17
Si David ug si Goliat
1 Gitigom sa mga Filistihanon ang ilang mga sundalo didto sa Soco nga sakop sa Juda, aron makig-gira. Nagkampo sila sa Efes Damim, sa tunga-tunga sa Soco ug Azeka. 2 Gitigom usab ni Saulo ang mga Israelinhon ug nagkampo sila duol sa Walog sa Elah. Gaandam sila sa pagpakig-gira sa mga Filistihanon. 3 Nagtigom ang mga Filistihanon sa pikas nga bungtod ug ang mga Israelinhon sa pikas usab nga bungtod, ug taliwala nila ang walog.
4 Unya, kini si Goliat nga taga-Gat, nga kapin siyam ka piye ang katas-on, ug maayo sa pagpakig-gira, migawas sa kampo sa mga Filistihanon. 5 Bronsi ang iyang helmet, ug bronsi usab ang iyang panagang sa dughan nga adunay gibug-aton nga mga 60 ka kilo. 6 Gisul-oban usab ug bronsi ang iyang mga paa ug mga batiis, ug adunay gisablay nga bronsing bangkaw sa iyang likod. 7 Ang iyang bangkaw bug-at ug baga;* ang puthaw nga tumoy niini adunay gibug-aton nga mga pito ka kilo. Ug gauna kaniya ang tigdala sa iyang taming.
8 Mitindog si Goliat ug misinggit ngadto sa mga Israelinhon, “Nganong kamo mang tanan ang makig-away? Usa ako ka Filistihanon ug kamo mga sulugoon ni Saulo. Pagpili kamog usa ka tawo nga makig-away kanako. 9 Kon mapatay niya ako, mahimo ninyo kaming ulipon, apan kon mapatay ko siya, himuon namo kamong ulipon ug moalagad kamo kanamo. 10 Karon, ginahagit ko kamo! Paanhia ninyo kanako ang tawo nga makig-away kanako.” 11 Pagkadungog niadto ni Saulo ug sa mga Israelinhon, nangahadlok sila pag-ayo.
12 Unya, adunay anak si Jesse nga si David. Si Jesse usa ka Efratanhon nga nagpuyo sa Betlehem nga sakop sa Juda. Tigulang na siya sa panahon ni Saulo. Aduna siyay walo ka anak nga lalaki. 13 Ang tulo niya ka magulang nga anak miuban kang Saulo sa gira. Ang kamagulangan mao si Eliab, ang ikaduha si Abinadab, ug ang ikatulo si Shama. 14 Ang kamanghoran mao si David. Ug samtang mouban ang tulo ka magulang kang Saulo sa pagpakig-gira, 15 si David mag-uli-uli sa Betlehem gikan sa kampo ni Saulo aron sa pag-atiman sa mga karnero sa iyang amahan.
16 Sulod sa 40 ka adlaw ginahagit ni Goliat ang mga Israelinhon adlaw ug gabii.
17 Usa niana ka adlaw, miingon si Jesse kang David, “Anak, dalikyat ug adto sa imong mga igsoon didto sa kampo ug dad-i silag mga tunga sa sakong sinanlag nga lugas ug napulo kabuok pan. 18 Dad-i usab ug napulo kabuok keso ang komander sa mga sundalo. Susiha kon unsa nay kahimtang sa imong mga igsoon, ug balik dinhi dala ang pagpamatuod nga maayo ang ilang kahimtang. 19 Tua sila karon sa Walog sa Elah nga nakig-gira sa mga Filistihanon uban kang Saulo ug sa ubang mga Israelinhon.”
20 Busa sa pagkasunod nga adlaw, sayo pa kaayong mibangon si David ug giandam ang pagkaon nga iyang dad-onon. Gibilin niya ang mga karnero sa usa ka magbalantay, ug unya milakaw siya sumala sa giingon sa iyang amahan. Sa pag-abot niya sa kampo sa mga Israelinhon, mao usay pagpanggawas sa mga sundalo nga nagsinggit sa pagpakig-gira. 21 Ug nag-atubangay ang mga Israelinhon ug ang mga Filistihanon nga andam na sa pagpakig-gira. 22 Gibilin ni David ang iyang mga dala sa tigdumala sa mga kinahanglanon sa mga sundalo, ug midagan ngadto sa awayanan ug nangumusta sa iyang mga igsoon. 23 Samtang nakigsulti siya kanila, miabante si Goliat, ang maayong makig-away nga Filistihanon nga taga-Gat, ug gihagit na usab niya ang mga Israelinhon. Ug nadunggan kini ni David.
