41
K'àowocho Faraoh nàwhetı̨
1 Nàke xo k'ehǫǫwo tł'axǫǫ̀ k'àowocho Faraoh dıı hanì nàwhetı̨: Dehcho Naıl wìyeh gà nàwo là, 2 tı yìı gots'ǫ ejıe łǫ̀hdı̨ xàı̨de yaɂı̨. Eyı ejıe sìı nezı̨į̀ gìgaat'ı̨ xè łegek'à, deh gà tł'oh ghǫ shègezhe. 3 Eyı tł'axǫǫ̀ ejıe łǫ̀hdı̨ eyıì-le tı yìı gots'ǫ xàgı̨ı̨de, gıkwǫ̀ whìle xè gıatıgòdlì gìgaat'ı̨, dehcho Naıl gà nàgeèhza. 4 Eyı ejıe gıkwǫ̀ whìle xè gıatıgòdlìı sìı ejıe nezı̨ı̨ łegek'àa sìı hazǫǫ̀ kageèhde. K'àowocho Faraoh hanì nàwhetı̨ tł'axǫǫ̀ ts'ı̨ı̨wo.
5 K'àowocho Faraoh naèhtı̨ t'à k'achı̨ nàwhetı̨: Tł'olàkwì łǫ̀hdı̨ nezı̨ı̨ xè nechàa sìı tł'olàechı̨į̀ ı̨łè k'e dehshe yaɂı̨. 6 Eyı tł'axǫǫ̀ tł'olàkwì eyıì-le łǫ̀hdı̨ xàı̨shǫ yaɂı̨, eyı sìı nı̨hts'ı whekǫ̀ǫ t'à detǫ-le xè whegǫ lanì wègaat'ı̨. 7 Tł'olàkwì detǫ-le łǫ̀hdı̨ sìı tł'olàkwì nezı̨ı̨ łǫ̀hdı̨ kageèhde. K'àowocho Faraoh ts'ı̨ı̨wo ekò nàte at'ı̨ nǫǫ̀.
8 K'omǫǫ̀dǫǫ̀ agòjà ekò k'àowocho Faraoh ayìı ghǫ nàwhetı̨ı̨ sìı yeghǫ nànıwo, eyıt'à Egypt nèk'e ı̨k'ǫǫ̀-k'alagedèe-dǫǫ̀ eyıts'ǫ dǫ gogı̨ı̨zǫǫ gı̨ı̨lı̨ı̨ sìı hazǫǫ̀ gokayaı̨htı. Dànì nàwhetı̨ı̨ sìı gots'ǫ̀ hadı, hanìkò dǫ wı̨ı̨zìı yegha yek'aàhtı ha dìì.
9 Eyıt'à k'àowocho ayìı edǫǫ dǫ yegha yexoehdıı sìı k'àowocho ts'ǫ̀ hadı, “Dıı dzęę̀ k'e dànì ı̨nę̀ę ekǫ-le eghàlaıhdàa sìı wenawhıhdı. 10 Įdèe whaà-le ekò k'àowocho Faraoh edecheekeè gots'ǫ̀ wınà-le ı̨lè. Eyıt'à sı̨ eyıts'ǫ bò xàeht'èe elı̨ı̨ sìı eghǫǫ-dǫǫ̀ gha k'àowo wekǫ̀ gocho godaàtǫǫ̀ agǫ̀ǫ̀là ı̨lè. 11 Ekǫ godaàtǫ ekò ı̨łè to k'e į̀łah nàwìte ı̨lè, dànì nàwìtee sìı į̀łah t'asìı ghǫ nàwìte ats'et'ı̨ ı̨lè. 12 Ekǫ Hebrew got'ı̨į̀ ts'ǫ cheko goxè ekǫ wedaàtǫ ı̨lè. Eghǫǫ-dǫǫ̀ gha k'àowo gha eghàlaeda ı̨lè. Ayìı ghǫ nàwìtee sìı wets'ǫ̀ hats'edı t'à į̀łah gogha yek'ayawhehtı. 13 Dànì gogha yek'ayawhehtıı sìı hotıì wek'ę̀ę̀ agòjà: Sı̨ sılaà seghǫ̀t'ǫ, eyıts'ǫ bò xàeht'èe elı̨ı̨ sìı dawèhdlì,” yèhdı.
14 Eyıt'à k'àowocho Faraoh, Joseph kayaı̨htı. Dǫ-danìı̨laa-kǫ̀ gots'ǫ ı̨whąą̀ xàgeèhchì. Edegoht'ǫǫ̀ ładı̨į̀ ayį̀į̀là eyıts'ǫ edeghaegwo tł'axǫǫ̀ k'àowocho Faraoh nadąą̀ nàwoò agı̨į̀là.
