11
Sɑlʋmɔŋ tɑ tǝŋ Ɩsɔ luɣu nyǝntʋ
(Kʋtɔɔsʋtʋ II 11:18–12:1)
1 Icipiti wulɑʋ pɛɛlɔ pɑɑsi, Sɑlʋmɔŋ tɑsɑ piitimnɑɑ kpɑɩ nyǝm pɑɣɑlɛ ɑlɑɑ kɛlʋɣʋ kɛ́. Pɑɑ Mowɑpʋ nyǝ́mɑ, pɑɑ Amoni nyǝ́mɑ, pɑɑ Ɩtɔm nyǝ́mɑ, pɑɑ Sitɔŋ nyǝ́mɑ, pɑɑ Hiti nyǝ́mɑ. 2 Pǝyele Tɑcɑɑ kɑ tɛmɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kɛ kisinɑʋ kɛ piitim kpɑɩ nyǝmnɑɑ mpɛ pɑ tɔm kɛ́ sɩ, pɑ́ nɑ wɛ pɑ́ tɑɑ kpɑɣɑ tǝmɑ pǝ́cɔ́ pɑ tɑɑ sɑɑ tǝmɑ. Pǝ tɑɑ kɔɔ nɑ pɛlɛ pɑ́ sʋsɩ-wɛɣɛ pɑ tɩɩŋ lɑɑʋ tɑɑ. Amɑ Sɑlʋmɔŋ luɣu nɑ́ sʋʋ piitim kpɑɩ nyǝm mpɩ pǝ ɑlɑɑ kɛ́. 3 Hɑlǝnɑ ɩ́ kpɑɣɑ ɑwulumpiyɑ ɑlɑɑ kɛ nɑsǝtoso nɑ nɩɩnʋwɑ (700), nɑ ɑlɑɑ lɛlɑɑ kɛ ŋmʋnʋɣʋ nɑ nɩɩnʋwɑ (300). Mpɛ ɩnɩ pɑ tolisinɑ-ɩ sɔsɔm. 4 Tɑmpɑnɑ tɔɔ pǝ kɔmɑ nɑ Sɑlʋmɔŋ kpɑtǝlɩ, ɩlɛnɑ ɩ ɑlɑɑ mpɛ pɑ́ sʋsɩ-ɩ tɩɩŋ lɑɑʋ tɑɑ. Hɑlǝnɑ ɩ́ yele ɩ Ɩsɔ Tɑcɑɑ kɛ sɔɔlʋɣʋ nɑ lotu kʋlʋmtʋ ɩsɩɩ ɩ cɑɑ Tɑfiiti. 5 Ḿpʋ́ɣʋ́ Sɑlʋmɔŋ lɑɑ Sitɔŋ nyǝ́mɑ tʋɣʋ ɑlʋ nyǝŋkʋ Asǝtɑtɩ nɑ Amoni nyǝ́mɑ tʋɣʋ ɩsɑɣɑʋ Milikom. 6 Tǝnɑɣɑ ɩ lɑpǝnɑ mpi pǝ tɑ mɑɣɑ Tɑcɑɑ tɔ. Mpi tɔ, ɩɩ tɑsǝɣɩ-ɩ nɩɩnɑʋ kɛ teu ɩsɩɩ ɩ cɑɑ Tɑfiiti. 7 Wɑɑtʋ ɩnɩ ɩ tɑɑ kɛ́ Sɑlʋmɔŋ ŋmɑ́ Mowɑpʋ nyǝ́mɑ tʋɣʋ ɩsɑɣɑʋ Kɛmɔsɩ kɛ kutuluɣu kɛ pulɑɣɑ tɔɔ kɛ́ Yosɑlɛm ɩsɛntɑɑ, nɑ ɩ́ ŋmɑ́ Amoni nyǝ́mɑ tʋɣʋ ɩsɑɣɑʋ Milikom kutuluɣu tɔtɔ. 8 Nɑ ɩ́ ŋmɑ́ mpʋ tɔtɔɣɔ ɩ ɑlɑɑ mpɑ pɑ tɑ nyɩ Ɩsɔ tɔ pɑ tɩɩŋ sɩ pɑ́ wɔkɩ-ɩ tulɑɑlʋnɑɑ, nɑ pɑ́ lɑɑkɩ-ɩ. 9-10 Tɔm nɑɑlɛɣɛ Tɑcɑɑ Ɩsɛɣɛlɩ Ɩsɔ kɑ́ lɩɩ Sɑlʋmɔŋ tɔɔ, nɑ ɩ́ heeli-ɩ tǝsiɣisiɣi sɩ: Tɑɑ luŋ tɩɩŋ. Amɑ Sɑlʋmɔŋ tɑ́ nɩɩnɑ Tɑcɑɑ, ɩlɛnɑ Tɑcɑɑ nɑ́ɑ́ mʋ-ɩ nɑ pɑ́ɑ́nɑ́. 