24 Sa dihang nakita sa mga Israelinhon si Goliat, nanagan sila sa labihang kahadlok. 25 Nag-ingnanay sila, “Nakita ba ninyo kanang tawo nga nagsulong aron hagiton ang Israel? Hatagan sa hari ug dako nga ganti ang tawo nga makapatay kaniya. Ug dili kay kana lang, ipaasawa pa sa hari kaniya ang iyang anak, ug dili pabayron ug buhis sa Israel ang pamilya sa iyang amahan.”
26 Nangutana si David sa mga tawo nga nagtindog duol kaniya, “Kinsa ba gayod kanang Filistihanon, nga wala nakaila sa Dios,† nga nanghagit sa mga sundalo sa buhi nga Dios? Ug unsa ang madawat sa tawo nga makapatay kaniya aron maundang ang iyang pagpakaulaw sa Israel?”
27 Gisulti sa mga tawo kaniya kung unsa ang ilang gihisgotan. Miingon sila, “Oo, mao kana ang madawat nga ganti sa tawo nga makapatay kang Goliat.”
28 Sa dihang nadunggan ni Eliab, ang kamagulangang igsoon ni David, nga nakigsulti si David sa mga tawo, nasuko siya pag-ayo. Miingon siya kang David, “Nganong mianhi ka dinhi? Kinsay gipabantay mo sa pipila lang kabuok natong karnero sa kamingawan? Mianhi ka lang aron sa pagtan-aw ug gira! Ngano si kinsa ka ba? Kahambogiro gud nimo.”
29 Miingon si David, “Ngano? Unsa bay akong gihimo? Nangutana lang ako!” 30 Unya mitalikod si David gikan kaniya ug miatubang sa ubang mga tawo ug nangutana sa mao gihapong pangutana. Ug mao usab gihapon ang ilang gitubag kaniya.
31 Ang gipanulti ni David nakaabot kang Saulo, busa gipatawag siya ni Saulo.
32 Pag-abot ni David, miingon siya kang Saulo, “Walay usa nga angayng mawad-an ug kaisog tungod niini nga Filistihanon. Ako nga imong alagad makig-away kaniya.”
33 Mitubag si Saulo, “Dili ka makahimo sa pagpakig-away nianang Filistihanon. Bata ka pa ug siya hanas na sa pagpakig-away sukad sa bata pa siya.”
34 Apan mitubag si David, “Sir, dugay na akong tigbantay sa mga karnero sa akong amahan. Kon tangagon gani sa liyon o oso ang karnero, 35 gukdon ko kini ug bunalan, ug ilogon ko pagbalik ang karnero. Kon mosukol siya kanako gunitan ko siya sa liog‡ ug bunal-bunalan hangtod nga mamatay. 36 Nahimo ko kini sa liyon ug sa oso, ug himuon ko usab nianang Filistihanon nga wala nakaila sa Dios, tungod kay gihagit niya ang mga sundalo sa buhi nga Dios. 37 Ang Ginoo nga nagluwas kanako gikan sa liyon ug sa oso moluwas usab kanako gikan nianang Filistihanon.”
Miingon si Saulo kang David, “Sige, lakaw. Ug hinaut nga mag-uban ang Ginoo kanimo.”
38 Unya gipasul-ob niya kang David ang iyang bronsi nga helmet ug ang panagang sa dughan alang sa gira. 39 Unya gitak-in ni David ang espada ni Saulo ug misulay sa paglakaw-lakaw tungod kay wala siya maanad sa paggamit niini.
Miingon siya kang Saulo, “Dili ako makahimo sa pagpakig-away nga nagsul-ob niini, kay wala ako maanad.” Busa gihubo niya kadtong tanan. 40 Unya gikuha niya ang iyang sungkod, ug namunit ug lima ka hamis nga mga bato sa walog ug gisulod sa iyang sudlanan nga panit. Dala ang iyang lambayog, miadto siya kang Goliat.
