LUKU
Baaru nna kũ Luku kɛ̃̀ɛ
Yesu Kirisi inaa 1:1-2:52
Yahaya Da'itɛkɛri waazikɛnaa 3:1-3:20
Yesu da'itɛkɛnaa 3:21-4:13
Yesu yãdannɛna Galili 4:14-9:50
Zaa Galili ari Yurusalɛmu 9:51-19:27
Yesu kunna Yurusalɛmu 19:28-22:46
Yesu gana kũ a vunaao 22:47-24:53
1
1 Gbɛ̃nↄ ↄ kpà dasi, de ò yã kũ à kɛ̀ ó tɛ́ baba takada gũn zɛ́azɛa, 2 lákũ gbɛ̃ kũ ò de yã pìi sèedadenↄ ũ kũ a baarukparinↄ òwɛrɛ nà zaa káaku. 3 Tera sà makũ sↄ̃, lákũ ma wɛ́ pɛ̀ yã pìnↄi nà dodo zaa a naana, ma è à mana mà kɛ̃nnɛ zɛ́azɛa, ma gbɛ̃ bɛ̀ɛrɛde Tiofilu, 4 de ǹ yã kũ ò dànnɛ sãnsãn dↄ̃.
Malaika gĩnakɛ à Yahaya Da'itɛkɛri ina yã'onaa
5 Yudea bùsu kína Hɛrↄdu gↄrↄ sa'ori ke kun, a tↄ́n Zakari. À kú Abia sa'orinↄ gã̀a gũmmɛ. A nanↄ tↄ́n Ɛlizabɛti. Haruna burimɛ dↄ. 6 Ń pla ń pínki mana Ludanɛ. Òdigↄ̃ kun taari sari, ò Dikiri doka kũ yã kũ à dìtɛnↄ kũna. 7 Ama ò nɛ́ vĩro, zaakũ Ɛlizabɛti bi paramɛ, akũ ń gbɛ̃nↄn pla ń pínki zĩ kũ̀.
8 Gↄrↄ kũ sa'onaa kà ń gã̀aa, Zakari mɛ́ àtɛn sa'ona Ludaa zĩ kɛ. 9 Lákũ sa'orii pìnↄ dì kɛ nà, ò kàpaa kpà, akũ kàpa Zakari kũ̀ de à gɛ́ turaretiti kpata Dikiri kpɛ́n. 10 Turaretitikpatana gↄrↄ pari kàkara kpɛ́lɛlɛa ń pínki, òtɛn adua kɛ. 11 Akũ Dikiri malaikaa bò a sùa, à zɛ̀ turaretitikpataki ↄplai. 12 Kũ Zakari a è, à kɛ̀ gìri, vĩna a kũ̀. 13 Akũ malaikaa pìi pìnɛ: Ǹsun tó vĩna n kũro Zakari. Luda n wɛ́kɛ sì, n nanↄ Ɛlizabɛti ni nɛ́ i gↄ̃gbɛ̃ ũ, ǹ tↄ́ kpánɛ Yahaya. 14 N pↄ ni kɛ nna, ǹ yáa dↄ, gbɛ̃nↄ ni pↄnna kɛ a ina yã musu dasi, 15 zaakũ anigↄ̃ de Dikirinɛ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ ũmɛ. Ani wɛ̃ ke í gbãna ke miro, Luda Nini nigↄ̃ kúa zaa a da gbɛrɛmmɛ. 16 Ani tó Isarailanↄ arɛ dↄ Dikiri ń Ludaa dasi, 17 ani do Dikirinɛ arɛ kũ Luda Nini gbãna kũ Iliasu vĩ yão. Ani tó denↄ lɛ́ kɛ do kũ ń nɛ́nↄ, ani tó sãyãmarisaridenↄ gbɛ̃ mananↄ ↄ̃ndↄ̃ sɛ́. Ani tó gbɛ̃nↄ gↄ̃ kú soru gũn Dikirinɛ.
18 Akũ Zakari pì malaikaa pìinɛ: Deran mani yã pì yãpura dↄ̃ↄ? Zaakũ mare zĩkũnaan ma ũ, akũ ma nanↄ zĩ kũ̀ dↄ. 19 Akũ malaikaa pìi wèa à pì: Makũmɛ Gibirilu ũ, madìgↄ̃ zɛna Luda arɛ. Àkũ mɛ́ à ma zĩ mà yã pì onnɛ, mà baaru nna pì kpánnɛ. 20 Ǹ ma, n nɛ́nɛ ni natɛ, ĩni fↄ̃ ǹ yã oro ari yã pì gɛ́ kɛo, kũ ńdi ma yã kũ ani kɛ a gↄrↄa síro yãi. 21 Gↄrↄ kũ̀a sↄ̃ òtɛn Zakari dã. A gìkɛnaa Luda kpɛ́n bò ń sarɛ. 22 Kũ à bò, adi fↄ̃ à yã ò kũńworo, akũ ò dↄ̃̀ kũ à wɛ́gupu è Luda kpɛ́n. Lákũ a nɛ́nɛ nàtɛ nà, akũ àtɛn yã ońnɛ kũ ↄo. 23 Kũ Zakari sa'ogↄrↄ pàpa, akũ à tà bɛ. 24 Abire gbɛra a nanↄ Ɛlizabɛti nↄ̀ↄ sì, akũ à a zĩda ùtɛ ari mↄ sↄↄro à pì: 25 Dikiri yã dí kɛ̀mɛnɛ, à ma wɛ̃nda gwà, à ma bo wé'iyãn.
