20
Mowabu naa Amɔ cɛngɛlɛ
woolo pàa yiri mbe sa to
Zhuda tara ti na;
Zhozafati wìla Yɛnŋɛlɛ li yɛnri
1 Ko puŋgo na, Mowabu cɛnlɛ woolo, naa Amɔ cɛnlɛ woolo, mbe pinlɛ Mawɔn cɛnlɛ woolo pele ni, pè si kari mbe sa malaga gbɔn Zhozafati wi ni. 2 A lere wà si pan maga sɛnrɛ ti yo Zhozafati wi kan, ma yo fɔ: «Maliŋgbɔɔnlɔ janwa gbɔlɔ la na paan mbe to ma na, ma yiri wa kɔgɔje kuwo wi kɛɛ ŋga na, wa Edɔmu tara. Pè yɛrɛ gbɔn le Hazazɔn Tamari ca, ko kɔrɔ wo yɛn Eni Gedi ca ye.»
3 Kì pye ma, a Zhozafati wì si fyɛ, mɛɛ ki kɔn maga tɛgɛ mbe Yawe Yɛnŋɛlɛ li yewe. A wì sigi yari Zhuda tara woolo pe ni fuun pe kan ma yo pe yeŋge le. 4 A Zhuda tara woolo pe ni fuun pè si gbogolo mbe Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛnri, li pe saga. Leele pàa yiri Zhuda tara cara ti ni fuun ti ni ma pan mbe Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛnri li pe saga. 5 Kona, a Zhozafati wì si yiri ma yere wo naa Zhuda tara woolo naa Zheruzalɛmu ca woolo gbogolomɔ pi ni, wa Yawe Yɛnŋɛlɛ li shɛrigo gbɔgɔ ki ni, ma yɛgɛ wa wa loŋgo fɔnŋgɔ ki yeri. 6 A wì si yɛnri ma yo fɔ: «Yawe Yɛnŋɛlɛ, we tɛlɛye pe Yɛnŋɛlɛ, mboro ma ma yɛn Yɛnŋɛlɛ wa naayeri wi le? Mboro ma ma yɛn tara na cɛngɛlɛ ke wunluwɔ pi go na wi le? Fanŋga naa yawa woro ma ni wi le? Lere kpɛ se ya yere mbɔɔn sige. 7 E, we Yɛnŋɛlɛ, mbele pàa pye ma cɛn laga ki tara nda ti ni faa, mì yo mboro màa pe purɔ Izirayɛli, ma woolo pe yɛgɛ, mɛɛ ti kan poro mbele pe yɛn Abirahamu ŋa màa pye maa ndanla wi setirige piile pe yeri ti pye pe woro fɔ sanga pyew? 8 A pè si cɛn laga ti ni, mɛɛ laga kpoyi kan laga ti ni ma mɛgɛ ki na, ma sho fɔ: 9 ‹Na jɔlɔgɔ ka to we na, nakoma malaga, nakoma kaŋgbanga, nakoma tifɛlɛgɛ yambewe, nakoma fuŋgo, pa we yaa pan mbe yere laga ki go ŋga ki yɛgɛ sɔgɔwɔ konaa ma yɛgɛ sɔgɔwɔ, katugu ma maa ma yɛɛ nari laga ki laga kpoyi ŋga ki ni. Mbe we ta wa we jɔlɔgɔ gbɔgɔ ki ni, we yaa gbele mbɔɔn yɛnri ma we saga. Pa kona ma yaa logo we yeri mbe we shɔ.› 10 Koni, wele, Amɔ cɛnlɛ woolo, naa Mowabu cɛnlɛ woolo konaa mbele pe yɛn ma cɛn wa Seyiri yanwira tara ti ni, pè pan mbe to we na. Naa Izirayɛli woolo pàa yiri wa Ezhipiti tara na paan sanga ŋa ni, ma sila yɛnlɛ ki na pe ki leele pe tara ti pari pe toro; ɛɛn fɔ pàa ti sɔlɔgɔ ma toro, pe sila ti tɔngɔ†. 11 Wele, yɛgɛ ŋga na pe yɛn na we sara we! Tasaga ŋga mà kan we yeri, pè pan mbe we purɔ wa ki ni. 12 E, we Yɛnŋɛlɛ, ma sɔɔn kiti sinŋɛ wi kɔn pe na wi le? Katugu we yɛn fanŋga fu ki maliŋgbɔɔnlɔ janwa gbɔlɔ na laa paan mbe to we na li yɛgɛ sɔgɔwɔ. We yaa ki pye yɛgɛ ŋga na wee jɛn. Ɛɛn fɔ mboro we yɛn na wele ma we saga.»