11 Nɑ ɩ́ yɔɣɔtɩ-ɩ sɩ: Timpi ń tɔmɑ mpʋ pǝ tɑkɑ nɑ ń kisi mɑ kʋsǝsɩɩtʋ nɑ ń yɔkɩ mɑ nɑ-ŋ tɑ nɔɣɔ pɛɛlʋɣʋ tǝfɑɑ tɔ, mɑɑ lɛɛkɩ nyɑ́ kɑwulɑɣɑ nɑ mɑ́ cɛlɑ-kɛɣɛ nyɑ́ wɑɑlɩ nyǝ́mɑ tɑɑ nɔɣɔlʋ. 12 Pɑɑ nɑ mpʋ nyɑ́ cɑɑ Tɑfiiti tɔɔ mɑ kɑɑ lɑ-ŋ mpʋ, hɑlǝnɑ nyɑ́ sǝm. Amɑ nyɑ́ pǝyɑɣɑ kɛ mɑɑ lɛɛkɩ kɑwulɑɣɑ. 13 Tɑfiiti kʋlʋm ɩnɩ nɑ Yosɑlɛm ɩcɑtɛ nte mɑ́ lǝsɑɑ tɔ, pɑ tɔɔ tɔtɔɣɔ mɑɑ kɑɑsɩ-ɩ kpekǝle kʋlʋmtǝlɛ.
Sɑlʋmɔŋ kolontunɑɑ
14 Ḿpʋ́ɣʋ́ Tɑcɑɑ lɑpɑ nɑ Ɩtɔm ɑwulumpu Hɑtɑtɩ lɩɩ Sɑlʋmɔŋ kɛ koloŋɑ.
15-16 Wɑɑtʋ nɔɣɔlʋ Tɑfiiti kɑ́ yoonɑ Ɩtɔm nyǝ́mɑ nɑ ɩ́ kǝlɩ-wɛ. Ɩlɛnɑ ɩ yoolɑɑ wulɑʋ Sowɑpɩ nɑ ɩ yoolɑɑ pɑ́ polo Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ mpɑ pɑ́ sǝpɑ tǝyoole tɔɣɔ pim. Ḿpʋ́ɣʋ́ pɑ́ cɑɣɑ tǝnɑɣɑ ɩsɔtʋnɑɑ nɑɑtosompɔɣɔlɑɣɑ, nɑ pɑ́ kʋ Ɩtɔm ɑpɑlɑɑ nɑ pɑ́ kpɛnnɑ ɑpɑlʋpiyɑ. 17 Wɑɑtʋ ɩnɩ Hɑtɑtɩ kɑ kɛ́ pǝyɑɣɑ. Ḿpʋ́ɣʋ́ ɩ nɑ ɩ cɑɑ tǝmlɛ nyǝ́mɑ Ɩtɔm nyǝ́mɑ nɑpǝlɩ pɑ́ sewɑ nɑ pɑ́ polo Icipiti. 18 Pɑ kʋlɑ Mɑtiyɑŋ, ɩlɛnɑ pɑ́ fɑɣɑnɑ Pɑlɑŋ wʋlɑɣɑ tɛtʋ tɑɑ. Pɑ kpɛŋnɑ ɑpɑlɑɑ nɑpǝlɩ nɑ pɑ́ ponɑ Icipiti. Ntɛnɑ Icipiti wulɑʋ hɑ Hɑtɑtɩ kɛ tǝyɑɣɑ nɑ tɛtʋ, nɑ ɩ́ heeli-ɩ sɩ: Mɑɑ tɔɔ-ŋ. 19 Icipiti wulɑʋ lɑpɑ Hɑtɑtɩ kɛ kʋpɑntʋ kɛ́. Ɩ hɑ-ɩ ɩ ɑlʋ Tɑpǝnɛsɩ neu nɑ ɩ́ lɑ ɑlʋ. 20 Ḿpʋ́ɣʋ́ ɑlʋ ɩnɩ ɩ lʋlɑ ɑpɑlʋpǝyɑɣɑ nɑ Hɑtɑtɩ hɑ-kɛɣɛ hǝtɛ sɩ Kenupɑ. Kɑ cɛpɑ hǝtɛ, ɩlɛnɑ Tɑpǝnɛsɩ mʋ-kɛ nɑ ɩ́ tɔɔ-kɛɣɛ wulɑʋ tǝyɑɣɑ tɑɑ.
