Yesus e Sudia Aneng Fian so, Selusalem Abiw Mutuk Fian so, Ka kel Kakamale em Sang te.
11
(11:1–12:50)
Alasalus em Sang te.
1-2 Beli, wakamin kunum mak alenale kale. Kunum beem wiin e Alasalus ete kale. Eso, akalem waneng aul alew Malia so Malta so, yengmel alemsal bi Betani abiw mutuk ka alenaliw kale. Ibik ete, Malia u kamge eisneng mak kuluko, Yesus em yan dim busel kuolewsomi, em yan e ukalem kak kon so yewel yewel kelewui, yan singgel be tiowse kale.* 3 Keko beli, awkolon uso i Yesus elo weng kal de uneko, bokolewomeliw: “Kamok kutaka! Kom ibolow fian dulewkabelew kakunum e wakamin fian kuluko, be te!”, dangsiliw kale. 4 Dangiwi, e bokolomele: “Em wakamin fian beem mongom ete e nam kuane te. Kate kawtiw i Sunbin-Got so, akalem Sunbin-Min nakati nulum num kitil fian atemeko, beem mongom ete nu wiin fian kulokoluw kasike.”, angse kale.*
5 Kate, Yesus e Malta so, awkolon uso, Alasalus eso, kais yengmel alemsal biilo ibolow mutuk fian duyemse kale. 6 Duyemse kate, e im bokolewsiliw weng kal be kiliko, fongate akate geleweko, im mit elo uninba kesomi, ka belei, alew ding kese kale.
7 Keko beli, e akalem gelewkabiliw kunum ilo bokoyemomele: “Kame akate, nu iti Sudia aneng fian kalo unuma!”, yangse kale. 8 Yangei, i bokolewomeliw: “Kukuyemin kunum kutaka! Suda kawtiw num kak yetebiliw kunum i kulo ‘Tum so kenuma o!’, kangsiliw akate, kame kusik iti ka unokolew a?”, dangsiliw kale. 9 Dangiwi, e yan weng bokoyemomele: “Yu kilele ibolow fukunina! Aneng danei, ataan teleko, iti tem dokong ange ding dim kabalak e, kunum waneng i taw ding kel kakabomeliwi, ataan em ailbin so unemkabiliw kasike, i mesesem im deiw kulfili alakabe eisneng be kilele kiin so atemeko, nam kuminiw te. 10 Kate, kutiliw ding kakabiliw kawtiw i ataan ailbin banim kasike, i yan tung angeko, kuminokoliw te.”, yangse kale.
11 Yangeko, Yesus e iti weng mak bokoyemomele: “Nakunum Alasalus e akaleko, be te. Kame, ne uneko, elo dawkalfoloki te.”, yangse kale. 12 Yangei, akalem gelewkabiliw kunum i bokolewomeliw: “Kamok kutaka! Akal kolewbe tewe, wakamin be elo kolewei, e iti ken keko, baba teinoke te.”, dangsiliw kale. 13 Dangsiliw kate, i Yesus em ‘Alasalus e kuanse te.’, yange weng be kilele dolon kelinba keko, ibolow fukunomeliw: ‘Kame Alasalus e sak akalbe kai!’, yangei, i ibolow fukunsiliw kale. 14 Im ibolow fukunsiliw ding dim bakate, Yesus e kilele weng kaim dim bokoyemomele: “Alasalus e atin kuw kuanse te. 15 Ne eso binba keko, elo dokolewinba kebi kate, ne yom dulum elo fukuneko, kalfongbi te. Nimtew angom? Yu nem kaneloki eisneng atemeko, fein ibolow kulokoliw kasike. Kate kame, elo atebam unuma o!”, yangse kale. 16 Yangse ding dim bakate, mak gelewkabe kunum mak em wiin e Tomas e mali gelewkabiliw kunum ilo bokoyemomele: “Kenka. Nukati uneko, eso Suda kawtiw im teing dim kuanuma o!”, yangse kale. Tomas beem wiin mak e Didimus* ete kale.*
17 Keko beli, Yesus so, akalem gelewkabiliw kunum iso, alik alik im fein Betani abiw mutuk kalo uneko, mewso kesiliw ding dim bakate, i weng kal mak kililiwete: “Alasalus e atin kuw kuaneko, fomkamin dim kel selei, ketket teben kel ding kebe kai!”, angiwi, i kilisiliw kale. 18 Betani abiw mutuk be Selusalem abiw mutuk fian em singam ba, mewso mewso† kasike, 19 abiw mutuk fian beem kasel banban ikati fom am kalo uneko, Malia so, Malta uso, waneng alew ilo “Yetebam unuma o!”, angeko, uso im sakik ibolow be menew keyemomin unsiliw kale.
