18
Hay Numpatulan Hesekiah Hi Ad Judah
(2 Chronicles 29:1-2; 31:1)
1 Hi Hesekiah an imbabalen Ahas ya numbalin hi patul hi ad Judah hidin mi'atluh tawon hi numpatulan Hosea an imbabalen Elah hi ad Israel. 2 Ya hay tawonah din numbalinanah patul ya baintit lima (25) ot mun'ap'apuh ad Judah hi baintit hiyam (29) di tawon an hay nunhituwana ya hi ad Jerusalem. Ya hay ngadan inana ya hi Abijah an imbabalen Sekariah.
3 Hi Hesekiah ya hanadan umipa'amlong i Apu Dios di inatna an umat hi nangat din hi apuna an hi David. 4 Te impa'aana nadan pundayawandah nadan dios di udum an tatagu ot ipapa"ihna nadan inha"addan batun dayawonda ya nadan pusti an mangita'dog i Aserah. Ot ipaguduna bo nan inapyan Moses an gombang an ulog an nginadananda hi Nehustan te inggana i diyen timpu ya numbalinon nadan i Israel hi dios ta eda munggohob hi insenso i diye.
5 Ta hi Apu Dios an dayawondan tinanud Israel di nundinolan Hesekiah. Ta hiya han maphod di nangatna an adi umat i handidan namangulun numpatul ya nadan nihnod i hiyan numpatul. 6 Te hiya ya innaynayunan nangun'unud ya nundinol i Apu Dios ya atbohdin inunudna nadan tugun an indat Apu Dios i Moses. 7 Ya nanongnan wadah Apu Dios an bimmoddang i hiya ta maphod di numbalinan nadan inatna. Ya nginhena nan patul hi ad Assyria ot idinongnan mumbayad hi buwis i hiya. 8 Ya ginubatda nadan i Pilistia ot abakonda dida ot sakuponda nadan bobleda ta ingganah nan pogpog hi ad Gaza. Ya ta'on on nadan kikkitang an boble ya nadan binattuy aladnan boble on ginubatda.
9 Ya hidin mi'apat di tawon hi numpatulan Hesekiah ya i diyey mi'apituh tawon hi numpatulan Hosea hi ad Israel. Ya inhipun nan patul hi ad Assyria an hi Salmaneser an e mangubat hi ad Israel ot li''ubondah ad Samaria. 10 Ta hidin mi'atluh tawon ya hinggop nadan i Assyria hi ad Samaria ot sakuponda. Ta sinakupda hi ad Samaria hidin mi'anom di tawon hi numpatulan Hesekiah hi ad Judah an hidiyey mi'ahiyam di tawon hi numpatulan Hosea hi ad Israel. 11 Ta nan patul hi ad Assyria ya inyena nadan i Israel hi ad Assyria. Ot ena punhituwon didah ad Halah ya hi ad Gosan an wah nan pingngit nan wangwang an nungngadan hi Habor ot iyenay udum hinadan bobleh ad Media.
12 Manu'eh athidiy na'at ya gapuh agge nangunudan nadan i Israel i Apu Dios te imbahhoda nadan tugun Apu Dios an indatna i din baalnan hi Moses.
Hay Nangubatan Nadan I Assyria Hi Ad Judah
13 Hidin mi'ahimpulut opat (14) di tawon hi numpatulan Hesekiah ya ginubat nan patul hi ad Assyria an hi Sennakerib hi ad Judah ot abakondan namin nadan boblehdi an binattuy aladna. 14 Ya hidin wahdih ad Lakis nan patul hi ad Assyria ya hinnag Hesekiah di e mi'hapit i hiya. Ta immeda ot alyonday, Apu patul, intuda' da'mih nan patulmi ta ibagami anun abulutonan numbahul i he"a. Mu daan mo bahan anu ta idinongmun mangubat i da'mi ta ta'omman ya idatna anu nadan ibagam.
Ot alyonay, O ta'omman mu mahapul an ipiyalinay himpuluy libu ta duway gahut ta lima ta han mahuluk hi godway (10,205.8) kilun silber ya hinlibu ta bainti ta han mahuluk hi godway (1,020) kilun balitu'.
15 Ot ipiyen Hesekiah nadan silber an wah nan Templo ya nadan wah nan palasyu ta idatdah nan patul hi ad Assyria. 16 Ya ta'on on nadan balitu' an niyoddah hinadan konob ya hinadan hamban nadan panton nan Templo ya nun'ipa'aana ot iddumdah nan midat hinan patul hi ad Assyria.
17 Mu indani bo ya hinnag nan patul hi ad Assyria nan nabaktun opisyal nan tindaluna ya nadan duwa bon opisyal di tindaluna an didah nadan dakkodakkol an tindaluna an immohnong hi ad Lakis ta eda mi'hapit hinan patul hi ad Jerusalem an hi Hesekiah. Ta immedah ad Jerusalem ot umohnongdah nan way potto' nan numbaktun lobong hidih nan way kalata an mangipluy hinan way punlaba'an. 18 Ot ipa'ayagda nan patul mu hay imme an e ni'hapit ya hi Eliakim an imbabalen Hilkiah an mumpapto' hinan palasyu ya hi Sebna an sekretalin nan patul ya hi Joah an imbabalen Asap an hiya nan mi'hapit hinan patul ya mangipa'innilah nadan tataguh nan pohdon nan patul an ma'at.
