24
Isaka kosola muke
1 Bulahimu kakala mulala ng'hani, na Mndewa Mulungu kamtemela mate kwa chila chinhu choyatendile. 2 Bulahimu kamulongela msang'hani wake yoyakalile mulala, iviya ndolezi wa vinhu vake vose, “Nokulamba wike mkono wako hasi ya mawambo yangu*, nikulahize. 3 Nolonda kukulahiza kwa Mndewa Mulungu, Mulungu wa ulanga na isi, kuwa hwizamsolela mwanangu muke kulawa kwa Wakanaani wonikala nawo. 4 Kolondeka uhite kuna isi ija yonyelekiligwe na umsolele muke mwanangu Isaka kulawa mwa ndugu zangu.”
5 Ija imsang'hani kamuuza, “Fana imndele hezatogola bule kwiileka kaye na kunisondelela kwiza kuno kwiisi ino, lelo nimgale mwanago kuna isi youlawile?”
6 Bulahimu kamwidika, “Uteganye, sekeumbweleze mwanagu uko! 7 Mndewa Mulungu, Mulungu wa ulanga kanigala kulawa kaye ya tati yangu na kulawa isi ya ndugu zangu, kanilongela na kanilahila kuwa kezaweng'ha isi ino welesi wangu. Kezamtuma msenga wake wa kuulanga kuulongozi wako, ivo kwizampatila muke mwanangu kulawa kuna iisi iyo. 8 One imndele halonda kwiisondelela na weye, basi kwizalekeleligwa chilaho icho. Mbali kwa vovose mwanangu sekeumbweleze uko.” 9 Msang'hani keka mkono wake hasi ya diwambo da Bulahimu mwenevale wake, na kumulahila kwa mbuli iyo.
10 Maabaho msang'hani kasola wanyama wotangigwa ngamiya longo wa Bulahimu, na ndolendole zinogile mbasakanyo, na kahita kuna dibululu da Mesopotamiya mbaka buluu da Naholi. 11 Viyafikile, kawatumbaliza mavindi iwangamiya habehi na disima kunze ya dibululu, ikala ichigulogulo, chipindi wanaake wohita kuna disima kudeha mazi. 12 Kampula Mulungu, “Weye Mndewa Mulungu, Mulungu wa mwenevale wangu Bulahimu, diyelo nolonda ufanikiwe na ulaguse ulondo wa kufunya umoyo kwa mwenevale wangu. 13 Nahano hamgwazo ha inzasa ya mazi hanhu wandele wakaya wa bululu howokwiza kudeha mazi. 14 Ija imndele yondanimulongele yanenule nongo yake ya mazi na kuning'ha ning'we, nayo yahaning'ha ning'we niye na ngamiya wangu, iyo niiyo youmsagulile msang'hani wako Isaka. One ihawa ivo, nizavimanya kulagusa ulondo wako wa kufunya umoyo kwa mwenevale wangu.”
15 Yang'hali hanakomeleza kulonga, Lebeka kafika na kuno kaitwika nongo ya mazi muna diyega jake. Mwana wa chike wa Besueli mwana wa Milika, muke wa Naholi, Naholi ni ndugu wa Bulahimu. 16 Mndele iyo kakala lumondo na kakala mhambe yang'ali hanaibandama na mulume yoyose. Ivo kagidimila muna disima, kadeha nongo yake na kalawa. 17 Msang'hani kakimbila himahima kuiting'hana nayo na kalonga, “Nokulamba uning'he mazi ning'we kulawa muna inongo yako.”
18 Imndele kamwidika, “Haya, ing'wa mwenevale,” bahobaho kanenula nongo yake, kayamhilila na kumng'wiza. 19 Viyakomeleze kumwing'ha yamazi, kamulongela, “Iviya nizawadehela mazi ngamiya wako wang'we mbaka ng'hilu imale.” 20 Chahimahima kayaguma yamazi ya inongo yake muna diziga da kung'wila zingamiya, na kakimbila kuna inzasa kudeha mazi yamwenga na kaweng'ha ngamiya wake wose. 21 Msang'hani ija wa Bulahimu halongile mbuli yoyose, mbali kakala yomulola yawone fana Mndewa Mulungu kautemela mate mwanza wake.
