ዮሃንስ ጻፌዳ
ምሽራቹዋ ቃላ
ገሉዋ
ዮሃንስ ጻፌዳ ምሽራቹ፥ የሱስ አሹዋ ማዪደ አሳ ግዱዋን ቤቴዳ ደኡዋ ጾሳ ቃላ ግድያዋ ቆንጭሴ። ሀ ማጻፋይ ባረ ሁጰዉ ቆንጭስያዋዳን ሀ ምሽራቹዋ ቃላይ ጻፈቴዳዌ፥ አ ናባብያ አሳይ የሱስ አሳ አሽያ ꬋልያ ግዲደ ያናዋ ጌተቴዳ ጾሳ ናኣ ግድያዋ አማናና ማላነ አን አማኖ ጋሱዋን መꬍና ደኡ ኡንቱንቶ ደአናዋ ኡንቱንቱ ኤራና ማላ ጻፈቴዳ (20:31)።
ምሽራቹዋ ቃላዉ ኮይሮ ሻኩ መꬍና ጾሳ ቃላይነ የሱስነ እቱዋ ግድያዋ ኦድ ስሚደ፥ የሱስ አሽያዋ ግዲደ ያና ጌተቴዳ ጾሳ ናኣ ግድያዋ በስያ ዱማ ዱማ ማላታቱዋ ሺሼ። ሄዋፐ ካሊደ ቃይ ሀ ማላታቱዋፐ ቤቴዳ አይፍያ ኦድያ ታርካቱ ካሊኖ። ሀ ክፍሊ እት እት አሳይ የሱሳን አማኒደ፥ አ ካልያዋንታ ግዴዳዋ ኦዴ፤ ሀራቱ ቃይ አ አያዉ እጼደንቶነ አን አያዉ አማኖኮ ጌደንቶ ኦዲኖ። (ሸምፑዋ 13-17) የሱስ ኦይቀቴዳ ኦማርስ አዉ አ ካልያዋንቱና አይ ኬና ምኖ እትፐተꬃይ ደእንቶነ፥ ቃይ እ ካቀታናዉ ማቴዳ ዎንተꬃ ጋላስ ኡንቱንቶ ጊገታና ማላነ ምናና ማላ እ ሃሳዬዳ ቃላ ኦዲኖ። ዉርሰꬃ ሸምፓቱ የሱስ ኦይቀቴዳዋነ ፕርዳዉ ሺቄዳዋ፥ አ ካቁዋነ አ ደንዱዋ፥ ቃይካ ደንዱዋፐ ጉይያን ባረና ካልያዋንቶ እ ቆንጬዳ ሀኖታ ኦዲኖ።
ዮሃንስ ጎዳ የሱስ ክርስቶሳ ባጋና ቤትያ መꬍና ደኡዋ ቆንጭያን በስያ ሀ አꬎ ኬካተꬃይ ሀእፐ ዶሚደ የሱስ ኦገ፥ ቱማነ ደኦ ግድያዋ አማንያዋንቱሳ። ዮሃንስ ጻፌዳ ምሽራቹዋ ቃላ ሀራቱዋፐ ዱማይያዌ፥ አያና ቱማተꬃቱዋ ታማርሳናዉ ደኡዋ ኡባን አሳይ ሜዘቴዳ ቃላቱዋ ጎኤትያ ድራሳ። ሄዋንቱካ፥ ሃꬃ፥ ሶሉዋ፥ ፖኡዋ፥ ሄንꬃንቻ፥ ዶርሳ፥ ዎይንያ ምꬃ፥ ዎይንያ አይፍያነ ሄዋንታ ማላትያዋንታ።
ዎሹማደ ኦይቀቴዳ ምሽራት ታርክያ 7:53—8:11 ጮራ ብለꬃቱነ በን ማጻፋቱ ባረንቱን ጉጅክኖ፤ ሀራቱ ዮሃንሳ ምሽራቹዋን 21:24ፐ ጉይያን ገልሲኖ፤ ሀራንቱ ቃይ ሉቃሳ ምሽራቹዋ ሉቃሳ 21:38ፐ ጉይያን ገልሲኖ፤ እት በን ጻፈቴዳ ብለꬃይ ዮሃንሳ ምሽራቹዋ 7:36ፐ ጉይያን ገልሴዳ።
