\NormalFont\ShortTitle{Ezekiel}

{\MT EZEKIEL

\par }{\MTB Di Beebaa Ezekiel

\par }{\IMT Di haga modongoohia:

\par }{\IM Soukohp Ezekiel ne lahi gi Babylon gaa noho i golo i mua mo i muli di mooho o Jerusalem di ngadau e 586 i mua o Christ. Ana helekai la ne hai gi digau ne lahi gi Babylon mo digau Jerusalem.
{\BK{Di Beebaa Ezekiel}} le e wwae ono: (1) Di haga gahi o Ezekiel go God e hai soukohp. (2) Nia haga iloo ang gi nia daangada i di hagi aga ginaadou go God, mo di mooho o Jerusalem dela ga dau mai. (3) Nnelekai mai Dimaadua i di gili dana hagi aga o nia henua llauehe ala ne hagahuaidu mo di dagi gee ana daangada. (4) Nnelekai haga manawa lamalia o Israel i muli di mooho o Jerusalem, mo di hagababa di madagoaa humalia o nia madagoaa ma ga dagidilaangi. (5) Nnelekai kokohp hai baahi gi Gog. (6) Di ada moe Ezekiel i di Hale Daumaha mo tenua ala gaa hau haga hoou.

\par }{\IP Ezekiel la taane dela e maaloo dono hagadonu ge e kabe mee. Ana mee e logo ala ne mmada ginai mee, la mai baahi ana moe ala ne hai, ge ana helekai e logo la ne haga modongoohia i nia ada mee madammaa. Ezekiel e helekai maaloo i di haga hoou o di manawa mo di hagataalunga, mo di waawa o tangada i ono hala. Mee e haga iloo labelaa dono hagadagadagagee bolo di mouli o tenua la ga haga hoou. Mee tangada hai mee dabu ge di soukohp labelaa, e hiihai e haga hoou di Hale Daumaha ge e hiihai hogi bolo digau Israel gi dabuaahia.

\par }{\IOT Di hagahonu di beebaa deenei:

\par }{\IO Di haga gahi o Ezekiel
{\IOR{(1.1—3.27)
}}

\par }{\IO Di haga iloo di mooho o Jerusalem
{\IOR{(4.1—24.27)}}

\par }{\IO Di hagi aga o nnenua llauehe go God
{\IOR{(25.1—32.32)}}

\par }{\IO Di hagababa a God gi ana daangada
{\IOR{(33.1—37.28)}}

\par }{\IO Nnelekai kokohp hai baahi gi Gog
{\IOR{(38.1—39.29)}}

\par }{\IO Di haga modongoohia o di Hale Daumaha mo tenua dagidilaangi
{\IOR{(40.1—48.35)}}



\par }{\MS Di moe matagidagi Ezekiel

\par }\ChapOne{1}{\MR (1.1—7.27 )

\par }{\SH Di Lohongo King o Dimaadua
\par }
{\PP \VerseOne{1}Di lima laangi o di haa malama o di motolu ngadau, gei au go Ezekiel tangada hai mee dabu, go tama a Buzi, nogo noho i Babylonia i taalinga di Monowai Chebar madalia ogu duaahina digau o Jew ala ne lahi gi daha mo nadau henua. Di langi gu mahuge, gei au gu gidee a God i lodo di moe.\XREF{*}{{\XO 1.1: }{\XT{Revelation 19.11}}}

\VS{2}Deenei la di lima ngadau mai di madagoaa King Jehoiachin ne lahi gi daha mo Israel gi Babylonia.\XREF{*}{{\XO 1.2: }{\XT{2-Kings 24.10-16; 2-Chronicles 36.9-10}}}

\VS{3}Di gowaa deelaa la i Babylonia i baahi di Monowai Chebar, gei au gu longono di lee o Dimaadua e helekai mai. Gei au gu longono ia eau ono mogobuna.


\par }{\PP \VS{4}Au gaa mmada gi nua, ga gidee au di madangi maaloo e hanimoi i bahi i ngeia mo dono baahi gabua damanaiee. Di ila gu dabadaba mai i lodo di gabua deenei. Di maalama madamada huoloo le e haganiga di maa i di langi. I di gowaa dela e dabadaba di ila la di mee e maahina gadoo be di baalanga mmee.

\VS{5}I tungaalodo di gabua deenei, gei au ne mmada gi nia mee e hai gadoo be nia manu mouli e haa, e haga haaeha gi tangada.\XREF{*}{{\XO 1.5: }{\XT{Revelation 4.6}}}

\VS{6}Di manu e dahi la ono hadumada e haa, ge haa bakau.

\VS{7}Nia wae digaula e huudonu, nia madaawae digaula e hai be nia madaawae kau daane. Digaula e maahina gadoo be di madamada o di baalanga mmee ne haga dingidingia.

\VS{8}Madalia nadau hadumada dagi haa ge dagi haa bakau la nia lima dangada dagi haa dagidahi i lala nadau bakau.

\VS{9}Nia bakau e lua o di manu mouli e dahi e holo gi daha. Nia mada nadau bakau le e tale, guu hai di ada e haa ono madaaduge. Digaula ma ga ngaalua, e ngaalua ngaadahi, hagalee hulihuli nadau huaidina.


\par }{\PP \VS{10}Di manu e dahi e hai ono hadumada hai geegee e haa: Di hadumada tangada i mua, di hadumada laion i di baahi gau donu, di hadumada kau daane i di baahi gau ihala, mo di hadumada ‘eagle’ i tua.\XREF{*}{{\XO 1.10: }{\XT{Ezekiel 10.14; Revelation 4.7}}}

\VS{11}Nia manu mouli aanei gaa holo gi daha nadau bakau dagi lua gii tale nia mada nadau bakau, gei nia hoo nadau bakau dagi lua e kumi nadau huaidina.

\VS{12}Nia manu mouli aanei e mmada gi nia baahi huogodoo, malaa, digaula e mee di hula gi nadau gowaa ala e hiihai e hula ginai. Digaula hagalee hulihuli i di nadau mmaanege adu.


\par }{\PP \VS{13}Di mee be di lama ulaula e menege adu i mehanga nia manu mouli aalaa. Di mee deelaa e ulaula, e dabadaba mai di ila no lodo.\XREF{*}{{\XO 1.13: }{\XT{Revelation 4.5}}}

\VS{14}Go nia manu mouli aalaa e hula ga lloomoi labelaa, e limalima be di haga ngalungalua o di ila.


\par }{\PP \VS{15}Dagu mmada adu gi nia manu mouli e haa aalaa, gei au ga gidee nia duaadiga e haa e tale gi di gelegele. Nia mee aalaa e dagidahi i baahi o nia manu mouli aalaa.\XREF{*}{{\XO 1.15: }{\XT{Ezekiel 10.9-13}}}

\VS{16}Nia duaadiga e haa aalaa e dingidingia gadoo be di hadu hagalabagau gei e hai be di mee e dahi. Tuaadiga e dahi iai dono duaadiga e pigi ginai.

\VS{17}Deelaa di mee gaa hidi ai nia duaadiga aalaa gaa mee di llele gi nia mada e haa o henuailala.

\VS{18}Di gili o nia duaadiga aalaa guu hii gi nia golomada.\XREF{*}{{\XO 1.18: }{\XT{Revelation 4.8}}}

\VS{19}Nia madagoaa huogodoo nia manu mouli aalaa ga ngaalua, gei nia duaadiga aalaa e nngaalua labelaa, gei nia madagoaa huogodoo nia manu mouli aalaa ga mmaangi gi nua, gei nia duaadiga aalaa e mmaangi gi nua labelaa.

\VS{20}Nia manu mouli aalaa e hula gi nia gowaa huogodoo ala e hiihai e hula ginai digaula, gei nia duaadiga aalaa e hula i muli digaula, idimaa ma go nia manu mouli aalaa ala e dagi digaula.

\VS{21}Malaa, nia madagoaa huogodoo nia manu mouli aalaa ma ga ngaalua, be e noho, be e mmaangi gi nua, nia duaadiga aalaa e hai labelaa beelaa.


\par }{\PP \VS{22}I hongo nia libogo o nia manu mouli aalaa e iai di mee e hai be di aholi dela ne hai gi nia kalaadi dingidingia.\XREF{*}{{\XO 1.22: }{\XT{Revelation 4.6}}}

\VS{23}I lala di aholi deelaa le e tuu nia manu mouli aalaa ala e holo nadau bakau dagi lua gi daha gi nadau ihoo nia bakau ala i golo, e hii mai dono huaidina gi nadau bakau dagi lua ala i golo.

\VS{24}Au e longono eau di lee o nia bakau digaula ma ga mmaangi. E hai be di lee o di tai, e hai gadoo be di lee o digau dauwa dogologowaahee, e hai gadoo be di lee o God Koia e Aamua. Di madagoaa digaula ma ga hagalee mmaangi, gei digaula ga haga puni mai nadau bakau.\XREF{*}{{\XO 1.24: }{\XT{Revelation 1.15; 19.6}}}

\VS{25}Gei di lee dela e hanimoi i nadau nua mai i hongo di aholi dela i hongo nadau libogo.


\par }{\PP \VS{26}I hongo di aholi deelaa la e iai di mee be di lohongo king dela ne hai gi nia hadu hagalabagau ‘sapphire’. I hongo di lohongo king deelaa le e noho di mee e hai be tangada.\XREF{*}{{\XO 1.26: }{\XT{Ezekiel 10.1; Revelation 4.2-3}}}

\VS{27}Di mee deelaa le e dingidingia gadoo be nia baalanga mmee ma ga i tungaalodo di ahi. E dingidingia hagatau be di maalama.\XREF{*}{{\XO 1.27: }{\XT{Ezekiel 8.2}}}

\VS{28}E logo ono gono gadoo be nia gono o di umada. Deenei di maalama dela e haga modongoohia ai di madamada o Dimaadua i tadau baahi.

\par }{\SH Dimaadua guu gahi Ezekiel e hai soukohp
\par }
{\PP Dogu madagoaa ne gidee nia mee aanei, gei au ga bala gi lala gi hongo di gelegele ga longono eau di lee,




\par }\Chap{2}{\PP \VerseOne{1}dela e helekai, “Kooe go tangada dangada, duu gi nua, Au e hiihai e helekai adu.”

\VS{2}Di madagoaa di lee deelaa e leelee hua igolo, gei di Hagataalunga o Dimaadua gu hagahonu au, gu haga duu aga au gi nua, gei au e longono eau di lee e leelee hua igolo, e helekai,

\VS{3}“Kooe go tangada dangada, Au e hagau goe gi nia daangada Israel ala gu de hagalongo ge gu hai baahi mai gi di Au. Digaula gu de hagalongo be nadau maadua mmaadua namua loo gaa dae mai loo gi dangi nei.

\VS{4}Digaula gu hamaaloo dangihi, ge gu hagalee hagalabagau Au. Malaa, Au go Tagi go Yihowah e hagau goe e haga modongoohia gi digaula agu mee ala e hagi anga gi digaula.

\VS{5}Ma e aha maa digau de hagalongo aalaa ga hagalongo adu be deeai, go digaula gi iloo bolo ma dahi soukohp gu i golo i nadau baahi.


