2
Dahudi alaga Sulumaani
1 Ulya Dahudi, ikyanya âli kola agaafwa, anahamagala Sulumaani, anamúlaga kwokuno: 2 «E mugala wani, isiku zaani keera zamala, na ngola ngagenda imunda lukalamuka. Ku yukwo, usikamage, unabe kikalage. 3 Ngiisi byo Rurema Nahamwinyu agakizi kubwira, ukizi bisimbaha. Ukizi kulikira imaaja zaage, neꞌmikyulo yage, naꞌmategeko gaage, ngiisi kwo biri biyandike mu maaja za Musa.
«Kwokwo, lyo ugakizi genduukirwa mu ngiisi byo ugakizi gira, kiri na hooshi ho ugakizi genda. 4 Nahano anakizi gira ngiisi kwo akandagaania, ti: “Abandu ba mwiꞌkondo lyawe, iri bangatuula nga kwo bikwaniini, banabe bali mu ngulikira ku bwemeera, kunabe ku mitima yabo yoshi, na ku menge gaabo gooshi, lyo hatâye bule úgakizi bwatala ku kitumbi kyoꞌbwami bwaꞌBahisiraheeri.”
5 «Hakiri irindi igambo. Uki kengiiri ngiisi kwo Yohabu mugala Zeruya akambubira mu kuyita abakulu babiri baꞌbasirikaani baꞌBahisiraheeri, Habineeri mugala Neeri, na Hamaasa mugala Yeteeri. Ikyanya akabayita, anayihumeera kwo ali mu yihoolera ábakayitirwa mwiꞌzibo. Kundu kwokwo, kyâli kola kyanya kyoꞌmutuula. Imiko ya yabo bandu iri kwiꞌtwe lyage. 6 Ku yukwo, umúgirire ngiisi kwo ubwini. Si utamúleke mbu afwagage mu mutuula.
7 «Si bagala Barizilaayi, Umugiryadi, boohe, ukizi bagirira amiija. Ukizi bayegereza ha byokulya ku mutima úgushenguusiri. Mukuba, ikyanya nꞌgapuumuka mukulu wawe wa Habusalumu, bâli kizi nguya-nguya.
8 «Na kwakundi, ukengeere Shimeyi mugala Gera weꞌBahuriimu, mwene Binyamiini. Ulya Shimeyi, ikyanya nꞌgatibitira uluhande lweꞌMahanayimu, anandaaka bweneene. Kundu kwokwo, ikyanya akamanukira ha lwija Yorodaani, nanamúbiikira indahiro kwiꞌziina lya Nahano kwo ndagamúyita. 9 Kundu kwokwo, keera akayikululira umwama. Mbwini kwo ulyagagi mwitegeereza, unakoli yiji ngiisi kwo ugamúgirira. Kundu akola mushaaja, utamúleke. Si uyami múyita.»
Dahudi afwa
10 Mwami Dahudi, ikyanya akashaaja, banamúziika haaho mu kaaya kaage, i Yerusaleemu. 11 Dahudi âli mali hisa myaka makumi gana atwaziri mu kihugo kyeꞌHisiraheeri. Akatee hisa imyaka irinda atwaziri i Heburooni, abuli hisa neꞌgindi myaka makumi gashatu niꞌshatu atwaziri i Yerusaleemu. 12 Mugala wage wa Sulumaani anaba ye bwatiiri ku kitumbi kyage kyeꞌkyami. Ubwami bwage, bwanaba bukoli sikamiri.
Hadoniya naye afwa
13 Lusiku luguma, Hadoniya mugala Hagiti anagenda imunda Batisheeba nyina wa Sulumaani. Batisheeba anamúbuuza: «Ka wayija mu mutuula?» Na wa naye, ti: «Ee, mutuula! 14 Si ngola niꞌgambo lyo ngakuhuuna.» Batisheeba, ti: «Limbwire.»
15 Ulya Hadoniya, ti: «Uyiji kwo nie wâli ngayimikwa, nga kwaꞌBahisiraheeri booshi bâli langaliiri. Haliko, bitakaziga. Si mulumuna wani anaba ye gayima. Kwokwo, kwo Nahano âli loziizi. 16 Buno, nayiji kuhuuna igambo liguma naaho. Nakuyinginga, utandahirire.» Batisheeba anamúbwira: «Lidetage.»