22 Viyakomeleze kuweng'ha ngamiya mazi, msang'hani wa Mndewa Mulungu kasola mhete ya zahabu iguligwe hela ng'hulu na kamwing'ha Lebeka, na makung'u maidi ya zahabu yazamile ng'hani, kamvaza muna yamakono yake. 23 Kalonga, “Nokulamba unilongele, vino weye tati yako yelihi? Vino muna ikaye ya tati yako muna chiheleto cha kugona?”
24 Lebeka kamwidika, “Tati yangu ni Besueli mwana wa Milika muke wa Naholi. 25 Iviya kumwetu kuna mgina na hanhu ha kuchungila na chiheleto cha kugona.”
26 Maabaho msang'hani wa Bulahimu kainama na katambikila kwa Mndewa Mulungu. 27 Kalonga, “Yatunhizigwe Mndewa Mulungu, Mulungu wa mwenevale wangu Bulahimu niiyo yang'hali hanazimiza ulondo wake wa kufunya umoyo na kwaminika kwake kwa mwenevale wangu. Mndewa Mulungu kanilanguliza mbaka kwa ndugu wa mwenevale wangu.”
28 Mndele ija kakimbila kuhita kuna ikaye ya mami yake na kumulongela mbuli zose. 29 Lebeka kakala na lumbu jake yatangigwe Labani, Labani kakimbila kuhita kuna inzasa kuja kuyakalile msang'hani wa Bulahimu. 30 Labani viyaiwonile ija imhete na dikung'hu muna yamakono ya mwali wake, na kuzihulika mbuli Lebeka ziyalongiligwe na munhu iyo. Labani kamfika munhu iyo kema habehi na ngamiya wake hamgwazo wa inzasa. 31 Labani kamulongela, “Izo. Weye munhu utemeligwe mate na Mndewa Mulungu. Habali kokwima hano hanze? Nisasala chiheleto na hanhu ha kukala ngamiya wako.”
32 Msang'hani iyo wa Bulahimu kengila muikaye, nayo Labani kawafungula iwangamiya wake na kaweng'ha mgina na hanhu ha kugona. Maabaho kamwing'ha mazi ya kuguma nhende yeye na wanhu wake. 33 Viwamgalile ndiya, msang'hani ija kalonga, “Sizakuja bule mbaka nilonge mbuli yangu.”
Labani kamwidika, “Haya longa.”
34 Ivo kalonga, “Niye namsang'hani wa Bulahimu. 35 Mndewa Mulungu kamtemela mate mwenevale wangu, na kamtenda munhu tajili ng'hani. Kamwing'ha mabumbila ya ng'hondolo na luti na ng'ombe na hela na zahabu, wanaake na walume na watumwa na ngamiya na vihongwe. 36 Sala, muke wa mwenevale wangu, viyakalile mulala kamwelekela mwana mwenevale wangu, kamwing'ha mwana iyo vinhu vake vose. 37 Mwenevale wangu kanilahiliza kwamha lagilizo jake. Kalonga, ‘Sekeumsolele muke mwanangu kulawa muna iisi ya Kanaani yonikala. 38 Mbali hita kwa wanhu wa tati yangu na kwa ndugu zangu umsolele muke mwanangu.’ 39 Na nimuuza mwenevale wangu, ‘One yahalema kwiza na niye?’ 40 Kedika, ‘Mndewa Mulungu, yonimtegeleza siku zose, kezakugalila msenga wa kuulanga na kukutenda ufanikiwe. Kwizamsolela muke mwanangu kulawa muna ikaye ya tati yangu na ndugu zangu. 41 Kuna nzila imwe muhala ya kukutenda uilegehe na chilaho chako, one uhahita kwa ndugu zangu na wahakulema, kwizakuwa kuilegeha.’