Yɛnŋɛlɛ làa cew kan
Zhuda tara woolo pe yeri
13 Zhuda tara woolo pe ni fuun pàa yiri ma yere Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛgɛ sɔgɔwɔ, poro naa pe piile tunmɔmbɔlɔ, naa pe jɛɛlɛ konaa pe pinambiile pe ni. 14 Kona, a Yawe Yɛnŋɛlɛ li yinnɛ lì si ye Yahaziyɛli wi ni. Yahaziyɛli wìla pye Levi setirige pyɔ ma yiri wa Asafu sege ki ni†. Wìla pye Zakari pinambyɔ. Zakari to wo lawi ŋa Benaya. Benaya to wo lawi ŋa Yeyiyɛli. Yeyiyɛli to wo lawi ŋa Mataniya. 15 A Yahaziyɛli wì sho fɔ: «Zhuda tara woolo, naa Zheruzalɛmu ca woolo konaa mboro wunlunaŋa Zhozafati ma ni, ye nuŋgbolo jan ye logo! Yawe Yɛnŋɛlɛ pa lì yo yɛɛn fɔ: ‹Yaga ka fyɛ, ye sunndo wiga si ka kɔn ye na ki maliŋgbɔɔnlɔ janwa gbɔlɔ na li kala na, katugu ki malaga ŋga yoro ma ye yaa ki gbɔn, ɛɛn fɔ mi ŋa Yawe Yɛnŋɛlɛ mi na wogo yi. 16 Goto, ye yiri ye sa to pe na. Pe yaa ka lugu wa Zizi tinndi wi na mbe pan. Ye yaa ka sa pe yan wa yanwira ti sɔgɔwɔ tɔnmɔ foŋgologo ki kɔsaga ki na, wa Yeruwɛli gbinri wi yɛsinmɛ na. 17 Yoro se ka malaga ko ka gbɔn yɛrɛ. Ye kari ye sa yere wa ko cɛ. Ye koro le ye yere yɛw. Mi ŋa Yawe Yɛnŋɛlɛ, mi yaa ye shɔ yɛgɛ ŋga na, pa ye yaa ki yan†. Zhuda tara woolo naa Zheruzalɛmu ca woolo, yaga ka fyɛ, ye sunndo wiga si ka kɔn ye na. Goto ye yiri ye sa to pe na, mi ŋa Yawe Yɛnŋɛlɛ, mi yaa pye ye ni.› »
18 A Zhozafati wì si sogo maa yɛgɛ ki jiile wa tara Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛgɛ sɔgɔwɔ mali gbɔgɔ. A Zhuda tara woolo pe ni fuun naa Zheruzalɛmu ca woolo pe ni, pè si to ma pe yɛɛ go sogo Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛgɛ sɔgɔwɔ mali gbɔgɔ. 19 Kona, Levi setirige piile mbele pàa pye Kehati sege woolo konaa mbele paa pye Kore sege woolo†, pè si yiri ma Yawe Yɛnŋɛlɛ, Izirayɛli woolo Yɛnŋɛlɛ li sɔn magaŋgbɔlɔ ni.
