10
Jme₂tag₅ Jesús juɨ₁lia'₂ 'a₂ lia'₂ lë́₅ a₂tén₂ dsa₂ dsɨ₂i₂gu₂
(Mateo 19:1-12; Lucas 16:18)
1 Jaun₂ ca₂o₃'ɨ́n₃ Jesús juɨg₂ Capernaum ja₁jme₁'ein₅₄, ca₂ŋó₃ táng₃ ja₁tén₄ Judea quian'₅₄ juɨ₅ 'uë₃ të₂le₃ 'ŋo'₅₄ Cuá₃ Jordán. Ja₁jaun₂ ca₂o₃lén₂ táng₃ dsa₂ juɨn₅ ja₁'ein₅₄. Con'₂ siá'₂ táng₃ ca₂jmo₃ juɨ₁lia'₂ jmo₂₃ tián₂, ca₂jme₃tɨin₂₃ dsa₂. 2 Jaun₂ ca₂dsi₃lén₂ i₂lɨn₅₄ dsa₂ fariseos, ca₂ŋɨ́i'₃ Jesús a₂jŋia'₅₄ con'₂ 'nio₃ cáun₂ táu₂ chi₂jua'₂ 'i₄ 'éi'₃ a₂tén₂ dsa₂ dsa₂ mɨ́₂ quiáin₅. 3 Jaun₂ ca₂ŋag₃ 'éi₂:
―¿'E₂ 'éi'₃ ca₂cuë₃ Moisés guë'₂?
4 Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ dsa₂ 'éi₂:
―Ca₂cuë₃ Moisés jág₁ a₂lé₂ le₃jmo₃ dsa₂ ŋe'₂ caun₂ si₂ të₃ron₅₄, jaun₂ guë́₄ ma₂lé₂ dsei₂₃.
5 Jaun₂ ca₂ŋag₃ Jesús:
―'Uɨg₅₄ ia₁ a₂ŋɨ́₄ tsá₃ nág'₁ 'nia'₂ guiong'₅₄ bá₄ ca₂cuë₃ Moisés 'éi'₃ jaun₂, 6 La₁ le₂'uɨg₅₄ lia'₂ con'₂ jme₁ca₂dsia₃ Diú₄ mɨ₂güɨ́g₃, “ca₂jmói'₂ dsa₂ ŋe'₂, dsa₂ mɨ́₂”. 7 “'Uɨg₅₄ jaun₂ në́₃ dsa₂ ŋe'₂, ca₂tɨ́in₂ téin₂ chog₅₄-jmei₂, con'₂ tiain'₃ quiain'₅₄ dsa₂ mɨ́₂ quiáin₅. 8 Jaun₂ jë₁le₃oin₃ léin₂ caun₂ bá₄ nɨ₁ŋɨ́₅.”* Jaun₂ dsióg₄ lé₂ co₂'nió'₄ jan₂ dsa₂ bá₄, tsá₃ ma₂lë́₂ oin₃. 9 Jaun₂ tsá₃ 'i₄ 'éi'₃ jua'₅₄ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ a₂jmo₃ jma₃quén₅ a₂ma₂dsia₃ Diú₄ rë₂.
10 Jme₁ma₂tioin'₅₄ táng₃ dsi₂néi₂, ca₂ŋag₃ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ ca₂ŋɨ́i'₃ Jesús jág₁ në₅. 11 Jaun₂ ca₂juá'₂ Jesús:
―Dsa₂ i₂tén₂ 'io₅₄ quián₅, a₂guá₃ táng₃ quiain'₅₄ i₂sián'₂, 'no₂₃ dso₄ ja₁con₂ 'io₅₄ quiáin₅ i₂le₂'uɨg₅₄. 12 Con'₂ guë'₂ siá'₂ táng₃ në₁jua'₂ tén₂ 'io₅₄ dsɨ₂i₂gu₂ a₂guá₃ táng₃ quiain'₅₄ dsa₂ ŋe'₂ sián'₂, ján₃ bá₄ le₂jaun₂ 'no₂₃ dso₄ ja₁con₂ dsɨ₂i₂gu₂.
