10
Jesu yá náun áwán dá honhoren tátá wata miuk
(Mat 19.1-12; Luk 16.18)
1 Kulá Jesu yá ále wa sangga Judia ále kálu kungga Jodan umi wa hitik tángga kung numkálu árán du ámna náráwa táwi hánám watá watán káin áwáng het tu málámbá tángngátak wáina son Táwi yan me wa yánáng toliuk.
2 Wáina tángga átnárán du Farisi kámá yá áwuráng ngáyá ku ingirungngingiya ináng suliuráng, “Nánin me páilák wahára ámna káman dá áwáná isutgim wawa kándáng me?”
3 Wáina inát Jesu yá yánuk, “Moses yá me páilák rina sánuk?”
4 Wáina yánán watá inuráng, “Moses wu ing miuk, ‘Ámna yá papia kátu kimo sansan tátáyan uyingga náráwa imángga ku álo isurán kuinek.’ ”
5 Wáina inát tu Jesu yá yánuk, “Tátáwi sáni yot sándu yáin sáni wu káto hánám, wata ku Moses yá meng rákit me wa uyiuk. 6 Enendu hulátingga hánám Ánutu yá kutná kutná iháng tunggap táuk, waháranyon ‘ámna me náráwa iháng toliuk.’* 7 ‘Wáina wata ku ámna yá naning maming yápmangga áwáná yot káman hálengga, 8 yará watá sut káman háleinemálák.’† Wáina wata ku yándin yándin ma átnándamálák, ináku káman hánám re átnemálák. 9 Wata tángga wu Ánutu yá náut iháng tántápin táuk wawu ámna yá ma káting rákit táindaráng.”
10 Kulá it kinan áturáng wahára wu disaepel yá wata son Jesu ináng suliuráng. 11 Inát tu yánuk, “Káman niyá áwáná isutang náráwa nukngá táinek wawu áwáná kakngá wa pahálá táng wáik tángga málámbá márámamák kálu wahára kung hang átnek. 12 Hang káman niyá náulá isutang ámna nukngá táinek wawu márámamák há táinek.”
Jesu yá nangge kikimo yápmat nákkán káin áwániráng ing miuk
(Mat 19.13-15; Luk 18.15-17)
13 Rám káman ámna náráwa yá nangge kikimo ihángga Jesu yá ihánggápik ingga watán káin áwángngárát, disaepel yá me táng yámuráng. 14 Wáina tát kápángga Jesu málám pahálá wáin yánuk, “Sat nangge kikimo watá nákkán káin áwániráng, ma kung háting yámindaráng, náuta Ánutu yan átkuku kinan kung haha wawu ámna niyan pahán dá nangge kikimo ná ina átnek watán. 15 No pálipuk ing sánin, káman niyá Ánutu yan átkuku wa nangge kikimo yá tángga átaráng wáina ma táindák, wawu kung átkuku wata kinan ma kung háindák.” 16 Wáina yánángga hang nangge wa iháng poláng yámángga ketná yá yáin yáni hára usáng hang tingga kuram táng yámuk.
Ámna kutná kutná ná pálak ká Jesu yot meme táumálák
(Mat 19.16-30; Luk 18.18-30)
17 Jesu yá tárutang kálu hulátingga kunggatuk wahára ámna káman dá hururung áwáng tulá hára imángga Jesu kondolá hára hangga inuk, “Tiksa álosim, rina tángga ku átkuku sásáliná muná wa táinet?”
18 Wáina inán Jesu yá inuk, “Náuta ku ámna álosim ing nanelák? Ni kámá káman álosim muná, Ánutu káman dá re ku álosim. 19 Meng rákit mená wu há narelák wa, ‘ámna ma utnándalák, márámamák ma táindalák, manek ma táindalák, nangge nukka ya me kusák ma meindalák, kámá iháng yakyawák tángga kutná kutná ma iháng yámindalák, hang nanya me mamya tárang káin re átnelák.’‡”
20 Wáina inán ámna watá inuk, “Tiksa, nangge kimo hára átang áwáng ná átat hára wu meng rákit mená wawu erek hánám há isutnándat.”