15 K'àowocho Faraoh Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Nàwhıhtı̨ hanìkò dàhodıì-ahodıı sìı dǫ wı̨ı̨zìı segha yek'ayahtı ha dìì. Hanìkò neghǫ dıı hagedı: Dǫ nàtee sìı nets'ǫ̀ hagedı nı̨dè dàhodıì-ahodıı sìı gıts'ǫ̀ ehkw'ı wek'ayanehtı nègedı,” yèhdı.
16 Joseph k'àowocho Faraoh ts'ǫ̀ hadı, “Sı̨ set'à agot'ı̨ nıìle, hanìkò Nǫ̀htsı̨ sìı k'àowocho ayìı ghǫ nàtee dàhodıì-ahodı nıwǫǫ sìı yek'èezǫǫ̀ ayele ha,” yèhdı.
17 Eyıt'à k'àowocho Faraoh Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Dıı hanì nàwhıhtı̨: Dehcho Naıl gà nàhwho là, 18 ejıe łǫ̀hdı̨ tekàı̨dee segha wegoèht'į̀. Eyı ejıe sìı nezı̨į̀ gìgaat'ı̨ xè łegek'à, tabàa tł'oh gedè. 19 Eyı tł'axǫǫ̀ ejıe eyıì-le łǫ̀hdı̨ tekàı̨de, gıkwǫ̀ whìle xè sıì gıatıgòdlì. Egypt nèk'e hazǫǫ̀ ejıe hanì gıatıgòdlìı wı̨ı̨zìı eehɂı̨ whìle. 20 Ejıe gıkwǫ̀ whìle xè gıatıgòdlìı sìı ejıe łek'àa t'akwełǫ̀ǫ̀ tekàgı̨ı̨dee sìı kageèhde. 21 Ejıe łek'àa kageèhde kò łegek'à agejà-le, gıkwǫ̀ whìle agį̀į̀łı̨ t'à. Eyı tł'axǫǫ̀ ts'ııhwho.
22 “K'achı̨ nàwhıhtı̨, tł'olàechı̨į̀ ı̨łè wek'e tł'olàkwì łǫ̀hdı̨ dehshe ghǫ nàwhıhtı̨. Eyı tł'olàkwì łǫ̀hdı̨ sìı nezı̨į̀ gìgaat'ı̨ xè nechà xàı̨shǫ. 23 Eyı k'è, tł'olàkwì eyıì-le łǫ̀hdı̨ xàłaı̨kı̨ weehɂı̨. Eyı sìı nı̨hts'ı whekǫ̀ǫ gık'e nawhets'ı t'à detǫ-le xè whegǫ. 24 Eyı tł'olàkwì detǫ-lea sìı tł'olàkwì łǫ̀hdı̨ nezı̨į̀ dèhshǫǫ sìı kageèhde, hanì nàwhıhtı̨. Įk'ǫǫ̀-k'alagedèe-dǫǫ̀ hagèehsı̨ hanìkò dàhodıì-ahodıı sìı dǫ wı̨ı̨zìı sets'ǫ̀ hadı ha dìì,” k'àowocho hadı.
25 Eyıt'à Joseph k'àowocho ts'ǫ̀ hadı, “Nàekeè nàwheętı̨ı̨ sìı ełèht'e hǫt'e. Nǫ̀htsı̨ ayìı dàele ha sìı k'àowocho ts'ǫ̀ wègoèht'į̀ ayį̀į̀là. 26 Eyı ejıe nezı̨ı̨ łǫ̀hdı̨ sìı łǫ̀hdı̨ xo hǫt'e, eyıts'ǫ tł'olàkwì nezı̨ı̨ łǫ̀hdı̨, eyı sı łǫ̀hdı̨ xo hǫt'e. Eyı nàekeè nàwheętı̨ı̨ sìı ełèht'e lanì hǫt'e. 27 Eyıts'ǫ ejıe gıkwǫ̀ whìle xè gıatıgòdlìı nǫǫde tekàgı̨ı̨dee sìı łǫ̀hdı̨ xo hǫt'e, eyıts'ǫ tł'olàkwì nı̨hts'ı whekǫ̀ǫ t'à whegǫǫ, eyı sı łǫ̀hdı̨ xo hǫt'e. Łǫ̀hdı̨ xo t'à bò whìle agode gha hǫt'e.
