37
Joseph nàwhetı̨
1 Jacob Kanan nèk'e nàı̨dè, wetà sı ekǫ nàı̨dè ı̨lè.
2 Jacob eyıts'ǫ wets'ıhɂǫ̀ǫ-dǫǫ̀ gıxè dàgòjàa sìı dıı gıgodıì hǫt'e:
Jacob weza Joseph cheko hoònǫ-daats'ǫ̀-łǫ̀hdı̨ weghoò ı̨lè. Edı̨ı̨de xè sahzǫ̀ą k'èdì ı̨lè. Wı̨ı̨de sìı wetà wets'ǫ ts'èko Bılah eyıts'ǫ Zılpah gots'ǫ weza agı̨ı̨t'e. Edekǫ̀ nǫgedè nı̨dè Joseph wı̨ı̨de t'asìı wejıı ghàlagı̨ı̨dàa sìı hazǫǫ̀ edetà ts'ǫ̀ hadı.
3 Jacob ǫhdah whelı̨ tł'axǫǫ̀ Joseph wegǫ̀hłı̨ t'à edeza hazǫǫ̀ gonahk'e yeghǫneètǫ, eyıt'à ɂeh wek'aàtsı̨į̀ nezı̨ı̨ yegha whehtsı̨. 4 Wı̨ı̨de gı̨ı̨lı̨ı̨ sìı gıtà gınahk'e Joseph ghǫneètǫǫ gık'èhogeèhzà t'à gınèlı̨į̀-le agejà xè nezı̨į̀ gıts'ǫ̀ xàyahtı ha gı̨ı̨wǫ-le.
5 Įłàà Joseph nàwhetı̨. Yeghǫ edı̨ı̨de xè godo ts'ıhɂǫ̀ sıì denahk'e gınèlı̨į̀-le agejà. 6 Joseph gots'ǫ̀ hadı, “Seàhkw'ǫ, dànì nàwhıhtı̨ı̨ sìı naxıts'ǫ̀ haehsı̨ ha. 7 Tł'olà dehshee k'è tł'olà natsı̨ts'eèzà ghǫ ełexè eghàlats'eeda là hǫtsaa sets'ǫ tł'olà wexèwhıhzàa sìı ehkw'ıìɂah nàwoò lajà, eyıts'ǫ naxıts'ǫ tł'olà wexèwhahzàa sìı sets'ǫ tł'olà wemǫǫ̀ nègı̨ı̨de gà gıts'ǫ̀ nàgòı̨hgè lagejà,” gòhdı.
8 Wı̨ı̨de hagıìhdı, “Gogha k'àowocho nelı̨ ha nì? Hotıì gots'ǫ̀ k'àı̨wo ha nì?” gıìhdı. Dànì nàwhetı̨ eyıts'ǫ yeghǫ goxè godo t'à sıì denahk'e gınèlı̨į̀-le agejà.
9 Įdaà t'à k'achı̨ Joseph nàwhetı̨ ekò, yet'à edı̨ı̨de xè godo, hadı, “K'àchı̨ dıı hanì nàwhıhtı̨: sadeè, adzęzah eyıts'ǫ whǫ̀ hoònǫ-daats'ǫ̀-ı̨łè sets'ǫ̀ nàgògı̨ı̨hgè,” gòhdı.
10 Dànì nàwhetı̨ı̨ sìı edetà eyıts'ǫ edı̨ı̨de ts'ǫ̀ hadı eyıt'à wetà wek'èch'a, yets'ǫ̀ hadı, “Dànì nàwheętı̨ı̨ sìı weghǫ goı̨de-le kò. Nemǫ, sı̨, eyıts'ǫ nı̨ı̨de hazǫǫ̀ nets'ǫ̀ nàgòts'ehgè ha nı̨ı̨dıì-nì aı̨dı?” wetà yèhdı. 11 Wı̨ı̨de weghǫ ts'ohogeedıì agejà, hanìkò wetà yedaànıwo.