21 Wáina inán Jesu yá kan kikinin inuk, “Kák ku náut kámá káman da re kesák táelák. Wawu kungga kutná kutná átyamek wa erek iháng yumnak tángga sup wa iháng ukuro átaráng wa yámángga ku nák nasutnelák. Wáina tángga ku alek kán átkuku álosim wa táinelák.”
22 Wáina inán narángga kurákmáta yá wáik hálen pahálá yá márawin hangga háná kuk, náuta kutná kutná ná táwi hánám átmuráng wata.
23 Watá kun Jesu yá háleng kung disaepelná kárek kápángga yánuk, “Ámna niyá kutná kutná ná táup hánám watá kungga Ánutu yan átkuku kinan haha wawu háláng hánám!”
24 Jesu yá wa yánán narángga disaepelná yá hárámurát kápángga Jesu yá son yánuk, “Nángánanggena, Ánutu yan átkuku kinan kung haha wawu háláng hánám! 25 Samap hinangngá hára kamel yá huruk kuku watán márapmá wawu maming táwi, enendu ámna kutná kutná ná pálak ká kung Ánutu yan átkuku kinan haha watán márapmá watá wa táng hátek.”
26 Wa men narángga disaepelná yá ikik hánám hárámutang yáni inán kanán tángga miuráng, “Kulá wáina wata ku niyá hánám bu átkuku sásáliná muná wa táinek?”
27 Wáina met Jesu yá kárek hánám kápángga yánuk, “Ámna nangge yá rewe wu ma tátáyan, enendu Ánutu yá ku álo. Kutná kutná kámuk wawu Ánutu yá re ku álo táinek.”
28 Wáina yánán Pita yá ing inuk, “Naráng, nándu kutná kutná náni erek hánám yápmang hálingga ku kák kasutumán!”
29 Wáina inán Jesu yá yánuk, “No pálipuk hánám ing sánin, kámá niyá nák me, me pingnga álosim wata ingga itná, yakukula, málám ilommá, maming naning, yanángánangge, me ále háiná yápmáinek, 30 wata tángga ku náut yápmáinek wata topmá 100 torong hára tingga yáminek. Rám ná átang kuinemán háranyon Ánutu yá it me yakukulak, málám ilom, nan mam, nángánangge me ále hái táup hánám wa yáminek, hang kámá yá iháng káyam hányon táineráng. Kulá máriya rám kálu wu átkuku sásáliná muná wa táineráng. 31 Iná kámá rendá máta átaráng wawu mári káin háineráng, iná kámá rendá mári átaráng watá máta káin kuineráng.”
Jesu yá kámutang tátárut wata miuk
(Mat 20.17-19; Luk 18.31-34)
32 Kulá Jesu málám kálu máta yárengga disaepelná yot árángga Jerusalem kálu kuráng. Disaepel wu narángpak pálak kunggarát tu ámna náráwa káman kuráng wawu pingpitáng kungga átkiuráng. Kulá kunggatang gu Jesu yá son disaepelná 12 wa rewe iháng kung kep sim átang gu málám hára rina tunggafeinek wata yánuk. 33 Ing yánuk, “Kaniráng, nán ná áwemán náwu árángga Jerusalem káin kuindemán, wakáin du Ámna Nanggená wawu táng pris yáin yáni me lo yan tiksa wata ket yáni hára tineráng. Watá wu táng me hára tingga utkámut tátáya me hárotneráng ngáyá wu son táng ámna ále kámá káinnan da ket yáni hára tineráng. 34 Wáina tit tu watá ku ináng kekkek tángga alup yáni málámba ketnán uráhángga honggem bá utang táng kung utkámut táineráng, enendu rám kaláhu átang gu son tárutnek.”
Jeims káling Jon dá náuta narumálák wa Jesu inumálák
(Mat 20.20-28)
35 Kulá Sebedi nanggená yará, Jeims káling Jon, watá Jesu yan káin áwáng ing inumálák, “Tiksa, nátá rina táng nánámáya kaninemát wa isutang ko wáina hánám táng nánámáya naremát.”