21 Wɑɑtʋ wei Hɑtɑtɩ nɩɩwɑ sɩ Tɑfiiti nɑ ɩ yoolɑɑ wulɑʋ Sowɑpɩ pɑ́ sǝpɑ, ɩlɛnɑ ɩ́ sǝlǝmɩ Icipiti wulɑʋ sɩ: Yele nɑ mɑ́ mǝlɩ mɑ tɛtʋ tɑɑ.
22 Ntɛnɑ Icipiti wulɑʋ pɔɔsɩ Hɑtɑtɩ sɩ: Pepeɣe ń lɑŋɑ mɑ kiŋ nɑ ń nyɩɩlǝɣɩ kpente? Mpʋɣʋlɛ sɩ: Mɑ tɑ lɑŋ pʋlʋ yɑɑ. Ɩlɛ yele-m nɑ mɑ́ mǝlɩ te.
23 Ḿpʋ́ɣʋ́ Ɩsɔ yelɑɑ nɑ Sɑlʋmɔŋ wɛɛnɑ kolontu lɛlʋ. Ɩlɛɣɛlɛ Iliyɑtɑ pǝyɑlʋ Lesɔŋ wei ɩ kɑ sewɑ ɩ cɑɑ Hɑtɑtǝsɛɛ wei ɩ kɛ Sopɑ wulɑʋ tɔ. 24 Wɑɑtʋ wei Tɑfiiti kɑ kʋwɑ Hɑtɑtǝsɛɛ yoolɑɑ tɔɣɔ Lesɔŋ kotɑ tɛtɛlɑtɑɑ kɛ ɩ kiŋ, nɑ ɩ́ pǝsɩ pɑ nyʋɣʋ tʋ nɑ pɑ́ polo Tɑmɑsɩ nɑ pɑ́ cɑɣɑ tǝnɑ, nɑ ɩ́ cɑŋ ɩ tɔkɩ kɑwulɑɣɑ 25 kɛ Silii tɛtʋ tɑɑ. Ɩ lɑpɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kolontu kɛ Sɑlʋmɔŋ kɑwulɑɣɑ pɩɩsɩ tǝnɑɣɑ, nɑ ɩ́ footiɣi-wɛ nɑ ɩ́ lɑkɩ-wɛɣɛ ɩsɑɣɑtʋ ɩsɩɩ Hɑtɑtɩ.
Solopʋwɑm kʋlʋɣʋ kɛ wulɑʋ tɔɔ
(Kʋtɔɔsʋtʋ II 9:29-31)
26-27 Sɑlʋmɔŋ kɑ wɛnɑ tǝmlɛ tʋ nɔɣɔlʋ nɑ pɑ́ yɑɑkɩ-ɩ sɩ Solopʋwɑm. Ɩ tɛɣɛlɛ Seletɑ kɛ Ɩfǝlɑyim tɛtʋ tɑɑ. Pɑ yɑɑ ɩ cɑɑ sɩ Nepɑ, nɑ ɩ too sɩ Seluyɑ, ɩ too ɩnɩ ɩ kɛ́ leelu. Ḿpʋ́ɣʋ́ kʋyɑkʋ nɑkʋlɩ, Solopʋwɑm kʋlɑ Sɑlʋmɔŋ tɔɔ.
