15
Masia kuŋ hagɩŋ wɩa
1 N nɩmballɩ, n yaala n tɩɩnsɩ nɩ mɩŋ yaa gamma wʋvɩɩna dieke die n mʋʋlɩna a yɩ nɩ wa, ta nɩ tuo a mɩŋŋɩ pɔgɩlɩha wa. 2 Dɩɩ yi nɩ mɩŋŋɩ pɔgɩlaha nɩ nan ye gbatɩtaanɩŋ, daa die nɩ yadaka nan yi yɔrɩ.
3 Wudieke n tuone wo kanɩŋ maŋ nagɩ a yɩ nɩ wa, ta ka yine wʋkpɩɩŋ a tɩaŋ wɩɩŋ mana; dɩ Masia die tuo wo tɩnɩŋ wʋbɩayiiriŋ kuŋ a kpi, sɩba dɩ maagɩna Ŋmɩŋ gbaŋ ma dene wo; 4 dɩ die ba guu wo mɩŋ, ta ʋ hagɩ kumbu me ka daraa ataa daraaŋ sɩba dɩ maagɩna Ŋmɩŋ gbaŋkʋ ma dene wo, 5 ta die nyɩŋ Piita jigiŋ, ta ka kʋaŋ chaaŋ ʋ bɩ nyɩŋ ʋ tʋntʋntɩŋ baŋ aŋaŋ bale wo jigiŋ. 6 Ka kʋaŋ chaaŋ die ʋ nyɩŋ bʋnyɩ ʋ dɩdɩɩsɩrɩŋ dɩ tɩanna vuosi kɔbɩsɩ-nʋ wa jigiŋ, bataŋ pam ye bie ba mɩsɩ ma ta bataŋ dɩaŋ dɩ kpi. 7 Naa kʋaŋ chaaŋ die ʋ nyɩŋ Jemisi jigiŋ, ta die keŋ nyɩŋ ʋ tʋntʋntɩba mana jigiŋ.
8 Ka kʋaŋ kʋaŋ die ʋ keŋ nyɩŋ n gbaŋ n jigiŋ, manɩŋ vuodieke die dɩ sɩna sɩba n daaŋ ka tʋgɩya ta ba mɩɩrɩ mɩŋ wa. 9 Masia tʋntʋntɩba mana ma manɩŋ n yine vuodieke dɩ wɩarɩna ba kʋaŋ, ta die ka mʋ dɩ ba wasɩma mɩŋ Masia tʋntʋntʋ, dama die n vaa Masia dɩdɩɩsɩrɩŋ dɩ dii wahala pam. 10 Ama Ŋmɩŋ die chɩgɩma mɩŋ zɔɔlɩŋ ta suŋŋi mɩŋ maŋ yi vuodieke n yine jinne naa, ta die ʋ yɩna mɩŋ suŋŋi dieke wo dɩ ka yi yɔrɩ. Dama n ŋmɩntɩ wa niŋ a tʋŋ a tɩaŋ tʋntʋntɩ banɩŋ ba mana, ama dɩ ka yi manɩŋ n tʋna naa, ama Ŋmɩŋ suŋŋi dieke die dɩ benne n ma wa tʋna die. 11 Dɩɩ yi manɩŋ yaa banɩŋ ba mʋʋlɩnana wɩaha, wʋbalɩŋka tɩ mana dɩ mʋʋla, ta kanɩŋ nɩ yi yada wa.
Yaa gamma kuŋ hagɩŋ wɩa
12 Dɩɩ yi tɩ mʋʋla dɩ Masia die hagɩ kuŋ me, lalɩa nɩ bataŋ dɩ baarɩ dɩ kunti ka daansɩ hagɩ kuŋ me? 13 Dɩɩ yi kunti dɩ kaaŋ daansɩ hagɩ kuŋ me, die nɩŋ Masia gbaŋ die ka hagɩya kuŋ me. 14 Ta dɩɩ yi Masia die dɩ ka hagɩ kuŋ me, die nɩŋ tɩ wo wɩɩŋ a baaŋ mʋʋlɩ a yɩ nɩ, ta nɩ dɩaŋ dɩ wo wɩɩŋ a baaŋ tuo dii. 15 A bɩ gʋtɩ, tɩ bɩ chɩba wɩa a yɩa Ŋmɩŋ dama tɩ baarɩ dɩ ʋ sʋgɩrɩna Masia a nyɩŋ kuŋ me, ama dɩɩ yi kuŋ hagɩŋ dɩ wori die nɩŋ die ʋ ka sʋgɩrɩ wa a nyɩŋ kuŋ me. 16 Dɩɩ yi wusie dɩ kunti dɩ ka haga kʋŋ me, die nɩŋ Ŋmɩŋ die ka sʋgɩrɩ Masia a nyɩŋ kuŋ me. 17 Dɩɩ yi Masia dɩ ka hagɩ kuŋ me, die nɩŋ nɩ yadaka yiwo yɔrɩ, ta nɩ tʋntʋmbɩatɩ ye bie nɩ ma. 18 Ta ka nan bɩ dagɩ dɩ vuodiekemba die dɩ yine Masia yada wa ta kpi wo baya mɩŋ. 19 Tɩ yine Masia yada wa, dɩɩ yi ka yaa nyʋarɩ tɩŋgbaŋka gie beriŋ nyɩɩna ma, die nɩŋ tɩ wɩa tɩŋ nan dɩ yaa zɔɔlɩŋ a tɩaŋ vuoŋ mana.
