20
Bẹnu-Hadadu etso ndu Samériya ọgu
1 Bẹnu-Hadadu, bụ eze ndu Arámu bya achịkobe ndu ojọgu iya l'ophu. Yẹle ndu eze ụkporo l'iri l'ẹbo tụko swịru; waa ịnya; mẹ ụgbo-ịnya. Ẹphe je ekepheta mkpụkpu Samériya; tsoo phẹ ọgu. 2 O zia ndu-ozi g'e je l'ime mkpụkpu je ezia Éhabu, bụ eze ndu Ízurẹlu sụ iya lẹ Bẹnu-Hadadu sụru-a: 3 “Mkpọla-ọchaa ngu waa mkpọla-ododo ngu bụkotawa nkemu; unyomu ngu waa ụnwegirima ngu ndu ọphu kakọta ama mma bụkwarupho nkemu.”
4 Eze ndu Ízurẹlu sụ: “Gụbe eze, bụ nnajịuphu mu; ọo g'i pfuru buẹpho g'ọ dụ; mbẹdua mẹ iphemiphe, mu nweru bẹ bụkota nkengu.”
5 Ndu ozi ono bya alaphu azụ ọzo je asụ: “Bẹnu-Hadadu bẹ sụru lẹ-a: ‘Mu zihawaru g'ị chịta mkpọla-ọchaa ngu; mẹ mkpọla-ododo ngu; mẹ unyomu ngu phẹ; waa ụnwegirima ngu nụ mu. 6 Ọle-a; ẹgube nta-a echele bẹ mu e-ye ndu-ozi mu g'ẹphe bya etsoru ụlo ngu; mẹ ụlo ndu-ozi ngu vọchachaa pfurupfuru. Iphe, bụkpoo iphe, dụ ngu ùbvù l'ẹnya bẹ ẹphe e-gwetakọta.’ ”
7 Tọbudu iya bụ; eze ndu Ízurẹlu bya ekukọbe ndu bụ ọgerenya alị ono l'ophu sụ phẹ: “?Unu hụmadupho gẹ nwoke-a achọ mu opfu? O ziru ozi gẹ mu nụ iya unyomu mu; mẹ ụnwegirima mu; mẹ mkpọla-ọchaa mu; waa mkpọla-ododo mu; ọphu mu ta jịkakwaru.”
8 Ndu bụ ọgerenya ono g'ẹphẹ ha; mẹ ndu Ízurẹlu l'ophu sụ: “Ta ngashịru iya nchị; ọphu i kwetakwa iphe, o pfuru.”
9 Ọo ya bụ; Éhabu ziphu ndu ono, Bẹnu-Hadadu ziru ozi ono azụ sụ: “Unu karụ nnajịuphu mu, bụ eze sụ iya lẹ-a: ‘Iphe ono, i vu ụzo sụ gẹ mụbe onye-ozi ngu mee ono bẹ mu e-mekọta. Ọle k'ikpazụ-a bẹ mu ta adụdu ike eme-o!’ ” Ndu ono, byaru ozi ono lụfu; je ezia Bẹnu-Hadadu iphe, e ziru phẹ.
10 Bẹnu-Hadadu bya ezia Éhabu ozi ọzo; sụ: “G'agwa gwakwa mu ọchi; mbụ g'o mekwaa mu ọphu ka njọ m'urwuku, nọ lẹ mkpụkpu Samériya phọdukpowaa ọphu sụru gẹ ndu tso mu nụ e-kpotachaa ya mkpoji-ẹka.”
11 Eze ndu Ízurẹlu sụ: “Unu karụ iya l'onye kwarụ onwiya ngwọgu ta abajẹdu aba; gbahaẹpho teke ọ lwụ-kpecharu l'ọgu.”
12 Ọ bụru gẹ Bẹnu-Hadadu nọ lẹ m̀kpù angụ mẹe yẹe ndu eze, yẹe ya nọ bẹ a byaru ezia ya ozi ono. Ọ sụ ndu nkiya: “Unu kwakọbe k'ọgu.” Ọo ya bụ; ẹphe kwakọbe onwophẹ k'etso mkpụkpu Samériya ọgu.