\par }{\PP \VS{6}“Gei goe, go tangada dangada, goe hudee madagu i digaula, be e madagu i nia kai digaula. Digaula ga hai baahi adu ge gaa hudi nadau wou adu gi di goe. Goe gaa hai gadoo be tangada dela e noho i mehanga nia ‘scorpion’. Gei goe hudee madagu i digau de hagalongo aalaa, be e madagu i nia helekai digaula ala ga helekai adu.

\VS{7}Goe ga helekai gi digaula agu mee huogodoo ala ma ga hagi adu, ma e aha maa digaula ga hagalongo adu be deeai. Goe gi langahia bolo digaula digau de hagalongo.


\par }{\PP \VS{8}“Goe go tangada dangada, hagalongo hagahumalia gi agu mee ala ga helekai ai. Goe hudee de hagalongo be digaula. Hanga ina doo ngudu gi daha, geina di mee dela ga gowadu ko Au gi di goe.”


\par }{\PP \VS{9}Malaa, gei au ga mmada hua gi di lima e daahi mai gi di au, e daahi dana lau beebaa e wini.\XREF{*}{{\XO 2.9: }{\XT{Revelation 5.1}}}

\VS{10}Di lima deelaa gaa huge di lau beebaa deelaa, gei au ga gidee bolo di lau beebaa deelaa le e hihi ono baahi e lua. Nnelekai o di beebaa la nia kai haga lodo huaidu mono kai haga manawa dangi mo haga manawa gee.




\par }\Chap{3}{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, geina di baahi lau beebaa deenei, ga hanadu ga helekai gi digau Israel.”\XREF{*}{{\XO 3.1: }{\XT{Revelation 10.9-10}}}


\par }{\PP \VS{2}Gei au gaa hanga dogu ngudu gi daha, gei Mee ga gaamai di baahi lau beebaa bolo au gi geina.

\VS{3}Gei Mee ga helekai, “Kooe go tangada dangada, geina di baahi lau beebaa deenei dela ne gowadu ko Au. Haga honu ina do dinae.” Gei au gaa gai di maa, ga modongoohia eau di kala o di maa dela e maangala be nia mee maangala.


\par }{\PP \VS{4}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, hanadu gi baahi digau Israel, haga modongoohia ina gi digaula nia mee huogodoo ala ga hagi adu ko Au.

\VS{5}Au hagalee hagau adu goe gi di guongo dela e helekai i nia kai mai i daha, go digau Israel la hua.

\VS{6}Maa nei bolo au ga hagau adu goe gi lodo nia guongo ala nadau helekai e haingadaa adu gi di goe, gei goe gi modongoohia, bolo digaula e hagalongo adu hua.

\VS{7}Gei dahi dangada i digau Israel e hiihai e hagalongo adu ai. Digaula hagalee hagalongo mai gi di Au hogi. Digaula huogodoo gu hamaaloo dangihi gu de hagalongo.

\VS{8}Dolomeenei gei Au gaa hai goe gi hamaaloo dangihi ge gi hagabaubau gadoo be digaula.

\VS{9}Au gaa hai goe gi hamaaloo dangihi be di hadu hamaaloo dela go di ‘diamond’. Goe hudee madagu i digau de hagalongo aalaa.”


\par }{\PP \VS{10}Dimaadua ga helekai mai labelaa, “Kooe go tangada dangada, haga dina ina gi humalia ge gi langahia e goe nia mee huogodoo ala e hagi adu ko Au.

\VS{11}Hanadu gi o duaahina donu o do henua, haga modongoohia ina gi digaula agu mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ma e aha maa digaula e hagalongo be hagalee hagalongo.”


\par }{\PP \VS{12}Di Hagataalunga o Dimaadua ga dahi aga au, gei au ga hagalongo gi dogu dua di lee ngoloolo e helekai boloo, “Hagaamuina di madamada o Dimaadua dela i di langi i nua!”

\VS{13}Au ga longono labelaa di lee o nia bakau manu e taletale i lodo di ahiaalangi mo di lee o nia duaadiga llauehe be di ngalungalua o tenua.

\VS{14}Di mogobuna o Dimaadua gu haga honu au, gei di madagoaa hua deelaa gei di Hagataalunga o God ga dahi aga au. Gei au gu manawa gee, gu hagawelewele.

\VS{15}Gei au ne hanimoi gi Tel-Abib gi taalinga di Monowai Chebar di gowaa dela e noho ai digau ala ne lahi gi daha mo nadau henua. Gei au nogo noho i golo i nia laangi e hidu, gu manawa gee i nia mee ala ne mmada ge ne hagalongo ginai au.


\par }{\SH Dimaadua gu hili aga a Ezekiel e hai di hagaloohi
\par }
{\R (Ezekiel 33.1-9)

\par }{\PP \VS{16}I muli nia laangi e hidu ne too gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai,

\VS{17}“Kooe go tangada dangada, Au gaa hai goe gii hai di hagaloohi di guongo go Israel. Goe ga haga modongoohia gi digaula nia haganoho ala ga hagi adu ko Au.

\VS{18}Maa au ga haga iloo bolo tangada huaidu gaa made, gei goe digi haga iloo gi mee gi huluhia ana hangaahai gi mouli ia, malaa, mee gaa made i lodo ono huaidu, gei au ga dugu adu di made o maa e hai mee ginai goe.

\VS{19}Maa goe ga haga iloo gi tangada huaidu deelaa, gei mee digi dugu ana hai huaidu, malaa, mee gaa made hua i ono huaidu, gei goe gu mouli hua.


\par }{\PP \VS{20}“Maa tangada humalia ga daamada gaa hai di huaidu, gei Au gaa wanga a mee gi lodo di haingadaa. Tangada deelaa la gaa made maa goe digi haga modongoohia gi mee gi dugua ana haihai huaidu. Mee gaa made mai i ana haihai huaidu, gei Au hagalee langahia nia haihai humalia a maa ala ne hai. Au e dugu adu gi di goe e hai mee gi di made o maa.

\VS{21}Maa goe gu haga modongoohia gi tangada humalia bolo gi hudee heia di huaidu, gei mee ga hagalongo adu ga hagalee hai di huaidu, malaa, mee ga mouli hua, gei do mouli hogi ga dagaloaha.”


\par }{\SH Ezekiel ga deemee dana leelee
\par }
{\PP \VS{22}Gei au gu longono eau di mogobuna mahi o Dimaadua, gei Mee ga helekai mai, “Duu gi nua, hana gi di gowaa baba. Au ga helekai adu gi di goe i di gowaa deelaa.”


\par }{\PP \VS{23}Malaa, au gaa hana gi di gowaa baba deelaa, gei au ga gidee di madamada o Dimaadua, gadoo be dagu gidee i taalinga di Monowai Chebar. Au gaa hinga gi lala e huli ogu golomada gi nia gelegele.

\VS{24}Gei ogo di Hagataalunga o God ga ulu gi ogu lodo ga haga duu aga au gi nua. Dimaadua ga helekai mai, “Hana gi doo hale, taidia goe gi lodo doo hale.

\VS{25}Kooe go tangada dangada, goe gaa nnoo gi nia loahi, gei goe ga deemee di hana gi malaelae gi di gowaa dela e dogologo nia daangada.

\VS{26}Au gaa hai do holole gi deemee di ngalungalua, gei gi deemee goe di hagamaamaa digau ala de hagalongo.

\VS{27}Malaa, dogu madagoaa ma ga helekai adu labelaa gi di goe, gaa hai goe gii mee di leelee labelaa, gei goe ga haga modongoohia gi digaula nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah. Hunu gau i digaula ga hagalongo, gei hunu gau e haga de iloo ginaadou goe, idimaa, digaula la tenua de hagalongo.”




\par }\Chap{4}{\SH Ezekiel e hai di ada o di duuli o Jerusalem
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, gaamai dau hadu maluu, dugua i oo mua, maaga ina dau ala i nonua e hagamodongoohia di waahale Jerusalem.

\VS{2}Nomuli, heia di ada mee o di duuli di waahale i nia aloalo, hagamungamunga gelegele, hale laa digau dauwa, mo nia laagau haga mooho di abaaba e haganiga di maa belee hai di ada o di kumi di waahale deelaa.

\VS{3}Hagaduulia dau baalanga baabaa gii hai be di abaaba i mehanga o goe mo di waahale, gei goe gaa huli gi di waahale. Di waahale gu duuli, gei go kooe dela tangada e duuli di maa. Deenei e hai di ada mee ang gi Israel.


\par }{\PP \VS{4-5}“Nomuli gei goe gaa moe gi lala gi doo baahi dau ihala, gei Au gaa dugu gi oo nua nia huaidu o digau Israel ala ne hai. Nia laangi e dolu lau matiwa (390) e noho iei goe i golo, e hagaduadua i nia huaidu digaula. Au e hagamodongoohia adu bolo di laangi e dahi e ala be di ngadau e dahi o nadau hagaduadua.

\VS{6}I doo lawa di hai di mee deenei, gei goe gaa huli gi doo baahi dau donu gaa kae labelaa nia huaidu o digau Judah i nia laangi e madahaa (40). Di laangi e dahi e ala be di ngadau e dahi ang gi di hagaduadua o nadau huaidu.


\par }{\PP \VS{7}“O golomada la gi daumadalia di duuli o Jerusalem. Hagaabo ina oo lima gi di waahale deelaa, gei gi heia au helekai kokohp hai baahi gi mee.

\VS{8}Au ga lawalawa goe gi deemee di huli goe gi di baahi dela i golo gaa dae loo gi di lawa o tuuli deelaa.


\par }{\PP \VS{9}“Gaamai au ‘wheat’, ‘barley’, ‘bean’, ‘pea’, ‘millet’ mono ‘spelt’. Unugia nia maa gi heia au palaawaa. Aanei la go au mee ala e gai kooe i nia laangi e dolu lau matiwa (390) i doo moe i doo baahi dau ihala.

\VS{10}Goe e gaigai au ‘ounce’ e walu palaawaa i di langi e dahi ga dau adu loo gi dono daiaa.

\VS{11}Au wai e inu di laangi e dahi nia ibu wai e lua.

\VS{12}Gei goe akaa ina dau ahi i hongo nia duudae dangada gu maangoo, dunaa ina au palaawaa i hongo di ahi deelaa, geina nia maa i mua digau ala e daumada goe.”


\par }{\PP \VS{13}Dimaadua ga helekai, “Deelaa di hai digau ala gaa gai nia meegai ala guu bule go taganoho, i dogu madagoaa ma gaa lahi digaula gi nnenua mai i daha.”


\par }{\PP \VS{14}Gei au ga helekai gi Mee, “Deeai, meenei Tagi go Yihowah! Au digi hagamilimilia ina au. Mai hua i dogu dulii, au digi geina nia goneiga manu ala ne mmade, be di manu ne daaligi go di manu lodo henua. Au digi gai nia goneiga o di manu dela guu hai tangada bolo ma di manu gulugulua.”