Hay Imbagan Sennakerib Hinadan I Jerusalem
19 Alyon nan ohan opisyal di tindaluh ad Assyria i dida di, Ibagayu i Hesekiah an alyon nan patulmi hi ad Assyria di, Undan nganne anuy pundinolam hi bumoddang i da'yu? 20 Te undan hay innilam anu ya abalinanyun mangubat i da'mi? Ta alyom hi innilayuy atonyun mangubat i da'mi mu umman anu manuy hapitom. Te undan nganne anu nimpey pundinolam hi bumoddang i da'yu ta ngohayom nan patulmi. 21 Nomnomnomonyu an mundinol ayu'e anuh nan patul hi ad Egypt ya immannung an mahmo' ayu te paddungnay inhu"udyu ha katlubung an hi kittang ya naphal ta mitbong hi ta'leyu. Te athinay aton nan patulda hi kumpulnan mangidinol i hiya.
22 Bokon'e ya alina hi mundinol ayuh nan Dios an dayawonyu. Mu undan bokon bo hi Hesekiah di numpama"ih nadan pundayawanyu ya nadan pangidawatanyu hi i'nongyu. Ot ahina alyon i da'yun i Judah di, Mahapul an hidih nan awadan nan punggobhan hi mi'nong hi ad Jerusalem ya abuh di eyu pundayawan.
23 Ot alyon bon diyen opisyal di, Aga ta munhahapit ta'u ta ta'omman ya indattan da'yu hi duway libuh (2,000) kabayu hi'on waha amungonyu hi duway libun (2,000) titindaluyun nanginnilan muntakkeh kabayu ta munggugubat ta'u. 24 Mu ta'on mahna hi'on da'yu boddangan hinadan i Egypt ta idattan da'yuh kalesa ya titindalu an nungkakabayu ya ay adi ayu poo damdama pa'a"abak hinan ta'on on na'adda"ul an opisyal di tindalumi an i Assyria. 25 Ya undan namaaggot umali amin mangubat i da'yu hi'on bokon hi Apu Dios di nannag i da'mi. Umman hiyay nangibaga hi umali ami ta dadagonmih tuwen bobleyu.
26 Ya alyon nadan hinnag Hesekiah an hi Eliakim an imbabalen Hilkiah ya hi Sebna ya hi Joah i diyen opisyal di, Ihapitmu bahan hi hapit di i Aram ot ma'awatanmi. Ta adim ihapit hinan hapitmi an Hebrew* ta wan adi ma'awatan nadan ibbamin wahnan binattun alad.
27 Mu alyon diyen opisyal di, Nan patulmi ya pohdonan an namin ayu ya donglonyuh tuwe an bokon nan patulyu ya abuh di pangibagana. Te adi ayu'e anu sumukun hiya ya li"ubonmih tuwen bobleyu. Ta lo'tat ya adi ayu pa"itpol hi inagangyu ya inuwohyu ta anonyu ya inumonyuy lugityu.
28 Ot itkuknaot an inhapitnah Hebrew an alyonay, Donglonyuh tuwen imbagan nan ongal di abalinana an patulmih ad Assyria 29 an alyonay, Hanat adi ayu mihapitan hinan layah an ibagabagan Hesekiah te ma''id aya ha abalinanan mangihwang i da'yu. 30 Ya adi ayu bo mihapitan hinan alyonay, Mundinol ta'u i Apu Dios ta hiyay mangihwang i dita'u. Ot adi mabalin an abakon dita'uh nadan i Assyria ta sakupondah tuwen boble ta'u.
31 Ot hanat bokon nimpe hi Hesekiah di dongdonglonyu ta unudonyuot nan ibagan nan patulmi. Ta sumuku ayun hiya ta iyabulutnan munnanong ayu ni' ituwen numboblayanyu. Ta nanongnan da'yuy mangan hinadan bungan di intanomyu. Ya minaynayun bo an humagub ayu hinadan obobyu 32 ta inggana anuh on umalin mangawit i da'yu. Ta iye da'yu i han boble an umat damdamah tun bobleyu an dakol di makan ya ma'inum ya bungbunga"an an umat hi greyp an ma'apyah ma'inum ya olibo an ma'apyah lana ya danum di iyukan. Ot hanat hay iphodanyuy piliyonyu ta bokon hay atayanyu.
Ta adi ayu anu nimpe mihapitan hinan ibagabagan Hesekiah an alyonay hi Apu Dios anuy mangihwang i da'yu. 33 Te hay immannung ya ma"id ha ohah boble hinadan ginubatmi hi inihwang nadan diosda ta agge dinadag nan patulmi. 34 An umat hi nangubatanmi hi ad Hamat ya hi ad Arpad ya hi ad Separbaim ya hi ad Hena ya hi ad Ibbah. Ya ta'on on hi ad Samaria ya daan ta inihwang nadan diosda dida hidin nangubatanmi i dida? 35 Ta ma"id ha ta'on hi oha hinadan dios i dadiyen boble hi nangihwang hi boblenah din nangubatanmi nimpe i dida. Ot undan hi Apu Dios e ihya ya abalinana an mangihwang hitun ad Jerusalem hinan aton nan patulmi.
36 Mu ta'on on athidiy nangnangallin diyen opisyal di i Assyria ya namaaggot dindinnongan nadan tatagu an aggeda himhimmapit te hidiyey imbagan nan patul an hi Hesekiah hi atonda. 37 Ta dadiyen hinnag Hesekiah an hi Eliakim an mumpapto' hinan palasyu ya hi Sebna an sekretalin nan patul ya hi Joah an mi'hapit hinan patul ya mangipa'innilah nadan tataguh nan pohdon nan patul an ma'at ya nunhiglay umukayunganda ta nunhethetday lubungda ot mumbangngaddah awadan Hesekiah. Ot ibagadan hiya nan imbagabagan diyen opisyal di tindalun nadan i Assyria.
* 18:26 Nan Hebrew ya hidiyey pangalin nan bokon Judyu hinadan tinanud Israel.