Wɑɑtʋ wei Sɑlʋmɔŋ ŋmɑɑkɑɣɑ Milo*fɑ* nɑ Tɑfiiti tɛ koluŋɑ tɔ, ɑ sɔɔsɩ tɔɣɔ pɑ yɑɑ mpʋ. 28 Solopʋwɑm kɑ kɛ́ ɩfepu kʋpɑŋ kɛ́. Wulɑʋ pɑɑsǝnɑ mpʋ sɩ ɩ lɑkɩ ɩ tǝmlɛ kɛ teu, ɩlɛnɑ ɩ́ kpɑ-ɩ Ɩfǝlɑyim nɑ Mɑnɑsee pɑ kpekɑ tǝlɑsɩ tǝmlɛ nyǝ́mɑ feŋlu. 29 Ḿpʋ́ɣʋ́ kʋyɑkʋ nɑkʋlɩ, Solopʋwɑm lɩɩnɑ Yosɑlɛm, nɑ ɩ́ nɑ Ɩsɔ kʋyɔɣɔtʋtʋ tɛlǝsʋlʋ wei ɩ wɛ Silo nɑ pɑ́ yɑɑkɩ-ɩ sɩ Ahiyɑ tɔ pɑ́ suli mpɑɑʋ tɑɑ kɛ́ pɑ nɑɑlɛɣɛ nyɩɩtʋ tɑɑ, nɑ Ahiyɑ suu kpɑɩ kʋfɑlʋ. 30 Tǝnɑɣɑlɛ Ahiyɑ cǝlɑ ɩ kpɑɩ kɛ hɔɣɔlɑsɩ nɑɑnʋwɑ nɑ nɑɑlɛ. 31 Pǝ wɑɑlɩ kɛ́ ɩ́ tɔmɑ Solopʋwɑm sɩ: Mʋ hɔɣɔlɑsɩ nɑɑnʋwɑ. Mpi tɔ, Ɩsɛɣɛlɩ Ɩsɔ Tɑcɑɑ yɔɣɔtɑɑ sɩ: Mɑ tɔŋnɑ Sɑlʋmɔŋ kɑwulɑɣɑ lɛɛkʋɣʋ sɩ, mɑ cɛlǝɣɩ-ŋ nɑ ń tɔɣɔ kɑwulɑɣɑ kɛ Ɩsɛɣɛlɩ kpekɑ nɑɑnʋwɑ tɔɔ. 32 Kpekǝle kʋlʋmtǝlɛ kɛ mɑɑ kɑɑsɩ-ɩ mɑ tǝmlɛ tʋ Tɑfiiti nɑ Yosɑlɛm ɩcɑtɛ pɑ tɔɔ. Mpi tɔ, tǝ tike kɛ mɑ lǝsɑ Ɩsɛɣɛlɩ tɛtʋ tǝnɑ tɑɑ. 33 Mpi pǝ tɔɔ mɑ lɑkɩ mpʋ tɔ, Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ lɔ-m nɑ pɑ́ luŋ Sitɔŋ nyǝ́mɑ tʋɣʋ ɑlʋ nyǝŋkʋ Asǝtɑtɩ, nɑ Mowɑpʋ nyǝ́mɑ tʋɣʋ Kɛmɔsɩ, nɑ Amoni nyǝ́mɑ tʋɣʋ Milikom. Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kisɑ mpɑɑʋ ŋku mɑɑ hʋlɑ-wɛ tɔɣɔ tǝŋʋɣʋ. Pɑ tɑ lɑ nti tǝ kɛɛsǝnɑ-m tɔ. Pǝyele pɑ tɑ tɔkɩ kʋsǝsɩɩtʋ nɑ nti nti mɑ tʋ-wɛ tɔ, ɩsɩɩ Tɑfiiti lɑkɑɣɑ tɔ. 34 Pɑɑ nɑ mpʋ mɑ kɑɑ lɛɛkɩ Sɑlʋmɔŋ niŋ tɑɑ kɛ́ kɑwulɑɣɑ. Mɑɑ nyǝnǝɣɩ-ɩ ɩ yǝlɑɑ wulɑʋ kɛ tɑm kɛ́, hɑlǝnɑ ɩ sǝm. Mɑɑ lɑ ḿpʋ́ɣʋ́ mɑ tǝmlɛ tʋ Tɑfiiti wei mɑ lǝsɑɑ, nɑ ɩ́ tɔkɩ mɑ kiiŋ nɑ mɑ kʋtʋtʋtʋ tɔ ɩ tɔɔ. 35 Amɑ Sɑlʋmɔŋ pǝyɑlʋ kɛ́ mɑɑ lɛɛkɩ ɑwulumpiitu, nɑ mɑ́ cɛlɑ nyɑ́, nɑ ń tɔɣɔ Ɩsɛɣɛlɩ kpekɑ nɑɑnʋwɑ tɔɔ kɛ́ kɑwulɑɣɑ. 36 Pɑɑ nɑ mpʋ mɑɑ yelinɑ ɩ pǝyɑlʋ kɛ́ kpekǝle kʋlʋmtǝlɛ. Ɩlɛ pɩɩ lɑ nɑ Tɑfiiti tǝyɑɣɑ tʋ wɛɛ kɑwulɑɣɑ tɑɑ kɛ́ Yosɑlɛm ɩcɑtɛ nte mɑ lǝsɑɑ sɩ pɑ́ sɛɛ-m tɔ tǝ tɑɑ.