\par }{\PP \VS{15}Dimaadua ga helekai, “E humalia, Au ga dugu adu gi di goe gi akaa ina dau ahi i hongo nia duudae kau, gaa dunu laa au palaawaa i hongo nia malala o di ahi.”


\par }{\PP \VS{16}Gei mee ga duudagi ana helekai, “Kooe go tangada dangada, Au ga daa gi daha nia palaawaa ala i lodo Jerusalem, digau huogodoo ala i golo ga manawa gee huoloo gaa noho gologolo i di nadau papauna nadau meegai ala belee gai mo nia wai ala e inu ai ginaadou.

\VS{17}Digaula ga deai nadau meegai mo nadau wai e inu ginaadou ai; digaula ga lodo huaidu, ga hegehege ga mmademmade idimaa i nadau huaidu.”




\par }\Chap{5}{\SH Ezekiel guu dahi dono libogo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai, “Kooe go tangada dangada, gaamai dau hulumanu dauwa gaa, dahia nia huluhulu o doo ngudu mo nia ngaahulu huogodoo do libogo gi di maa, pauna ina nia ngaahulu i hongo di mee pauna mee, gi wwaaina dolu,

\VS{2}gei goe gaa dudu tahi baahi e dolu i lodo di waahale deelaa i di lawa tuuli dela nogo hai, kaina labelaa tahi baahi e dolu, duduudia hagalligi gi dau hulumanu dauwa i do heehee i daha mo di waahale deelaa. Gei goe ga magamaga gi daha tahi baahi e dolu gi lodo di madangi gei au ga waluwalu nia maa gi dagu hulumanu dauwa.

\VS{3}Goe gaa dugu au ngaahulu dulii, winia gi lodo di labalaba o doo gahu.

\VS{4}Nomuli, gei goe ga gaamai labelaa hunu au ngaahulu i nia maa gaa kili gi lodo di ahi gii wwele, gei di ahi ga ulaula gaa dudu tenua o Israel hagatau.”


\par }{\PP \VS{5}Tagi go Yihowah ga helekai, “Mmada gi Jerusalem. Au ne dugu a mee gi tungaalodo henuailala, gei nia henua huogodoo e haganiga mai i ono daha.

\VS{6}Gei Jerusalem gu de hagalongo gi agu mee ala ne haganoho, ga hagamodongoohia aga bolo mee e koia e huaidu i nia henua ala i golo, gu de hagalongo i nia henua ala e hii mai i ono daha. Jerusalem guu bae gi daha agu mee ala ne haganoho ge gu hagalee e daudali agu haganoho.

\VS{7}Deenei laa, hagalongo Jerusalem, hagalongo gi nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah. Idimaa i do de hagalongo gi agu haganoho ge hagalee e daudali agu mee ala ne haganoho, goe koia guu hai di huaidu i nia waahale ala i doo baahi. Goe gu daudali hua nnangaahai o nia henua ala i golo.

\VS{8}Deenei laa, Au go Tagi go Yihowah, e helekai adu gi di goe bolo kooe go dogu hagadaumee, gei Au ga hagiaga goe i di gowaa dela e mee di mmada ginai nnenua huogodoo.

\VS{9}Idimaa nia mee huogodoo ala nogo hai kooe la hagalee e hiihai ginai Au, Au ga hagaduadua Jerusalem gi nonua i dagu hagaduadua a mee i mua, gei deai di hagaduadua e gila aga labelaa be di hagaduadua deenei ai.

\VS{10}Idimaa i di hai deenei, nia maadua ala i Jerusalem gaa gai nadau dama, gei nia dama gaa gai nadau maadua. Au ga hagaduadua goodou, ga haga modoho digau ala e dubu mouli gi nia gowaa huogodoo.\XREF{*}{{\XO 5.10: }{\XT{Lamentations 4.10}}}


\par }{\PP \VS{11}“Deenei laa, aanei nnelekai o Tagi go Yihowah, go di God dela e mouli. Au gaa oho goodou, deai tumaalia ai, idimaa goodou gu hagamilimilia dogu Hale Daumaha gi nia huaidu mo nia hai gulugulu ala ne hai go goodou.

\VS{12}Dahi baahi e dolu o nia daangada e mmade i tau magi mo di hiigai i lodo di waahale, gei dahi baahi e dolu e mmade i tulumanu dauwa i daha mo di waahale; gei Au ga hagau tahi baahi e dolu dela i golo gi lodo di madangi ga waluwalu digaula gi tulumanu dauwa.


\par }{\PP \VS{13}“Goe ga longono e goe nia mahi o dogu hagawelewele gaa dae loo gi dogu manawa lamalia. Nia mee aanei ga kila aga gei goe ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua dela ne helekai adu gi di goe, idimaa i dogu hagawelewele adu gi di goe dela hagalee manawa dahi.

\VS{14}Nia daangada huogodoo o nia henua llauehe ala i doo baahi ma ga lloomoi laa nei ga gadagada adu gi di goe gei hagalee hiihai gi hoohoo adu gi doo baahi.


\par }{\PP \VS{15}“Dogu madagoaa ma ga hagawelewele adu gi di goe Au ga hagaduadua goe, gei nia henua llauehe huogodoo ala i oo daha ga mmaadagu huoloo. Digaula ga haga balumee goe mo di gadagada adu gi di goe.

\VS{16}Au ga daa gi daha au meegai, gaa hai goe gi hiigai, gei goe ga longono di mmae o di hiigai dela e hai gadoo be di amu maalei gaa dela e puu adu gi di goe e daaligi goe.

\VS{17}Au ga dugu adu tau hiigai mo nia manu lodo geinga e daaligi au dama, madalia hogi tau magi, taaligi dangada mo tauwa belee daaligi goe gii made. Ko Au go Dimaadua dela ne helekai.”\XREF{*}{{\XO 5.17: }{\XT{Revelation 6.8}}}




\par }\Chap{6}{\SH Dimaadua e helekai hai baahi ang gi di hai daumaha gi nia balu ieidu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, mmada gi nia gonduu o Israel, hagi anga ina ginai agu helekai.

\VS{3}Hagi anga ina gi nia gonduu o Israel bolo gi hagalongo gi nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ang gi nia gonduu, gowaa nnonua, gowaa daahaa, mo nia gowaa mehanga gonduu: Au ga gaamai dagu hulumanu dauwa e oho nia gowaa ala e daumaha ai nia daangada gi nia ada balu ieidu.

\VS{4}Nia gowaa hai tigidaumaha gaa oho gi lala, nia gowaa hai tigidaumaha kala ga haga mooho, nia daangada huogodoo o nia gowaa aalaa la ga daaligi gi daha i mua nadau ada balu ieidu.

\VS{5}Au ga hagamodoho nnuaidina digau Israel ala guu mmade; Au ga hagamodoho nadau iwi huogodoo i baahi nia gowaa dudu tigidaumaha.

\VS{6}Gei nia waahale o Israel la gaa oho gi daha, gei nadau gowaa dudu tigidaumaha huogodoo mo nadau ada balu ieidu ga mooho hagaligiligi, nadau gowaa dudu tigidaumaha lolo kala ga mooho, nadau mee huogodoo ala ne hai la ga hagalee.

\VS{7}Taaligi dangada gaa hai i nia gowaa huogodoo, gei digau ala gaa dubu i golo ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{8}“Au ga dumaalia ang gi hunu gau gii too gi daha mo taaligi dangada, ga haga modoho digaula gi nia henua i daha,

\VS{9}go nia gowaa ala ga noho ai digaula. Gei digaula ga maanadu Au, ga iloo laa bolo ma ko Au dela ne hagaduadua ginaadou, ga hagatee ginaadou, idimaa i di nadau dee manawa dahi mo di nadau diiagi Au, ala hua gu hagalaamua go nadau ada balu ieidu la ogu mua. Digaula gaa bida hagauda anga gi ginaadou di hagawelewele, idimaa di huaidu mo nnangaahai hai gee ala ne hai go ginaadou.

\VS{10}Digaula ga iloo bolo ma ko Au go Dimaadua gei agu helekai bolo Au ga hagaduadua digaula la hagalee di mee balumee.”


\par }{\PP \VS{11}Tagi go Yihowah ga helekai, “Lialiagia oo lima! Duiduia oo wae! Dangidangi manawa gee gi di hai huaidu mo nnangaahai gulugulua o digau Israel ala ne hai. Digaula gaa mmade i tauwa, di hiigai damana mo tau magi damana.

\VS{12}Digau ala gu mogowaa gaa mmade i tau magi, gei digau ala e hoohoo mai gaa mmade i tauwa, gei digau ala gaa dubu i golo gaa mmade i di hiigai. Digaula ga longono nia mahi o dogu hagawelewele.

\VS{13}Nnuaidina digau mmade ga modoho gi daha i baahi nadau ada balu ieidu ge e haganiga nadau gowaa dudu tigidaumaha, ga modoho adu gi tono nia gonduu mo i di ulu nia gonduu, mo gi lala nia laagau hoou, mo gi lala nia laagau ‘oak’ llauehe, mo gi hongo nia gowaa huogodoo ala e dudu ai nadau tigidaumaha gi nadau ada balu ieidu. Digau huogodoo ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.

\VS{14}Uaa, Au ga holo adu ogu lima gaa oho nadau henua, gaa hai di anga henua mai baahi ngaaga gaa tugi i di waahale Riblah i baahi ngeia. Au ga hagalee e dumaalia ang gi dahi gowaa e noho ai digau Israel. Deenei laa, huogodoo ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{7}{\SH Di hagaodi o Israel gu hoohoo mai
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, deenei la nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ang gi tenua Israel: Deenei di hagaodi o tenua hagatau!


\par }{\PP \VS{3}“Israel, di hagaodi la gu dau mai, goe ga longono dogu hagawelewele, idimaa Au ga hagi aga o hangaahai ala ne hai. Au gaa tala di hui adu gi di goe i au hangaahai gulugulua huogodoo.

\VS{4}Au ga hagalee e dugu goe be e dumaalia adu. Au ga hagaduadua goe i au hai gulugulua bolo gi iloo e goe bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”


\par }{\PP \VS{5}Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Dahi haingadaa ga i muli dahi haingadaa labelaa ga tale adu gi di goe.

\VS{6}Ma guu lawa, deenei dela di hagaodi, kooe guu lawa.

\VS{7}Di hagaodi la guu dau adu gi au daangada ala e noho i tenua deelaa. Di madagoaa gu hoohoo mai ga deai nia daumaha e hai i nia gowaa hai daumaha i hongo nia gonduu ai, aalaa hua go nia hagahinihini ala gaa hai.


\par }{\PP \VS{8}“Hoohoo mai gei goe ga longono nia mahi o dogu hagawelewele. Au ga hagi aga goe gi o hangaahai gulugulua huogodoo, mo o huaidu ala nogo hai.

\VS{9}Au hagalee e hagamaamaa goe be e dumaalia adu gi di goe. Au ga hagaduadua goe i o hangaahai gulugulua ala nogo hai, gei goe ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua, gei ko Au go Tangada dela e hagaduadua goe.”