Éhabu alwụ-kpee Bẹnu-Hadadu
13 No iya; o nweru onye mpfuchiru Chileke, byapfutaru Éhabu, bụ eze ndu Ízurẹlu bya asụ iya: “Chipfu sụru-a: ‘?Ị hụmaru ikpoto ndu-a? Mu e-woru phẹ ye ngu l'ẹka ntanụ-a; g'ịi-makwanụru l'ọo mu bụ Chipfu.’ ”
14 Éhabu sụ: “?Bụ onye bẹ e-me iya nụ?”
Onye mpfuchiru Chileke ono sụ: “Chipfu sụru: ‘Ọo ụnwokorobya ndu ojọgu ndu-ishi ọhamoha ono bẹ e-me iya nụ.’ ”
Tọbudu iya bụ: Éhabu sụ: “?Bụ ndu ole a-wata ọgu ọbu?”
Onye mpfuchiru Chileke ono sụ: “Ọo unubẹdua.”
15 Tọbudu iya bụ; ọ bya achịkobe ụnwokorobya, bụ ndu ojọgu ndu-ishi ọhamoha ono. Iphe, ẹphe dụ bụru ụkporo ụmadzu iri lẹ nanụ l'ụmadzu iri l'ẹbo. E mechaa; ọ bya achịkobe ndu Ízurẹlu ndu ọphu tụkoru dụ ụnu nemadzụ iri l'ẹsaa l'ụkporo ụmadzu iri. 16 Ọ bụru l'eswe bẹ ẹphe tụgburu jeshia; mbụ teke Bẹnu-Hadadu nọ lẹ m̀kpù ngụwaa mẹe k'ọphu ọ tsụ iya atsụtsu; yẹle ndu eze ụkporo l'iri l'ẹbo phọ, eeyetaru iya ẹka phọ. 17 Ụnwokorobya ndu ojọgu ndu-ishi ọhamoha ono vuru ụzo tụgbua.
Ndu Bẹnu-Hadadu yefuhawaru g'ẹphe kwabẹ; bya agbaarụ iya ama; sụ: “Unwoke shikwa lẹ Samériya eje abya.”
18 Bẹnu-Hadadu sụ: “Teke ẹphe byaru kẹ nchị-ọdu-doo; unu kpụkoo phẹ lẹ ndzụ; teke ọ bụ k'ọgu bẹ ẹphe abya; unu kpụkokwa phẹ phọ lẹ ndzụ.”
19 Ụnwokorobya ndu ojọgu ono vuru ụzo wụfuta lẹ mkpụkpu; ndu ojọgu ọzo nọdu etso phẹ etsotso. 20 Onyenọnu gbukọtaepho onye ọphu yẹ ya wọgbaberu ọgu. Ọ nwụepho nno; ndu Arámu yee ọkpa l'ọso; ndu Ízurẹlu chịpyabe phẹ. Bẹnu-Hadadu, bụ eze ndu Arámu nọdu l'eli ịnya iya gbalaa. Yẹe ndu agbaru iya l'ịnya tụko gbalaa. 21 Eze ndu Ízurẹlu chịpyabe phẹ je egudegbaa ịnya phẹ; mẹ ụgbo-inya phẹ; bya egbua ndu Arámu k'ọphu parụ ẹka apaa.
22 E mechaẹpho; onye mpfuchiru Chileke ono byapfuta eze ndu Ízurẹlu ono bya asụ iya: “Unu jekwa emee onwunu g'unu kaba eshihu ike; maru iphe, unu e-me. Noo kẹle apha gbaẹrupho bẹ eze ndu Arámu a-byakwa etsoo ngu ọgu ọzo.”