28 “K'àowo, dànèehsı̨ı̨ sìı k'ę̀ę̀ agode ha: Nǫ̀htsı̨ ayìı dàle ha sìı wek'èı̨zǫǫ̀ anį̀į̀là hǫt'e. 29 Egypt nèk'e hazǫǫ̀ łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ dèè k'e deɂǫ̀ǫ̀ t'asìı łǫ dehsheè agode ha, 30 hanìkò eyı tł'axǫǫ̀ łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ bò whìle agode ha. Egypt nèk'e bò łǫ t'à hoı̨zı̨ ı̨lèe sìı dǫ gınadì-le agede ha, ekǫ hazǫǫ̀ ts'ǫ̀ bò whìle agode ha. 31 Łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ sıì bò whìle agode ha t'à jǫ nèk'e t'akwe dànì deɂǫ̀ǫ̀ bò łǫ t'à hoı̨zı̨ ı̨lèe sìı gınadì ha-le. 32 Nǫ̀htsı̨ hotıì hagode ha nıwǫ t'à k'àowocho Faraoh hanì nàekeè ełèht'eè nàwhetı̨į̀ ayį̀į̀là, whaà-le-t'ıì Nǫ̀htsı̨ hanì hòɂǫǫ̀ hayele ha.
33 “Eyıt'à dıì-t'ıì k'àowocho dǫ wınì gǫǫzǫǫ sìı hak'ııt'į̀, Egypt nèk'e gha k'àowo elı̨į̀ ayııle. 34 Egypt nèk'e łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ deɂǫ̀ǫ̀ t'asìı dehshee sìı wets'ǫ sı̨làı-ı̨łè nàgehtsį̀ ts'ǫ̀ k'aodèe gı̨ı̨lı̨ı̨ sìı gòìhchı. 35 Neyatıì k'e t'asìı dehshee łǫ nàgehtsį̀ı̨ sìı kǫ̀godeè xehkǫ̀ gòlaa wek'èhodì anelà nı̨dè nezı̨ ha, bò whìle nı̨dè dǫ gıghǫ shèzhe ha t'à. 36 Eyı t'asìı dehshee sìı dǫ gha wek'èhodì ha, łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ Egypt nèk'e bò whìle agòjà nı̨dè wet'à ts'eeda ha t'à. Hanì-ı̨dè bò whìle agòjà nı̨dè gonèk'e dǫ gıdıhołè ha-le,” Joseph k'àowocho èhdı.
37 Joseph dàdıı sìı k'àowocho Faraoh eyıts'ǫ wecheekeèdeè hazǫǫ̀ gıgha nezı̨. 38 Eyıt'à k'àowocho edecheekeèdeè gots'ǫ̀ hadı, “Dıı dǫ Nǫ̀htsı̨ wets'ǫ Įnì wets'ǫ̀-èlı̨ t'à gǫǫzǫǫ sìı wexèht'eè gots'ìhɂà ha nıìle,” gòhdı.
39 K'àowocho Faraoh, Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Nǫ̀htsı̨ eyı hazǫǫ̀ wek'èı̨zǫǫ̀ anį̀į̀là t'à dǫ wı̨ı̨zìı nexèht'eè wınì gǫǫzǫǫ gǫ̀hłı̨ nıìle. 40 Nı̨ sekǫ̀ gocho ts'ǫ̀ k'àı̨wo ha; sets'ǫ dǫ hazǫǫ̀ nek'èagı̨ı̨t'e ha. K'àowocho aht'e zǫ t'à sı̨ nenakweè whıhda ha,” yèhdı.
Joseph Egypt nèk'e hazǫǫ̀ gha k'àowo elı̨
41 Eyıt'à k'àowocho Faraoh Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Hòt'a Egypt nèk'e hazǫǫ̀ gha k'àowo nèwhıhtsı̨ hǫt'e,” yèhdı. 42 Hadı tł'axǫǫ̀ k'àowocho Faraoh edelamǫ̀ǫ yet'à t'asìı nàekwį̀ı̨ sìı Joseph welakw'ǫǫ̀ k'e nèyeechı. Lìgodǫ̀ wèdaat'ı̨ı̨ yìı whedaà ayį̀į̀là, eyıts'ǫ sǫǫ̀mbaekwo whǫǫ̀zaa yek'o k'e nèyı̨ı̨wa. 43 Joseph k'àowocho k'è whedaa elı̨ t'à tłı̨cho-behchı̨į̀ yìı naekò ayį̀į̀là, eyıts'ǫ dǫ yenakweè hòtł'ò dıı hagedı, “K'àowo wegha gòɂǫǫ̀ aahłe,” gedıì gezeh. Hanì t'aa k'àowocho Faraoh, Joseph Egypt nèk'e hazǫǫ̀ gha k'àowo elı̨į̀ ayį̀į̀là.