\par }{\PP \VS{10}Di laangi haingadaa ga dau mai. Taaligi dangada gaa hai hua giibeni. Nia hagamuamua guu hidi laa hongo nia mee huogodoo.

\VS{11}Taaligi dangada gaa hidi ai di huaidu gu damanaiee. Deai dahi mee i nia mee digaula e dubu ai. Deai nadau goloo hagalabagau, nadau goloo madamada, be go nadau madamada gaa dubu i golo ai.


\par }{\PP \VS{12}Di madagoaa ga dau mai. Di laangi gu hoohoo mai, nia goloo huihui gu hagalee dono hadinga ai, idimaa di hagaduadua a Dimaadua gaa tale ang gi digau huogodoo.

\VS{13}Deai tangada hui goloo e mouli duai ai, bolo e mee di daahi aga ana mee ala ne luudi ieia, idimaa di hagawelewele o Dimaadua la gaa tale ang gi digau huogodoo. Digau huaidu e deemee loo di mouli.

\VS{14}Di buu gu iliili, digau huogodoo gu togomaalia gei tangada e mee di hana gi tauwa ai, idimaa di hagawelewele a God gaa tale ang gi digaula huogodoo.


\par }{\SH Di hagaduadua Israel i ono huaidu
\par }
{\PP \VS{15}Teebagi damana e hai i hongo nia ala, tau magi mo tau hiigai i lodo nia hale. Tangada ma gaa hana gi daha mo di waahale le e made i lodo teebagi, gei tangada dela ma gaa noho i lodo di waahale le e lauwa i di magi mo di hiigai.

\VS{16}Hunu gau gaa llele gi lodo nia gonduu gadoo be di mwuroi ne madagu i di gowaa maalama. Digaula huogodoo e mmae huoloo ang gi nadau huaidu.

\VS{17}Nia lima o nia daangada huogodoo gu paagege mo nadau duli ga polepole.

\VS{18}Digaula ga ulu gi nadau goloo lodo huaidu, gei nadau huaidina hagatau ga polepole. Nadau libogo gaa dahi, gei digaula huogodoo ga haga langaadia.

\VS{19}Digaula gaa kili gi daha nadau goolo mono silber i hongo nia ala gadoo be nia geinga, idimaa nia goolo mo nia silber e deemee di haga dagaloaha digaula i di madagoaa Dimaadua ma ga llingi iha dono hagawelewele gi hongo digaula. Digaula e deemee di hai hegau gi nia maa belee hagadohu nadau hiigai, be e gai gi lodo nadau dinae. Nia goolo mono silber ne hidi ai digaula gi lodo di huaidu.

\VS{20}I mua gei digaula nogo hagapuu gi nadau hau laagei madamada, gei nogo hai hegau gi nia maa e laagei nadau ada balu ieidu gulugulua. Deenei di hai o Dimaadua ne hai digaula gi de hiihai gi nadau maluagina logowaahee.


\par }{\PP \VS{21}Dimaadua ga helekai, “Au ga dumaalia gi digau mai i daha gi gaiaadia nia maluagina digaula, mo digau ala e oho nia haganoho gi kaina nia goloo digaula ga hagamilimilia.

\VS{22}Au hagalee e haga deaadee di madagoaa di Hale Daumaha dela e aloho iei Au ga haga gulugulua, i di madagoaa digau gaiaa ma ga ulu gi lodo ga hagamilimilia di maa.


\par }{\PP \VS{23}“Nia mee huogodoo gu hinihini, tenua la guu honu i taaligi dangada, mo nia waahale la guu honu i taaligi.

\VS{24}Au ga laha mai nnenua llauehe ala koia e huaidu gi di gowaa deenei, gaa hai digaula gi kaina godou hale. Godou daane ala koia e maaloo huoloo gaa lodo paagege i dogu madagoaa ma ga dumaalia gi nia henua ala i golo gi hagahuaidu ina nia gowaa ala e daumaha ai goodou.

\VS{25}Tee hagadagadagagee ga dau mai. Goodou ga halahala di noho di aumaalia, gei goodou e deemee di gidee di maa.

\VS{26}Di haingadaa nei ga daudali di haingadaa nei, gei di longo hagamanawa gee ga damanaiee. Goodou ga tangi anga gi nia soukohp bolo digaula gi haga iloo ina aga nia mee ma ga gidee ginaadou. Deai dahi mee mai digau hai mee dabu e hagi anga gi nia daangada ai, gei digau mmaadua hogi gu deai nadau mee e mee di hagi aga ai.

\VS{27}Di king ga dangidangi, gei tama daane a maa gu deai dono hagadagadagagee ai. Nia daangada ga polepole i nadau mmaadagu. Au ga hagaduadua goodou gi godou hangaahai ala ne hai, gei ga hagi aga goodou gii hai be di godou hai dela ne hagi aga digau ala i golo. Deenei e hagamodongoohia adu gi goodou bolo ma ko Au go Dimaadua.”




\par }{\MS Di hagalua moe Ezekiel i Dimaadua

\par }\Chap{8}{\MR (8.1—10.22)

\par }{\SH Nia ada balu ieidu i Jerusalem
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di lima laangi o di ono malama i lodo di ono ngadau o madau lahi gi daha, gei nia dagi mai Judah ala nogo lahi gimaadou nogo noho i lodo dogu hale madalia au. I di madagoaa hua deelaa gei nia mahi o Tagi go Yihowah ga lloomoi gi di au.

\VS{2}Gei au ga mmada aga i lodo di moe gi nua ga gidee di mee e hai be di ada dangada. Tugi i tungaalodo gaa huli gi lala dono huaidina le e ulaula be di ahi. Tugi i tungaalodo gaa huli gi nua le e dingidingia gadoo be di baalanga mmee ma gaa hai gi dingidingia.\XREF{*}{{\XO 8.2: }{\XT{Ezekiel 1.27}}}

\VS{3}Gei Mee gaa holo gi daha di mee be di lima gaa kumu nia ngaahulu dogu libogo. I lodo hua di moe deenei, di Hagataalunga Dimaadua ga dahi aga au gi lodo di ahiaalangi gaa lahi au gi Jerusalem, gaa lahi gi di bontai baahi gi lodo i baahi ngeia di abaaba o di Hale Daumaha, gi di gowaa dela e dugu ai di ada balu ieidu dela koia e hagawelewele huoloo ginai Dimaadua.


\par }{\PP \VS{4}Gei au ga mmada hua gi di maahina madamada dela e hagamodongoohia di God o Israel, e hai gadoo be di mee ne mmada ginai au i dogu madagoaa nogo i di Monowai Chebar.\XREF{*}{{\XO 8.4: }{\XT{Ezekiel 1.28}}}

\VS{5}Dimaadua ga helekai mai, “Tangada dangada, mmada adu gi baahi laa ngeia.” Au gaa mmada, ga gidee di gowaa dudu tigidaumaha i baahi di bontai dela e ulu adu gi lodo di abaaba, gei au ga gidee au di ada balu ieidu i golo, dela e koia e hagawelewele huoloo ginai Dimaadua.


\par }{\PP \VS{6}God ga helekai mai, “Tangada dangada, goe gu gidee nia mee ala guu hai? Mmada gi nia hai gulugulua o nia daangada Israel ala ne hai i kinei, digaula gu hagabagi Au gi daha gi mogowaa loo i dogu hale hagamadagu. Gei goe gaa mmada labelaa gi nnagadilinga mee e koia e hagalangaadia i nia mee aanei.”


\par }{\PP \VS{7}Gei mee gaa lahi au gi di bontai dela e ulu gi di malae i daha di Hale Daumaha, ga hagi mai di bongoo di abaaba deelaa.

\VS{8}Mee ga helekai mai, “Tangada dangada, owwaa di abaaba deenaa.” Gei au gaa oho di gowaa deelaa ga gidee di bontai.

\VS{9}Mee ga helekai mai, “Ulu gi lodo gi gidee goe nia hai huaidu, hagalangaadia dangada ala e hai go digaula i golo.”

\VS{10}Gei au ga ulu adu gaa mmada. I di gili di abaaba di hale guu buni di maaga ginai nia ada gihaa, mo nia ada manu huaidu huogodoo mo nnagadilinga mee gulugulua huogodoo ala e daumaha ginai digau Israel.

\VS{11}Nia dagi digau Israel madahidu nogo i golo dalia Jaazaniah di tama a Shaphan. Digaula huogodoo e daahi nadau mee dudu ‘incense’, ge di huiahi kala e hanaga gi hongo di gowaa tigidaumaha lolo kala.


\par }{\PP \VS{12}Dimaadua ga heeu mai, “Tangada dangada, goe gu gidee nia dagi o Israel ala e hai nadau mee hagammuni? Digaula huogodoo e daumaha i lodo di ruum deenei dela e honu i nia ada balu ieidu. Digaula e hai nadau donu boloo: Dimaadua le e de gidee gidaadou, Mee gu diiagi dono henua.”


\par }{\PP \VS{13}Gei Dimaadua ga helekai mai, “Hana, mmada gi digaula ala e hai nia mee koia e hagalangaadia e koia e huaidu i nia mee aalaa.”

\VS{14}Gei Mee gaa lahi au gi di bontai i baahi ngeia di abaaba o di Hale Daumaha, ga hagi mai gi di au nia ahina e dangidangi i di made di balu ieidu Tammuz.


\par }{\PP \VS{15}Mee ga heeu mai, “Tangada dangada, goe gu gidee di mee deenei? Goe gaa mmada labelaa gi nia hagadilinga mee koia e huaidu gi nonua.”

\VS{16}Gei Mee gaa lahi au gi di malae i lodo di Hale Daumaha. I baahi di lohongo hagamadagu i mehanga di gowaa dudu tigidaumaha mo di gowaa maalama la di gowaa dela e iai nia daane e madalua maa lima (25) e huli nadau dua gi di lohongo hagamadagu e palapala loo gi lala gi baahi gi dua, e dadaumaha ang gi di hobo aga o di laa.


\par }{\PP \VS{17}Dimaadua ga helekai mai, “Goe go tangada dangada, goe gu gidee di mee deenei? Digau Judah huogodoo digi hili i di nadau haihai nia mee hagagulugulua dangada ala guu mmada ginai goe i kinei mo taaligi dangada dela guu hai i lodo tenua deelaa. Deeai, digaula e lloomoi e haga gulugulua labelaa i kinei i lodo di Hale Daumaha deenei, gaa hai dogu hagawelewele la gi damana aga. Mmada gi nadau hagadilinga ala e hagahuaidu Au i nia hagadilinga mee ala koia e hagalodo huaidu!

\VS{18}Digaula ga longono nia mahi o dogu hagawelewele. Au hagalee loo e dumaalia gi digaula. Digaula ga wwolowwolo gi nua i nadau hai dalodalo mai gi di Au, gei Au ga hagalee hagalongo gi digaula.”




\par }\Chap{9}{\SH Dimaadua ga hagaduadua Jerusalem
\par }
{\PP \VerseOne{1}Gei au ga hagalongo hua gi Dimaadua e helekai gi nua, “Lloomoi gi kinei, goodou ala belee hagaduadua di waahale deelaa. Gaamai godou goloo heebagi dalia goodou.”

