16
Timotinöŋ Pol aka Sailas yetpuk toroqeyök.
1 Polnöŋ liliköba anda mala taon qetŋiri Derbe aka Listra miaŋgöreŋ aŋgorök. Listra aŋgota miaŋgöreŋ gwarek kun qetŋi Timoti miwikŋaiyök. Namŋan Juda urumeleŋ ambia ahökmö, iwiŋan Grik azia. 2 Polgö azi alaurupŋan Listra aka Aikoniam malgeri, yeŋön Timotigö könaŋi jim ölöwaka jiget mörök. 3 Mewö jiget möta waŋgiri mohotŋe anmamgö mörök. Mi mörökmö, Timotigö iwiŋan Grik azia malöhi, mi körekŋan möt teköget aka miri gölme miaŋgöreŋ Juda ambazip gwötpuk malget. Miaŋgöra yeŋön Pol jim waŋgibepuköra Timoti waŋgita Anutugö aiwesökŋi sileŋe yandiyök. 4 Yandiiga anda taon aka miri dop aŋgotkeri, miaŋgöreŋ Jerusalem mindimindiri totokogö keuŋi jiget. Aposol aka Jerusalem urumeleŋ könagesögö jitŋememe yeŋön keu jöhöm köhöigeri, mi wuataŋgömegöra jim kutum eŋgiget. 5 Mewö lilikögetka Jisösgö könagesöŋi könagesöŋi miri dop malgeri, yeŋgö mötnaripŋinan köhöiyök. Mewö köhöiba Buŋa keu jigetka tosatŋan uruŋini meleŋda wehön dop kam toroqegetka kambuŋinaŋgö jaŋgöŋan qariba öŋgöyök. Mewö.
Anutunöŋ Pol gaunöŋ kutum wasöriga Yurop anget.
6 Liliköba mala “Eisia prowinsnöŋ anda Buŋa keu jim asaribin,” jigetmö, Uŋa Töröŋan soŋgo ala aŋgön köl eŋgiyök. Miaŋgöra yeŋön toroqeba anda Frigia aka Galesia prowins yahöt mi öne kutuba etkoŋgita anget. 7 Anda mala Misia gölme göraŋe aŋgota Bitinia prowinsnöŋ aŋgotpingö mötketmö, Jisösgö Uŋa Töröŋan miaŋgöreŋ anmegö urumohot qahö ahök. 8 Urumohot qahö aiga mosöta anda Misia gölme öne kutuba köwet jitŋe geba Troas taonöŋ aŋgotket. 9 Troas aŋgota suŋgem gaun ahögetka Anutunöŋ Pol kutum wasöriga imut kun kewö ehök: Yurop azi kunŋan Masedonia likepŋe kinda ohola kewö jiba köuluköm waŋgiyök, “Gi mönö köwet kutuba Masedonia gölmenöŋ kaba bauköm neŋgiman.”
10 Polnöŋ jemeleŋ imut mi ehiga nini miaŋgö könaŋi kewö möt kutuba jiin, “Anutunöŋ mönö neŋgohola köwet kutuba Yurop uruŋe anda Ölöwak Buŋa Masedonia prowinsnöŋ jim asarim eŋgibingöra jiza.” Mewö jiba miaŋgöreŋök mosöta anbingö mötmöriba amqein. Mewö.
Filipai ambi Lidianöŋ uruŋi meleŋnök.
11 Neŋön amqeba geba waŋgenöŋ öŋgöinga opo seri öröba möröreŋgögetka luhutnöŋ naŋgöi Troas siti mosöta anda diŋdiŋanök Samotres gölme jölanŋe aŋgorin. Aŋgota ahöba miri giaŋiiga toroqeba anda Neapolis sitinöŋ aŋgorin. 12 Miaŋgöreŋ aŋgota waŋgenöhök eta köna anda Filipai sitinöŋ aŋgorin. Rom ambazip yeŋön mönöwök kaba Filipai siti mi memba miaŋgöreŋ malmal tatatŋini algetka Masedonia prowinsgö siti ketaŋi ahök.* Nini Filipai aŋgota wehön tosatŋi miaŋgöreŋ malin.
