2
Nehe ang naung Lahatala ERoh ing vengbaa
1-2 Nehe Yahudi ang naung ived aaung ba ini vengbanang hula, ꞌPentakostaꞌ* angu veng, nehe emangpi ba Mutu Yesus Eaamulung ang naung taing vengmihi hava nu mi.✡ Mibaroti ini vengmee se burang mi arapi amal hoa emenghula eenar aaribut edadenang. 3 Senge bot ini uuling ateing se emenghula aad huring edadenang ekalambal-kalambal ila ing emangpi nu-nut iong taang. 4 Ing emangpi Lahatala ERoh ing vengbaa. Angmuse ini mulai nehe aabeung ehur eapapahing metma itat mateng, naba ba Roh metma mainang angu eamulung vengmateng.
5 Uanguveng angu, Yahudi enehe toang aabang kanap por alolang mi iipi angu ue hoa Yerusalem mi taing vengkumpul. Iomi vengariak Lahatala Eamulung. 6 Ini na eamal angu vengmee muse, ini hoa mana angu mi taing vengkumpul. Bot ini nu-nut vengmee se ihur ba Mutu Yesus Enehe ang naung vengmateng. Angu ebele ini mijonga. 7 Ing emangpi taninggar, seng muse ini mateng hula, “Ah! Nehe ba mateng ang naung, ing emangpi Galilea enehe. 8 Aarunge etatalang ba pi vengmee se ini pi aabang hur ba nu-nut vengmateng angu? 9 Ping anga, propinsi Partia, Media, Elam, Mesopotamia, Yudea, Kapadokia, Pontus, Asia, 10-11 Prigia, Pamfilia, Masir, Libia bendar Kirene abung angu; ping iiba angu bendar Roma mi hoa; iiba angu Kreta por taang ba hoa; bot Arab mi hoa. Ping iiba Yahudi enehe, bot iiba angu lelang abeung enehe ba agama Yahudi maso tila angu. Aarunge ping emangpi vengmee se, nehe ang naung pihur ba nu-nut metma na mura niang ba Lahatala ening iila angu vengmateng. Baa! Pi mijongat etatabi oo!”
12 Ing emangpi taninggar, senge ini nu-nut itadangtaaning hula, “Etatalang ba ening aulang, ee? Evengbanang hula naba ba angu?”
13 Aarunge nehe iiba angu ijajahi ening. Nehe ang naung hula, “Ee! Ekang iuuling ekang! Se ing angu, naboa ba ue!”
Petrus Ana nehe toang iat mateng
14 Angmi angu Petrus bot Mutu Yesus Eetvala aabeung arinu belta nu angu di ue. Angmuse, ana tahit nehe toang ba ue ang mi taing vengkumpul angu iat mateng. Ana amal aeelet iat hubai hula, “Nimang iimal, niva iimal, bot nekaku naung! Ing ba Yahudi enehe, bot iing ba hoa bendar Yerusalem anga mi mihi! Iiavel helet aaung-aaung senge ne mateng anga vengmee, se na hula hur aaung-hama metma iing emangpi veng iiat hubai. 15 Iini ekang vengiiomit hula nehe anga naung ue naboa ekang. Bae aulang niang! Vengani, se nehe iiba bae kukuaveng naboa niang. Se anga uhavede oda turinu! 16 Iini vengmee se nehe anga naung iihur ba nu-nut metma itat mateng. Emolo angu alang: Uanguveng, Lahatala Ana Ehurvala Yoel Aing metma na anga vengbanang iilat, hula:
17 ꞌLahatala vengbanang hula, “Eningse ved evengseng muse,
Na Ne Roh angu bokong metma nehe emangpi enang,
Iioal mehal bot iioal jangu ang naung,
eningse Na metma Ne etvala ening.
Iinehe kuar ang naung,
eningse naba ba Na metma itubing angu ini uuling ateing.
Bot iinehe boma ang naung,
eningse naba ba Na hula metma itubing angu ini vengiipal.
18 Ila ved hula evengseng angumi se,
Ne malea ang naung Na Ne Roh metma ma inang.
Na metma mehal di emangpi enang,
Bot Na metma jangu di emangpi enang.
Naba ba Na metma iat hubai angu eningse ini vengmateng.
19-21 Eningse Lahatala Eved hoa. Aarunge ved angu bae hoa jedung se,
ematurat Na na muraniang ang naung ening doe atelat burang mi.
Na mura niang emenghula ved aamina edadenang;
bot uuru di tenat emenghula ve edadenang.