\VS{2}I di madagoaa hua deelaa, nia daane dogo ono e lloomoi i di baahi gi tua i baahi ngeia di abaaba o di Hale Daumaha. Tangada nei mo tangada nei e bida kae ono goloo heebagi. Dahi daane e hana madalia digaula e gahu gi di gahu lenge, e kae dana mee belee hihi ana mee. Digaula huogodoo ga lloomoi gaa tuu i baahi di gowaa dudu tigidaumaha ne hai gi nia baalanga mmee.


\par }{\PP \VS{3}Gei di madamada dingidingia o di God o Israel gaa daha aga i baahi nia manu mouli i di gowaa dela nogo noho iei Mee, ga hagamenege adu gi di ngudu di bontai di Hale Daumaha. Gei Dimaadua gaa gahi taane dela e gahu i di gahu lenge,

\VS{4}“Hana gi lodo di waahale Jerusalem hagatau, maaga ina dau maaga gi di gili nia lae o digau huogodoo ala gu lodo huaidu mo digau ala guu noho i lodo di haingadaa idimaa i nnangaahai gulugulua ala guu hai i lodo di waahale deenei.”\XREF{*}{{\XO 9.4: }{\XT{Revelation 7.3; 9.4; 14.1}}}


\par }{\PP \VS{5}Gei au ga hagalongo hua gi Dimaadua e helekai ang gi nia daane ala i golo, “Daudalia a mee gi lodo di waahale, daaligidia nia daangada huogodoo. Daaligidia huogodoo. Goodou hudee dumaalia gi tangada.

\VS{6}Goodou daaligidia nia daane mmaadua, nia dama daane, dama ahina, nia dinana, mo nia dama, gei goodou hudee tale gi tangada dela guu maaga dono lae. Goodou daamada i kinei i lodo dogu Hale Daumaha.” Malaa, digaula ga daamada ga daaligi nia dagi ala e tuutuu i lodo di Hale Daumaha.


\par }{\PP \VS{7}Gei Dimaadua ga helekai gi digaula, “Hagamilimilia di Hale Daumaha! Haawa ina godou gau mmade gi lodo di abaaba deelaa. Daamada ngalua!” Malaa, digaula ga daamada ga daaligi nia daangada ala i lodo di waahale deelaa.


\par }{\PP \VS{8}I di madagoaa hua taaligi dangada dela e hai, gei au gu modogoau hua, gei au gaa bala ia gi hongo di gelegele mo di wolo gi nua, “Meenei Tagi go Yihowah, Goe gu hagawelewele huoloo gi Jerusalem, dela ga daaligi digau huogodoo ala ne dubu i Israel?”


\par }{\PP \VS{9}Dimaadua ga helekai mai, “Nia daangada Israel mo Judah guu hai di huaidu kaedahi huaidu huoloo, digaula gu daaligi nia daangada i nia gowaa huogodoo, guu haa Jerusalem gi nia huaidu. Digaula e helekai bolo ko Au go Dimaadua ne diiagi tenua digaula, gei Au e dee gidee digaula.

\VS{10}Gei Au hagalee e aloho i digaula, Au e tala di hui ang gi digaula i nadau mee ala ne hai ang gi digau ala i golo.”


\par }{\PP \VS{11}Gei taane dela e ulu i di gahu lenge ga hanimoi ga hagailoo ang gi Dimaadua, “Au gu hai hegau gii hai be dau hai ne haganoho mai gi di au.”




\par }\Chap{10}{\SH Di madamada o Dimaadua gu diiagi di Hale Dimaadua
\par }
{\PP \VerseOne{1}Au ga mmada adu gi di aholi laa hongo nia libogo o nia manu mouli, i hongo nia maa la di mee e hai gadoo be di lohongo king ne hai gi nia ‘sapphire’.\XREF{*}{{\XO 10.1: }{\XT{Ezekiel 1.26; Revelation 4.2}}}

\VS{2}Dimaadua ga helekai ang gi taane dela e ulu i di gahu lenge, “Hana i mehanga nia duaadiga i lala nia manu mouli gi haawa ina o babaalima gi nia malala gaa. Haga monnono ina nia maa gi hongo di waahale hagatau.”\XREF{*}{{\XO 10.2: }{\XT{Revelation 8.5}}}

\par }{\PP Gei au gaa mmada gi mee e hana.

\VS{3}Nia manu mouli le e tuu adu gi baahi ngaaga di Hale Daumaha i di madagoaa o taane ne ulu adu gi lodo, gei di gololangi gu hagahonu di malae i lodo di hale deelaa.

\VS{4}Di maahina madamada Dimaadua gaa daha aga i hongo nia manu mouli aalaa, ga menege adu gi di ngudu di bontai di Hale Daumaha. Di gololangi ga haga honu i lodo di Hale Daumaha, gei di gowaa mugi lodo ga madamada huoloo i di maalama.

\VS{5}Nia lee bakau o nia manu mouli gu longono hogi i di malae i daha. Dono lee le e hai gadoo be di lee o di God Mogobuna.


\par }{\PP \VS{6}Di madagoaa Dimaadua ne helekai gi taane dela e ulu di gahu lenge gi gaamai dana ahi i mehanga nia duaadiga ala i lala nia manu mouli, gei taane deelaa gaa hana gaa duu i baahi tuaadiga e dahi.

\VS{7}Di manu mouli e dahi ga daalo dono lima gi lodo di ahi dela i mehanga digaula, ga dahi aga ana malala gaa gaa wanga gi hongo di lima o taane dela e ulu i di gahu lenge. Taane deelaa gaa kae nia malala gaa hana.


\par }{\PP \VS{8}Gei au gaa mmada gi nia manu aalaa, guu hai nadau mee be nia lima dangada i lala nadau bakau.

\VS{9-10}Gei au gaa mmada labelaa bolo ma iai nia duaadiga e haa, e hai be di mee dahi, dagidahi i baahi nia manu mouli aalaa. Gei nia duaadiga aalaa la koia e dingidingia gadoo be nia hadu hagalabagau, digaula huogodoo nadau duaadiga labelaa e hagapigi gi nadau wae baahi dau donu.\XREF{*}{{\XO 10.9-10: }{\XT{Ezekiel 1.15-21}}}

\VS{11}Di madagoaa nia manu aalaa ma ga hagammaanege, digaula e mee hua di hula gi di ingoo hua di gowaa, gei hagalee maliuliu. Digaula e hula i di gowaa e dahi gi di gowaa dela e hiihai ginai digaula gei hagalee maliuliu.

\VS{12}Nadau huaidina, nadau dua, nadau lima, nadau bakau, mo nia duaadiga la guu buni golomada.\XREF{*}{{\XO 10.12: }{\XT{Revelation 4.8}}}

\VS{13}Gei au ga hagalongo gi di lee e wolo e gahigahi, “Nia duaadiga e niganiga.”


\par }{\PP \VS{14}Nia manu e haa aanei nadau golomada dagi haa. Di manu matagidagi ono golomada kau daane, di manu nomuli ono golomada dangada, tolu manu ono golomada laion, gei di haa manu ono golomada ‘eagle’.\XREF{*}{{\XO 10.14: }{\XT{Ezekiel 1.10; Revelation 4.7}}}

\VS{15}(Nia manu aanei e hai gadoo be nia mee ala ne mmada ginai au i baahi di Monowai Chebar). I di madagoaa nia manu ala bolo ga maangi,

\VS{16}digaula ga mmaanege, gei nia duaadiga e hula dalia digaula. Di madagoaa digaula ala gaa holo nadau bakau belee maangi, gei nia duaadiga e hula dalia digaula.

\VS{17}Di madagoaa digaula gaa togo gei nia duaadiga e togo labelaa; di madagoaa nia manu gaa hula ga maangi, gei nia duaadiga e madalia digaula, idimaa nia manu aanei le e dagi nia maa.


\par }{\PP \VS{18}Gei di madamada dingidingia Dimaadua ga hagamenege gi daha mo di bontai di Hale Daumaha, ga hagamenege gi di gowaa laa hongo nia manu aalaa.

\VS{19}Digaula gaa holo nadau bakau gi daha, ga mamaangi gi daha mo henuailala, gei au e daumada digaula, gei nia duaadiga guu hula dalia digaula. Gei digaula gaa togo i di bontai i baahi dua di abaaba o di Hale Daumaha, gei di madamada o di maalama gu i hongo digaula.

\VS{20}Gei au gaa mmada gii donu bolo ma go nia manu mouli la hua ala ne mmada ginai au e noho i lala di God o Israel i baahi di Monowai Chebar.


\par }{\PP \VS{21}Di manu nei mo di manu nei nadau golomada dagi haa, nia bakau maangi e haa, mo nia mee be nia lima dangada ala i lala nadau bakau dagi dahi.

\VS{22}Nadau golomada le e hai gadoo be nia golomada ala ne mmada ginai au i taalinga di Monowai Chebar. Nia manu mouli aanei e lloo adu hua haga huudonu gi mua.




\par }\Chap{11}{\SH Jerusalem gu haga huaidu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Di Hagataalunga Dimaadua gu dahi aga au ge guu lahi au gi di bontai dela i di baahi dua di abaaba o di Hale Daumaha. Hoohoo gi di bontai deelaa, gei au ga gidee nia daane dogo madalua maa lima, ngaadahi mo Jaazaniah, tama daane Azzur, mo Pelatiah, tama daane Benaiah, nia dagi dogolua o tenua.


\par }{\PP \VS{2}Dimaadua ga helekai mai, “Tangada dangada, nia daane aanei e haganoho di nau hai huaidu ga hagi anga di hai huaidu gi di waahale.

\VS{3}Digaula e helekai boloo, ‘Gu hoohoo mai gei gidaadou gaa hau aga nia hale labelaa. Di waahale le e hai gadoo be di baalanga dunudunu, gei gidaadou e hai gadoo be nia goneiga ala i lodo di maa, gei di baalanga deelaa le e abaaba gidaadou i di ahi!’

\VS{4}Deenei laa, tangada dangada, goe haga halauwa ina digaula.”


\par }{\PP \VS{5}Di Hagataalunga Dimaadua guu dagi au i ono mahi, gei Dimaadua ga helekai mai gi di au bolo au gi hagi anga ina nia helekai aanei la gi nia daangada, “Goodou go digau Israel, Au e iloo godou helehelekai mo godou haganohonoho.

\VS{6}Goodou gu daaligi godou gau dogologo i lodo di waahale deenei, gaa hidi ai nia ala guu honu i nia huaidina dangada mmade.


\par }{\PP \VS{7}“Malaa, deenei la nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, adu gi goodou. E donu bolo di waahale deenei la go di baalanga dunudunu, gei aahee la nia goneiga? Aalaa go nia huaidina dangada ala ne daaligi go goodou! Goodou ga hagalee noho i kinei, Au gaa kili goodou gi daha mo di waahale deenei!

\VS{8}Goodou e mmaadagu i di hulumanu dauwa? Au ga laha mai agu daangada ala e gaamai nadau hulumanu dauwa e heebagi adu gi goodou.