Ca₂jme₃gon'₅₄ Jesús chi'₂-guein₂
(Mateo 19:13-15; Lucas 18:15-17)
13 Jaun₂ ca₂dsi₃lén₂ dsa₂ le₁jŋiai₂₃ chi'₂ quiáin₅ ja₁guá₄ Jesús, ia₁jaun₂ qui₃téi₂ Jesús gu₂. La₁ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ në́₃ ca₂jí₂. 14 Jme₁ca₂jág₃ Jesús, jaun₂ ca₂i₃méi'₂ dsɨ́₅ quian'₅₄ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂, jaun₂ ca₂juá'₂:
―Cuë₄ 'nia'₂ jmɨg₄ juɨ₁ja₂lén₂ chi'₂-guein₂ cong₂. Tsá₃ jmó₁ 'nia'₂ le₂në₅ jua'₅₄ a₂jnɨg'₅₄, ia₁ juɨ₁lia'₂ i₂le₂la₂ bá₄ guë'₂ i₂dsɨ₂len₅ ja₁gon₂ Diú₄. 15 A₂dsɨ₂jó'₃ juɨ́g₂ jniá₂ 'nia'₂, ia₁ juɨ₁'ein₂ guë́₃ i₂tsá₃ gue₅ 'éi'₃ quió'₅ Diú₄, juɨ₁lia'₂ gue₅ jan₂ i₂bë'₅₄, o₁lɨ́g'₂ tsá₃ dsi₁lein₅ ja₁gon₂ Diú₄.
16 Jaun₂ qui₂ca₂jŋai'₃ guein₂ 'ein₅₄, ca₂quiog₂ gu₂ ne₄ quió'₅, ca₂jme₃jŋió₃.
Jan₂ dsó₂ chi'₂ cha₂ cu₄ ca₂dsia₃ jág₁ quiain'₅₄ Jesús
(Mateo 19:16-30; Lucas 18:18-30)
17 Jme₁ma₂'en₅₄ Jesús juɨ₅ ŋó₅ táng₃, jaun₂ já₃ jan₂ dsó₂ co₂chi'₅₄ ca₂jme₃jein'₂ ca₂chi₃jné₃ ne₅₄. Jaun₂ ca₂ŋag₃:
―Të₅ dsen₃, ¿'e₂ 'nió'₅ jmo₅₄ jniá₂ ia₁jaun₂ tɨng₅₄ ja₁le₃chang₂ co₂tan₅₄?
18 Jaun₂ ca₂ŋag₃ Jesús:
―¿'E₂ lë₃ quiong'₅₄ jniá₂ a₂dseng₃? 'I₁jan₂ i₂dsen₃ tsá₃ chan₂, jŋia'₅₄ lia'₂ jan₂ Diú₄ bá₄. 19 Cuɨng'₂ bá₄ 'Éi'₃ Juá'₅ quió'₅ Diú₄, ja₁juá'₂ tsá₃ jme₁dsiang'₂ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ rɨ́ng'₂; on₃ guë'₂ nióg'₄ jág₁ quian'₅₄ dsa₂ i₂tsá₃ lɨ́n₅ dsɨ₂i₂gog'₂; on₃ guë'₂ 'áng'₁. Tsá₃ jmó₁ jua'₅₄ jang'₅₄ jág₁ të₂jág₁; tsá₃ jme₁gan₅ dsa₂ jua'₅₄ a₂jŋiá'₄ a₂cha₂ quió'₅; a₂jme₁gang'₃ chog'₂-ŋéi'₅ në́₃.†
20 Ca₂ŋag₃ táng₃ dsa₂ 'éi₂:
―Të₅, ca₂le₃jë́₃ a₂në₅, lia'₂ con'₂ bɨn'₅₄ bá₄ jniá₂ jme₂tí₁.