41 Si Goliat usab nagpaingon na kang David uban sa tigdala sa iyang armas nga gauna kaniya. 42 Sa dihang naklaro ni Goliat nga si David usa lang ka batan-on nga guwapo, ug pulahon ug aping, gibiay-biay niya kini. 43 Miingon siya kang David, “Iro ba ako nga imo lang dad-an ug lipak?” Ug gitunglo niya si David sa ngalan sa iyang mga dios. 44 Unya miingon, “Duol dinhi, kay ipakaon ko ang imong unod sa mga langgam ug sa mabangis nga mga mananap!”
45 Mitubag si David, “Mianhi ka sa pagpakig-away kanako dala ang espada ug bangkaw, apan makig-away ako kanimo sa ngalan sa Ginoo nga Makagagahom, ang Dios sa mga sundalo sa Israel nga imong gihagit. 46 Niining adlawa, itugyan ka sa Ginoo kanako! Patyon ka nako ug putlan sa imong ulo. Ug niini usab nga adlaw, ipakaon ko ang mga patayng lawas sa mga Filistihanon sa mga langgam ug sa mabangis nga mga mananap, ug mahibaloan sa tibuok kalibotan nga adunay Dios ang Israel. 47 Ang tanang nagtigom dinhi masayod nga ang Ginoo wala magkinahanglan ug armas sa pagluwas sa iyang katawhan, kay ang Ginoo mismo ang makig-away, ug itugyan niya kamong tanan kanamo.”
48 Sa dihang midasdas si Goliat kaniya, midagan si David sa pagtagbo kaniya. 49 Mikuha si David ug bato sa iyang sudlanan nga panit, ug gilambuyog niya kini sa agtang ni Goliat. Nalubong ang bato sa agtang ni Goliat, ug natumba siya nga nagkulob sa yuta.
50 Busa midaog si David batok kang Goliat pinaagi lang sa lambayog ug sa usa ka bato. Napatay niya si Goliat bisan wala siyay espada. 51 Midagan si David paduol kang Goliat ug gikuha niya ang espada niini, ug gipunggotan niya kinig ulo.
Sa dihang nakita sa mga Filistihanon nga patay na ang ilang sundalo nga maayong makig-away, nanagan sila. 52 Unya midasdas ang mga sundalo sa Israel ug Juda nga nagpaninggit, ug gigukod nila ang mga Filistihanon hangtod sa Gat§ ug Ekron. Nagkatag ang mga patayng lawas sa mga Filistihanon sa dalan sa Shaaraim paingon sa Gat ug Ekron. 53 Human nilag gukod ang mga Filistihanon, mibalik sila ug gipanguha nila ang mga nangahibiling butang sa kampo sa mga Filistihanon. 54 Gikuha ni David ang ulo ni Goliat ug gidala sa Jerusalem, ug gibutang niya sa iyang tolda ang mga armas ni Goliat.
55 Niadtong nakita ni Saulo si David nga nagpaduol kang Goliat aron makig-away, nangutana siya kang Abner nga komander sa mga sundalo, “Abner, kang kinsang anak kana nga batan-on?”
Mitubag si Abner, “Wala gayod ako mahibalo, Mahal nga Hari.”
56 Miingon si Saulo, “Susiha kon kang kinsa siyang anak.”
57 Sa dihang nakabalik si David sa ilang kampo human niya mapatay si Goliat, gidala siya ni Abner ngadto kang Saulo. Nagbitbit pa si David sa ulo ni Goliat.
58 Nangutana si Saulo kaniya, “Dong, kang kinsa kang anak?”
Mitubag si David, “Anak ako sa imong alagad nga si Jesse nga taga-Betlehem.”
* 17:7 bug-at ug baga: sa literal, sama sa sablayan sa hablanan sa maghahabol. † 17:26 wala nakaila sa Dios: sa literal, wala matuli. Mao usab sa bersikulo 36. ‡ 17:35 liog: mao kini sa Septuagint; apan sa Hebreo, bungot. § 17:52 Gat: mao kini sa Septuagint; apan sa Hebreo, kapatagan.