ሸምፓቱዋ ኡባቶ እመቴዳ ቃንꬃ ቆፋቱዋ
ሀ ማጻፋ ጻፌዳዋ ቆፋ 1:1-18
ጻማቅያ ዮሃንሳነ የሱሳ ኮይሮ ካሌዳዋንታ 1:19-51
የሱሳ ኦሱዋ ዶመꬃ 2:1—12:50
የሩሳላመንነ እዝ ዩሹዋን ዉርሰꬃ ጋላሳቱዋን ሀኔዳ የሱሳ ኦሱዋ 13:1—19:42
ጎዳ የሱሳ ደንዱዋነ ቆንጨꬃ 20:1-31
ዉርሰꬃ ቁትያ፥ ጋሊላን ዛሪደ ባረና ካልያዋንቶ የሱስ ቆንጬዳዋ 21:1-25
1
ደኡዋ ቃላ
1 ቃላይ ኮይሮ ደኤ፤ ቃላይካ ጾሳና እትፐ ደኤ፤ ቃላይካ ጾሳ። 2 እ ኮይሮፐካ ጾሳና ደኤ። 3 ኡባባይ ቃላ ባጋና መቴዳ። መቴዳባን ኡባባን እ ባይናን እትባይነ መትቤና። 4 አን ደኡ ደኤ፤ ደኡ አሳዉ ፖኡዋ። 5 ፖኡ ꬉማን ፖኤ፤ ꬉማይ ፖኡዋ ጾንቤና።
6 ጾሳፐ ኪተት ዬዳ አ ሱንꬃይ ዮሃንሳ ጌተትያ እት ብታኒ ደኤ። + 7 አሳይ ኡባይ አ ባጋና አማናና ማላ፥ ፖኡዋባ ማርካታናዉ ዬዳ። 8 ፖኡዋባ ማርካታናዉ ዬዳፐ አትን፥ እ ባረ ሁጰዉ ፖኡዋ ግደና። 9 እካ ቱሙ ፖኡዋ ግዴዳዌ አሳዉ ፖእሳናዉ ሀ ሳኣ ይያዋ።
10 ቃላይ አላምያን ደኤ፤ ጾሳይ ቃላን አላምያ መꬌዳ፤ ሽን አላሚ አ ኤርቤና። 11 እ ባረ ባጋቱዋኮ ዬዳ፤ ሽን ኡንቱንቱ አ ሺሽ አክበይክኖ። 12 ግዶፐ አትን እ ባረና ሺሽ አኬዳ ኡባቶ፥ ባረ ሱንꬃን አማኔዳዋንቶ፥ ጾሳ ናና ግዳና ማላ፥ ማታ እሜዳ። 13 ኡንቱንቱ ጾሳፐ የለቴድኖፐ አትን፥ አሳይ የልያ ማራን ዎይ አሹዋ ሸንያን ዎይ አቱማ አሳ ሸንያ ጻላላን የለትበይክኖ።
14 ቃላይ አሳ ግዲደ፥ አꬎ ኬካተꬃንነ ቱማተꬃን ኩሚደ ኑ ግዱዋን ደኤዳ። ኑን፥ እ ባረ አቦ እት ናኣ ግዲደ አኬዳ አዉ ደእያ ባረ አዉዋ ቦንቹዋ በኤዶ።
15 ዮሃንስ አባ ባረ ኮሻ ꬎቁ ኦꬂደ፥ “ታን፥ ‘ታፐ ካላ ይያዌ ታፐ ቦላ፤ አያዉ ጎፐ፥ ታ የለታናፐ ካሰና እ ደእያዋ’ ጋደ ህንተንቶ ኦዶዌ ሀዋ” ያግ ማርካቴዳ።