20 Ki goto, a pè si yiri faa, mɛɛ lɛ na kee wa Tekowa ca gbinri wi ni. Naa paa kaa na kee, a Zhozafati wì si yiri ma yere, ma sho fɔ: «Ye logo na yeri Zhuda tara woolo naa Zheruzalɛmu ca woolo: ‹Ye taga Yawe Yɛnŋɛlɛ li na, pa ye yaa fanŋga ta. Ye taga li yɔn sɛnrɛ yofɛnnɛ pe na, pa ye yaa yawa ta.› » 21 Ko puŋgo na, a pè si yo ma yan pe yɛɛ yeri wo naa leele pe ni. Kona, a wì si yurukɔɔlɔ pele wɔ. Poro la fereyaara nda tìla tɛgɛ ti yɛ Yɛnŋɛlɛ kan ta lele†, nɛɛ tanri maliŋgbɔɔnlɔ pe yɛgɛ, na yuuro koo na Yawe Yɛnŋɛlɛ li sɔnni na yuun fɔ: «Yaa Yawe Yɛnŋɛlɛ li sɔnni, katugu li kagbaraga ki yɛn kɔsaga fu.»
22 Naa leele pàa kaa ki lɛ na yuuro koo na Yɛnŋɛlɛ li sɔnni, Amɔ cɛnlɛ woolo, naa Mowabu cɛnlɛ woolo konaa Seyiri yanwira tara woolo mbele pàa pan mbe to Zhuda tara woolo pe na, a Yawe Yɛnŋɛlɛ lì si pe kala li gbɔn mali piri, fɔ a Zhuda tara woolo pè ya pe ni. 23 Amɔ cɛnlɛ woolo poro naa Mowabu cɛnlɛ woolo pàa yiri ma to Seyiri yanwira tara woolo pe na ma pe tɔngɔ ma pe kɔ pew. Naa pàa kaa Seyiri yanwira tara woolo pe tɔngɔ ma pe kɔ, a pè si to pe yɛɛ na, na pe yɛɛ kuun. 24 Naa Zhuda tara woolo pàa ka saa gbɔn wa laga ŋga lere ma ya ma wele mbe yan wa gbinri wi ni, a pè si kanŋga ma wele wa pe juguye pe kɛɛ yeri; pe mbe wele, mɛɛ gboolo pe yan pè toori tara ti na, ali lere nuŋgba wo sila shɔ. 25 A Zhozafati naa wi woolo pe ni pè si pan ma gboolo pe san. Pàa yarijɛndɛ lɛgɛrɛ ta wa ki gboolo pe sɔgɔwɔ, naa yaripɔrɔ† ni konaa yarijɛndɛ sɔnŋgbanga woro ni. Pàa yaara lɛgɛrɛ koli fɔ pee ya mbe ti ni fuun ti lɛ mbe kari ti ni. Pàa yaara ti koli fɔ ma saa gbɔn piliye taanri ti lɛgɛwɛ pi na. 26 Ki pilige tijɛrɛ wogo ki na, a pè si saa pe yɛɛ gbogolo wa Beraka† gbunlundɛgɛ ki ni ma Yawe Yɛnŋɛlɛ li sɔn. Ko kala na pe maa ki laga ki yinri Beraka gbunlundɛgɛ ali ma pan ma gbɔn nala. 27 Ko puŋgo na, Zhuda tara woolo pe ni fuun naa Zheruzalɛmu ca woolo pe ni fuun pe ni, pè si sɔngɔrɔ ma kari wa Zheruzalɛmu ca yɔgɔrimɔ ni. Zhozafati wo wìla pye pe yɛgɛ. Pàa pye nayinmɛ gbɔɔ ni, katugu Yawe Yɛnŋɛlɛ làa pe shɔ pe juguye pe kɛɛ. 28 Pàa juruye naa ŋgɔniye gbɔn konaa ma mbaanra win ma ye wa Zheruzalɛmu ca, wa Yawe Yɛnŋɛlɛ li shɛrigo gbɔgɔ ki ni. 29 Naa tara sannda pyew ti wunluwɔ woolo pàa kaa ki logo ma yo Yawe Yɛnŋɛlɛ làa malaga gbɔn Izirayɛli woolo pe juguye pe ni, a fyɛrɛ gbɔrɔ si pe yigi. 30 Kì pye ma, a Zhozafati wi wunluwɔ pì si yɛyinŋge ta. A wi Yɛnŋɛlɛ lì si wogosaga kan wi yeri kɛɛ ki ni fuun ki na.