\VS{9}Au gaa lahi goodou gi daha mo di waahale, gaa wanga goodou gi digau mai i daha. Au guu dugu goodou bolo ga daaligi gi daha.

\VS{10}Goodou ga daaligi i lodo teebagi e hai i lodo godou guongo, deelaa laa, gei nia daangada huogodoo ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.

\VS{11}Di waahale deenei hagalee e abaaba goodou, gadoo be di baalanga dela e abaaba nia goneiga ala i lodo di baalanga. Au ga hagaduadua goodou i nia gowaa huogodoo ala e noho ai goodou i lodo tenua Israel.

\VS{12}Goodou ga iloo bolo ma ko Au go Dimaadua. Goodou gu hagalongo gi nia haganoho o nia henua ala e hoohoo adu gi goodou, goodou la gu oho agu haganoho ge gu dee hagalongo gi agu helekai.”


\par }{\PP \VS{13}I dogu madagoaa dela e hai agu helekai kokohp, gei Pelatiah gaa hinga gaa made, gei au gaa bala ia gi hongo nia gelegele, ga wolowolo gi nua, “Deeai, meenei Tagi go Yihowah! E hai behee, goe ga daaligi digau huogodoo ala ne dubu i Israel?”


\par }{\SH Di hagababa a God ang gi digau ala ne lahi gi daha
\par }
{\PP \VS{14}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{15}“Kooe go tangada dangada, nia daangada ala e noho i Jerusalem e helehelekai i di goe mo digau ala e madalia goe ala ne lahi gi daha. Digaula e helekai boloo, ‘Digau ala ne lahi gi daha la koia gu mogowaa loo, gu deemee di hai daumaha ang gi Dimaadua. Mee gu gaamai gi gidaadou bolo gi hai henua gi tenua deenei.’


\par }{\PP \VS{16}“Deenei laa, helekai gi o ehoo ala ne lahi gi daha i agu mee ala ne helekai iei Au. Ma ko Au dela ne hagau digaula bolo gii hula gii noho i di gowaa mogowaa, mo dagu hagabagi digaula gi nia henua ala i golo. Gei tama madagoaa bodobodo, gei Au ga madalia digaula i lodo nia henua ala ne hula ginai digaula.


\par }{\PP \VS{17}“Helekai gi digaula i nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah. Au ga laha mai digaula gi daha mo nia henua ala ne lahi ginai digaula, gaa wanga labelaa gi digaula tenua Israel.

\VS{18}Digaula ala ma ga lloomoi, gei digaula gaa kili gi daha nia ada balu ieidu gulugulua ge haga langaadia dangada ala ma ga gidee ginaadou.

\VS{19}Au gaa wanga gi digaula nia manawa hoou mo nia hagamaanadu hoou. Au ga daa gi daha nadau manawa hamaaloo gaa wanga gi digaula di manawa hagalongo.\XREF{*}{{\XO 11.19: }{\XT{Ezekiel 36.26-28}}}

\VS{20}Deenei laa, gei digaula ga hagagila aga agu haganoho mo di daudali i di manawa dahi agu helekai huogodoo. Digaula gaa hai agu daangada, gei Au gaa hai di God ni digaula.

\VS{21}Au ga hagaduadua digau huogodoo ala e hiihai e daumaha ang gi nia ada balu ieidu gulugulua ge haga langaadia dangada. Au ga hagaduadua digaula i nadau mee huaidu ala ne hai.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di madamada o God gu hagalee i Jerusalem
\par }
{\PP \VS{22}Nia manu mouli aalaa ga mmaangi aga mo nia duaadiga e madalia digaula, gei di maahina madamada o di God o Israel la i hongo digaula.\XREF{*}{{\XO 11.22: }{\XT{Ezekiel 43.2-5}}}

\VS{23}Di maahina madamada deelaa gaa hana gi daha mo di waahale, gaa hana gi tomo di gonduu i bahi i dua di maa.

\VS{24}I lodo hua dagu moe dela ne hai, gei di Hagataalunga Dimaadua ga dahi aga au, ga laha mai au gi di gowaa dela ne lahi au gi daha i Babylon, gei dagu moe deenei gu hagalee.

\VS{25}Gei au ga hagi anga gi digau ala ne lahi gi daha mo tenua Israel nia mee huogodoo Dimaadua ne hagamodongoohia mai gi di au.




\par }\Chap{12}{\SH Soukohp e hai be tangada ulu gi daha
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, goe e noho i baahi digau dee hagalongo. Digaula nadau golomada ge e dee gidee, digaula nadau dalinga ge e dee longono, idimaa digaula e hai baahi mai gi di Au.\XREF{*}{{\XO 12.2: }{\XT{Isaiah 6.9-10; Jeremiah 5.21; Mark 8.18}}}


\par }{\PP \VS{3}“Deenei laa, tangada dangada, hiina dau hii goloo gadoo be tangada e ulu gi daha mo dono henua, hagatanga gii hana i mua di dae mai di bouli. Heia digau huogodoo gi gidee doo hana gi tuai gowaa. Holongo digau dee hagalongo ga mmada adu gi di goe.

\VS{4}I di madagoaa dela e aa hua igolo, hiina dau hii goloo ang gi doo ulu gi daha, gei digaula ga gidee ginaadou goe e hagatanga i di hiahi be tangada e ulu gi daha mo dono henua.

\VS{5}Di madagoaa hua digaula ala e daumada goe, hagabongo ina dau bongoo i di abaaba o doo hale, ga daa mai dau hii goloo la i lodo di bongoo deelaa.

\VS{6}Heia digaula gi gidee ginaadou dau hagauda dau hii goloo gi hongo do bakau gaa hana gi malaelae gi lodo di bouli, gahu ina o golomada gi de gidee goe be goe e hana gi hee. Dau hai gaa hai le e hai di hagailoo ang gi digau Israel.”


\par }{\PP \VS{7}Gei au guu hai gii hai be di hai Dimaadua ne helekai mai bolo gi heia. I di laangi hua deelaa, gei au guu haa dagu hii goloo be tangada e ulu gi daha mo dono henua, gei i di hiahi ia di mee, gei au gaa geli dagu bongoo gi ogu lima i di abaaba dogu hale, ga ulu gi daha gaa hana. Nadau madagoaa e daumada au, gei au ga dahi aga dagu hii goloo gi hongo dogu bakau gaa hana.


\par }{\PP \VS{8}Luada dono daiaa, gei Dimaadua ga helekai mai,

\VS{9}“Kooe go tangada dangada, dolomeenei gei digau dee hagalongo ga heeu adu gi di goe be goe e hai dau aha.

\VS{10}Hagi anga ina gi digaula i nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ang gi digaula. Nia helekai aanei e hai ang gi tangada aamua dela e dagi i Jerusalem mo ang gi digau huogodoo ala e noho i di gowaa deelaa.

\VS{11}Hagi anga ina gi digaula i dau mee dela nogo hai la di ada mee e hagamodongoohia di mee dela gaa hai ang gi digaula: Digaula gaa hai digau ala e llele gi daha i lodo di haingadaa, gaa hai digau galabudi.

\VS{12}Tangada aamua dela e dagi digaula gaa kae dana hii goloo i di bouli ga ulu gi daha i di bongoo ne hai go digaula i di abaaba deelaa. Mee ga abaaba ana golomada gi de gidee di gowaa dela e hana ginai.

\VS{13}Gei Au gaa huge dagu gubenge gaa hele a mee gi lodo, gei Au gaa lahi a mee gi Babylon, i di gowaa dela e made ai, gei mee gu dee gidee tenua deelaa.\XREF{*}{{\XO 12.13: }{\XT{2-Kings 25.7; Jeremiah 52.11}}}

\VS{14}Au ga hagabagi digau o dono hale huogodoo gi nia gowaa huogodoo, madalia hogi ana gau hagamaamaa mono gau hagaloohi, gei nia daangada ga halahala digaula belee daaligi.


\par }{\PP \VS{15}“I dogu madagoaa hagabagi digaula adu gi lodo nia henua ala i golo mo i lodo nia henua o digau tuadimee, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.

\VS{16}Gei Au ga dumaalia ang gi hunu gau hogoohi i digaula gii too gi daha mo tauwa, mo tau hiigai mo tau magi, gei digaula ga modongoohia i lodo hua nia henua aalaa i di hai o nadau hai gulugulua ala nogo hai, ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”


\par }{\SH Di ala mee o soukohp e bolebole
\par }
{\PP \VS{17}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{18}“Kooe go tangada dangada, bolebole i do madagoaa ma ga miami, bolebole gi do madagu i do madagoaa ma ga inu nia wai.

\VS{19}Hagailoo ina gi tenua hagatau bolo aanei la nia helekai mai baahi Tagi go Yihowah ang gi nia daangada Jerusalem ala e noho hua igolo i lodo nadau henua: Digaula ga polepole i di nadau madagoaa ma ga miami, mo di polepole gi di nadau mmaadagu i di nadau madagoaa ma ga inu nia wai. Nadau gowaa gaa hai nia anga gowaa, idimaa digau huogodoo ala e noho i tenua deelaa e oho agu haganoho.

\VS{20}Nia waahale ala e dogologo ono daangada dolomeenei gaa oho gi daha, gei tenua gaa hai di anga henua. Gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Di agoago podo mo di longo haga manawagee
\par }
{\PP \VS{21}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{22}“Kooe go tangada dangada, digau Israel le e aha ala e helehelekai aga di agoago podo deenei: ‘Nia laangi la gu hagaodi, gei nia helekai kokohp la digi kila aga?’

\VS{23}Helekai ang gi digaula nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, gi di mee deenei. Au ga hagalawa di agoago podo deenei, deai tangada i lodo Israel e helekai labelaa di agoago deenei ai. Helekai gi digaula di mee deenei: ‘Di madagoaa ga dau mai, gei nia kokohp la ga kila aga!’


\par }{\PP \VS{24}“Deai nia midi tilikai be nia helekai kokohp tilikai e kila aga i baahi digau Israel ai.

\VS{25}Au go Dimaadua ga helekai gi digaula, gei agu mee ala ga helekai iei Au la ga kila aga hua, hagalee hagaduai. I di waalooloo o godou mouli, Au ga hagagila aga agu helekai ala ne hai adu gi goodou, go digau e dee hagalongo, bolo e hai ko Au. Ko Au dela ne helekai.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{26}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{27}“Kooe go tangada dangada, digau Israel e hagamaanadu bolo dau moe mo au helekai kokohp digi hagawoua bolo ga dau mai.

\VS{28}Helekai gi digaula bolo ko Au go Tagi go Yihowah dela e helekai: ‘Agu mee ala ne helekai iei Au la ga kila aga, hagalee hagaduai.’ Ko Au go Tagi go Yihowah ne helekai!”




\par }\Chap{13}{\SH Nnelekai kokohp hai baahi ang gi nia soukohp tilikai
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, haga halauwa ina nia soukohp Israel ala e bida hai hua nadau kokohp. Helekai ang gi digaula bolo gi hagalongo gi nia helekai Dimaadua.”


\par }{\PP \VS{3}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai, “E koia e huaidu ang gi nia soukohp dadaulia aanei! Digaula e bida hai hua go nadau hiihai i nadau lodo, gaa hai nadau moe tilikai.