21 Jaun₂ ca₂jág₂ Jesús ŋéi₂ dsɨ́₅, ca₂juá'₂:
―Caun₂ guë́₄ a₂'nió'₅ quiáng'₂. Guan'₂ o₂'nag₄ ca₂le₃jë́₃ a₂cha₂ quiáng'₂, o₂dsio'₅₄ cu₄ jaun₂ o₂cuë'₅₄ dsa₂ te₂ŋé₂. Jaun₂ guë́₄ le₃cha₂ a₂jlá'₁ quiáng'₂ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃. Jaun₂ guë́₄ ŋia₅, 'éin₃.‡
22 Jaun₂ ca₂tá'₂ jén₂ dsɨ́₅ dsa₂ 'éi₂ jme₁ca₂nág₂ le₂në₅; ŋái'₅ bá₄ jaun₂ 'lia'₂ dsɨ́₅, ia₁ 'ŋio₅ lɨn₃ jme₁cha₂ cu₄.
23 Jaun₂ ca₂jén'₃ Jesús qui₂ca₂jɨ́in₂ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ quiáin₅. Jaun₂ ca₂juá'₂:
―¡'E₂ guë́₄ 'ŋio₅ quian₅ ta₁ quió'₅ dsa₂ cha₂ cu₄ a₂tɨ́in'₄ ja₁gon₂ Diú₄!
24 Jaun₂ i₃gó'₃ dsɨ́₅ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ jág₁ jaun₂, la₁ ca₂juá'₂ táng₃ Jesús:
―'Nia'₂ jón₃, ¡'e₂ bá₄ 'ŋio₅ quian₅ ta₁ a₂dsi₁len₅ dsa₂ ja₁gon₂ Diú₄!§ 25 Tsá₃ guë́₄ 'e₂ ta₁ quian₅ a₂lé₂ le₃ŋɨ₅ jan₂ já'₂ camello juɨ₅ tau₂ mɨ₂cu₄, con'₂ guë́₄ dsa₂ cha₂ cu₄ a₂'í₂ ja₁gon₂ Diú₄.
26 Jme₁ca₂nág₂ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ a₂në₅, i₃gó'₃ dsɨ́₅ 'ŋio₅ lɨn₃. Qui₂ca₂ŋɨ́i'₃ rɨin'₅₄:
―¿I₂'ein₂ bá₄ guë'₂ jaun₂ në́₃ i₂lé₂ le₃tɨ́n'₄?
27 Jaun₂ ca₂jág₂ Jesús, jaun₂ ca₂juá'₂:
―Dsón'₂ bá₄ jaun₂, të₂le₃ quió'₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃, o₁lɨ́g'₂ tsá₃ lé₂ le₃lé₂. La₁ të₂le₃ quió'₅ Diú₄, ca₂le₃jë́₃ bá₄ lé₂ le₃lé₂.
28 Pe₄ në́₃ ca₂jme₃lióg₃ ca₂juá'₂:
―Te₁gui'₅₄, ca₂le₃jë́₃ 'e₂ a₂jme₁cha₂ quián₂ jnia'₅₄, ma₂ca₂tén'₂ dsɨ₅ jnia'₅₄ ma₂qui₂ma₂tí₄, ia₁ a₂'én₅ jnia'₅₄ 'ne₂.