20 Kaneko beli, Malta u kililute: “Yesus e talbe kai!”, angiwi, i kiliko, Malia ulo am ka kel koumeko, deiw dililewkem unsu kale. 21 Deiw tele tele kesomelui, u em mit teleko, bokolewomelu: “Kamok kutaka! Ku kale kel bew tewe, nem nawkunum be kuaninba kebe tew te. 22 Kate kame akati, ne kal kelite: Nomin eisneng mak ku Sunbin-Got elo dakalalew tewe, e fein kulo dukemoke te.”, dangsu kale. 23 Dangui, e yan weng bokoumomele: “Ku kilele kililolewka! Kom kunum aul be iti baba teinoke kasike!”, wangei, 24 u yan weng bokolewomelu: “Feinka! Ne kal kelite: Fefe ding em kunum waneng alik alik iti baba teinokoliw ding dim kabalak e, bakati finik so keko, baba teinoke te.”, dangsu kale.* 25 Dangui, Yesus e bokoumomele: “Nakalem ete yemkalfolomin so, finik so keko, sunsun bin so beem mongom kayak nete te. Nimin kunum waneng ite mak nelo ‘Fein!’, nangiw tewe, im kal e banimoke kate, im finik e nam banime te. I diwkuw diwkuw finik so bókoliw te. 26 Ku kilele kilila! Nimin kunum waneng ite mak kame finik so keko, nelo ‘Fein!’, nangiw tewe, diwkuw diwkuw nam kuaniw te. Ku nem kangbi weng be kiliko, ‘Fein!’, nangbelew sako?”, wangse kale. 27 Wangei, u yan weng bokolewomelu: “No! Kamok kutaka! Ne ‘Fein kai!’, kangite: Ku Sunbin-Got em Min Mesaya kute te! Ku Sunbin-Got em kawin dim kaleelo kamdase kunum kute te!”, dangsu kale.*
28 Dangsu ding dim bakate, u Yesus elo koleweko, awkolon Malia um fukun uneko, awkol kentem weng mak bokoumomelu: “Nukalem kukuyemin kunum teleko, gaakembe te!”, wangsu kale.
29-30 Wangbu ding dim bakate, Yesus e Betani abiw mutuk kawtem telinba kese kate, Malta um deiw tele tele keko, eso weng bokosu dim ka kel bise kale. Kasike, Malia u fongate akate kalo yako uneko, Yesus em fukun unsu kale. 31 Keko beli, Malia uso fom am ka bomi, uso sakik kulusiliw Suda kawtiw i um kanesu be atemeko, “U fongate akate moko, am koleweko, kut elo unu kai!”, ange ange keko, ibolow fukunomeliw: “Fomkamin dim elo uneko, ka kel amomin unu sako!”, angeko, ulo wenggelew unsiliw kale.