44 Eyı tł'axǫǫ̀ k'àowocho Faraoh, Joseph ts'ǫ̀ hadı, “Sı̨ k'àowocho Faraoh aht'e, hanìkò Egypt nèk'e hazǫǫ̀ dǫ wı̨ı̨zìı neyatıì dę t'asìı hale ha nıìle,” yèhdı. 45 K'àowocho Faraoh, Joseph wıızì eładı̨į̀ whehtsı̨, Zafenat-Paneyah wìyeh ayį̀į̀là, eyıts'ǫ Asenat wets'èkeè elı̨ ha yeghàı̨htı̨. Asenat yahtıı Potıfera wetì hǫt'e. (Potıfera yahtıı-kǫ̀ gocho On gha yahtıı elı̨.) Hagòjà t'à Joseph Egypt nèk'e hazǫǫ̀ ts'ǫ̀ ajà.
46 Joseph taènǫ weghoò ekò Egypt nèk'e gha k'àowocho wecheekeèdeè whelı̨. Eyıt'à k'àowocho wedahxà Joseph Egypt nèk'e hazǫǫ̀ kǫ̀ta gòlaa k'ehohwho. 47 Łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ deɂǫ̀ǫ̀ t'asìı łǫ dehsheè ajà. 48 Egypt nèk'e łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ deɂǫ̀ǫ̀ t'asìı łǫ dehshe ekò Joseph t'asìı dehshee hazǫǫ̀ nàgehtsį̀ gà kǫ̀godeè xehkǫ̀ gòlaa sìı wek'èhodì ayį̀į̀là. Kǫ̀godeè gòlaa hazǫǫ̀ wemǫǫ̀ t'asìı dèhshǫǫ sìı xehkǫ̀ whelaà ayį̀į̀là. 49 Joseph tł'olà deɂǫ̀ǫ̀ łǫ nàwhehtsı̨ t'à, tıcho gà ewaà laàtłǫǫ̀ ajà. Tł'olà sıì deɂǫ̀ǫ̀ łǫ nàgehtsı̨ t'à gıhtà dìì agòjà.
50 Bò whìle agòjà kwe Joseph wets'èkeè Asenat yeza nàke nìı̨la. (Asenat yahtıı-kǫ̀ gocho On gha yahtıı Potıfera wetì ı̨lè.) 51 Joseph weza t'akwełǫ̀ǫ̀ dǫ elı̨ı̨ sìı Manaseh wìyeh ayį̀į̀là, hadı, “Dànì sexè hoìla k'ehokw'o ı̨lèe eyıts'ǫ setà wèot'ı̨ hazǫǫ̀ sìı Nǫ̀htsı̨ wenahdì-le asį̀į̀là t'à, eyı k'ę̀ę̀ wıızì whıhtsı̨,” hadı. 52 Weza wek'è dǫ elı̨ı̨ sìı Efrayım wìyeh ayį̀į̀là, hadı, “Jǫ daıhɂàa nèk'e Nǫ̀htsı̨ chekoa seghàı̨la t'à eyı k'ę̀ę̀ wıızì whıhtsı̨,” hadı.
53 Eyı łǫ̀hdı̨ xo tł'axǫǫ̀ Egypt nèk'e t'asìı dehshe-le ajà t'à, 54 łǫ̀hdı̨ xo ts'ǫ̀ bò whìle t'à hoìla wexèhǫǫ̀wo. Eyıt'à Joseph dàdı ı̨lèe sìı wek'ę̀ę̀ agòjà. Eyıì-le nèk'e hazǫǫ̀ bò whìle agòjà, hanìkò Egypt nèk'e dǫ gıgha bò whìle-le. 55 Egypt nèk'e dǫ gıgha bò whìle agodaade t'à k'àowocho Faraoh t'asìı goghàedı ha gıghǫnàdaetì. Eyıt'à k'àowocho Faraoh dǫ ts'ǫ̀ hadı, “Joseph wets'ǫ̀ aahde, dànaxèhdıı sìı haahłe,” gòhdı.
56 Egypt nèk'e hazǫǫ̀ bò whìle agòjà ekò Joseph xehkǫ̀ hazǫǫ̀ yets'ǫdaà xàı̨la. Egypt nèk'e hazǫǫ̀ t'asìı dehshe-le agòjà t'à, Egypt got'ı̨į̀ ts'ǫ̀ tł'olà weghǫ nàedì. 57 Eyıì-le nèk'e hazǫǫ̀ ts'ǫ̀ t'asìı dehshe-le agòjà t'à ekǫ gots'ǫ dǫ hazǫǫ̀ tł'olà nàgeehdì gha Egypt nèk'e ts'ǫ̀ agejà.