29 Jaun₂ ca₂ŋag₃ Jesús:
―A₂dsɨ₂jó'₃ juá'₅ jniá₂ juɨ́g₂ 'nia'₂, ca₂le₃jɨ́n₃ i₂táun₂ 'ne₄, i₂tén₂ rɨn'₅₄, chog₅₄-jmei₂, chi'₂ quiáin₅, i₂tí₂ ja₁nau₂ quió'₅, 'uɨg₅₄ quió₃ jniá₂, quian'₅₄ 'uɨg₅₄ quió'₄ jág₁ dse₃ në́₃, 30 gue₃ mɨ₂güɨ́g₃ la₂ 'lióng₂ guë́₄ 'né₅, juɨn₅ guë́₄ rɨin'₅₄, juɨn₅ guë́₄ chog₅₄, juɨn₅ guë́₄ chi'₂-guein₂ quiáin₅ në́₃ le₃chan₂; ton'₂ 'lióng₂ guë́₄ ja₁nau₂ quió'₅ le₃cha₂, o₁jŋia'₅₄ la₂ chain₂ mɨ'₅₄ co₂'ein₅ dsa₂. La₁ia₁ gue₃ ja₁le₃chain₂ co₂tan₅₄ mɨ₂güɨ́g₃ caun₂. 31 La₁ rë₂në́₃, juɨn₅ i₂lɨ́n₅ i₂quen₅, la₁ jmɨg₄ jaun₂ léin₂ dsa₂ të₂le₃ jë₁ca₂tó'₂; le₂jaun₂ bá₄ ján₃, juɨ₁lia'₂ i₂tsá₃ 'e₂ quen₅ rë₂në́₃ lia'₂ con'₂ niog₅ lɨ́n₂ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃, léin₂ i₂le₂'uɨg₅₄.
Con'₂ siá'₂ táng₃ ca₂'ë́₂ Jesús jág₁ a₂jóin₂
(Mateo 20:17-19; Lucas 18:31-34)
32 Tioin'₅₄ juɨ₅ uɨ́g₂ tso₄ a₂dsi₁léin₂ Jerusalén. Jesús në́₃ ŋó₃ dsɨ₂jŋiái₄ ne₄ juɨ₅. Chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ guë'₂ i₂léin₂ dsɨ₂gó'₃ dsɨ́₅. Ca₂le₃jɨ́n₃ guë́₄ dsa₂ i₂jme₁quiain'₅₄ në́₃ i₂léin₂ gó'₅. Jaun₂ në́₃ ca₂të́'₃ Jesús le₃cau₅ juɨ₅ jmá'₃ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂, jaun₂ ja₁jaun₂ ca₂juá'₂ 'e₂ niog₅ dsɨ₃ŋɨ́i₂, 33 ca₂juá'₂:
―Ŋí₂ 'nia'₂ jaun₂, tio'₅₄ jniog₄ juɨ₅ uɨg₂ tso₄ a₂dsi₁náu₅ Jerusalén. Ja₁jaun₂ jɨ́n'₂ dsa₂ Jaun₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ o₄gú₃ juɨg₅₄ jme₂dsa₂, ne₄ të₅juá'₅ në́₃. I₂'éi₂ dsí₃ 'éi'₃ a₂jŋag'₃ dsa₂, jaun₂ jáng'₂ dsa₂ o₄gú₃ dsɨ₂nau₂ në́₃. 34 'Éi₂ në́₃ a₂lë₁qui₃jmóg'₂, qui₃cuë₃, qui₃'ŋéi₂ dsa₂ në́₃. Jaun₂ guë́₄ jŋag'₃. La₁ a₂'nɨ₅ jmɨg₄, jein'₅₄ bá₄ táng₃.
A₂ca₂mɨ₃ Jacobo quian'₅₄ Juan₅₄
(Mateo 20:20-28)
35 Jaun₂ në́₃, Jacobo quian'₅₄ Juan₅₄, le₃on₃ ja₁ŋi'₅₄ Zebedeo, ca₂jme₃quiáin₃ ja₁chén'₄ Jesús, jaun₂ ca₂juá'₂:
―Të₅, 'niog₂ jnia'₅₄ jmó'₂ 'ne₂ dse₃ 'au'₂ a₂jmó'₂ juɨ₁'e₂ caun₂ a₂mɨ́₁ jnia'₅₄.
36 Jaun₂ ca₂juá'₂ Jesús:
―¿'E₂ 'niog'₂ 'nia'₂ jmo₅₄ jniá₂ guë'₂?