Na bot na emangpi ba mura niang angu por alolang anga taang ening.
Na angu naung, emenghula ve, bot aad edadenang, ehara tutung bot ebanak di ava apaleteng emenghula bano edadenang.
Eningse Lahatala Eved eele ba mura niang angumi se, nehe ba Lahatala Abanang etatabit ot ioang moling,
angu ba Lahatala Ana ing ening lohi.ꞌ ”✡
Aing angu, ba turangmi Yoel vengbanang iila.
22 Nekaku naung iing ba Israel enehe! Iavel hele senge naba ba na hula vengbanang anga vengmee. Lahatala Ana Yesus Nasaret enehe angu matubing iila. Ni ateing iilat hula, angu etabi, se Lahatala Ana Ekavasa metma Yesus enang Ana na mura niang ening ni uuling nieng taang ateing iila. Iing di na anga uuling ateing iila, se Yesus Ana iihahama mi na mura niang ang naung ening iila. 23 Aarunge iini Aing ening Ana aamina. Nehe jasi ang naung iimampi hama-hama Aing metma leut vengpaku. Emangpi ba iini ening metma Yesus adana angu, turang jamang mi Lahatala vengbanang iila, se etabit Eomi eamulung angu ebele.✡ 24 Iini ening aulang senge Ana etatabit vengaamina. Aarunge Lahatala bae vengkilang Yesus aaminat milalu niang. Se, Lahatala Ana Aing vengahit metma aaminang ekavasa angu eahalang, bot Lahatala Aing ening bale aabeta. Se aaminang ekavasa bae Aing vengtahang niang angu ebele.✡
25 Turang jamang mi raja Daud ana hurak iilat metma Yesus adana angu hula alang:
ꞌNa ateing se Lahatala kilang ue nat toang pina,
angu ebele na nu bae bisat nabaang
jadi niang, se Lahatala kilang ue naing veng.
26 Angu ebele nomi mang eele;
base na Aing tajaning Aing palevang,
bot na kilang Aing anguba ading.
27 Ana bae noramana vengkilang nehe aamina ang naung imana mimihi niang.
Bot Lahatala bae Enehe Hamulang ebaring angu vengkilang daang omimi manisa niang.
28 Aabetang evia emamolo angu Lahatala metma netubing iila.
Angu ebele nomi mang eele,
se, Lahatala ue nat toang pina angu ebele.ꞌ✡
Anguba turang mi raja Daud hurak iila.
29 Nekaku naung neserang naung! Angase naba ba, metma boma Daud adana angu na metma iiat mateng tarang. Raja Daud angu aamina tila, bot aing taloul iila. Edaang angu jedung ue pi hahama mi hoa vede ved anga venghili. 30 Raja Daud angu di, Lahatala Ehurvala ba nu. Bot ana ateing se, Lahatala Ana at palai tila hula, etabaning angu nu eningse parenta pina, aing angu Nehe ba turangmi Lahatala matubing iila.✡ 31 Uanguveng, Daud ana naba ba ue apang oat hoa sehi angu euuling. Bot metma Nehe ba Lahatala Ana vengpalai tila hula gahing hoa adana di ematurat Daud ana vengbanang. Eningse Nehe angu aamina, aarunge Ana bot bale aabeta. Bot Daud di vengbanang hula Nehe angu Lahatala bae vengkilang nehe aamina ang naung imana mi mihi niang, bot Ebaring angu di bae manisa niang.
32 Nehe ba Daud vengbanang angu, benang ba Yesus angu! Eamina omimi angu Lahatala Aing ening bale aabeta tila, bot Ebale aabeta angu ni uuling nieng taang ateing iila! 33 Bot angase Lahatala Ana Yesus Aing ohi senge pangka mieele-mibalolu angu pina tila. Angu ebele Ana doe mana ba Lahatala vengharaka tila angu mi mihi. Bot Imang ERoh Hamulang angu, Imang metma ma Enang iila, turang mi Lahatala palai tila angu eamulung. Angu ebele Yesus Ana ERoh Hamulang angu, metma ping di mapinang. Base, vede anga iini vengmee bot iini uuling ateing iila se, Lahatala Ana ERoh metma maninang iila angu ebele. 34 Daud bae sorga mi mida niang, aarunge ana hurak hula,
ꞌLahatala Ana ne Manaing angu At mateng hula,
“Aana Netene oa angmi mana ba Na vengharaka tila angumi mihi,
35 sampe Na ening nehe ba omi metma Eekakurang ang naung emangpi iora vengholong bot Aaing vengtou.ꞌ ”✡
36 Angu ebele Israel enehe ang naung emangpi malekang ateing hula Yesus ba iini metma leut vengpaku ening aamina angu, Aingba Kristus, Nehe ba turang mi Lahatala Ana vengpalai hula gahing hoa angu. Bot Aingba piManaing Eele-balolu!”