Malaika gĩnakɛ à Yesu ina yã'onaa
26 A mↄ suddode gũn Luda malaika Gibirilu zĩ̀ Galili lakutu kũ òdi pi Nazɛra gũn. 27 À gɛ̀ɛ nↄkpare bũnu kũ a tↄ́n Mariama kĩnaa. À gↄ̃kpamma vĩ Dauda buri ũ. A tↄ́n Yusufu. 28 Kũ malaikaa pìi gɛ̃̀ a kĩnaa, à pìnɛ: Fↄↄ arubarikade! Dikiri kú kũnwo. 29 Mariama bídi kɛ̀ manamana yã pìia, à laasun lɛ̀ à pì: Fↄↄ bire mì de deraa? 30 Akũ malaikaa pìi pìnɛ:
Mariama, ǹsun tó vĩna n kũro,
zaakũ Luda gbɛ̃kɛ kɛ̀nnɛmɛ.
31 Ǹ ma! Ĩni nↄ̀ sí ǹ nɛ́ i gↄ̃gbɛ̃ ũ,
ǹ tↄ́ kpánɛ Yesu.
32 Anigↄ̃ de gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ ũ,
oni a sísi Luda Musude Nɛ́.
Dikiri Luda ni a ká
a dizi Dauda kpatan,
33 anigↄ̃ kí ble Yakubu burinↄa gↄrↄ sĩnda pínki,
a kíblena nigↄ̃ lakana vĩro.
34 Akũ Mariama pì malaikaa pìinɛ: Mádi gↄ̃gbɛ̃ dↄ̃ zikiro, abirekũ ni sí kɛ deraa? 35 Malaikaa wèa à pì:
Luda Nini ni summa,
Luda Musude gbãna ni danla.
Abire yãi nɛ́ kũ ĩni i pì kunna nigↄ̃ adona,
oni a sísi Luda Nɛ́.
36 N danɛ Ɛlizabɛti nɛ́gↄ̃gbɛ̃ nↄ̀sina se a zĩkũnaa gũn. Nↄgbɛ̃ kũ ò dìtɛ para ũ pì kú kũ nↄ̀ mↄ suddoo tera. 37 Zaakũ Luda kĩnaan pↄ́ sĩnda pínki dì sí kɛn. 38 Akũ Mariama pì: Dikiri zↄ̀bleriin ma ũ. À kɛmɛnɛ lákũ n ò nà. Akũ malaikaa pìi tà à a tòn.
Mariama gɛna Ɛlizabɛti kĩnaa
39 Gↄrↄ kũ̀a Mariama fùtɛ à gɛ̀ɛ lakutu kũ à kú Yudea bùsu gusĩsĩden gↄ̃̀nↄ. 40 À gɛ̀ɛ Zakari bɛa, akũ à fↄ kpà Ɛlizabɛtia. 41 Kũ Ɛlizabɛti Mariama fↄↄ pìi mà, a nɛ́ vĩ̀ a gbɛrɛ gũn, akũ Luda Nini sù Ɛlizabɛtia, 42 à wiki gbãna lɛ̀ à pì: Arubarikademɛ n ũ de nↄgbɛ̃ sĩnda pínkila. Arubarikaden nɛ́ kũ à kú n gbɛrɛn ũ dↄ. 43 Bↄ́n ma ũ, kũ ma Dikiri da sù ma gwaa? 44 Gↄrↄ kũ ma n fↄkpammanaa mà dé, nɛ́ kũ à kú ma gbɛrɛn vĩ̀ kũ pↄnnaomɛ. 45 Arubarikademɛ n ũ, mↄkↄ̃n kũ n yã kũ Dikiri ònnɛ sì, kũ ani kɛ.
Mariama Dikiri tↄ́ sɛna lei
46 Akũ Mariama pì:
Matɛn Dikiri tↄ́ sɛ́ lei ma swɛ̃̀ɛ gũn,
47 ma pↄ tɛn kɛ nna
Luda ma Surabariia,
48 zaakũ à ma yã dà,
makũ a zↄ̀bleri kũ mádi ká pↄ́ke ũro.
Zaa tera ari gↄrↄ sĩnda pínki oni pimɛnɛ arubarikademɛ,
49 zaakũ Luda gbãnade yã zↄ̃kↄ̃ↄ kɛ̀mɛnɛ.