Joseph wı̨ı̨de gıghǫnàweèdì
12 Eyı ts'ǫ whaà-le, Joseph wı̨ı̨de edetà wets'ǫ sahzǫ̀ą xè kǫ̀ta Shekem ts'ǫ̀ gǫǫwà-lea nègı̨ı̨de. Ekǫ sahzǫ̀ą tł'oh gedè agogehɂı̨ xè goxogııhdı. 13 Eyıt'à Israel edeza Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Nı̨ı̨de Shekem gà gǫǫwà-le sets'ǫ sahzǫ̀ą k'ègedìı wek'èı̨zǫ sǫnaà, ekǫ gıts'àątła,” yèhdı.
“Hęɂę, ekǫ gıts'àhtła ha,” Joseph edetà èhdı.
14 “Ekǫ nı̨ı̨de sahzǫ̀ą xè dàgı̨ı̨t'e lì gha gık'aı̨hta, gıghǫ sets'ǫ̀ godı naı̨ɂà,” wetà yèhdı. Eyıt'à Jacob edeza Hebron nèk'e gots'ǫ Shekem nèk'e ts'ǫ̀ yeèhɂà.
15 Joseph Shekem nèk'e, edı̨ı̨de gokak'eet'į̀ là dǫ ı̨łè yeghaetła, dayeehke, “Ayìı gha k'eı̨t'į̀ anet'ı̨?” yèhdı.
16 Joseph yets'ǫ̀ hadı, “Sı̨ı̨de gıkak'eeht'į̀ aht'ı̨. Edı̨į̀ sahzǫ̀ą k'ègedìı sìı asį̀į̀ wek'èı̨zǫ?” yèhdı.
17 Dǫ yets'ǫ̀ hadı, “Jǫ gots'ǫǫ̀ nageèhde ı̨lè, ‘Kǫ̀ta Dotan ts'ǫ̀ ats'ııde,’ gedı geèhkw'ǫ ı̨lè,” yèhdı.
Eyıt'à Joseph edı̨ı̨de gok'è et'ıì ajà. Kǫ̀ta Dotan gà nıwà-le gìgaat'ı̨ goaɂı̨. 18 Įłaà nıwà naetła et'ıì wı̨ı̨de gıaɂı̨. Įłaà gots'ǫ̀ etłe et'ıì dànì ełaàgıìhwhı ha sìı ełexè sıìgogį̀į̀là.
19 Ełets'ǫ̀ hagedı, “Nàtee dǫǫ̀ gots'ǫ̀ naetłe! 20 Dıì-t'ıì ełaàts'ehwhı, dıı yeè dèè-goyìı-gǫǫɂàa łǫ gòlaa sìı ı̨łè weyìı wets'ııhxà, tıts'aàdìı yedzį̀į̀hɂà ts'ııdì nǫǫ̀. Hanì-ı̨dè dànì nàwhetı̨ı̨ sìı asį̀į̀ wek'ę̀ę̀ agòjà lì!” ełègeedı.
21 Wı̨ı̨de ǫhdaà Ruben hagedı goìkw'o t'à goch'à edechı edaxàhtè ha hoèhdzà. “Ełaàwets'èhwhı-le,” gòhdı. 22 “Wedoò xàtł'ì welè-le. Jǫ ekìı-ka nèk'e dèè-yìı-gǫǫɂàa łǫ gòla ne, ı̨łè yìı weahxà, hanìkò ełaàwèahwhı-le,” gòhdı. Ruben, edechı edaxàhtè gà edetà ts'ǫ̀ nayeechı ha nıwǫ t'à hadı ı̨lè.
23 Eyıt'à Joseph edı̨ı̨de goghǫ nììtła ekò, ɂeh wèdaat'ı̨ı̨ yìı whedaa sìı wek'e nàgį̀ı̨hdlah, 24 eyı gà dèè-yìı-gǫǫɂàa yìı gı̨ı̨hxà. Eyı dèè-yìı-gǫǫɂàa sìı weyìı tı whìle ı̨lè.