16 ኑን ኡባይ አ ኩመንꬃ አꬎ ኬካተꬃን ፓላሄዳ አንጁዋ አኬዶ። 17 ጾሳይ ህግያ ሙሴ ባጋና እሜዳ፤ ሽን አꬎ ኬካተꬃይነ ቱማተꬃይ የሱስ ክርስቶሳ ባጋና ዬዳ። 18 ጾሳ በኤዳ አሳይ ኦንነ ባዋ፤ ባረ አዉዋ ማታን ደእያ ባረ ሁጰዉ ጾሳ ግዴዳዌ እት ናኣ ጻላላይ አባ ማርካቴዳ።
ጻማቅያ ዮሃንሳ ማርካተꬃ
(ማቶሳ 3:1-12፤ ማር. 1:1-8፤ ሉቃሳ 3:1-18)
19 የሩሳላመን ደእያ አይሁዳቱዋ አይስያዋንቱ ቄሳቱዋነ ሌዋቱዋ ዮሃንሳኮ፥ “ኔን ኦኔ?” ጊደ አ ኦቻና ማላ ኪትና፥ ዮሃንስ ኡንቱንቶ ማርካቴዳ ማርካተꬃይ ሀዋ።
20 ዮሃንስ፥ “ታን ክርስቶሳ ግድከ” ያጊደ ጌሽ ማርካቴዳዋፐ አትን፥ ማርካቱሳ እጽቤና።
21 ኡንቱንቱ፥ “ያትና፥ ኔን ኦኔ? ኔን ኤላሴ?” ያጊደ ኦቼድኖ።
ዮሃንስ፥ “አ ግድከ” ያጌዳ።
ቃይካ ኡንቱንቱ፥ “ኔን ናቤ?” ያጊደ ኦቼድኖ።
ዮሃንስ፥ “ግድከ” ያግ ዛሬዳ። +
22 ኡንቱንቱ፥ “ያትና ኔን ኦኔ? ኑን ኑና ኪቴዳዋንቶ ኦዳና ማላ፥ ኔን ኔና ኦና ጋይ?” ያጌድኖ።
23 ዮሃንስ ዛሪደ፥ “ናብያ እሳያሰ ጌዳዋዳን፥ ዎራን ባረ ቃላ ꬎቁ ኦꬂደ፥
“ ‘ጎዳ ኦግያ ስት ኦꬅተ!’
ግያ ኮሻይ ታዋ”
ያጌዳ።+
24 ቃይ ፓርሳዋቱ ኪቴዳ አሳቱ 25 ዮሃንሳ፥ “ኔን ክርስቶሳ ዎይ፥ ኤላሳ ዎይ ናብያ ግዳና ꬋዮፐ፥ ያትና አያዉ ጻማቃይ?” ያጊደ ኦቼድኖ።
26 ዮሃንስ፥ “ታን ሃꬃን ጻማቃይ፤ ሽን ህንተንቱ ኤረናዌ እቱ ሀዋን ህንተንቱ ግዱዋን ደኤ። 27 እ ታፐ ካላ ዬ። ታን አ ጫማ ቃሹዋ ብላናዉካ በስከ” ያግ ዛሬዳ።
28 ሀዌ ኡባይ ዮርዳኖሳ ሻፋፐ ሄፍንꬃ ባጋ ዮሃንስ ጻማቅያሳ ቢታንያን ሀኔዳ።
ጾሳ ኦርገ ዶርሳ
