13
Tɨ jéehua juxɨeꞌveꞌ tɨ aꞌtɨ́j seequéj tyúꞌmuaꞌtyij
1 Aꞌájna séecan mu ajeꞌréꞌnyej ɨ Jesús jimi, matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ maj ɨ Galileea jáꞌchajcaꞌaj, Piláato tɨ huoꞌcuij matɨꞌɨj móoj cányaꞌxɨɨ muꞌvéeritacaj. 2 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtaꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
—¿Nyi aꞌyan setyiꞌmuaꞌtzej muaꞌaj yee aꞌɨ́j mu jɨn huoꞌcuij ɨ tyétyacaa maj jéetzeꞌ jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨɨtyeristacaꞌaj mequee ɨ séecan ɨ maj majta aꞌáa joꞌcháatɨmaꞌcaa a Galileea? 3 Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨquee aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, ajta tɨpuaꞌaj muaꞌaj sequée jaꞌantzaahuatyeꞌen ɨ Dios, muaꞌaj xu siajta antyipuaꞌrij. 4 Arí aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tamuáamuataꞌ japuan aráhueeicaj aráꞌasej, ɨ tɨ huaꞌ japua rájve tyiꞌtɨ́j tɨ ájtyeej aꞌáa tɨ joꞌtyávaacaꞌaj aꞌájna a Siloé, ¿nyij aꞌyan setyiꞌmuaꞌtzej muaꞌaj aꞌɨ́ɨjma jimi maj jéetzeꞌ jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨɨtyeristacaꞌaj mequee ɨ séecan ɨ maj Jerusalén huacháatɨmee? 5 Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨjɨn: capu aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, ajta tɨpuaꞌaj muaꞌaj sequée seequéj tyúꞌmuaꞌtyij ɨ Dios jimi, muaꞌaj xu siajta antyipuaꞌrij.
Ɨ xápuaꞌ tɨ quee aꞌnáj tacaꞌ
6 Tɨꞌquij séej nyúucarij jɨn tyihuoꞌtáꞌitɨɨriꞌ aꞌyan tɨjɨn:
—Aꞌtɨ́j pu xápuaꞌ taꞌítyeɨꞌcaꞌaj, aꞌáa pu yeꞌtyáhuii joꞌtɨj úuvaj joꞌváatɨmee, tɨꞌquij uyoꞌtyéesej tɨpuaꞌaj arí tacaꞌaj, ajta capu tacaꞌcaꞌaj. 7 Tɨꞌquij aꞌyan tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ aꞌáa tyíꞌchaꞌɨɨcaꞌaj tɨjɨn: “Nuꞌríj huéeicaj nyinyiꞌraꞌaj áꞌtyeej nyaj jatyésiseꞌ tɨpuaꞌaj arí tacaꞌaj, ajta capu tacaꞌ. Pataꞌaj jeꞌejvéjchej, jiꞌnye aꞌmúu metyiꞌtávaacaj, tɨ quee tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ.” 8 Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyíꞌchaꞌɨɨcaꞌaj, aꞌyaa pu tyaatéꞌexaa tɨjɨn: “Nyavástaraꞌ, cheꞌ ooj matávaacaj séej nyinyiꞌraꞌaj. Nyáaj nu jaꞌtaꞌíjcheꞌsij, nyajta tyiꞌtɨ́j ataráastɨraꞌaj chuéj jamuán. 9 Tɨpuaꞌaj juꞌsíj huatatácaꞌan, cheꞌ aꞌyan metyiꞌtávaacaj, naꞌríij quee huatácaꞌan, aj pej pij jaataꞌíjta maj jeꞌejvéjchej.”