23 No iya; ndu-ishi ozi eze ndu Arámu bya epfuaru iya sụ: “Iphe, meru g'o gude ndu Ízurẹlu ka anyi ọkpehu bụ l'agwa phẹ bụ agwa eli úbvú. Ọ -bụru l'anyi l'ẹphe lwụru ọgu ono l'ẹka dụ baswaa; bẹ anyi a-kakwa phẹ ọkpehu. 24 Iphe, ii-me bụ g'i wofuchaa ndu eze phọ l'ọnodu phẹ; wotachia ndu-ishi ndu ojọgu dochia ẹnya phẹ. 25 L'ị chịta ndu ojọgu, ha gẹ ndu e gburu egbugbu yekwaa lẹ ndu ojọgu; mẹ ịnya, ha g'ọphu tuphashịhuru nụ; mẹ ụgbo-ịnya, ha g'ọphu tuphashịhuru nụ kwaphọ; g'anyi jepfu phẹ ọgu l'ẹka dụ baswaa. Anyi kafụtaje phẹ ọkpehu.” Ọo ya bụ; Bẹnu-Hadadu kweta; bya emee iphe, ẹphe pfuru iya.
26 Apha sụgbaepho ishi; Bẹnu-Hadadu chịkobe ndu Arámu; ẹphe jeshia mkpụkpu Afẹku; g'ẹphe je etsoo ndu Ízurẹlu ọgu. 27 A bya akpakọo ndu Ízurẹlu; ẹphe kwakọbekwapho; bya awụ-pfushia phẹ. Ndu Ízurẹlu dọru uzi labọ g'ụnwu ndọkobe eghu; ghaaru ndu Arámu iphu; obenu lẹ ndu Arámu tụkoru obotẹgu sweta.
28 Onye kẹ Chileke bya eje asụ eze ndu Ízurẹlu: “Chipfu sụru-a: ‘Eshi ọphu ndu Arámu gude ọnu phẹ sụ lẹ Chipfu bẹ bụ agwa, ereje ire l'eli úbvú; l'ọ tọ bụdu agwa ereje ire lẹ nsụda nsụda; bẹ mu a-chịta ikpoto ndu-a g'ẹphe ha ye ngu l'ẹka; g'ị makwanụru l'ọo mu bụ Chipfu.’ ”
29 Ẹphe dọru chebegbachaa ibe phẹ iphu ẹgube ono abalị ẹsaa. O be lẹ mbọku k'ẹsaa; ẹphe wọgbabe ọgu ono. Ndu Ízurẹlu gbua ndu Arámu ụkporo ụnu unwoke iri l'ẹbo; l'ụnu iri*, bụ ndu ojọgu o-je-l'ọkpa l'ujiku lanụ. 30 Ndu ọphu e gbuphodoru gbaba lẹ mkpụkpu Afẹku; igbulọ mkpụkpu ono zeshihu tugbua ụkporo ụnu nemadzụ ugbo ẹto; l'ụnu ẹsaa; l'ụkporo ụmadzu iri†. Bẹnu-Hadadu gbalaa je edomia onwiya l'ime ime ụlo, dụ lẹ mkpụkpu ono.
Éhabu edobe Bẹnu-Hadadu ndzụ
31 Ndu ozi Bẹnu-Hadadu bya asụ iya: “Lenu; anyi nụmaru lẹ ndu eze ndu Ízurẹlu bẹ aphụje obu-imemini. G'anyi gbaphua uwe-aphụ l'upfu; rịkua onwanyi eri l'ishi; jepfushia eze ndu Ízurẹlu. ?A maru; o-dobe ngu ndzụ.”
32 Ọo ya bụ; ẹphe bya agbaphua uwe-aphụ l'upfu; rịkua eri l'ishi jepfushia eze ndu Ízurẹlu je asụ iya: “Onye-ozi ngu Bẹnu-Hadadu sụru jiko g'i dobe nụ iya ndzụ.”
Eze jịa sụ: “?Ọ nọkwadu-a ndzụ? Ọo nwune mu bẹ ọ bụ.”