37 Jaun₂ ca₂juá'₂ táng₃ 'éi₂:
―Jmó'₂ 'io₄ jnia'₅₄ jma₃jáu₃ lia'₂ ca₂ton₂ cau₅ quiáng'₂ jë₁ma₂të́₂ rë₁ne'₅₄ jláng'₁ ne₄ta₁ quiáng'₂.
38 Jaun₂ ca₂ŋag₃ Jesús:
―Tsá₃ a₂jaun₂ ŋi'₅₄ 'nia'₂ a₂mɨ'₂. ¿Tián'₃ 'nia'₂ dsɨ₃ŋɨ́g'₂ ca₂le₃jë́₃ juɨ₁lia'₂ a₂dsɨ₃ŋɨ́₂ jniá₂ guë'₂? ¿Tián'₃ 'nia'₂ cán'₁ o₂i₁ dsɨ₅ juɨ₁lia'₂ o₂i₁ dsɨ₅ can₅₄ jniá₂?
39 Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ 'éi₂:
―Tián₂ bá₄ jnia'₅₄.
Ca₂juá'₂ táng₃ Jesús:
―Dsón'₂ bá₄ jaun₂ dsɨ₃ŋɨ́'₂ 'nia'₂ 'e₂ niog₅ dsɨ₃ŋɨ́₂ jniá₂. Ján₃ bá₄ cán'₁ 'nia'₂ o₂i₁ dsɨ₅ juɨ₁lia'₂ o₂i₁ dsɨ₅ can₅₄ jniá₂. 40 La₁ juɨ₁lia'₂ a₂juá'₂ 'nia'₂ a₂tiáng'₄ jma₃ca₂ton₂ cau₅ quió₃, on₃jua'₅₄ jniá₂ ca₂tɨ́ng₂ cuë₅₄ a₂jaun₂. Ja₁jaun₂ lë́₅ co₂jŋia₅₄ a₂tian'₃ con'₂ i₂ca₂tɨ́n₂ bá₄.
41 Rɨin'₅₄ i₂guian₃ guë́₄ 'éi₂ në́₃, ca₂rë₃'néi₃ quian'₅₄ Jacobo quian'₅₄ Juan₅₄, jme₁ca₂nág₂ juá'₂ 'éi₂ le₂në₅. 42 Jaun₂ ca₂të₃ Jesús cau₅ quió'₅ ca₂të́'₃ 'éi₂ ca₂le₃jɨ́n₃. Jaun₂ ca₂juá'₂:
―Ŋi'₅₄ bá₄ 'nia'₂ juɨ₁lia'₂ dsa₂ can'₅₄ i₂tián'₅ gon₂ juɨg₂ go₄ dsɨ₂nau₂, i₂jɨ́n₂ dsa₂ co₂'nió'₄ dsɨ₂tan₅₄ quiáin₅, qui₂toin'₂ dsa₂ 'éi'₃ bén₂. Le₂jaun₂ bá₄, juɨ₁lia'₂ dsɨ₂tan₅₄ i₂sion₅ guë́₄ quiáin₅ në́₃, tiáin'₅ goin₂ jmo₂₃ 'éi'₃. 43 La₁ jɨn'₄ 'nia'₂, tsá₃ le₂jaun₂ lé₂. Chi₂jua'₂ 'ein₂ 'nio₃ jmo₃ juɨn'₂, ca₂tɨ́in₂ jme₃ti₃ ta₁ ne₄ rɨin'₅₄; 44 chi₂jua'₂ 'ein₂ 'nia'₂ 'nio₃ cán₂ ne₄ juɨ₅, 'nió'₅ jme₃ti₃ ne₄ ca₂le₃jɨ́n₃ dsa₂. 45 Ia₁ le₂në₅ bá₄ Jaun₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃, tsá₃ ta₁ jaun₂ já₅ jua'₅₄ a₂jme₃ti₃ dsa₂ ne₅₄; a₂jme₃ti₃ ta₁ ne₄ dsa₂ bá₄ já₅, a₂quí₃ quian'₅₄ 'mú₃ 'lia'₅₄ ia₁jaun₂ tɨ́n'₄ juɨn₅.