36 Ingga inán Jesu yá yánuk, “No rina táng sáminet ta naremálák?”
37 Wáina yánán watá inumálák, “Ko kut táwi hánám tángga átang gu nát háranan káman táng ketya álák kálu hang káman táng ketya kandák kálu náháng ting satá putung átnemát.”
38 Wáina inán Jesu yá ing yánuk, “Sán du náuta memát ingga wu ma narámálák. Sánda kap no náinet hára wa álo náinemálák, me umi no kuhinet wawa álo kuhinemálák me?”§
39 Ing yánán watá miumálák, “Nát tu álo.” Ing men Jesu yá yánuk, “Sán du no kap náinet wahára há náinemálák, me umi no kuhinet wahára há kuhinemálák, 40 enendu ketna álák kálu me kandák kálu putung átnát wawu no wáina ingga ma mindát, ináku kome wawu Ánutu yá niyan tiyawiuk watán.”
41 Kulá disaepel nukngá 10 watá wa naruráng hára wu Jeims káling Jon da kuk táng yámuráng. 42 Kulá Jesu yá kámuk mantáng yámán áwát tu yánuk, “Sáni há nareráng wa, ále kámá káinnan dán yáin yáni átnándaráng, watá ku yáni ya narát árená hálen yáin yáni hánám átnándaráng. Hang ámna hulá hulá tátáwi watá kálu rina tingga táng káto tát tu ámna náráwa yá wa rewe isutnándaráng. 43 Wáina watá sányot ma átnándak. Niyá orek sáni hára ámna hulá átnát ta ku sándán yáup nangge átnek, 44 hang niyá máta átnát ta ku kámuk kán yáup nangge háleinek. 45 Sándá ku no ket tárák rina sálengga áwánggoet wáinanyon tángguineráng. Ámna Nanggená málámbáyon áwuk wawu ámna náráwa yá yáup tángga wa háláng imámáya muná, ináku watá yáup tángga ku wa háláng yámámáya me málámbán átkuku wa ámna náráwa máro hánám wa son iháháya sáinek wata áwuk.”
Batimeus yá Ánutu yan háláng káuk
(Mat 20.29-34; Luk 18.35-43)
46 Kulá Jesu me disaepelná yáni wu Jeriko hára áwáng hiuráng ngáyá ámna náráwa urum táwi watyot it yáilá wa sangga kungga káuráng gu ámna rahálá kunángngá kutná Batimeus, Timeus nanggená, wawu kálu tákto káin putung átang ámna náráwa sup pa mantáng yámángga árán. 47 Watá rám wahára Jesu Nasaret nan wawu kálu wa isutang áwek ingga narángga ku mantáuk, “Jesu, Devit Nanggená, nákka urákna naráng!”
48 Wáina mantán du ámna táup hánám watá me táng mángga inuráng, “Yolop álák!” ing inuráng, enendu emá re hánám hahatingga mantángga átuk, “Devit Nanggená, nákka urákna naráng!”
49 Wáina narángga Jesu yá tareng kátingga yánuk, “Mantáng mát áwik.” Ing yánán mantángga rahálá kunángngá wa inuráng, “Kák ka mantáek. Herongnge narángga tárutang áwáng!” 50 Wáina inát málám lap hásák torong káinnan wa yalingga san kun sokmuná hánám tárutang Jesu yan káin áwuk.
51 Áwán Jesu yá inuk, “No rina táng kakamáya narelák?”
Ing inán rahálá kunángngá watá inuk, “Tiksa, rahánna háháleya naret.”
52 Wáina inán Jesu yá inuk, “Kung, naráng hákhátikka yá keháng tolek.” Ing inán waháranyon rahálá yá álo hálen Jesu sárummá ya isutang kuk.
* 10:6 Hulá 1.27 † 10:8 Hulá 2.24 ‡ 10:19 Son Ihuk 20.12-16; Lo 5.16-20 § 10:38 Kap me umi ya yánuk wawu málámbá márapmá suwángga láwit narinek wata yánuk.