20 Ama ka yiwo wusie dɩ Ŋmɩŋ die seŋ sʋgɩrɩ wa a nyɩŋ kuŋ me mɩŋ. Wʋnɩŋ Masia yiwo vuodieke die dɩ woliŋ hagɩ kuŋ me, ta ka dagɩ dɩ vuodiekemba die dɩ kpine gbaŋ nan daansɩ hagɩ kuŋ me. 21 Vuota die yaa kuŋ a keŋ tɩŋgbaŋka gie me; die gbaŋ gbaŋ vuota dɩ bɩ yaa kuŋ hagɩŋ a keŋ. 22 Dama Adami wɩa ta vuota mana dɩ kpie, die gbaŋ gbaŋ Masia wɩa vuota nan hagɩ kuŋ me. 23 Vuoŋ mana yaa ʋ kuŋ hagɩŋ saŋŋa mɩŋ; Masia die woliŋ hagɩ, ta vuodiekemba dɩ yine ʋ vuosisi nan daansɩ hagɩ ʋ keniŋ daraaŋ. 24 Ka kʋaŋ chaaŋ kpatɩŋ nan keŋ, Masia nan daansɩ a nyaŋŋɩ ŋmɩŋsikpeŋ naara aŋaŋ yikotieliŋ aŋaŋ hagɩrɩtieliŋ, ta nagɩ naarɩ a yɩ ʋ Chɔɔŋ Ŋmɩŋ nuusi me. 25 Masia nan daansɩ yi naaŋ a ga tʋgɩ saŋŋa dieke Ŋmɩŋ dɩ bala ʋ nyaŋŋɩ ʋ dataasɩ mana a nagɩ ba yi ʋ nuusi me. 26 Dataaŋ dieke Ŋmɩŋ dɩ bala ʋ wɩarɩ kʋaŋ a chʋʋsɩ yine kuŋ. 27 Dɩ maagɩya Ŋmɩŋ gbaŋkʋ sʋŋ dɩ, “Ʋ nan nagɩ jaaŋ mana a yi ʋ nuusi me”, ama ka ka dagɩ sɩba Ŋmɩŋ gbaŋ gʋtɩ wa jaaŋ mana wa ma, dama wʋnɩŋ Ŋmɩŋ bala ʋ nagɩ jaaŋ mana a yi Masia nuusi me. 28 Ta jaaŋ mana dɩ keŋ a bie Masia nuusi me saŋŋa dieke wo, ʋ gbaŋ ʋ nan daansɩ bie Ŋmɩŋ nuusi me, vuodieke dɩ yine ta nyinti mana dɩ bie ʋ nuusi me wo; ta Ŋmɩŋ dɩ sɩɩ jaaŋ mana.
29 Dɩɩ yi kunti dɩ ka haga kuŋ me, bɩa wɩa vuosi bataŋ dɩ ziele vuodiekemba dɩ kpine naŋ ma a sɩa Ŋmɩŋ nyaabʋ? Dɩɩ yi kunti dɩ ka haga, bɩa wɩa ba yie die? 30 Dɩɩ yi kunti dɩ ka haga kuŋ me, bɩa yine ta tɩnɩŋ tɩ juo wʋkpɩɩma ma saŋŋa mana? 31 N nɩmballɩ, n tuole kuŋ daaŋ mana mɩŋ! N yaa nyʋʋŋ nɩgɩŋ nɩ ma aŋaŋ nɩ taasɩna aŋaŋ Yisa Masia tɩ Yɔmʋtieŋ wo, naa wɩa maŋ bala die. 32 Dɩɩ yi wudiekemba Efesusi tɩŋ vuosisi die yine mɩŋ aŋ ka sɩɩ sɩba n waga aŋaŋ dɔmbɩatɩ naa, bɩa nyʋarɩ maŋ nan ye aŋaŋ n waga aŋaŋ ba wa dɩɩ yi kunti dɩ ka haga kuŋ me? Dɩɩ yi dɩ kunti dɩ ka haga kuŋ me die nɩŋ, “Nɩ vaa tɩ dime ta nyume, ta sɩmma a baarɩ soriŋ tɩ nan kpi.”