17 Hadoniya anamúshuvya kwokuno: «Nakuyinginga umbwirire mwami Sulumaani ambanguule nyange ulya Habishaagi, Umushuneemu-kazi. Nyiji kwo mango wamúmbwirira, atagalahira.» 18 Batisheeba, ti: «Bwija! Ngagendi ganuuza mwami.»
19 Kwokwo, Batisheeba anagendi detera Hadoniya imunda mwami.
Mwami, iri akabona nyina Batisheeba, anayimuka ku kitumbi kyage kyeꞌkyami, anagendi músanganira, anayinama imbere lyage, anashubi bwatala ku kitumbi kyage, anatuma kwo baleetere nyina naye ikitumbi. Neꞌri Batisheeba akaba akoli bwatiiri uluhande lweꞌlulyo lwa mwami, 20 anamúbwira: «E mwami, ndi niꞌgoorwa liniini, lyo ngakubwira. Nakuyinginga utalahire.» Mwami naye, ti: «Ngiisi byo uloziizi, ubihuunage. Ndagakuyima byo.»
21 Batisheeba, ti: «Uhanguulage mukulu wawe wa Hadoniya, ayange Habishaagi, Umushuneemu-kazi.»
22 Na wa Sulumaani, ti: «E maawe, uyo Habishaagi, kutagi leero we wayiji múhuunira Hadoniya? Bwo ye fula, ka kutali kumúhuunira ngana ubwami bwani? Kiri noꞌmugingi Habyataari noꞌmukulu waꞌbasirikaani, Yohabu mugala Zeruya, nabo bakola uluhande lwage.»
23 Lyeryo, mwami Sulumaani anayami biika indahiro kwiꞌziina lya Nahano, ti: «Uyo Hadoniya, bwo ambuuna yiri igambo, akola agasingulwa itwe. Neꞌri bitangaba kwokwo, Rurema yenyene anyite. 24 Nahano keera akakwiza umuhango gwage, mu kunzikamya ku kitumbi kyoꞌbwami bwa daata Dahudi. Mbiiti umulangaaliro kwaꞌbaana baani nabo, agabayimika. Kyo kitumiri nabiika indahiro imbere lya Rurema, kwo Hadoniya ayitwe zeene kwa zeene.»
25 Mwami Sulumaani anayami lungika Benaya mugala Yehoyada, ti: «Genda umúzimiize.» Lyeryo, Benaya anagendi múyita.
Sulumaani ayimula Habyataari
26 Ha nyuma, mwami anabwira umugingi Habyataari: «Undyoke mu masu, ugende mu mbingiro zaawe i Hanatooti. Kundu ukwaniini ukuyitwa, haliko zeene, ndagaki kuyita. Mukuba, ikyanya wâli kuguma na daata, wâli kizi betula Akajumba keꞌKihango kya Nahano. Kiri mu malibu ga daata, mukalibuukira kuguma.»
27 Sulumaani anayimula Habyataari, ataki be mugingi wa Nahano. Kwokwo, kwo lirya igambo likakoleka, lyo Nahano âli mali gwanwa adeta i Shiilo, hiꞌgulu lyeꞌmbaga ya Heri.
Sulumaani ayiyogookola Yohabu
28 Ulya Yohabu, kundu yaho kare atâli yibiisiri ku Habusalumu, haliko ha nyuma anayiji yibiika ku Hadoniya. Kwokwo, ikyanya Yohabu akayuvwa íbikakoleka ku Hadoniya na ku Habyataari, anayami tibitira mwiꞌheema lya Nahano, anagwata amahembe gaꞌkatanda koꞌkusiriigiza kwaꞌmatuulo. 29 Mwami Sulumaani, iri akabwirwa kwo Yohabu agendi yifunda mwiꞌheema lya Nahano, analungika Benaya mugala Yehoyada, ti: «Genda umúzimiize.»
30 Benaya anagendaga mwiꞌheema lya Nahano, anamúbwira: «E Yohabu, mwami akyula mbu uhuluke.» Na wa naye, ti: «Nanga! Ngafwira haahano.» Benaya anagalukira imunda mwami, anamúganuulira ngiisi byo Yohabu adeta.