37 Ḿpʋ́ɣʋ́ Tɑcɑɑ tɑsɑɑ sɩ: Solopʋwɑm, mɑɑ cɛlɛ-ŋ kɑwulɑɣɑ ɩsɩɩ n sɔɔlɑɑ tɔ, nɑ ń tɔɣɔ Ɩsɛɣɛlɩ kpekɑ nɑɑnʋwɑ tɔɔ. 38 Ye ń tɔkǝɣɩ mɑ kʋyɔɣɔtʋtʋ, nɑ ń tǝŋǝɣɩ mpɑɑʋ ŋku mɑ hʋlǝɣɩ-ŋ tɔ, nɑ ń lɑkɩ mpi pǝ kɛɛsǝnɑ-m tɔ, nɑ ń tǝŋǝɣɩ mɑ kiiŋ nɑ mɑ kʋtʋtʋtʋ, ɩsɩɩ mɑ tǝmlɛ tʋ Tɑfiiti. Ɩlɛ mɑɑ wɛɛ nyɑ́ wɑɑlǝɣɩ tɑm nɑ nyɑ́ lʋlʋɣʋ nyǝ́mɑ kɑ́ tɔkɩ kɑwulɑɣɑ kɛ tɑm, ɩsɩɩ Tɑfiiti nyǝ́mɑ. Mɑɑ cɛlɛ-ŋ Ɩsɛɣɛlɩ kpekɑ nɑɑnʋwɑ nɑ nɑɑlɛ, 39 nɑ pɑ́ nɑ́ nɑ pǝ́ wɩɩ-wɛ. Amɑ pǝ kɑɑ wɛɛ ḿpʋ́ɣʋ́ tɑm.
40 Ḿpʋ́ɣʋ́ Sɑlʋmɔŋ pɛɛkɑɑ sɩ ɩ kʋɣʋ Solopʋwɑm. Ɩlɛnɑ Solopʋwɑm se nɑ ɩ́ polo Icipiti wulɑʋ Sisɑkɩ tɛ nɑ ɩ́ tʋ-ɩ kpʋlʋɣʋ. Hɑlǝnɑ Sɑlʋmɔŋ sǝm.
41 Pɑ kɛɛsɑ Sɑlʋmɔŋ tɔm lɛntǝnɑɑ nɑ ɩ kʋlɑpǝm tǝnɑ, nɑ ɩ nyǝm tǝnɑɣɑ tɑkǝlɑɣɑ ŋkɑ pɑ́ yɑɑ sɩ, Sɑlʋmɔŋ Tɔm tɑkǝlɑɣɑ tɔ kɑ tɑɑ. 42 Pɩɩsɩ nɩɩlɛ tǝcu kɛ́ Sɑlʋmɔŋ tɔɣɔ kɑwulɑɣɑ kɛ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ tǝnɑ tɔɔ kɛ Yosɑlɛm. 43 Sɑlʋmɔŋ kɔmɑ nɑ ɩ́ sɩ́, ɩlɛnɑ ɩ pǝyɑlʋ Lʋpʋwɑm lɛɛtɩ ɩ lonte tɑɑ.
ɑ 11:26-27 Milo: Pulɑsɩ hɛkʋ tɑɑ lʋmpʋɣʋ ŋku pɑ suulɑɑ sɩ Yosɑlɛm pɑtǝmɑ ɩ́