\VS{4}Nia daangada Israel, godou soukohp la ono hadinga ai, e hai gadoo be nia paana lodo geinga ala e noho i lodo nia hale mooho.

\VS{5}Digaula hagalee hagaloohi nia gowaa ala gu mooho i di abaaba, digaula hagalee hogi e hau haga hoou di maa. Deenei laa, Israel e deemee di abaaba ia i di madagoaa tauwa dela gaa dae mai i di laangi o Dimaadua.

\VS{6}Nadau moe la hagalee e donu, gei nadau helekai kokohp la tilikai hua. Digaula e hai bolo ginaadou e helekai i agu helekai, gei Au digi hagau ina digaula. Gei digaula e hagamaanadu bolo nadau helekai la ga kila aga!

\VS{7}Au ga helekai gi digaula: Godou moe ala ne mmada ginai goodou le e hai gee, gei godou helekai ala ne hai le e tilikai. Goodou e helekai bolo nia helekai ni aagu, gei Au digi helekai adu gi goodou!”


\par }{\PP \VS{8}Deelaa laa, Tagi go Yihowah, ga helekai gi digaula, “Godou helekai le e hala, gei godou moe le e hagalee e donu, Au ga hai baahi adu gi goodou.

\VS{9}Au ga hagaduadua goodou go nia soukohp ala e hai godou moe hagalee e donu, gei e hagadagu aga nia mee o di madagoaa dela ga dau mai, e dagi hala nia daangada. Goodou ga hagalee madalia digaula i di madagoaa ma ga dagabuli ai agu daangada e hagataele. Godou ingoo ga hagalee e dau madalia digau Israel, goodou ga hagalee loo e hula labelaa gi di godou henua donu. Gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{10}“Nia soukohp e dagi hala agu daangada, ala e helekai boloo, ‘Nia mee huogodoo gu humalia.’ Gei deeai, nia mee huogodoo digi humalia! Agu daangada e hau aga di nadau abaaba gi nia hadu momooho, gei nia soukohp gaa hunu di maa gi nia mee hunu kene.\XREF{*}{{\XO 13.10: }{\XT{Jeremiah 6.14; 8.11}}}

\VS{11}Helekai gi nia soukohp bolo di nadau abaaba la ga mooho gi lala. Au ga hagau mai dagu uwa nngolo. Di uwa hadugalaa gaa doo gi hongo di maa, mo di madangi maaloo gaa gono mai gi di maa.

\VS{12}Di abaaba ga mooho, gei digau ga heeu adu be dehee tadinga o nia mee kene ala ne hunu ai di maa?”


\par }{\PP \VS{13}Deenei laa, aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai ai, “I lodo dogu hagawelewele gei Au ga hagau mai dagu madangi maaloo, di uwa nngolo, di uwa hadugalaa belee oho di abaaba.

\VS{14}Au gu haganoho bolo Au gaa oho di abaaba dela ne hunu go digaula gi nia mee hunu kene; e oho gi lala gaa dugu di hagamau hadugalaa. Gei di maa ga meheu gi daha ga daaligi goodou huogodoo. Gei digau huogodoo ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{15}“Di abaaba mo digau ala ne hunu di maa gi nia mee hunu kene ga longono nia mahi o dogu hagawelewele. Gei Au ga hagi adu gi goodou bolo di abaaba la gu hagalee, mo digau ala ne hunu di maa gi nia mee hunu kene,

\VS{16}ala go nia soukohp ala ne helekai i Jerusalem bolo nia mee huogodoo la gu humalia, gei nia maa huogodoo la digi humalia!” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Kokohp hai baahi gi nia soukohp ahina tilikai
\par }
{\PP \VS{17}Dimaadua ga helekai, “Deenei laa, kooe go tangada dangada, mmada gi nia ahina ala i lodo au daangada ala e hagadagu aga nia mee ala e kila aga maalia. Hagahalauwa ina digaula,

\VS{18}gei hagi anga ina gi digaula nia helekai mai baahi Tagi go Yihowah ala e helekai ang gi digaula:

\par }{\PP “Koia e huaidu adu gi goodou go nia ahina. Goodou e hai godou loahi abaaba e wanga gi nia lima o nia daangada mo nia gahu libogo hagamadagu e wanga gi hongo nia libogo, bolo digaula gi hai mee gi nia mogobuna gi hongo nia mouli o digau ala i golo. Goodou e hiihai e hai mee gi di mogobuna dela e wanga di mouli mo di made gi agu daangada, e hai hegau ginai belee bida haga humalia ai goodou.

\VS{19}Goodou gu hagabalumee Au i mua agu daangada bolo gii mee di kae godou mee ‘barley’ mo godou palaawaa. Goodou gu daaligi nia daangada ala hagalee belee hai gii mmade, gei e daahi nia mouli o digau ala hagalee belee hai gi mouli. Goodou guu hai di godou kai tilikai gi agu daangada, gei digaula gu hagadonu goodou.”


\par }{\PP \VS{20}Malaa, aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai, “Au hagalee hiihai gi nia bida loahi ala e hai hegau ai goodou bolo goodou gi hai mee gi di mogobuna ang gi di mouli mo di made. Au ga hagihagi nia maa gi daha mo godou lima, ga hagamehede nia daangada ala guu noho i lala godou mogobuna.

\VS{21}Au ga hahaahi godou gahu libogo ga haga dagaloaha agu daangada gi daha mo godou mogobuna, dolomeenei gaa hana hua beelaa, gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{22}“Godou kai tilikai e hagadaamaha lodo o digau ala e humalia, aalaa go digau ala hagalee belee hagaduadua ko Au. Goodou e helekai gi digau huaidu bolo digaula gi hudee dugua nadau haihai huaidu mo di haga dagaloaha nadau mouli.

\VS{23}Deenei laa, godou moe tilikai mo di godou hagadagu aga di madagoaa dela gaa dae mai, mo nia mee ala e dagi huaidu nia daangada la ga hagaodi. Au ga haga dagaloaha agu daangada la gi daha mo godou mogobuna, bolo gi iloo e goodou bolo ma ko Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{14}{\SH Dimaadua e helekai hai baahi gi taumaha ang gi nia balu ieidu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Hunu gau i nia dagi Israel ga lloomoi gi di au, bolo gi iloo mai dogu baahi di manawa Dimaadua.

\VS{2}Dimaadua ga helekai mai gi di au,

\VS{3}“Kooe go tangada dangada, nia daane aanaa guu dugu anga nadau manawa gi nia ada balu ieidu, ge gu dugu anga gi nia ada balu ieidu gi dagia ginaadou gi lodo di huaidu. Digaula e hagamaanadu bolo Au ga helekai gi nadau heeu?!


\par }{\PP \VS{4}“Deenei laa, helekai gi digaula, aago ina gi digaula nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ‘Tangada Israel dela gaa dugu anga ono lodo gi nia ada balu ieidu gaa hidi ai ia gaa doo gi lodo di huaidu, ga nomuli gei mee ga hanimoi gi baahi soukohp e kae dono hagamaamaa, mee ne kae dono hagamaamaa mai dogu baahi, di hagamaamaa dela e tau anga gi ana ada balu ieidu e logo!’

\VS{5}Nia ada balu ieidu huogodoo ala ne hidi ai digau Israel huogodoo ne huli gi daha mo Au, gei Au e hagadagadagagee bolo Au ga laha mai digaula gi lodo di manawa dahi mai i dogu helekai anga gi digaula.


\par }{\PP \VS{6}“Deenei laa, helekai ang gi digau Israel i nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ‘Goodou lloomoi, kilia gi daha godou ada balu ieidu gulugulua!’


\par }{\PP \VS{7}“Di madagoaa tangada Israel be tangada tuadimee dela e noho i baahi digau Israel ma gaa huli gi daha mo Au, ga daumaha gi nia ada balu ieidu ga nomuli gei mee gaa hana gi baahi soukohp belee kae dono hagamaamaa, ma ko Au go Dimaadua dele e wanga dono hagamaamaa!

\VS{8}Au ga hai baahi anga, gaa hai a mee gii hai di hagamodongoohia. Au gaa daa a mee gi daha mo agu daangada bolo gi iloo e goodou bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{9}“Maa soukohp gaa hai ana kokohp tilikai, mee gaa hai beelaa, idimaa ko Au go Dimaadua dela ne halahalau a mee. Au gaa daa a mee gi daha mo agu daangada Israel.

\VS{10}Soukohp mo tangada dela ne kae dono hagamaamaa mai soukohp deelaa, meemaa dogolua gaa kae di hagaduadua be di mee e dahi.

\VS{11}Au e hai di mee deenei belee dadaahi ai digau Israel bolo gi dee huli digaula gi daha mo Au, ga hagamilimilia ginaadou gi nadau huaidu. Digaula la gii hai nia daangada ni aagu, gei Au gaa hai di nadau God.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Noah, Daniel, mo Job
\par }
{\PP \VS{12}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{13}“Kooe go tangada dangada, maa tenua dela gaa hai dana huaidu ga hagalee e manawa dahi mai gi di Au, gei Au gaa holo ogu lima ga haga huaidu nia huwa o nadau gowaa. Au gaa dugu mai tau magamaga ga daaligi nia daangada mono manu ngaadahi.

\VS{14}Ma e aha maa nia daane dogodolu go Noah, Daniel mo Job e noho i di gowaa deelaa, nadau humalia gaa mee di dagaloaha hua nadau mouli.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{15}“Be Au e hagau mai nia manu gai dangada e daaligi nia daangada, e hai tenua deenei gii noho i lodo di hagalliga, ga deemee di hana tangada laa lodo tenua deelaa.

\VS{16}Ma e aha maa nia daane dogodolu aalaa e noho i golo, digaula e deemee loo di hagamouli nadau dama, aalaa hua go nadau mouli donu, gei tenua la ga hai hua di anga henua. Di mee deenei le e donu idimaa ko Au go Tagi go Yihowah, go di God mouli.


\par }{\PP \VS{17}“Be Au e gaamai tauwa gi hongo tenua deenei, e hagau mai agu goloo dauwa e hagammaa gi daha nia daangada mono manu ngaadahi.

\VS{18}Ma e aha maa nia daane dogodolu aalaa e noho i golo, digaula e deemee loo di hagamouli nadau dama, aalaa hua go nadau mouli donu. Di mee deenei le e donu idimaa ko Au go Tagi go Yihowah, go di God mouli.

\VS{19}Maa Au ga gaamai tau magi gi hongo tenua deenei gaa daa nia mouli digau dogologowaahee i dogu hagawelewele, ga daaligi nia daangada mono manu huogodoo,

\VS{20}ma e aha maa Noah, Daniel mo Job e noho i golo, digaula e deemee loo di hagamouli nadau dama, nadau humalia gaa mee di dagaloaha hua nadau mouli. Di mee deenei le e donu idimaa ko Au go Tagi go Yihowah, go di God mouli.”


