2
O kã̀nílo teró bìo
(Matiye 1.18-25)
1 O Zãn mu teró pã̀ahṹ lé bṹn á ho *Oroomu bɛ́ɛ Okusite á nɔn lè ɲii, le hã kãna na bìo sã̀ mí yi à ɓa túa nùpua ɓúenɓúen yènnáa à mí zũń ɲii. 2 Hón nín-yání mìló so wó ká a Kiriniyuusi lé yìa ó o bàrá ho Siirii kɔ̃hṹ ɲúhṹ wán. 3 Lé bṹn nɔn ká nùpue na nɔnkãni can lóhó na yi ò o lɛ́n va bĩ́n à vaa túa mí yèni.
4 Ó o Zozɛɛfu mún hĩ́nɔn ló ho Kalilee lóhó na ɓa le Nazarɛɛte yi á wà van ho Zudee kɔ̃hṹ lóhó yi, hìa yèni ɓa le Betelehɛɛmu. Lé bĩ́n ó o bɛ́ɛ *Daviide ton yi. O Zozɛɛfu mu lé o Daviide mɔ̀nmàníi ɓúi. 5 Ó o Zozɛɛfu mu lè mín fũaalè Mari hĩ́nɔn páanía bò mín á wà vaá túa mí yènnáa bĩ́n. Hón pã̀ahṹ so yi ká ɓàn fũaalè mu sãní dɔ̃n.
6 Bìo ɓa vaá wi ho Betelehɛɛmu yi, ó o Mari teró pã̀ahṹ dɔ̃n, 7 ó o ton mí hínbíi za á ɓa bá a lè ho pɔ̃nsòró á dó ho boohó yi, lé bìo ɓa yí yú le lùe ɓa nì-hãní làaníi.
Ɓa pi-pawà ɲá le bín-tente
8 Mu wee wé ká ɓa pi-pawà khɛ̀ra vaá wee pa mí pia fé mín yi hã mana na sùaráa bĩ́n yi. 9 Yìo ɓueé tĩ à le Dónbeenì wáayi tonkaro ɓúi dĩ̀n ɓa yahó, ó o Ɲúhṹso khon-be-beenì lion ɓa wán lè mí pànká á ɓa yiwa lɛ̀ɛkaa á zã́na dàkhĩína. 10 Ká ho wáayi tonkaro màhã́ bía á hĩ̀ína ɓa sĩa: «Mì yí zɔ̃́n wà. Lée bín-tente á ĩ bío á à na mia. Le bìo á à wé hã zã̀maka-beenì mìn nìpomu ɓúenɓúen cɔ̃́n. 11 Mi yú a kã̀nílo, o ton ho tĩ́nàahṹ na kà yi o Daviide ɓa lóhó yi. O lé o *Krista á lé o Ɲúhṹso. 12 Bìo mi ì zũńnáa wo lé bìo kà: Mi wã́a lɛ́n, ká mi hĩ́a vaá mɔn kúnkúza yìa ká a dũma ho boohó yi á bá lè ho pɔ̃nsòró se wón lé orɛ́n.»
13 Mí lahó yi à bṹn à ho wáayi tonkarowà ku-beenì ɓúi yòó ló lion o cɔ̃́n á ɓa páanía wee khòoní le Dónbeenì:
14 «Ho cùkú lè le yèn-beenì à bìo sĩ̀ le Dónbeenì
na dà mu bìo ɓúenɓúen ɲúhṹ wán yi!
Ò o hɛ́ɛrà na ó o wee na ɓa nùpua
na bìo sĩ a yi à yí mí pànká ho tá wán.»