32 Kaneko beli, Malia u Yesus em mit mewso teleko, katin bukbuk angeko, bokolewomelu: “Kamok kutaka! Ku kale kel bew tewe, nem kunum aul e kuaninba kebe tew te!”, dangsu kale. 33 Dangui, e uso, Suda kawtiw uso talsiliw kawtiw iso, alik alik ilo yetemete: “Amemin fian fian mak kebiliw kai!”, angeko, ibolow tiaktiak keko, ibolow tem ete digaka keyemse kale. 34 Keyemsomi, dakalalomele: “Yu fom be nal kel duku kembiliw a?”, yangei, i yan weng bokolewomeliw: “Kamok kutaka! Ku nuso teleko, atema!”, dangsiliw kale. 35 Dangiwi, Yesus akati amese kale. 36 Amese kasike, ka biliw Suda kawtiw i em ameme be atemeko, bokolomeliw: “Ibe! E elo ibolow mutuk fian dulewse kai!”, angsiliw kate, 37 mali kawtiw i bokolomeliw: “Nimtew angom ete kunum be kiin sukul so kunum beem kiin kilelewse kate, kunum kaleelo dokolewinba kelewei, e kuanse ya?”, ange ange kesiliw kale.*
38 Keko beli, Yesus e akalem ibolow tem ete iti digaka keko, fomkamin dim elo unse kale. Fomkamin dim be tum tem kelei, i beem abisom dim ka kel tum sel so kasi kolewsiliw kale. 39 Kame, Yesus e bokoyemomele: “Tum tem beem bontem dim kasi kolewkabe tum be bulbulun de unina!”, yangse kale. Yangei, kuanse kunum beem waneng aul Malta u bokolewomelu: “Ketket teben kel ding kelei, e kuanei, nu elo kale kel dawku kolewko, buluw te. E kilon kembe kasike, einteng so keloke te!”, dangsu kale. 40 Dangui, e yan weng bokoumomele: “Sua kel bokokemomeli: ‘Ku nelo ‘Fein!’, nangew tewe, ku Sunbin-Got em kitil so auk so keloke eisneng be fein atemokolew te!’, kange kembi kasike kame, ku nem yangbi weng be gelewolewka!”, wangse kale. 41 Wangei, i kiliko, tum tem kasi kolewkabe tum be bulbulun deko, kolewsiliw kale.
Keko beli, Yesus e abiil tikin katem elo atemeko, bokolomele: “Aatim kutaka! Ku nakalem weng diwkuw diwkuw kilikabelew kasike, ne kulo kame akati ‘Weso Seyo!’, kangi te. 42 Ne kilele kal kelite: Ku nem weng diwkuw diwkuw kilikabelew kate, ne ka biliw kawtiw biim dulum elo weng kale kaim dim bakakembi te. Ne ibolow fukunomeli: I kaneloki eisneng be kilele atemeko, ‘Fein ku nelo namdaselew kai!’, nangoliw kasike.”, angse kale. 43 Angesomi, kitil kuw gaaneko, bokolomele: “Alasalus kutaka! Fongate akate kut matem tala o!”, dangse kale. 44 Dangei, kuanse kunum be fein kut elo talse kale. Fomkamin dim dukusiliw ding dim kabalak e, i akalem teing o, yan o, kiinguen o, alik alik be ilim so kasi kolewsiliw kasike, e kame eingge kolewsiliw beso kut elo talse kale. Telei, Yesus e ka biliw kawtiw ilo bokoyemomele: “Ilim be silel kolewiw kano, emikel unoka!”, yangse kale.
“Makmak Kunum Kawtiw Alik Alik im Gomet Kuanoka!”, Angsiliw em Sang te.
45 Kanese kasike, Malia uso bisiliw Suda kawtiw banso i Yesus em kanese eisneng be atemeko, “Fein!”, dangsiliw kate,* 46 mali kawtiw i Falisi kunum im dim uneko, kanele eisneng be bokoyem unsiliw kale.* 47 Bokoyem unsiliw kasike, Sunbin-Got em am yol em kunum ayem sel so, akalem angin iso, Falisi kunum iso, alik alik bi Isalael kawtiw im kak yetebiliw diwyemin kunum ilo gaayemiwi, i teliwi, alik alik i makuw bongguko, weng bokolew bokolew kelomeliw: “Yutaka! Kunum kale kitil so auk so eisneng banso mak kele kasike kame, nu em dulum elo nono kelokoluw a? 48 Yu ibolow fukunemoliwka! Kunum be kitil so auk so eisneng makso makso kele tewe, kawtiw banban i elo ‘Fein!’, dangokoliw te. Dangiwi, Ulom abiw mutuk fian em wonuk so kunum i teleko, num Sunbin-Got em am yol aluwbabuluw aluwbamin beso, num kawtiw ilo yetebuluw aluwbamin beso, num aluwbamin alik alik be num teing dim elo takalako, Isalael kawtiw alik alik nulo fein yenokoliw sako!”, ange ange kesiliw kale. 49 Kesomeliwi, beem itol em am yol em kunum ayem sel bise kunum be im mutuk ka kel moko, weng mak bokoyemse kale. Kunum beem wiin e Kaiafas ete kale. E bokoyemomele: “Ibolow benemin kunum yutaka! 50 Yu kilele ibolow fukuneko, nem yulo yangoki weng kale gelewemoliwka! Makmak kunum mak kawtiw alik alik num gomet em dulum elo kuane tewe, alik alik mali nu ken abin kulusomeluwi, Ulom abiw mutuk fian em wonuk so kunum i kawtiw banso mak nam yeniw te.”, yangse kale.