A tↄ́ kú adona.
50 Àdi wɛ̃nda dↄ̃ gbɛ̃ kũ òdi a vĩna kɛnↄnɛ
ari ń buria.
51 À a gã̀a pòro, à a gbãna mↄ̀ńnɛ,
à zĩdabirinↄ fã̀kↄ̃a kũ ń laasunnↄ.
52 À gbãnadenↄ bò kpatan,
à talakanↄ sɛ̀ lei.
53 À pↄ mananↄ kpà nàdɛrinↄa ò kã̀,
ama à ↄgↄdenↄ gbàrɛ ↄkori.
54 À kpà a zↄ̀bleri Isarailanↄi,
ń yã dí sãaguro.
55 À wɛ̃nda dↄ̃̀ Ibrahĩnɛ kũ a buri pìnↄ
lákũ à ò ó dizinↄnɛ nà.
56 Mariama vùtɛ kũ Ɛlizabɛtio lán mↄ aakↄ̃ bà, akũ à ɛ̀ra bɛ.
Yahaya Da'itɛkɛri inaa
57 Ɛlizabɛti nɛ́'igↄrↄ kà, akũ à nɛ́ ì gↄ̃gbɛ̃ ũ. 58 Kũ a fárandidenↄ kũ a danɛnↄ mà lákũ Dikiri a wɛ̃nda gwà nà, ò pↄnna kɛ̀ kãao. 59 A gↄrↄ sↄraakↄ̃de zĩ ò sù tↄ̃̀ zↄ̃ nɛ́ pìinɛ, de ò a de Zakari tↄ́ kpánɛ, 60 akũ a da pì: Oi! Oni a sísi Yahayamɛ. 61 Ò pìnɛ: Gbɛ̃ke kú n danɛnↄ tɛ́ kũ à tↄ́ bire vĩro. 62 Akũ ò yã ò a denɛ kũ ↄo, de ò dↄ̃ deran à ye ò tↄ́ kpánɛ nà. 63 Zakari anlo gbɛ̀ka, akũ à kɛ̃̀a: A tↄ́n Yahaya. Yã pìi bò ń sarɛ ń pínki. 64 Gwe gↄ̃̀nↄ a nɛ́nɛ sɛ̀ lei, à lɛ́ bò àtɛn yã o, àtɛn Luda sáabu kpá. 65 Akũ vĩna ń fárandidenↄ kũ̀ ń pínki, akũ Yudea bùsu gusĩsĩde gbɛ̃nↄ tɛn yã pì o ń pínki. 66 Akũ gbɛ̃ kũ ò yã pìi mànↄ kũna ń nɛ̀sɛɛ gũn ò pì: Bↄ́n nɛ́ pì nigↄ̃ de a ũ ziaa? Zaakũ Dikiri ↄ kúa.
Zakari annabikɛyã'onaa
67 Luda Nini sù a de Zakaria, akũ à annabikɛyã ò à pì:
68 Ò Dikiri Isarailanↄ Luda sáabu kpá!
À sù à a gbɛ̃nↄ bò.
69 À Surabari gbãnade bòwɛrɛ
a zↄ̀bleri Dauda buri tɛ́,
70 lákũ à ò a annabinↄ gãi nà zaa gìkɛna.
71 Ò pì ani ó sí ó ibɛrɛnↄa,
ani ó bo gbɛ̃ kũ ò zã̀ógu pìnↄ ↄĩ.
72 Lɛmɛ à ó dizinↄ wɛ̃nda gwà lɛ,
a bàka kunna kũńwo yã dí sãaguro.
73 À la dà ó dizi Ibrahĩnɛ
74 à pì áni ó bo ó ibɛrɛnↄ ↄĩ,
áni ó gba zɛ́ ò doarɛ vĩna sari,
75 de ó kunna gↄ̃nɛ adona gbɛ̃ mananↄ ũ
ari ó wɛ̃̀ndi lɛ́n.
76 Mↄkↄ̃n sↄ̃ ma nɛ́,
oni n sísi Luda Musude annabii,
zaakũ mↄkↄ̃n mɛ́ ĩni do Dikirinɛ arɛ ǹ zɛ́ kɛkɛnɛ.
77 Ĩni tó a gbɛ̃nↄ dↄ̃ lákũ ani ń sura ba nà,
lákũ ani ń durunnanↄ kɛ̃ḿma nà.
78 Zaakũ ó Luda sùru vĩ,
bonaa musu ani su ó gwa lán gudↄnaa bà,
79 de à gu pu gbɛ̃ kũ ò kú gusira gũnnↄnɛ
kũ gbɛ̃ kũ ò kú ga lɛ́inↄ,
de à ó gbá da aafia zɛ́n.
80 Nɛ́ pì zↄ̃kↄ̃ kũ̀, à gↄ̃̀ kãgbãnade ũ. A kú gbárannan ari gↄrↄ kũ à bò Isarailanↄnɛ gupuraa.