Ca₂jme₃'lión₂ Jesús jan₂ dsa₂ ten₄ i₂chen₂ Bartimeo
(Mateo 20:29-34; Lucas 18:35-43)
46 Dsi₃léin₂ juɨg₂ Jericó. Jme₁o₂'ɨ́in₃ juɨg₂ jaun₂ quiain'₅₄ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ quiáin₅, juɨn₅ guë́₄ dsa₂ sián'₂ në́₃ quiong'₅₄, jaun₂ jan₂ dsa₂ ten₄ i₂chen₂ Bartimeo, (co₂'nió'₄ le₃jua'₅₄ ja₁ŋi'₅₄ Timeo), guá₅ 'éi₂ cau₅ juɨ₅ mɨ₂₃ a₂jme₃'o₅₄ dsa₂ cu₄. 47 Jme₁ca₂nág₂ juá'₂ dsa₂ ŋó₅ Jesús i₂chan₂ Nazaret cau₅ jaun₂, jaun₂ ca₂'í₃ co₂mɨ'₅₄ të́'₂ Jesús:
―¡Jesús, tsɨ₁jon₂ David, dsia₄ ŋéi₂ 'au'₂ jniá₂!
48 Jaun₂ ca₂jí₂ bá₄ dsa₂ ia₁jaun₂ dsó₃ tei₄. La₁ të₂le₃ i₂juɨ'₂ guë́₄ co₂mɨ'₅₄ ca₂'í₃ bá₄, ca₂juá'₂:
―¡Tsɨ₁jon₂ David, dsia₄ ŋéi₂ 'au'₂ jniá₂!
49 Jaun₂ ca₂nau₂ Jesús jme₁ca₂nág₂, jaun₂ ca₂tsɨ́'₃ dsa₂ i₂quiain'₅₄:
―Te'₂ 'nia'₂ o₁jia₂ ja₁lá₃.
Jaun₂ ca₂të₃ dsa₂, ca₂juá'₂:
―Jmo₄ 'io'₂. Nau₂, ia₁ ó₃ të́₂.
50 Jaun₂ ca₂ton₃ cau₅ 'mɨ'₂ dsióg₂ jme₁chi₁bóin'₅, jaun₂ con'₂ ca₂nau₂ jaun₂ bá₄ co₂chi'₅₄, ca₂ŋó₃ ja₁chén'₄ Jesús.
51 Jaun₂ ca₂ŋag₃ 'éi₂:
―¿'E₂ 'niog'₂ jmo₅₄ jniá₂ o₄quiáng'₂?
Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ dsa₂ ten₄:
―Të₅, a₂jnia₅₄ jme₁ne₃ bá₄ jniá₂ 'nio₃.
52 Jaun₂ ca₂juá'₂ Jesús:
―Ma₂lé₂ guang'₅₄. Ma₂'lóng'₂ ia₁ 'éng'₂ bá₄.
Dsɨ₂juɨ₅ jaun₂ bá₄ ca₂jnia₃ mɨ₂ne₄ dsa₂ 'éi₂. Jaun₂ ca₂ŋó₃ quiain'₅₄ Jesús.
* 10:8 Génesis 2:24. † 10:19 Éxodo 20:12-6; Deuteronomio 5:16-20. ‡ 10:21 A₂lɨn₅₄ chog₅₄ si₂ juá'₂: “Jmo₄ co₂jŋiag'₅₄ a₂jóng'₂,” (lit. quian₂ cróg₄ quiáng'₂), “'éin₃ jniá₂.” § 10:24 Cha₂ a₂lɨn₅₄ chog₅₄ si₂ a₂juá'₂ le₂la₂: “a₂dsi₁len₅ dsa₂ cha₂ cu₄ ja₁gon₂ Diú₄.”