29 ዮሃንስ ዎንተꬃ ጋላስ የሱስ ባረኮ ይያዋ በኢደ፥ “ጾሳ ኦርገ ዶርሳ፥ * አላምያ አሳ ናጋራ ꬋይስያዌ፥ ሀዌሽ! 30 ታን፥ ‘ታፐ ካላ እቱ ያናዋ፤ እ ታፐ ቦላ፤ አያዉ ጎፐ፥ ታ የለታናፐ ካሰና እ ደእያዋ’ ጋደ ኦዴዳዌ ሀዋ። 31 እ ኦነንቶ ታን ኤርከ፤ ሽን እስራኤልያ አሳዉ አ ቆንጭሳናዉ ሃꬃን ጻማቃደ ያድ” ያጌዳ።
32 ዮሃንስ ማርካቲደ፥ “ጌሻ አያናይ ሳሉዋፐ ሀራጵያዳን ዎꬍሺናነ አ ቦላን ኡትሽን፥ ታን በኣድ። 33 ታን አ ኤርከ፤ ሽን ሃꬃን ጻማቃና ማላ ታና ኪቴዳ ጾሳይ፥ ‘ጌሻ አያናይ ዎꬊደ፥ እት አሳ ቦላ ሸምፕሽን፥ ኔን በአና፤ እካ ጌሻ አያናን ጻማቄ’ ያጊደ ታዉ ኦዴዳ። 34 ታን ሄዋ በኣድ፤ እ ጾሳ ናኣ ግድያዋካ ማርካታይ” ያጌዳ።
የሱስ ኮይሮ ባረና ካልያዋንታ ዶሬዳ
35 ዎንተꬃ ጋላስ ዮሃንስ ሽረቲደካ ባረና ካልያዋንቱፐ ላአቱዋና እትፐ ኤቄዳ፤ 36 እ የሱስ አꬍሽን በኢደ፥ “ጾሳ ዶርሳይ ሀዌሽ!” ያጌዳ።
37 ዮሃንሳ ካልያ ላአቱ ዮሃንስ ግያዋ ስሲደ፥ የሱሳ ካሌድኖ። 38 የሱስ ባረና ካልያዋንታ ጉየ ስም በኢደ፥ “አያ ኮዪቴ?” ያግ ኦቼዳ።
ኡንቱንቱ ዛሪደ፥ “ረቢ፥ ኔን ሀቃን ደአይ?” ያጌድኖ። “ረቢ” ጉሳይ “ታማርስያዎ” ግያዋ።
39 የሱስ ኡንቱንታ፥ “ሃ ዪደ በእተ” ያጌዳ። ኡንቱንቱ ቢደ፥ እ ደኢያሳ በኤድኖ፤ ሄ ጋላስ ሳአይ ታሙ ሳተ ሄራ ግድያ ድራዉ፥ ኡንቱንቱ አናና ፔሼድኖ።
40 ዮሃንስ ጌዳዋ ስሲደ፥ የሱሳ ካሌዳ ላኡ አሳቱዋፐ እቱ፥ ስሞና ጰጽሮሳ እሻ እንድራሳ። 41 እንድራሰ ኮይሮ ባረ እሻ ስሞና ደሚደ፥ “ኑን ጾሳይ ኪቴዳዋና ጋከቴዶ” ያጌዳ። ሄዋ ጉሳይ “ክርስቶሳ” ግያዋ። 42 እንድራሰ ስሞና የሱሳኮ አሄዳ።
የሱስ ስሞና በኢደ፥ “ኔን ዮሃንሳ ናኣ ስሞና፤ ነ ሱንꬃይ ኬፋ ጌተታናዋ” ያጌዳ። “ኬፋ” ግያዋ ብለꬃይ “ጰጽሮሳ” ዎይ “ዛላ” ግያዋ።
የሱስ ፕልጶሳነ ናትናኤላ ጼጌዳ
43 ዎንተꬃ ጋላስ የሱስ ጋሊላ ባናዉ ቆፋ ቃቼዳ፤ እ ፕልጶሳና ጋከቲደ፥ “ታና ካላ!” ያጌዳ። 44 ፕልጶስ፥ እንድራስነ ጰጽሮሰ ደኤዳ ቤተሳይዳ ጌተትያ ካታማፐ ዬዳ አሳ።