33 Nɩ da vaa vuoŋ gaaŋ nɩ. Dɩɩ yi vuovɩɩna aŋaŋ vuobɩatɩ dɩ lagɩsɩŋ chʋŋ, ka chʋʋsa vuovɩɩnaha beriŋ mɩŋ. 34 Nɩ yiŋŋi ye yɩaŋ ta vaa nɩ tʋmbɩatɩ. Nɩ bataŋ ka sɩba Ŋmɩŋ, die wɩa maŋ maaga naa dɩ n yi nɩ viivi.
Nyɩŋgbanɩŋ dɩ bala ka sɩɩ dene kuŋ hagɩŋ kʋaŋ chaaŋ
35 Vuoŋ nan pɩasɩ dɩ, “Lalɩa kunti dɩ baa ka hagɩ kuŋ me? Ba nyɩŋgbanɩŋ baa ka sɩmma lalɩa?” 36 Gaamʋ wa gie, dɩɩ yi fʋ keŋ bʋrɩ jaaŋ tɩŋgbaŋ ma ka ka nyuune ntaala ka hʋʋgɩya. 37 Fʋ keŋ bʋra, daa tɩɩka gbaŋ gbaŋ fʋ ŋaaŋ nagɩ a bʋrɩ, ama ka bie fʋ ŋaaŋ nagɩ a bʋrɩ sɩba zaa yaa jadieke mana. 38 Ama Ŋmɩŋ nan vaa bini mi nyuuŋ ta sɩɩ sɩba ʋ yaala ka sɩmma die, ta biŋ mana yaa ka tɩɩŋ dɩ sɩna die.
39 Nyɩŋgbaŋɩsɩ mana ka yi bʋnyɩ, vuota yaa nyɩŋgbaŋ balɩmɩŋ, ta dɔŋɩsɩ yaa nyɩŋgbaŋ balɩmɩŋ, ta nembisi dɩaŋ dɩ yaa nyɩŋgbaŋ balɩmɩŋ, ta zaasɩŋ dɩaŋ dɩ yaa nyɩŋgbaŋ balɩmɩŋ.
40 Ŋmɩŋ sikpeŋ nyinti yaa a nyɩŋgbanɩŋ ta tɩŋgbaŋ ŋaŋ nyinti dɩaŋ dɩ yaa a nyɩŋgbanɩŋ. Ŋmɩŋsikpeŋ nyinti yaa a tʋaŋ vɩɩnɩŋ ta tɩŋgbaŋ ŋaŋ nyinti dɩaŋ dɩ yaa a tʋaŋ vɩɩnɩŋ. 41 Ŋmɩnnɩ yaa ka tʋaŋ chaanɩŋ, ta chɩɩkʋ dɩaŋ dɩ yaa ka tʋaŋ chaanɩŋ, ta chɩŋmarɩsɩsɩ dɩaŋ dɩ yaa a tʋaŋ chaanɩŋ. Ta chɩŋmarɩsɩ sʋŋ a mana dɩ yaa chaanɩŋ tɔra tɔra.
42 Die dɩ vaa dɩ sɩmma kunti dɩ keŋ hagɩ kuŋ me. Vuota nyɩŋgbanɩŋ ŋaaŋ kpie mɩŋ, ta ba guohe, ama a hagɩ kuŋ me a nan tarɩgɩ, dama ka kaaŋ daansɩ kpi. 43 Ba ka guo tɩ aŋaŋ vɩɩnɩŋ, ama tɩ nan keŋ hagɩ aŋaŋ vɩɩnɩŋ, ba bɩ ka guo tɩ aŋaŋ hagɩrɩŋ, ama tɩ nan keŋ hagɩ aŋaŋ hagɩrɩŋ. 44 Ba guo tɩ aŋaŋ tɩŋgbaŋka gie nyɩŋgbanɩŋ mɩŋ, ama tɩ keŋ hagɩ tɩ nan ye nyɩŋgbaŋ dieke dɩ yine Haalɩbʋ nyɩŋgbanɩŋ. Nyɩŋgbaŋ dieke dɩ yine tɩŋgbaŋka gie nyɩŋgbanɩŋ beri mɩŋ ta nyɩŋgbaŋ dieke dɩ yine Haalɩbʋ nyɩŋgbanɩŋ dɩaŋ dɩ beri. 45 Dama dɩ maagɩya Ŋmɩŋ gbaŋkʋ sʋŋ dɩ, “Bʋmbʋŋaŋ vuoŋ Adami die yiwo vuota”; ama vuodieke dɩ kenne kʋaka yiwo Haalɩ dieke dɩ yɩna tɩ miivoli wo. 46 Daa nyɩŋgbaŋ dieke dɩ yine Haalɩbʋ die wolinne keŋ, tɩŋgbaŋka gie nyɩŋgbanɩŋ die wolinne keŋ, ta ka kʋaŋ chaaŋ ta Haalɩbʋ tʋaŋ dɩ keŋ. 47 Bʋmbʋŋaŋ vuoke die nyɩŋ wa tantɩ ma, ta vuodieke dɩ diisine bule wo dɩ nyɩŋ ŋmɩŋsikpeŋ. 48 Vuodiekemba dɩ yine tɩŋgbaŋka gie sɩɩtɩ sɩɩ sɩba vuodieke dɩ nyɩna tantɩ ma mɩŋ, ta vuodiekemba dɩ yine arɩzanna sɩɩtɩ dɩ sɩɩ sɩba vuodieke dɩ nyɩna arɩzanna ma wa. 49 Ta tɩ mana nyɩŋgbanɩŋ dɩ nɩasɩna Adami vuodieke die nyɩna tantɩ ma wa, die gbaŋ gbaŋ daaŋ kaanɩ tɩ arɩzanna nyɩŋgbanɩŋ nan sɩɩ sɩba Masia nyɩŋgbanɩŋ.