33 Ndu ozi Bẹnu-Hadadu ono nọdu egekpọepho iphe, e-shi iya l'ọnu fụta. Ẹphe nalitakebe iya opfu ono l'ọnu; sụ: “Ee; mbụ nwune ngu Bẹnu-Hadadu.”
Ọ sụ phẹ: “Unu je eduta iya g'ọ bya.” Bẹnu-Hadadu byaẹpho; Éhabu mee g'o nyikota ụgbo-ịnya iya.
34 Bẹnu-Hadadu sụ iya: “Mkpụkpu ono, nna mu natarụ nna ngu ono bẹ mu a-nụ-phukọta ngu azụ; l'i meta ẹka aa-nọduje azụru ngu aswa lẹ Damasụkosu ẹgube ono, nna mu meru lẹ Samériya.”
Éhabu sụ: “Mu e-gude k'ọgbandzu-a haa ngu g'ị lashịa.” Ọo ya bụ; yẹe ya gbaa ndzụ; Éhabu parụ iya haa; ọ lashịa.
Aanma Éhabu ikpe ẹhu Bẹnu-Hadadu
35 O nweru onye lanụ l'ime ọgbo ndu mpfuchiru Chileke, Chipfu byaru epfuaru g'ọ sụ onye ọphuu: “Jiko chia mu iphe.” Onye ono jịka iya echi iphe ono. 36 Tọbudu iya bụ; onye mpfuchiru Chileke ono sụ iya: “Lenu; eshi ọphu ị jịkaru eme iphe, Chipfu pfuru; bẹ i -bebeẹpho haa mu l'ẹka-a lụfu; oduma adzugbua ngu.” Alụfu, nwoke ono harụ iya lụfu; oduma hụma iya woru iya dzugbua.
37 Onye mpfuchiru Chileke ono bya ahụma onye ọzo bya asụ iya: “Jiko chia mu iphe.” Onye ono wagọchaa ya awagọ; chibashịa ya ẹhu ọ́nyá. 38 Onye mpfuchiru Chileke ono lụfu; je apfụru l'agụga ụzo; nọdu kwabẹru eze. O gude iphe kechia onwiya iphu; g'a ta maru iya. 39 O be teke eze ghatajẹerupho; onye mpfuchiru Chileke ono kua ya oku sụ: “Mụbe onye-ozi ngu bẹ bahụru l'echilabọ ọgu; o nweru nwoke lanụ ghakọberu duta onye ọ kpụtaru lẹ ndzụ bya asụ mu: ‘Chee onye-a nche; ọ -bụru l'ọ gbalarụ; bẹ ii-gude ishi ndzụ nkengu pfụa ụgwo iya; teke ọdumeka l'ị pfụa mkpọla-ọchaa, ẹrwa iya dụ talẹntu lanụ.’ 40 Tọbudu iya bụ; mụbe onye-ozi ngu gbẹ phube iphu eme iphe ọzo; nwoke ono gbalaa.”
Eze ndu Ízurẹlu sụ iya: “Ọo iphe, gbaru ngu nụ bụ ono. Ọ bụru ngu bẹ o shiẹkwapho l'ọnu.”
41 Ọo ya bụ; onye mpfuchiru Chileke ono; bya aphụfu-kebe iphe ono, o gude kechia onwiya iphu ono; eze ndu Ízurẹlu bya amaru l'ọo onye lanụ lẹ ndu mpfuchiru Chileke bẹ ọ bụ.
42 Ọ sụ eze: “Chipfu sụru-a: ‘Eshinu ị harụ onye mu sụru g'e mee omeliwe; ọ laa kẹ mmanụ; bẹ ishi ndzụ ngu a-laa l'ụgwo ishi ndzụ nkiya; ndu nkengu alaa l'ụgwo ndu nkiya.’ ”
43 Eze ndu Ízurẹlu gude iwe; mẹ ẹhu-eghu tụgbua lashịa ibe iya lẹ Samériya.
* 20:29 Bụ iya bụ 100,000 lẹ mbekee. † 20:30 Bụ iya bụ 27,000 lẹ mbekee.