Jesús pu íitaj tyúꞌhuaaj aꞌájna xɨcáaraꞌ maj jitzán jusoꞌpii
10 Tɨꞌɨj aꞌájna putyíꞌrɨjcaj ɨ xɨcáaraꞌ maj jitzán jusoꞌpii, Jesús pu tyihuáꞌmuaꞌtyajcaꞌaj u tyeyúuj tzajtaꞌ, 11 sɨ́ɨj pu íitɨꞌ aꞌúun joꞌtyávaacaꞌaj, puꞌríj tamuáamuataꞌ japuan arahuéeicaj nyinyiꞌraꞌaj tyoomáꞌcaꞌaj tɨ tyíꞌcuiꞌ aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tyiyáaruꞌ tɨ tzajtaꞌ séejreꞌ, antyúutɨpusityeꞌ aꞌɨ́jna ɨ íitɨꞌ, capu ɨꞌriitacaꞌaj tɨ huatyóojeꞌyej. 12 Tɨꞌɨj Jesús jaaséej, aj puꞌij jaatajé tɨ jimí aveꞌréꞌnyej, aꞌyaa pu tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
—Iitɨꞌ, nuꞌríj tyimuacáaꞌriꞌriꞌ ɨ paj jɨn tyíꞌcuiꞌ.
13 Tɨꞌɨj ij jaꞌajtamuárɨej, aj puꞌij aꞌɨ́jna ɨ íitɨꞌ huatyóojeꞌyacaꞌ, ajta tyaatatyójtziꞌrej ɨ Dios. 14 Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyíꞌijta ɨ tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu huatanyúꞌcacaꞌ, jiꞌnye Jesús pu tyáahuaj aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze matɨꞌɨj puaꞌaj jusoꞌpii, aꞌyaa pu tyihuoꞌtéꞌexaaj aꞌɨ́ɨjma ɨ tyeɨ́tyee tɨjɨn:
—Arájseej xɨcáj pu aráꞌasej ɨ maj jitzán tyíꞌmuɨjhuacaa, siataꞌaj mujoꞌváꞌjuꞌun siataꞌaj aꞌájna tyiꞌhuóohuaatyeꞌen, caxu mujoꞌváꞌcɨꞌcaꞌan aꞌájna xɨcáaraꞌ ɨ maj jitzán jusoꞌpii.
15 Jesús pu aꞌyan tyuꞌtanyúj tɨjɨn:
—Mu siaj quee tyámuaꞌ tyíꞌhuɨɨreꞌ ɨ Dios jimi, ¿nyij sequée hueꞌejxɨɨxɨj ɨ juyaꞌmuáj, tɨpuaꞌaj púuyej, naꞌríij púuruꞌ siaj sij uhuojoꞌvéiꞌtyeꞌen aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze ɨ maj jitzán jusoꞌpii? 16 Arí aꞌmújna mu íitɨꞌ, aꞌmúu pu jitzán eeráanyej aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, ajta puꞌríj tamuáamuataꞌ japuan aráhueeicaj nyinyiꞌraꞌaj tyooméj tɨ ɨ tyiyáaruꞌ jaatyáajɨꞌquej cuiꞌnyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ. ¿Nyij quee aꞌyan tyiꞌtyéevijtɨj nyaj tyáahuaatyeꞌen aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ tyíꞌcuiꞌ?
17 Tɨꞌɨj aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ, aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jájchaꞌɨɨriaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús, tyámuaꞌ mu tyityaatóotyeviꞌriꞌ jimí, ajta séecan ɨ tyeɨ́tyee, tyámuaꞌ pu huoꞌtáꞌaj jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j huarɨ́j tɨ huápuɨꞌɨj juxɨeꞌveꞌ.
Aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ mostáasaj tɨ atyájatzeꞌ
(Mt. 13:31-32; Mr. 4:30-32)
18 Aj puꞌij ɨ Jesús aꞌyan tyihuoꞌtaꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
—¿Tyiꞌtanyí jɨn ɨꞌríj nyaj jaataxáj jeꞌej tɨ een joꞌtɨj ɨ Dios tyejéꞌijtaj, ajta tyiꞌtanyí aꞌyan huaséꞌrin? 19 Aꞌyaa pu huaséꞌrin tɨꞌɨj tyiꞌtɨ́j mostáasaj jatzeꞌ, tɨ aꞌtɨ́j jaahuástej joꞌtɨj tyajáꞌhuastee, tɨꞌquij ajnyéj aꞌɨ́jna ɨ jatzíj, ajta jeꞌen huahuásej, tɨꞌɨj ij aꞌyan uhuatɨ́tɨꞌɨj jaꞌraa tɨꞌɨj cɨyéj. Majta ɨ pínaꞌsee mu ajeꞌréꞌnyej, mej mij aꞌáan joꞌtyáaraꞌsej ɨ cɨyáaraꞌ jitze.
Aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ levaduuraj ɨ maj jajnájchi ɨ aríinaj
(Mt. 13:33)
20 Aꞌyaa pu ajta tyuꞌtaxájtacaꞌ ɨ Jesús tɨjɨn:
—¿Jiꞌnye huaséꞌrin ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyíꞌijta? 21 Aꞌyaa pu een tɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ levaduuraj íitɨꞌ tɨ jajnájchi ɨ aríinaj huéeicaj mediidaj tɨ aráꞌasej, ajta aꞌɨ́jna ɨ levaduuraj, aꞌɨ́ɨ pu néijmiꞌi tyináxcaj ɨ cuéjtzij.
Aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ puéertaj tɨ cɨ́ɨ antayóhuaj
(Mt. 7:13-14, 21-23)
22 Tɨꞌɨj Jesús aꞌáa joomáꞌcaj ɨ juyéj jitze Jerusalén tɨ jóꞌnyaa, joꞌtɨj naꞌaj tɨ joꞌréꞌnyinyiicaꞌaj, tɨ huachájtaꞌtajmee, naꞌríij aꞌ ɨmuáj maj huacháatɨmee, aꞌɨ́ɨjma pu tyíꞌmuaꞌtyahuaꞌaj. 23 Sɨ́ɨj pu aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
—Tavástaraꞌ, ¿nyij cɨ́ɨ manaꞌaj aráꞌasej ɨ Dios tɨ huaꞌ japua huatányuusij?
Ajta aꞌɨ́jna ɨ Jesús aꞌyaa pu tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
24 —Siataꞌaj huatyóocaꞌnyej siaj sij aꞌáa joꞌtyájrutyej joꞌtɨj jaꞌpueertaj tɨ cɨ́ɨ antayóhuaj, jiꞌnye aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tɨjɨn mueꞌtɨ́j mu jaxɨeꞌvaꞌaj muáꞌjuꞌun maj utyájrutyej, ajta camu pújoorej. 25 Tɨꞌɨj ɨ tɨ ajaꞌchej ájchenyij, ajta jeꞌen tyeꞌtyáanaj joꞌtɨj jaꞌpueertaj, siajta muaꞌaj aꞌáa xu puaꞌquéj huatyuꞌuj xáꞌjuꞌun, siajta tyeꞌejtyátoꞌsixɨꞌɨj ɨ puéertaj jitze, aꞌyaa xu tyaatájeevij tɨjɨn: “Tavástaraꞌ, tyitaꞌantácuunyeꞌ.” Ajta aꞌyaa pu tyajamuaatéꞌexaatyeꞌsij tɨjɨn: “Canu jáꞌmuamuajtye aꞌtyán siaj puéꞌeen, nyajta quee jamuaꞌreej joꞌsiaj jaꞌráacɨj.” 26 Siajta muaꞌaj, aꞌyaa xu tyuꞌtaxájtaj tɨjɨn: “Ityáj tu ajamuán tyúꞌcuaa, tyajta ajamuán huaꞌíj, pajta muáaj tyíꞌtamuaꞌtyahuaꞌaj joꞌtɨj ɨ juyéj joonyáatɨme.” 27 Ajta aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan tyajamuaatéꞌexaatyeꞌsij tɨjɨn: “Canu jamuaꞌreej joꞌsiaj jáꞌmaꞌcan. Xaꞌajtácɨɨnyij nye jimi muaꞌaj mu siaj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨtyee.” 28 Aꞌɨ́j xu sij jɨn juyiinyaj xáꞌjuꞌun siajta huatóoxaamujrityeꞌej, siatɨꞌɨj aꞌɨ́j huaꞌsej ɨ Abraham, siajta ɨ Isaac, siajta ɨ Jacob, siajta néijmiꞌcaa ɨ Dios jitze maꞌcan maj tyíꞌxajtacaꞌaj, siajta muaꞌaj aꞌáa xu jéjreꞌ joꞌtyaꞌúuj xáꞌjuꞌun. 29 Jiꞌnye séecan mu ajeꞌréꞌnyesij mej mij ooráꞌsej joꞌtɨj méesaj joꞌtyéjvee mej mij tyúꞌcuaꞌnyij aꞌájna ɨ Dios tɨ jáꞌsejreꞌ. Siajta muaꞌaj aa xu puaꞌquéj joꞌtyúꞌuu xáꞌjuꞌun. 30 Ajta jeꞌen ijíij maj uvéꞌtyajtɨj, aꞌɨ́ɨ mu anáatyaꞌaj muáꞌjuꞌun, ajta ɨ maj ijíij anáatyij, aꞌɨ́ɨ mu uvéꞌtyajtɨrij.