51 Bakalem itol ding dim bakate, Kaiafas e Sunbin-Got em am yol em kunum ayem sel kebise kasike, e akalem ibolow fukunin kuw bokolinba kese kate, Sunbin-Got em bontem dim bakamele kunum kese kale. Kate, em yangse weng beem mongom ete e kilele akokow kese kale. Weng beem mongom alew bi kanekote: Mak e, Yesus e Suda kawtiw im dulum elo kuanoke te. 52 Mak e, Yesus e aneng aneng angom ka biliw Sunbin-Got em angin alik alik ilo gaayemeko, akalem angin makmak keyemomin beem dulum elo kuanoke te.* 53 Isalael im kak yetebiliw kunum i Kaiafas beem yangse weng be kilisomeliwi, beem ding dim elote, Yesus em dulum elo “Nu elo aluw kano, e kuanoka!”, angeko, elo alomin deiw fensiliw kale.*
54 Kanesiliw kasike, Yesus e Sudia aneng fian kasel im kiin dim e kaim dim kuw kakaminba keko, yawal yawal kesomi, kawtiw banim aneng mak em mewso alakabe abiw fong gel mak Efalaim kalo uneko, akalem gelewkabiliw kunum iso ka bise kale.
55 Beem ding dim bakate, Abanggayemse Ding ibolow fukunkabiliw ding iti mewso kese kasike, kawtiw banban i ikalem abiw abiw koleweko, Selusalem abiw mutuk fian kawtem elo unsiliw kale. Unesomi, “Nu Sunbin-Got em kiin dim e iti kiol kuw kunum waneng kebuluw kai!”, angeko, Sunbin-Got em am yol dim ka kel iti kiol kuw keyemin kukuw gelewsiliw kale. 56 Kaneko beli, ka biliw kawtiw i Yesus elo fen anung anung kelewsiliw kale. Kelewsomi, Sunbin-Got em am yol aneng ka kel moko, bokolew bokolew kelomeliw: “Yu nimtew ibolow ete kuw fukunbiliw a? E finengdako, teinkabuluw ding kaleelo toloke sako?”, ange ange kesiliw kale.
57 Beem ding dim bakate, Sunbin-Got em am yol em kunum ayem sel so, akalem angin iso, Falisi kunum iso, alik alik i kitil weng mak dukuko, bokolomeliw: “Nimin kunum waneng ite mak kal keliwete: ‘Yesus e ka kel be kai!’, angiw tewe, i nulo weng kal bokoyemoliwka!”, yangsiliw kale. Nimtew angom? I elo sok am tem elo da kolewomin ibolow kesiliw kasike.
* 11:1-2 Iluk 10:38-39; Sion 12:1-8 * 11:4 Sion 9:3 * 11:16 11:16 Wiin beem mongom ete “Awang Aul”. * 11:16 Mak 14:31 † 11:18 11:18 Alemsal kilomita emdiw te. * 11:24 Sion 6:40 * 11:27 Sion 6:69 * 11:37 Sion 9:6 * 11:45 Sion 7:31 * 11:46 Iluk 16:31 * 11:52 Sion 10:16 * 11:53 Sion 5:18