15 Bṹn mɔ́n á ho wáayi tonkarowà bĩnía yòó wà à ɓa día ɓa pi-pawà, á ɓa yèrèmáa wee bío mín yi: «Mi hĩ́ní le wa bánbá va ho Betelehɛɛmu yi à vaa mi bìo ó o Ɲúhṹso zéenía làa wɛn à zũń mu yahó.» 16 Mí lahó yi á ɓa dɛ̀ɛnía hĩ́nɔn bánbáa vaá yú à Mari là a Zozɛɛfu là a kúnkúza yìa mu ká a dũma ho boohó yi. 17 Bìo ɓa mɔn wo kà síi, á ɓa dɛ̀ɛnía lan wee bío bìo ho wáayi tonkaro bía nɔn ɓa yi o kúnkúza mu bìo yi à na bìa wi bĩ́n yi. 18 Á bìa ɲá ɓa pi-pawà mu ɲi-cúa ɓúenɓúen á dĩ̀n coon mu bìo yi. 19 Ò o Mari wón ɓɛ̀n ɓuan hã bíoní mu mí yi, á wee le mí yi hã bìo yi fɛ́ɛɛ. 20 Bìo ɓa vaá mɔn o wán vó, á ɓa bĩnía wà ká ɓa wee ɓùaaní le Dónbeenì yèni, á wee khòoní le bìo ɓa ɲá làa bìo ɓa mɔn ɓúenɓúen bìo yi.
O Yeesu ɓa vaá nɔn le Dónbeenì yi
21 O teró wizooní bìo hètĩn níi zoǹ á ɓa *kúio* wo, á có yèni le Yeesu. Dén yèni so le dìo á ho wáayi tonkaro hĩ́a zéenía lè ɓàn nu ká a sãní yàá dĩǹ yí sù. 22 Bṹn mɔ́n á bìo ɓa ceéra míten vó làa bìo mu bòráa o *Mɔyiize làndá yi, ó o Mari là a Zozɛɛfu ɓuan mí za Yeesu vannáa ho Zeruzalɛɛmu á wà vaá na a ɲúhṹso yi, 23 làa bìo mu túararáa o ɲúhṹso làndá vũahṹ yi: «Ɓa nùpua hínbíi zà-báawa lè ɓa sároń bùaa nín-yání zà-tenia bà-báa ɓúenɓúen bìo sã̀ a Ɲúhṹso yi.»† 24 Ɓa mún ko ɓa na ɓa ɓùaaɓúuní bùaa ɲun, ká bán yí yú, á ɓa a na ɓa háponí bùaa ɲun à á wé lè mu hãmu, làa bìo mu túararáa o Ɲúhṹso làndá vũahṹ yi.‡
25 Bṹn pã̀ahṹ ká a nì-kĩ́nle ɓúi fù wi ho Zeruzalɛɛmu yi á yèni ɓa le Simiɔn. Le Dónbeenì Hácírí fù wi làa wo. O lée nùpue na fù térénna ɓa nùpua yahó, á dó mí sĩi le Dónbeenì yi, á mún bò le làndáwá lè mí dà-kéní kéní yi. O fù kará wee lòoní yìa wà ɓueé kã̀ní a *Isirayɛɛle nìpomu mí wobámu yi. 26 Le Dónbeenì Hácírí yánkaa bía nɔn wo yi: «Fo máa hí ká fo yí mɔn o *Krista na lé le Dónbeenì tonkaro lè ũ yìo.»
27 Ho pã̀ahṹ na ó o Yeesu ɓàn nùwã ɓuan wo wà ɓueé tiíráa o Ɲúhṹso làndá ɲii, lé hón pã̀ahṹ so yi á le Dónbeenì Hácírí dà-kéní kéní mu á ɲàana a Simiɔn ɓuararáa le *Dónbeenì zĩ-beenì yi. 28 Bìo ó o mɔn o kúnkúza mu ó o dɛ̀ɛnía vaá fó a ɓuan mí bàra yi, ò o wee khòoní le Dónbeenì kà síi:
29 Ɲúhṹso, bìo á ũ fù bía
ɛ̀ɛ lé mu wã́a wó ho zuia.
Lònbìo ũ ton-sá à ũ wã́a día
o ò yí níi à hí làa hɛ́ɛrà.
30 O kã̀nílo á ĩ yìo á wã́a mɔn,
31 yìa ũ fèra wíokaa bàrá
hã sìíwà ɓúenɓúen yahó loo,
o ò wé yìa wé è dé hã khoomu.