31 Mwami Sulumaani anayami kyula kwokuno: «Bwija! Ngiisi kwo adesiri yenyene, kwo uganagira. Ugendi múyitira haaho-haaho ha katanda, ukabuli múziika. Kwokwo, lyo ngayifwongooza ku mahube go akagira. Mukuba, keera akayita abandu bazira buhube. 32 Akayita abandu babiri, buzira kutumwa na daata Dahudi. Ubwa mbere, akayita Habineeri mugala Neeri, umukulu waꞌbasirikaani baꞌBahisiraheeri. Ha nyuma, anayita na Hamaasa mugala Yeteeri, umukulu waꞌBasirikaani baꞌBayuda. Yabo bombi, bo bâli riiri bandu boꞌkuli ukumúhima. Kwokwo kwo Yohabu, imiko ya yabo bandu, Nahano akamúbetuza yo.
33 «Ee! Imiko yabo bombi, igayama iri kwiꞌtwe lya Yohabu, na ku lyeꞌmbaga yage, halinde imyaka neꞌmyakuula. Haliko Dahudi, kuguma naꞌbandu beꞌbibusi byage, boohe, bagayama bali noꞌmutuula gwa Nahano.»
34 Kwokwo, ulya Benaya anagalukira imunda Yohabu, anayami múyita, anagendi múziika mu ndalo yage íyâli mwiꞌshamba.
35 Ikyanya mwami akaba keera ashaaza Yohabu, anakuza Benaya mugala Yehoyada, akizi ba ye mukulu waꞌbasirikaani. Naꞌhandu hoꞌlya mugingi Habyataari, anabiika Saadoki.
Sulumaani ayiyogookola Shimeyi
36 Ha nyuma, mwami anatumira Shimeyi. Neꞌri akayija, anamúbwira: «Uyubakage muno mu kaaya keꞌYerusaleemu, unatuule mwomuno. Si utakolwe kwo wahuluka mwo. 37 Iri nangabona kwo wahuluka mwo, unajabuke umusima gweꞌKidorooni, iri ulwawe lwahika. Umuko gwawe, gugaaba guli kwiꞌtwe lyawe wenyene.»
38 Shimeyi anashuvya: «E waliha, ngiisi kwo wadeta, buli bwija ngana.» Shimeyi anahisa isiku nyingi, atuuziri i Yerusaleemu.
39 Ulya Shimeyi, iri hakalenga imyaka ishatu, abaja baage babiri banatolokera imwa mwami Hakishi mugala Maka. Shimeyi, mbweꞌmyazi imúhikire, kwaꞌbakozi baage bakoli ba i Gaati, 40 anashonera ku punda wage, anagenda yo, imwa mwami Hakishi, gira agendi balooza. Neꞌri akababona, anabagalulira i kaaya.
41 Mwami Sulumaani anabwirwa kwo Shimeyi akahuluka mu Yerusaleemu, anagenda i Gaati, keera anagaluka. 42 Lyeryo, mwami anamútumira, anamúbwira kwokuno: «Si nꞌgakubikiisa indahiro kwiꞌziina lya Nahano kwo utahuluke mu Yerusaleemu! Nanakukengula ku bweranyange kweꞌri wangahuluka mu kano kaaya, unagende ahandi kwo hakaba hooshi, iri ulwawe lwahika. Wananjuvya, ti: “Kwo wadeta, buli bwija. Nayuvwa.” 43 Aaho! Si keera wahongola indahiro yo ukabiika kwiꞌziina lya Nahano. Kundu nꞌgakuheereza ulubaaja, utanaki lutwaza.
44 «Amabi go ukakolera daata Dahudi, ugayiji-yiji ku bweranyange. Kyo kitumiri naawe buno, Nahano akola agakuhana. 45 Si niehe, Nahano agakizi ngashaanira. Ikitumbi kyoꞌbwami kya Dahudi kigayama kisikamiri imbere lyage imyaka neꞌmyakuula.»
46 Lyeryo, mwami anahanguula Benaya mugala Yehoyada, kwo agendi yabiira Shimeyi. Neꞌri akamúhulukana, anamúyita.
Kwokwo, kwoꞌbwami bwa Sulumaani bukasikama.