Zhozafati wi wunluwɔ pi kɔwɔ
(1 Wunlu 22.41-51)
31 Zhozafati wìla pye wunluwɔ Zhuda tara ti go na. Wìla ta yɛlɛ nafa ma yiri kɛ ma yiri kaŋgurugo mɛɛ cɛn wunluwɔ pi na. A wì si yɛlɛ nafa ma yiri kaŋgurugo pye wunluwɔ pi na wa Zheruzalɛmu ca. Pàa pye naa nɔ wi yinri Azuba, naa nɔ wi to wi yinri Shilishi.
32 Wi to Asa wìla tanga konɔ na na, lo wìla tanga li na, wi sila kɛ mbe wɔ wa li ni. Kala na li yɛn ma sin Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛgɛ na, lo wìla pye na piin. 33 Konaa ki ni fuun sunzara nda wa tinndiye pe na ti sila kɔ wa tara ti ni. Tara woolo pe sila mara bere pe tɛlɛye Yɛnŋɛlɛ li na pe kotogo ki ni fuun ni.
34 Zhozafati wi kapyegele sanŋgala, ke koŋgbanŋgala naa ke puŋgo wogolo ke yɛn ma yɔnlɔgɔ wa Hanani pinambyɔ Yehu wi kapyegele sɛwɛ wi ni. Ke si yɛn ma yɔnlɔgɔ fun wa Izirayɛli woolo pe wunlumbolo sɛwɛ wi ni.
35 Ko puŋgo na, a Zhuda tara wunlunaŋa Zhozafati wì si saa yɔn finliwɛ le Izirayɛli tara wunlunaŋa Ahaziya wi ni, wo ŋa wi tangalɔmɔ pi sila yɔn we. 36 A pè si gbogolo ma tɔnmɔkɔɔrɔ tugbɔɔrɔ gbegele mbaa kee ti ni wa Tarisisi ca. Pa pàa saa ki tɔnmɔkɔɔrɔ tugbɔɔrɔ ti gbegele wa Eziyɔn Gebɛri ca. 37 Kona, a Dodava pinambyɔ Eliyezɛri ŋa wìla yiri wa Maresha ca wì si Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yo ma wa Zhozafati wi na, ma yo fɔ: «Kì kaa pye mà gbogolo Ahaziya wi ni ja, Yawe Yɛnŋɛlɛ li yaa ma tunŋgo ki jɔgɔ.» Kì pye ma, tɔnmɔkɔɔrɔ tìla jɔgɔ ti sila ya mbe kari Tarisisi naa†.
† 20:10 Nɔmbu 20.14-21; Dete 2.1-9 † 20:14 Asafu sege woolo pàa pye yurukɔɔlɔ wa shɛrigo gbɔgɔ ki ni (1 Kuro 9.15-16; 15.17; 16.37,41-42). † 20:17 Ɛki 14.13; Dete 20.1-4; 1 Sami 12.16 † 20:19 1 Kuro 6.16-23 † 20:21 Ŋga kì yo fɔ: Poro la fereyaara nda tìla tɛgɛ ti yɛ Yɛnŋɛlɛ kan ta lele, Yɛnŋɛlɛ sɛnrɛ sɛwɛɛlɛ pele ni pège yɔnlɔgɔ wa ma yo fɔ: Yɛnŋɛlɛ li yɛn kpoyi yɛgɛ ŋga na, poro la pye naga gbogo. † 20:25 Ŋga kì yo fɔ: Naa yaripɔrɔ ni, Yɛnŋɛlɛ sɛnrɛ sɛwɛɛlɛ mbele pe yɛn Eburuye sɛnrɛ ni pele yɛgɛ ni, ki yɛn ma yɔnlɔgɔ wa ma yo fɔ: Naa gboolo ni. Yarijɛndɛ nda tì naganaga, gboolo pe se ya pye ki yarijɛndɛ to ta mbe yala yarijɛndɛ sannda ti ni. † 20:26 Eburuye sɛnrɛ ti ni, maga logo Beraka ko kɔrɔ wo ŋa fɔ sɔnmɔ. † 20:37 1 Wunlu 10.22