Tɨꞌɨj Jesús huóoyiinyacaꞌ tɨꞌɨj ajaꞌrányeeriacaꞌ a Jerusalén
(Mt. 23:37-39)
31 Tɨꞌɨj Jesús oochán jaatapuáꞌcɨtaj tɨ tyihuáꞌixaatyaꞌcaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee, aj mu mij séecan jimí ajeꞌréꞌnyej, aꞌɨ́ɨ mu puéꞌeenyeꞌej ɨ fariseos, aꞌyaa mu tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
—Pataꞌaj tyíchenyij aꞌyájna, jiꞌnye Herodes pu muajeꞌcatamuɨꞌɨj.
32 Aj puꞌij Jesús aꞌyan tyuꞌtanyúj tɨjɨn:
—Siataꞌaj aꞌáa jóꞌjuꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Herodes, siataꞌaj aꞌyan tyaatéꞌexaatyeꞌen tɨjɨn ijíij nyajta ariáꞌpuaꞌaj nu huoꞌtamuárityeꞌej aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyiyáaruꞌuj ɨ maj huaꞌ tzajtaꞌ séejreꞌ ɨ tyeɨ́tyee, nyajta tyihuáꞌhuaatyeꞌen ɨ maj tyíꞌcucuiꞌ, nyajta áatɨjmuaꞌ tyeꞌentyínyacɨꞌpiireꞌej. 33 Aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ nyaj nyooj huameꞌen ijíij, nyajta ariáꞌpuaꞌaj, nyajta áatɨjmuaꞌ, jiꞌnye capu aꞌyan tyiꞌtyéevijtɨj tɨ huámuɨꞌnyij aꞌyájna puaꞌquéj Jerusalén sɨ́ɨj tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaxaꞌaj.
34 ’Muaꞌaj mu siaj Jerusalén jaꞌchej, mu siaj Jerusalén jáꞌmaꞌcan, muaꞌaj xu huáꞌcuiꞌcaa aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaxaꞌaj, siajta huaꞌtoꞌxacaa tyetyéj jɨmeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ Dios tɨ uhuojoꞌtaꞌítyacaꞌ jaꞌmua jimi. Mueꞌtɨ́j nu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj nyaj huáꞌajsɨɨreꞌen ɨ jáꞌmuayojmuaꞌ nyej nyij huóꞌchaꞌɨɨn aꞌyájna tɨꞌɨj tyacuáarɨeꞌ tɨ huáꞌchaꞌɨj ɨ juyójmuaꞌ, tɨ hueꞌcánaamuaj ɨ juꞌ anáj jɨmeꞌ. Siajta muaꞌaj, caxu aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ. 35 Cásɨꞌ xaaséj, nuꞌríj majamúuhuaꞌxɨj muaꞌajmaj mu siaj Jerusalén jaꞌchej, aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, caxu cheꞌ nyeséejran ꞌasta naꞌaj quee atyojoꞌréꞌnyej aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze siatɨꞌɨj aꞌyan tyuꞌtaxájtaj yee tyicheꞌ tyámuaꞌ tyeetyátoonyij aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ majaꞌvéꞌmej nyúucariaꞌraꞌ jitze ɨ tavástaraꞌ.