13 Miaŋgöreŋ mala Sabat kendonöŋ siti kiripo yaigepŋe anin. Miaŋgöreŋ anda Juda yeŋön o sakŋe tokoba Anutu köulukömakzei, mewö mötmöriba geba rowoŋqeqe kunöŋ anin. Anda ambi tokoba tatkeri, i eŋgeka tata eraum möta Anutugöreŋ Buŋa keu yeŋgöra jiinga mötket. 14 Mötkeri, yeŋgö sutŋine ambi kun qetŋi Lidia malök. Yaŋön Taiataira sitinöhök Filipai kaba opo pisikŋi gugakgugak aködamunŋambuk tokoba bohonŋi memegöra ala malök aka Anutu waikŋi memba möpöseiba malök. Kembunöŋ uruŋi mem amqeiga Polnöŋ keu jiyöhi, miaŋgöra sihimŋan ahui kezap ala möta aŋgön kölök. 15 Aŋgön köli nanŋi aka saiwaurupŋi o melun mem eŋgiinga qesim neŋgiba kewö jiyök, “Iŋini nöŋgöra ‘Kembu möt narizal,’ jize ewö, mönö ölöp kaba nöŋgö mire öŋgöba tata nene nemba ahöme.” Mewö jiba kapaŋ köla qesim neŋgiyök. Mewö.
Pol Sailas yetkön kösö mire tarohot.
16 Nini nalö kunöŋ köuluk rowoŋqeqeŋe gebingö köna namŋe aninga welenqeqe ambi kunöŋ miwikŋaim neŋgiyök. Ambi mi andö lawönŋambuk mala ambazip könaŋini aukŋe jim miwikŋaimamgö mörök. Mi möta kezapqetok keu asambötŋi jim miwikŋaiba mewö miaŋön moneŋ yuai mi gwötpuk öröba mali tourupŋi yeŋgö böröŋine geyök. 17 Yaŋön Pol aka nini neŋgeka neŋgö andönine kaba kewö jiba qerök, “Azi kieŋön Anutu öŋgöŋgöŋi ketaŋaŋgö welenŋi qeba Suepkö buŋaya akingö könaŋi jim asarim eŋgimakze.” 18 Mewö jiba sömaŋi gwötpuk qeta malök. Mi malökmö, Polnöŋ tököba miaŋgöra sihimbölö mörök. Mi möta nalö kunöŋ liliŋgöba ömeŋi kewö jim kutum waŋgiyök, “Ni Jisös Kraistkö qetŋe jizal: Gi mönö ambi kiaŋgö uruŋeyök kota anöŋ.” Mewö jim kutum waŋgii miaŋgöreŋök kota mosöta anök.
19 Mi anökmö, ambi tourupŋan mi möta moneŋ yuai öröbingö könaŋi jöpköyöhi, mi miwikŋaiba irimŋini seholiyök. Irimŋini seholiiga Pol Sailas etkömemba jöhöba maket sombemŋe öröm etkiba galöm azi yeŋgö jeŋine etkuaŋgita anget. 20 Etkuaŋgita anda keu jake galöm yeŋgö jeŋine al etkiba sileŋire keu kewö ala jiget, “Nini siti kiaŋgöreŋ luainöŋ maljinmö, azi yahöt kietkön kaba eŋololoŋ ak neŋgimakzahot. Yetkön Juda azia akzahot 21 aka Juda silikŋini kusum neŋgimakzahot. Nini Rom mindimindiri kantrigö tohoŋ toŋi akzin. Miaŋgöra nini silikŋini mi ölöp qahö möt aŋgön kölbin. Mi memba wuataŋgöbingö soŋgo ahöi osizin.”
22 Sileŋire keu mewö aka jim etkigetka ambazip kambu yeŋön mewöyök wahöta mindiriba qetal etkim köhöiget. Qetal etkim köhöigetka galöm yeŋön kuŋgum eŋgigetka sileötaŋiri öröba munjukunjuratket aka jim kutum eŋgigetka arawambu kömbinöŋ etkuget. 23 Gwötpuk etkum teköba kösö mire al etkibingö etkuaŋgita wahibuknöŋ ölöpŋanök galöm mem etkimapkö jim kutum waŋgiget. 24 Mewö jim kutum waŋgigetka möta etkömemba kösö miri bibiŋe miri uruŋi kunöŋ anda könayahötŋiri ip özöpaŋ† sutŋire ala kösönöŋ jöhöba miri uruŋi miaŋgö naŋguŋi yahöt mi ki misigetka tarohot. Mewö.
Kösö miri galömŋan uruŋi meleŋnök.
25 Pol Sailas yetkön mewö tarohot. Tata mala suŋgem bibiŋi aiga miaŋgöreŋ Anutu köuluköba liŋet köla möpöseiba malohotka kösö azi körekŋan kezap ala mötket.
26 Mewö aketka miaŋgöreŋök wölaŋ kenöŋ (naŋ) ketaŋi giliga kösö mirigö tandöŋi pakpak anjaŋanjaŋ kölget. Mewö kölgetka miaŋgöreŋök naŋgu pakpak talgetka kösö azi pakpak yeŋgö ain tapepŋinan (muŋgamuŋga) lolohoba erök. 27 Mewö asuhuiga kösö miri galöm yaŋön gaun uruŋeyök wahörök. Wahöta kösö mirigö naŋguŋi pakpak tal tekögeri, mi eka jiyök, “Kösö azinöŋ an teköze me denöwö?” Mewö jiba mötmöriba jönömŋi unduiga bimgö sou ketaŋi mi kupinŋeyök öröba nanŋi aumamgö ahök.‡ 28 Nanŋi aumamgö ahökmö, Polnöŋ pauŋpauŋ teriŋgöba kewö jiyök, “Nini körekŋanök ki tatzin. Mönö nangi silegi öne kude ayuhuman.”