50 N nɩmballɩ, n bala nɩ dɩ nyɩŋgbaŋ dieke dɩ yine nɔŋ aŋaŋ zɩŋ kaaŋ bɩagɩ juu Ŋmɩŋ naarɩ ma; ta nyɩŋgbaŋ dieke dɩ hʋʋgɩna kaaŋ bɩagɩ ye miivoli dieke dɩ wone kpatɩŋ.
51 N yaala n balɩ nɩ wʋlɔbɩrɩkɩrɩ gie mɩŋ, tɩ bataŋ nan kpi, ta tɩ bataŋ dɩaŋ nan dɩ bie ba mɩsɩ ma; ama tɩ mana nan tarɩgɩ. 52 Dɩnɩŋ daarɩ mi kantaŋ dɩ kʋŋ, tɩ mana nan tarɩgɩ bʋnyɩ lagɩ lagɩ sɩba ninkamɩsɩŋ. Kantana dɩ kʋŋ, kunti nan hagɩ kuŋ me aŋaŋ nyɩŋgbanɩŋ dieke dɩ kana kaaŋ kpi, ta tɩnɩŋ vuodiekemba dɩ benne tɩ miivoli mi dɩnɩŋ daarɩ mi wo, nyɩŋgbanɩŋ nan tarɩgɩ. 53 Dɩ yiwo talasɩ dɩ nyɩŋgbaŋ dieke dɩ hʋʋgɩnana keŋ tarɩgɩ nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kana ka hʋʋga, ta nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kpinene keŋ tarɩgɩ a yi nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kana ka kpiye. 54 Die wɩa naa dɩ keŋ yi, ta nyɩŋgbaŋ dieke dɩ hʋʋgɩnana dɩ keŋ tarɩgɩ a yi nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kana ka hʋʋga, ta nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kpinene keŋ tarɩgɩ a yi nyɩŋgbaŋ dieke dɩ kana ka kpiye, saŋka mi wudieke dɩ maagɩna Ŋmɩŋ gbaŋkʋ sʋŋ nan suuli, dɩ, “Ʋ nyaŋŋɩ wa kuŋ a kpatɩ.” Dɩ bɩ maagɩ dɩ,
55 “Kuŋ sɩa fʋ nyaŋŋɩkʋ dɩ beri bɩbra?
Kuŋ, lalɩa fʋ baa fʋ yi a nagɩ tɩ yi wahala ma bɩbra?”
56 Bɩaŋ vasa kuŋ dɩ ŋaaŋ yɩa tɩ wahala, ta bɩaŋ dɩ yese ka hagɩrɩŋ a nyɩna mɩraha ma. 57 Ama tɩ waasa Ŋmɩŋ aŋaŋ ʋ yɩna tɩ nyaŋŋɩŋ tɩ Yɔmʋtieŋ Yisa Masia ma.
58 Die wɩa n nɩmballɩ, nɩ mɩŋŋɩ zie keŋ keŋ ta daa vaa jaaŋ vʋarɩ nɩ a nyɩŋ Masia kʋaŋ dɩɩsɩŋ ma. Nɩ nagɩ nɩ gbaŋ a tʋma tɩ Yɔmʋtieŋ tʋʋma saŋŋa mana, dama nɩ sɩba a baarɩ tʋʋma diekemba nɩ tʋnnana a yɩa tɩ Yɔmʋtieŋ wo, kaaŋ daansɩ nan yɔrɩ.