45 ፕልጶስ ናትናኤላና ጋከቲደ፥ “ሙሴ ማጻፋቱዋንነ ናባቱዋ ማጻፋቱዋን † አባይ ጻፈቴዳዋዳን፥ ዮሴፎ ናኣ የሱስ ናዝሬተ ካታማን ደእያዋና ኑን ጋከቴዶ” ያግ ኦዴዳ።
46 ናትናኤል ዛሪደ፥ “ናዝሬተ ካታማፐ ሎኦባይ ከሳናዉ ዳንዳዪ?” ያጌዳ።
ፕልጶስ፥ “ያደ በአ” ያጌዳ።
47 ናትናኤል ባረኮ ይያዋ የሱስ በኢደ፥ “ማካላይ ባይና ቱሙ እስራኤልያ አሳይ ሀዋ!” ያጌዳ።
48 ናትናኤል የሱሳ፥ “ኔን ታና ሀቃን ኤራይ?” ያግ ኦቼዳ።
የሱስ ዛሪደ፥ “ፕልጶስ ኔና ጼሳናፐ ካሰ፥ ኔን ባላስያ ጌተትያ ምꬃፐ ህርክና ደእሽን፥ ታን ኔና በኣድ” ያጌዳ።
49 ናትናኤል ዛሪደ፥ “ታማርስያዎ፥ ኔን ጾሳ ናኣ! ኔን እስራኤልያ ካትያ!” ያጌዳ።
50 የሱስ፥ “ታን ኔና ባላስያ ጌተትያ ምꬃፐ ህርክና በኣድ ጌዳ ድራዉ አማናይ? ኔን ሀዋፐ አꬍያዋ በአና!” ያጌዳ። 51 ቃይካ የሱስ፥ “ታን ህንተንቶ ቱሙዋ ኦዳይ፤ ሳሉ ዶየትና፥ ጾሳ ኪታንቻቱ ታ ቦላ፥ አሳ ናኣ ቦላ፥ ፑደ ከስሺናነ ዱገ ዎꬍሺን፥ ህንተንቱ በአና” ያጌዳ። +
+ 1:6 ማቶሳ 3:1፤ ማር. 1:4፤ ሉቃሳ 3:1-2 + 1:21 ዛረ. 18:15፣ 18፤ ሚልክ. 4:5 + 1:23 ኢሳ. 40:3 * 1:29 ጾሳ ኦርገ ዶርሳ፦ ፓስጋ (ከሱዋ)፥ አይሁደ አሳቱዋ ፓይዱዋን ኒሳን ጌተትያ አገና ግዲደ ቶጵያ አሳ ፓይዱዋን ላፑንያነ ሆስፑንያ አገናቱዋ። አይሁደ አሳን ፓስጋ ጌተቶዌ፥ ጾሳይ እስራኤልያ አሳቱዋ ግብጼፐ ዎልቃማ ማላታን ከሴዳ ዎድያ ግድያ ድራሳ። ዎጋ 23:5-8 ጼልተ። ጾሳ ኦርገ ዶርሳ፥ ኦራꬃ ጫቁዋን ክርስቶሳን ጼሴቶ ጋሱ፥ እ ሀ አላምያ አሳ ሀይቆ ባረና አꬅ እሚደ መꬍና ሙራፐ ከስ አኮ ድራሳ። 1 ቆር. 5:7፤ 1 ጰጽ. 1:18-19 ጼልተ። † 1:45 ሙሴ ማጻፋቱዋንነ ናባቱዋ ማጻፋቱዋን፦ አይሁዳቱዋ ማጻፋ፥ ኤጫ ጫቁዋ። + 1:51 ዶመꬃ 28:12