37 Vengmeet aulang muse, nehe ang naung iomi etatabit bae sanang niang. Angmuse ini Petrus bot etvala aabeung ang naung iadangtaaning hula, “Kaku naung! Ni malekang naba ba ening hengi?”
38 Angmuse Petrus ibalet hula, “Iini malekang iiava vengbaroti, sengila ba bale Lahatala amulung. Iini malekang hoa senge nehe jar metma iing sarani hengi, aulange matubing hula, iini bot bale Yesus Kristus Evia aabetang angu eamulung iila. Angu di bot matubing hula, iiahalang ang naung Lahatala vengahi tila. Sengiila ba Lahatala Ana ERoh Hamulang angu metma maiinang.
39 Se na angu Lahatala vengpalai angu metma nehe emangpi ba metma Enehe ening iila angu mainang. Ening aulange, Epalai angu, metma maiinang bot iitabaning ang naung di inang. Ana bot palait metma nehe aabeung ang naung di inang.”
40 Petrus jedung iat mateng aavening vengbanang hula, “Angase aabetang via emamolo angu nehe toang iabar ma enang iila. Angu ebele iini malekang iiava vengani, senge iini ekang nehe jasi ahala ang naung ivia angu eamulung ekang. Aarunge iini malekang Lahatala Evia molo anguba eamulung. Ening aulange Lahatala Ana iing ening lohi bot At aabeta ejajehing.”
41 Angmuse nehe toang ang naung Petrus emateng metma iadana angu ini metma iomi mi tila. Angmuse ini Yesus Evia aabetang angu amulung, bot ini banang senge nehe jar metma ing sarani. Ved angu veng nehe ba omi metma Yesus vengaanamang angu ribu tue. 42 Ini nehe aabeung ba Yesus Amulung angu iat taing vengkumpul hama-hama. Ved kakanap ini kalakat Mutu Yesus Egahingvala ang naung ivomung angu venghele. Ini sambajang hama-hama. Bot naadang hama-hama.
Nehe omi Lahatala vengaanamang ang naung iabetang elamal-etahi
43 Mutu Yesus Eetvala ang naung tanda herang toang ening anguba nehe emangpi jonga bot iuangmari. 44 Nehe ba Mutu Yesus Evia aabetang eamulung ang naung taing veng mana nu mi mihi bot aabeta tominu-tahanu, bot naba ba ing veng angu ini paket hama-hama.✡ 45 Senge iiba angu ibarang bot ikavasa ang naung aabali, sengee eseeng angu ini metma nehe ba omi metma Lahatala vengaanamang ang naung inang. 46 Ved kakanap ini Lahatala Ehava Hamulang mi taing vengmihi. Iomi mang lebal angu ba ini naadang teamulung hava nu mi ila hava nu mi. Bot ing emangpi aabeta toang-mamoling, bot ini bae iatang aanamang niang. 47 Ved kakanap ing emangpi tajaning-palevang at mida Lahatala enang bae esia-epodu veng niang. Nehe ba bae ing veng hama-hama niang ang naung di emangpi ing vengsanang etatabi. Ved kakanap Lahatala Ana nehe ening lohi, angu ebele nehe ba omi Mutu Yesus vengaanamang angu tatoang-tatoang.
* 2:1-2 Nehe Yahudi eved eele Pentakosta angu, gare se mulai ved eele Paska mi, minggu bititu maveng. Aulange pi ateing hula Mutu Yesus eaamina angu mietang ari iising iila. ✡ 2:1-2 Imamat 23:15-21; Ulangan 16:9-11 ✡ 2:19-21 Yoel 2:28-32 ✡ 2:23 Matius 27:35; Markus 15:24; Lukas 23:33; Yohanes 19:18 ✡ 2:24 Matius 28:5-6; Markus 16:6; Lukas 24:5 ✡ 2:28 Mazmur 16:8-11 ✡ 2:30 Mazmur 132:11; 2 Samuel 7:12-13 ✡ 2:35 Mazmur 110:1 ✡ 2:44 Kisah Para Rasul 4:32-35