay Apo Jesus, “Hiyay nanabwag nin manged a bini ket hiko a ibat ha langit a in-Anak nin Tao. 38 Hiyay pananeman ket babe-luta. Hiyay manged a bini ket hilay tataon anhakopen nan Apo Dioh. Ket hilay iilamon ket hilay tataon anhakopen nan Satanas. 39 Hiyay kaaway a nangihabwag nin lahi iilamon ket hiyay Satanas met ateed. Hiyay labay habiyen nin pamupol ket kapopohan nin babe-luta. Hilay māmupol ket hilay aanghil. 40 No way-omen lan inulot boy inulam ye iilamon, ket wanabay met ateed lano ye malyadi kanlan hakop nan Satanas ha kapopohan nin babe-luta. 41 Ket hiko a ibat ha langit a in-Anak nin Tao, mangitubol akon aanghil ko. Ket alihen la ha panakopan ko ye kaganaan a pagkahalananan boy hilay kaganaan a ampanyag nin kalok-an. 42 Maitapon hila ha manliyabliyab a apoy. Ket ihtew hilaynan tumangih boy mangiinaet. 43 Noba hilay mangatoynong, kuminlab hila a ba-mon henag nin mangaamot ha panakopan nan Bapa la a Dioh. Hikawon ampanlenge, pakaihipen yo yatin manged.”
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Maalaga a Babandi
44 Hinabi na po Apo Jesus, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, ket mailalayi ya ha maalaga a babandi a ingkali ha luta. Ha nakali yan maghay tao, tinagpenan na yan uman. Ket angkaaliket yan nuli boy inlako nay kaganaan a babandi na. Ket hinaliw na yay luta a kinakitan nan maalaga a babandi ta-omen naya mapagkonin.”
45 Hinabi na po Apo Jesus, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, mailalayi ya met ha dinyag nin maghan mānaliw a ampanapul nin mablin dapah. 46 Haanin, ha nakatapul yan maghay mablin dapah, inlako nay kaganaan a babandi na. Ket hinaliw na yay mablin dapah.”
Hiyay Pangilalayi tungkol ha Kalinah
47 Hinabi na po Apo Jesus, “Hiyay panakop nan Apo Dioh, ket mailalayi ha kalinah a nakakwa nin hadihadi a malanghit. 48 Ha napno anay kalinah, ingguloy lan mānlapet ha gilid dagatdagatan. Ket nikno hila, ta payngilboen lay nakwa lan malanghit. Pinili la hilay makna, ket ingkonin la hila ha pangikunaan. Noba hilay ahe makna, ket intapon la. 49 Wanabay met ateed ye malyadi lano ha kapopohan nin babe-luta. Lumateng hila lanoy anghil, ta ilbo la hilay matoynong a tatao kanlan mangaloke. 50 Hilay mangaloke a tatao, ihapog la hila ha manliyabliyab a apoy. Ket ihtewbay hilan tumangih boy mangiinaet.”
51 Hinabi nan Apo Jesus kanla, “Natalohan yo laweh ye labay habiyen nin kaganaan a hinabi kon pangilalayi?”
Nakibat hila kana, “Awo Apo, natalohan mina.”
52 Haanin, hinabi nan Apo Jesus kanla, “Kaya-bay balang maihtodo nin Bibilin a naadalan nin tungkol ha panakop nan Apo Dioh, ket mailalayi ya ha maghay taon nagkonin nin baey a mangilwah nin bayo boy alan a babandi ha nangihinopan na.”
Hiyay Ahe Pamiha kanan Apo Jesus ha Nazaret
(Marcos 6:1-16; Lucas 4:16-30)
53 Pangayadi nan in-adal Apo Jesus hilatin pangilalayi, inumalih yayna nin yatew a lugal. 54 Nakew ya ha Nazaret a lugal a kinalakean na. Ket nangiadal ya ha pāytiponan lan Jujudio. Ket hilay ampanlenge kana, ampagtaka hila, a wanla, “Way-ihtew nangibat ye kadunongan na boy kapalyadiyan a nanyag nin kapagtakaan? 55 Aliwa nayi a hiyabay ye anak nan māg-alowagi boy hiyay Maria ye indo na? Aliwa nayi a hiyay Santiago, Jose, Simon, boy Judas ye kakatongno na a laki? 56 Boy aliwa nayi a hilay kakatongno nan babayi, ket angkumonin hila met ihti? Way-ihtew na awod nakwa ye wanabay a kadunongan boy kapalyadiyan?” 57 Ket hilay tatao ihtew, ahe la yan biniha ye Apo Jesus.
Kaya-bay hinabi nan Apo Jesus kanla, “Hiyay podopita, ambihaen laya ha agya way-ihtew man a lugal, powidan bengat ha lugal na boy papamilya na.” 58 Ket hiyay Apo Jesus, nangaanon bengat a kapagtakaan ye dinyag na nin yatew a lugal, ta ahe hila ampamteg kana.
* 13:15 Isaias 6:9-10. † 13:35 Kakanta 78:2.