25 Wı̨ı̨de shègezhe ha geèhkw'e là, yeè Ishmael got'ı̨į̀ nagıadè gìgoèht'į̀, kǫ̀ta Gılad gots'ǫ nagıadè. Tıts'aàdìıcho ka dageèhkw'e xè t'asìı łǫ gıghǫ nàedì ha edexè k'egele. Dı̨ı̨ts'ıa hanıı eyıts'ǫ yìk'eetł'òo hazǫǫ̀ xàɂaa gıghǫ nàedì ha Egypt nèk'e ts'ǫ̀ geède aget'ı̨ ı̨lè.
26 Wı̨ı̨de ı̨łè Judah edechı gots'ǫ̀ hadı, “Gochı ełaàwets'į̀ı̨hwho xè weghǫ hots'ets'ì nı̨dè wet'à ayìı nezı̨ı̨ goxèìdı ha? 27 Yeè Ishmael got'ı̨į̀ nagıadèe sìı goghǫ nàgeehdì awets'ııle. Xàè gochı ne xè gotà ts'ǫ dǫ elı̨ t'à t'asawets'ele ha dìì,” gòhdı. Wechı yek'ę̀ę̀ agı̨ı̨wǫǫ̀ agejà.
28 Eyıt'à Mıdıyan nèk'e gots'ǫ t'asìı gıghǫ nàedìı dǫǫ̀ gok'e gı̨į̀de ekò, ełechıke Joseph dèè-goyìı gots'ǫ xàgeèlì gà satsǫ̀ą degoo naènǫ k'èxa Joseph gıghǫ nàèdì, eyıt'à Ishmael got'ı̨į̀ Joseph Egypt nèk'e ts'ǫ̀ edexè nageèhchì.
29 Whaà-le-t'ıì wı̨ı̨de ǫhdaà Ruben dèè-goyìı-gǫǫɂàa ts'ǫ̀ nǫ̀ǫtła, hanìkò Joseph goyìı wheda-le nǫǫ̀, eyıt'à sıì wegha ekǫ-le nàhòwoò lagòjà t'à edeɂeè tànı̨hdla. 30 Edechı gots'ǫ̀ naèhtła gà hagòhdı, “Cheko eyı wheda-le t'à dàhde ha wek'èehsǫ-le!” gòhdı.
31 Eyıt'à Joseph weɂeè negı̨į̀ɂah, ejıetsoa ełaàgį̀ı̨hwho gà Joseph weɂeè k'e edoò agı̨į̀là. 32 ʔeh wek'aàtsı̨į̀ nezı̨ı̨ edetà ts'ǫ̀ nageèhɂà, hagedı, “Dıı ɂeh hanì whehchìı ts'į̀į̀hchì. Asį̀į̀ neza weɂeè hǫt'e, hotıì nezı̨į̀ wek'aı̨hta,” edetà ts'ǫ̀ hagedı.
33 Jacob edeza ɂeè nàwhezhį̀ t'à hadı, “Dıı seza weɂeè hǫt'e! Tıts'aàdìı yedzį̀į̀hɂà t'à seza tàı̨hdlà sǫnı,” hadı.
34 Jacob wegha dìì t'à edeɂeè tàı̨hdlà, dǫhshǫ̀ǫ zhìwòo goht'ǫǫ̀ yìı whedaà adììdlà. Hanì t'aa łǫ dzęę̀ ts'ǫ̀ edeza k'eelı̨ xè etse. 35 Weza hazǫǫ̀ eyıts'ǫ wetì gıghǫ nìı̨de xè gıghǫnàdageetì, hanìkò seghǫnàdats'eetì ha nıwǫ-le. Hadı, “Seghǫnàdaahtì-le, sekw'ǫǫ̀ nìtį̀ eyıts'ǫ seza wets'ǫ̀ ahde gots'ǫ̀ wek'eehłı̨ ha,” wetà hadı xè yeghǫ etse.
36 Hanàhòwo t'à Mıdıyan got'ı̨į̀ Egypt nèk'e dǫ Potıfar wìyeh ts'ǫ̀ Joseph gıghǫ nàèdì. Eyı dǫ sìı k'àowocho Faraoh gha eghǫǫ-dǫǫ̀ gha k'àowo elı̨ ı̨lè.