32 Orɛ́n lé yìa á à wé mu khoomu
á hã sìíwà nùpua á à bè yi ì zũńnáa fo
o ò wé ũ nìpomu *Isirayɛɛle
cùkú lè ho yèni loo.
O Simiɔn là a Aana bìo na ɓa bía a Yeesu dã́ní yi
33 Ó o Yeesu ɓàn maá lè ɓàn nu wó coon hã bíoní na ó o Simiɔn bía ɓa za dã́ní yi bìo yi. 34 Bṹn mɔ́n ó o Simiɔn dúɓuaa ɓa yi, ò o bía nɔn o Yeesu ɓàn nu Mari yi: «Àwa! Le ĩ fèn bío mu na foǹ: Ũ za mu na kà bìo khíi wé hã kánkáa o Isirayɛɛle nìpomu ɓúenɓúen cɔ̃́n. Orɛ́n bìo yi, á le Dónbeenì khíi síiní ɓa cɛ̀rɛ̀ɛ ɲúná, á lé orɛ́n bìo yi, á le mún ǹ lén ɓa cɛ̀rɛ̀ɛ ɓúi ɲúná. O ò wé yìa wé è zéení le Dónbeenì bìo, ká ɓa nùpua màhã́ máa tà a yi. 35 Bṹn lé bìo á à na ká ɓa nùpua cɛ̀rɛ̀ɛ sĩa bìo na fù tun yi á à lé ho khũuhũ. Ɛ̀ɛ ká ũnɛ́n Mari, le lònbee na à yí fo á à kɛń lòn cànɓúa na ɓa cú lè ũ kosĩi.»
36 Hón pã̀ahṹ so yi ò o hã́-kĩ́nle ɓúi mún ɓueé dɔ̃n. O lé le *Dónbeenì ɲi-cúa fɛɛro. O yèni ɓa le Aana, ká ɓàn maá lé o Fanuwɛɛle na ló a Azɛɛre nùwã zĩi. Ɓàn báa na ó o hĩ́a yan lè mí hĩ́nmu ó o karáráa dɔ̃n hã lúlúio bìo hèɲun. 37 Bìo á wón húrun ó o yí bĩnía yí yan á teró lúlúio yòó yú ho ɓúará-náa làa bìo náa. O fù wee wé ɓuen le *Dónbeenì zĩ-beenì yi túntún à ɓuee sá na le yi lè mí ɲii lìró lè mí fìoró le wisoni lè ho tĩ́nàahṹ. 38 Bìo ó o mɔn o kúnkúza Yeesu ká ɓàn nùwã ɓuan wo, ó o dɛ̀ɛnía wee khòoní le Dónbeenì ká a bío o háyónza yìa mu bìo à na bìa ɓúenɓúen na fù wee lòoní ho pã̀ahṹ na le Dónbeenì á à kã̀ní ho Zeruzalɛɛmu yi.
Ho Nazarɛɛte bĩní varó bìo
39 Bìo ó o Yeesu ɓàn nùwã wó bìo ó o Ɲúhṹso làndá lé ɓa bè yi á mu ɓúenɓúen ɲii tun vó, bṹn mɔ́ndɛ́n á ɓa van ho Kalilee kɔ̃hṹ yi, ho Nazarɛɛte lóhó na ɓa lá wi yi. 40 Ó o háyónza mu wee dã ká a lìíka, á hácírí wee dé wán. O fù sú lè mu bè-zũńminì á le Dónbeenì dúɓuaa mún fù wi o wán.