42 “Diyelo vinifikile hana inzasa, nitosa, ‘Mndewa Mulungu, Mulungu wa mwenevale wangu Bulahimu, unitende nipate choniwinzile muna umwanza wangu. 43 Hano nahana inzasa. One mndele yaheza kudeha mazi, nizampula mazi ya kung'wa kulawa muna inongo yake. 44 Nayo one yahaning'ha na kuwadehela mazi ngamiya wangu, iyo niiyo yasaguligwe na Mndewa Mulungu kuwa muke wa mwana wa mwenevale wangu.’ 45 Ning'hali sinakomeleza kutosa muna umoyo wangu, lola! Lebeka kalawilila na nongo yake ya mazi muna diyega, kagidimila muna inzasa na kudeha mazi. Na niye nimpula, ‘Nolamba uning'he mazi ning'we.’ 46 Nayo kanenula nongo yake himahima na kalonga, ‘Haya ing'wa na nizawang'wiza mazi iviya ngamiya wako.’ Ivo niye ning'wa na ngamiya wangu iviya wang'wizigwa. 47 Ivo nimuuza mndele iyo, ‘Vino weye tati yako yelihi?’ Nayo kanidika, ‘Tati yangu ni Besueli mwana wa Milika muke wa Naholi.’ Maabaho nimwing'ha mhete ndodo ya kwika muna imhula na kumvaza kung'hu muna yamakono. 48 Niidulika mbaka chihanga chidalisa hasi na kumwing'ha hewela Mndewa Mulungu na Mndewa Mulungu kamtemela mate, Mulungu wa mwenevale wangu Bulahimu, yoyanilongoze vinogile muinzila kumsola mndele ino kwa ichimu cha mwana wa mwenevale wangu. 49 Lelo nilongeleni one mutogola kumtendela mwenevale wangu kwa uwaminika na voilondeka na one siivo longeni, na niye nizavimanya cha kutenda.”
50 Maabaho Labani na Besueli wamwidika, “Mbuli ino ilawa kwa Mndewa Mulungu, cheye chabule cha kukulongela chihile hebu chinogile. 51 Lebeka iyo baho, umsole uhite nayo. Yakawe muke wa mwana wa mwenevale wako, fana viya Mndewa Mulungu viyalongile.” 52 Msang'hani wa Bulahimu viyahulike mbuli izo, kainama na kamtambikila Mndewa Mulungu. 53 Msang'hani iyo wa Bulahimu kalava viwalo na via va hela na mahambo ya zahabu na kamgolela Lebeka. Iviya kamgolela ndolendole za hela ng'hulu lumbu jake na mami yake Lebeka.
54 Maabaho msang'hani wa Bulahimu na wanhu wowezile nayo waja wang'wa na wakala na kugona ichilo chose. Viwalamuke imitondo, msang'hani kalonga, “Nilekeni nibwele kwa mwenevale wangu.”
55 Mbali lumbu jake Lebeka na mami yake walonga, “Muleke imndele yakale na cheye kwa juma dimwe hebu siku longo, maabaho kodaha kuhita.”
56 Mbali msang'hani kawalongela, “Nolamba sekemunikalamize, kwaviya Mndewa Mulungu kautemela mate mwanza wangu kamala, lekeni nibwele kwa mwenevale wangu.” 57 Wawo walonga, “Leka chimtange mndele mwenyewo chimuuze.” 58 Ivo wamtanga Lebeka na wamuuza, “Kolonda kuhita na munhu ino?”
Nayo kedika, “Ona nizahita.” 59 Ivo wamuleka Lebeka yahite na msang'hani wa Bulahimu na wanhu wake. Iviya waisondelela na yaya wa Lebeka. 60 Wamtemela mate Lebeka kwa mbuli ino, “Weye mwali wetu uwe mama wa wanhu wengi ng'hani! Welesi wako wasole mabululu ya wehi wawo!”
61 Maabaho Lebeka na wasang'hani wake wa chike waisasala na wakwela ngamiya na kumsondelela iyo imsang'hani wa Bulahimu, nawo wose wasegela.
62 Lusita ulo Isaka kakala kasegela uko Beeli laha iloi, kakala kokala ubanzi wa Negebu. 63 Ichigulogulo Isaka kasegela na kahita kumgunda kugesa na kawona ngamiya wokwiza. 64 Lebeka viyamuwone Isaka, kahumuluka muna ingamiya wake 65 na kamuuza msang'hani wa Bulahimu, “Munhu ija yelihi yogenda mumgunda yokwiza kuchihowela?”
Msang'hani kamwidika, “Ni mwenevale wangu.” Maabaho Lebeka kasola chitambala kaigubika ichihanga.
66 Msang'hani wa Bulahimu kamulongela Isaka chila chinhu choyatendile. 67 Maabaho Isaka kamsola Lebeka mbaka muna ihema da Sala mami yake, na kawa muke wake. Isaka kamulonda Lebeka yoyamsangalaze viyadanganike mami yake.
* 24:2 Vino niivo viwatendaga wanhu wa umwaka wahaikila chilaho.