29 Mewö jii möta kiwa waŋgimegöra qesii waŋgigetka ösumŋan kösö miri uruŋe anda jönömŋi unduiga Pol Sailas yetkö kösutŋire anda simin köl etkiyök. 30 Simin köl etkiba kösö mireyök etkuaŋgita eta kewö qesim etkiyök, “Azi ketaŋi yahöt, ni mönö denöwö akiga Anutunöŋ amöt qem niŋgiiga letotpileŋak?”
31 Qesim etkiiga jiyohot, “Mönö urugi meleŋda Kembu Jisös möt narim waŋginöŋga gi aka saiwaurupkan mewöyök letota Suepkö buŋaya akŋe.” 32 Mewö jiyohotka miriŋe angetka könagesöurupŋi pakpak yembuk tokogetka Anutugöreŋ Buŋa keu jiyohot mötket. 33 Jiyohot möta suŋgemgö aua miaŋgöreŋök etkuaŋgita anda uziŋiri saŋgoŋnök. Saŋgoŋniga miaŋgöreŋök i aka saiwaurupŋi pakpak mi o melun mem eŋgiyohot. 34 O melun mem eŋgiyohotka etkuaŋgiri nene mire öŋgöba nene ohoba ala etkiyök. Etkiba nanŋi aka saiwaurupŋi yeŋön körek Anutu möt narigeraŋgöra sösöŋgai aket. Mewö.
Kösö mireyök közöl etkigetka erohot.
35 Miri giaŋiiga keu jake galöm (majistreit) yeŋön opotöröp melaim eŋgigetka kösö mire kaba kewö jiget, “Azi yahöt mi mönö pösat etkinöŋga etmahot.”
36 Mewö jigetka wahibuknöŋ kaba buzup mi Polgöra kewö jii mörök, “Majistreit galöm yeŋön keu kewö alget kaza: Iŋiri mönö kösöŋiri pösatpiga etmahot. Miaŋgöra etkön mönö dölki mosöta eta luainöŋ anmahot.”
37 Mewö jii mörökmö, Polnöŋ opotöröp yeŋgöra kewö jiyök, “Rom mindimindiri gawmanöŋ sel jöhöm netkiba miaŋgö (jimkutukutu) paspot netkigetka maljit. Miaŋgöra yeŋön keuniri qahö kewöta jim teköba töndup aukŋe ambazip jeŋine öne laŋ arawambu kömbinöŋ netkuba kösö mire al netkiget. Mi gamuŋambuk. Mewö al netkiget tatziga dölki denöwögöra melaim netkiget öne ölöŋ etpirak? Mi qahö dop kölja. Niri qahöpmahöp etpitmö, yeŋön mönö nanŋinak kaba netkömegetka etpirak.”
38 Polnöŋ opotöröp yeŋgöra mewö jiiga keu mi memba majistreit galöm yeŋgöreŋ anda jiget mötket. Mi möta Rom gawmangö (jimkutukutu) paspot memba malohori, mi möta auruba sömbuŋini mötket. 39 Sömbuŋini möta kösö mire kaba ösöŋ susuhuba kelök ala kuŋgum etkigetka geyohot. Geyohotka Filipai siti mosötmahotkö ulet etkiget. 40 Ulet etkigetka Pol Sailas yetkön kösö miri mosöta Lidiagö mire anohot. Miaŋgöreŋ anda urumeleŋ alaurupŋiri eŋgeka urugö naŋgönaŋgö keu jiba eŋgömosöta anohot. Mewö.
* 16:12 Masedonia prowinsgö siti bohonŋi mi Tesalonaika. Distrik mutukŋaŋgö siti bohonŋi mi Amfipolis aka siti keta bölökŋi kun Filipai. Rom yeŋön Filipai mi Itali ewö galöm köl eŋgiget. Grik miri toŋi yeŋön nanŋine gölmenöŋ kian ewö aka malget. † 16:24 Ip özöpaŋnöŋ könaŋiri yöhöraköiga osiba tarohot. Imutŋi ekŋan. ‡ 16:27 Kösö azinöŋ ölöŋ köliga galömŋi mi keu jakeŋe ala qegetka salupŋe sihimbölö möta kömuzapma. Nanŋi gamuŋi möta aubawak, mewö amqeba kömumbawak.