O Yeesu fò mín lè ho làndá zũńlowà
41 Lúlúure lée lúlúure ká a Yeesu ɓàn nùwã fù wee wé va ho Paaki sã́nú§ díiníi ho Zeruzalɛɛmu yi. 42 Bìo ho pã̀ahṹ mu yèrèmáa ɓueé dɔ̃n, á ɓa le mí ì va bĩ́n làa bìo ɓa lá wee wé wéráa mu. Hón pã̀ahṹ so yi, ò o Yeesu lúlúio wã́a yú ho pírú ɲun* ó o bò lè mín nùwã van ho sã́nú mu díiníi. 43 Bìo ho Paaki sã́nú mu vaá dú vó, á ɓa bĩnía wee ɓo, à ɓa za Yeesu wón pá kará ho Zeruzalɛɛmu yi ká ɓa yí zũ mu. 44 Ɓarɛ́n hácírí yi á ɓa wee leéka le o wi mí ninzàwa tĩ́ahṹ. Lé ɓa wizon-kùure vɛɛnì mɔ́n, á ɓa màhã́ zũńnanáa mu ká a yí bò làa bán. Á ɓa màhã́ wã́a wee hɛ́ɛ tùaka a bìo mín temínlowà lè mí nì-zũńlowà cɔ̃́n. 45 Á bìo ɓa tùakaa san, á ɓa bĩnía lá ho wɔ̃hṹ van ho Zeruzalɛɛmu á vaá wee cànka a bĩ́n.
46 Mu wizooní tĩn níi zoǹ á ɓa vaá zoó yú a le *Dónbeenì zĩ-beenì yi ká a páanía kará lè ho làndá zũńlowà á wee ɲí ɓa cɔ̃́n ká a tùaka ɓa yi. 47 Á bìa wee ɲí a bíoní ɓúenɓúen wee wé coon le hácírí na ó o wee cikonnáa mu bìo dã́ní yi, làa bìo ó o wee bĩní zéenínáa mu yara bìo yi.
48 Bìo ó o Yeesu ɓàn maá le ɓàn nu zoó mɔn wo bĩ́n á ɓa dĩ̀n concáan. À ɓàn nu bía làa wo: «Éee! Ũnɛ́n, fo wó wɛn kà le we? Loń! Mìn maá làa mi cànkaa fo hã lùa ɓúenɓúen yi san à wa yí mɔn fo, á wa hácírí yáara làa sòobɛ́ɛ ũ bìo yi.»
49 Ó o Yeesu bía nɔn ɓa yi: «À mi lá wee cànka mi le we? Mi so yí zũ ká ĩ ko à ĩ pa bìo bìo sã̀ wàn Maá yi sese à wé o sĩi bìo le?» 50 Á ɓàn nùwã yí zũna a bíonì mu kúará.
51 Bṹn mɔ́n ó o Yeesu hĩ́nɔn bò ɓa yi vannáa ho Nazarɛɛte á vaá wee bè ɓa bíoní yi. Bṹn bìowa so na wee wé lè mí dà-kéní kéní ɓúenɓúen á ɓàn nu fù wee ɓua mí sĩi yi, á wee le mí yi mu wán fɛ́ɛɛ. 52 Ó o Yeesu wã́a wíokaa wee dã ká a lìíka. O hácírí là a bè-zũńminì wee dé wán ká mu wà. Lé bṹn nɔn ó o bìo wɛɛ́raráa le Dónbeenì lè ɓa nùpua sĩa.
* 2:21 Mi loń 1.59 † 2:23 Ɓa sároń bùaa nín-yání zà-tenia bà-báa bán wee ɓúe à wé lè mu hãmu na a Ɲúhṹso yi. Mi loń Léró vũahṹ (Exode) 13.2, 12, 15 ‡ 2:24 Mi loń Levii nùwã vũahṹ (Lévitique) 12.1-8 § 2:41 Ɓa zúifùwa Paaki sã́nú lè ɓa kèrètĩ́ɛwa Paaki sã́nú yínɔń dà-kéní. Mi loń Dónbeenì bíonì vũahṹ bíoní ɓúi ɓàn kúará vũahṹ yi. * 2:42 Ɓa zúifùwa cɔ̃́n ká a za báa teró lúlúio hĩ́a yú ho pírú ɲun bṹn ká a wã́a dà wee mì dé ɓa nùpua na yìo tɔ̃n tĩ́ahṹ le Dónbeenì bìo dã́ní yi.