\par }{\PP \VS{21}Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Au ga hagau mai agu hagaduadua e haa ala koia e huaidu huoloo gi hongo Jerusalem: tauwa, tau hiigai damana, manu lodo geinga, mo tau magi, belee daaligi nia daangada gii mmade mo nia manu digaula.\XREF{*}{{\XO 14.21: }{\XT{Revelation 6.8}}}

\VS{22}Maa tangada ga dagaloaha ga hagamouli ana dama, mmada gi digaula i di nadau lloo adu gi godou baahi. Mmada gi nadau hagadilinga huaidu, gei goodou gi iloo be dagu hagaduadua dela ne gowadu gi hongo Jerusalem le e donu.

\VS{23}Gei goodou ga iloo laa bolo ma iai tadinga humalia i golo dela gaa hai ai agu mee aanei huogodoo.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.




\par }\Chap{15}{\SH Di ala kai o di laagau ‘grape’
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, dehee di hai o di laagau ‘grape’ dono hagatau ang gi tei laagau? Dehee tahidamee o nia manga o di laagau ‘grape’ ma ga hagatau ang gi nia laagau lodo henua?

\VS{3}Goe e mee di hai hegau di maa bolo e hai di mee? Goe e mee di hai dau mee gi di maa bolo e hai di mee e daudau ai nia mee? Deeai!

\VS{4}Di humalia o di maa dela hua e akaa di ahi, gei di maa ga ulaula ono mada, gei tuaidina o di maa gaa hai di malala, le e mee di hau di mee?

\VS{5}Di laagau deelaa dono hadinga ai i mua di dudu di maa gii wele. Dolomeenei di ahi guu dudu di maa gii hai di malala, gu dono hadinga ai.”


\par }{\PP \VS{6}Malaa, deenei la di mee e helekai ai Tagi go Yihowah, “E hai gadoo be di manga laagau dela e goweia i lodo henua gaa dudu, dela gadoo dagu hai dela gaa lahi digau Jerusalem,

\VS{7}ga hagaduadua. Digaula ne llele gi daha mo di ahi e dahi, gei dolomeenei di ahi gaa dudu digaula. Dogu madagoaa ma ga hagaduadua digaula, gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.

\VS{8}Idimaa digaula gu hagalee manawa dahi mai gi di Au, deenei gaa hidi iei Au, gaa hai tenua digaula gii hai di anga henua.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.




\par }\Chap{16}{\SH Jerusalem hagalee manawa dahi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai labelaa mai gi di au:

\VS{2}“Tangada dangada, hagi anga ina gi Jerusalem nia hagadilinga gulugulua ala ne hai go mee.

\VS{3}Helekai gi Jerusalem nia mee Tagi go Yihowah ala e helekai gi mee, Goe ne haanau i lodo tenua Canaan. Do damana la tangada o Amor gei do dinana la tangada Hittite.

\VS{4}I di madagoaa ne haanau iei goe, tangada ne tuu gi daha doo bida ai, be ne gaugau goe, be ne mmili goe gi nia toolo, be ne hii goe gi di mee gahu ai.

\VS{5}Tangada ne aloho i di goe ai bolo gaa hai nia mee aanei adu gi di goe. Do madagoaa ne haanau, tangada ne aloho adu ai, goe guu hudu gi lodo di anggowaa.


\par }{\PP \VS{6}“Gei au gaa hana i di gowaa deelaa, ga mmada adu gi di goe e wolowolo i lodo oo dodo, gei goe guu hii do huaidina gi nia dodo, gei Au digi dumaalia adu gi di goe gii made.

\VS{7}Au gu haga tomo aga goe gadoo be tama laagau tomo hagadubuaagina, gei goe gu maaloo guu tomo looloo huoloo guu hai tama ahina. Oo uu e koia e humalia, nia ngaahulu do libogo guu lloo, gei goe o goloo ai.


\par }{\PP \VS{8}“I dogu hana labelaa laalaa, gei Au gaa mmada bolo goe guu dau di madagoaa e hai ai do aloho, gei Au ga hagagahu goe gi dogu gahu, ga hagababa adu i dogu aloho i di goe. Uaa, Au guu hai dagu hagababa hai lodo gi di goe, goe guu hai di lodo ni oogu.” Aanei nia mee Tagi go Yihowah ne helekai.


\par }{\PP \VS{9}“Gei Au ga gaamai agu wai, ga gaugau nia dodo gi daha mo goe, gaa mmili nia lolo olib gi doo gili.

\VS{10}Gei Au ga haga gahu goe gi nia gahu ala ne humu humalia, ga hagaulu goe gi nia suudi gili kau humalia, gahu libogo mo di gahu lenge madammaa.

\VS{11}Au gaa humu goe gi nia duu lima hagalabagau mo di hau i doo uwa.

\VS{12}Au gaa wanga dagu buulei gi doo uhi, mo nia akai dabadaba gi o dalinga, mo di goobai madamada gi hongo do libogo.

\VS{13}Goe gu hai mee gi nia goolo mono silber, gei e ulu i nia gahu lenge madammaa i nia madagoaa huogodoo. Gei goe e gai nia palaawaa mai i nia palaawaa ala koia e humalia, gei e gai nia mee maangala mono lolo olib. Do madanga le koia e madamada gei goe guu hai di queen.

\VS{14}Gei goe gaa dele oo longo i lodo nia henua huogodoo i do madanga, idimaa ko Au dela ne hai goe gi madanga.” Aanei nia mee Tagi go Yihowah ne helekai.


\par }{\PP \VS{15}“Gei goe gu haga hai hegau do madanga mo di dele o do ingoo e wanga do huaidina ang gi nia daane huogodoo ala e lloo adu gi di goe.

\VS{16}Goe e hai hegau gii hunu goloo humalia belee humu ai o gowaa hai daumaha, goe e hai gadoo be di ahina huihui dono huaidina dela e wanga dono huaidina ang gi nia daane huogodoo.

\VS{17}Goe guu kae nia hadu hagalabagau, nia goolo mono silber ala ne gowadu ko Au gi di goe, e hai ai au balu ieidu daane, gaa hai di huaidu hai be di manu ang gi nia maa.

\VS{18}Goe gu hai hegau gi agu goloo madamada ne gowadu, ga hagaulu ai au ada god. Gei goe guu wanga agu lolo olib mono ‘incense’ ne gowadu ko Au gu tigidaumaha gi nia maa.

\VS{19}Au ne gowadu nia meegai palaawaa koia e humalia, nia lolo olib, mo nia mee maangala lamu, gei goe gaa hai dau tigidaumaha gi nia mee aanei ang gi nia ada balu ieidu belee hagahumalia goe i baahi digaula.” Aanei nia mee Tagi go Yihowah ne helekai.


\par }{\PP \VS{20}“Goe guu lahi au dama daane mono dama ahina ne haanau mai gi di au gaa hai au tigidaumaha ang gi nia ada balu ieidu aalaa. Ma hagalee dohu humalia go do dee manawa dahi mai gi di Au,

\VS{21}ma ga hagalee guu lahi agu dama gaa hai dau tigidaumaha ang gi nia ada balu ieidu?!

\VS{22}I lodo doo noho mouli huaidu dela e hai be di ahina huihui dono huaidina, gei goe digi hagamaanadu ina do madagoaa nogo damagiigi iei goe, nogo o goloo ai, nogo wolowolo i lodo oo dodo.”


\par }{\SH Di mouli Jerusalem i di hai e huihui dono huaidina
\par }
{\PP \VS{23}Tagi go Yihowah ga helekai, “E huaidu adu gi di goe. Koia e huaidu adu huoloo, goe guu hai nia mee huaidu aanei, ga nomuli,

\VS{24}gei goe guu hau au gowaa hai daumaha ang gi nia ada balu ieidu i taalinga nia ala huogodoo mo di hai e huihui do huaidina.

\VS{25}Goe gu datada do madamada i lodo nia gelegele dogolia. Goe gu dumaalia do huaidina ang gi digau huogodoo ala e lloo adu gi di goe. Gei do huihui do huaidina la gu damanaiee mai i lodo nia laangi huogodoo.

\VS{26}Goe gu dumaalia ang gi digau ala i doo baahi, go digau Egypt, i di hiihai huaidu bolo digaula gii hai di hai be di manu adu gi di goe, gei goe e haihai di huihui o do huaidina e hai Au gi hagawelewele.


\par }{\PP \VS{27}“Deenei laa, dolomeenei gei Au ga dahi aga dogu lima ga hagaduadua goe, gaa daa do tuhongo i dogu maluagina dela ne gowadu gi di goe. Au gu hagi anga goe gi digau Philistia, gi digau ala e de hiihai adu gi di goe, gei e de hiihai huoloo gi o haihai huaidu.


\par }{\PP \VS{28}“Idimaa i do dee dohu ang gi digau ala i golo, dela ga hidi mai iei goe ga lellele i muli nia daane Assyria. Goe guu hai di ahina e huihui dono huaidina ang gi digaula, gei digaula digi haga tenetene goe labelaa.

\VS{29}Goe guu hai labelaa di ahina huihui dono huaidina ang gi digau Babylonia, tenua dela ono daangada e huihui goloo, gei digaula digi hagatenetene ina goe labelaa.”


\par }{\PP \VS{30}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai: “Goe guu hai nia mee huogodoo aanei gadoo be di ahina huihui dono huaidina dela e de iloo ia di langaadia.

\VS{31}Goe guu hai au gowaa hai daumaha i hongo nia ala huogodoo belee daumaha ang gi nia balu ieidu, gei e huihui do huaidina. Gei goe hagalee e halahala au bahihadu gadoo be nia ahina ala e huihui nadau huaidina.

\VS{32}Goe e hai gadoo be di ahina dela hagalee e aloho i dono lodo, dela hua e hai di huaidu hai be di manu ang gi digau tuadimee.

\VS{33}Nia ahina huihui nadau huaidina le e kae nia hui o nadau huaidina, gei goe e wanga au goloo gi au gau ala e aloho iei goe, e hui halahalau digaula gi lloomoi huogodoo e kii i doo baahi.

\VS{34}Goe e hai gee mo nia ahina ala e huihui nadau huaidina ala i golo. Tangada ne hai goe gii hai be nia ahina aalaa ai, goe e hui digaula, gei hagalee go digaula e hui adu gi di goe. Uaa, goe e hai gee mo digaula!”


\par }{\SH Di hagiaga Dimaadua ang gi Jerusalem
\par }
{\PP \VS{35}Dolomeenei, kooe go Jerusalem go di ahina hangaahai huaidu! Hagalongo gi nnelekai Dimaadua.


\par }{\PP \VS{36}Aanei nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Goe gu daa gi daha o goloo, guu hai gadoo be di ahina huihui dono huaidina, guu dugu anga do huaidina gi o ehoo hagatenetene mo ang gi au ada balu ieidu gulugulua, gei gu daaligi au dama e hai ai au tigidaumaha ang gi nia ada balu ieidu.

\VS{37}Idimaa i di hai deenei, gei Au ga laha mai o ehoo hagatenetene huogodoo ala mai i mua gi di gowaa e dahi, digau ala gu hiihai ginai goe mo digau ala gu de hiihai ginai goe. Au ga laha mai digaula gi doo baahi ga haganiga mai doo gili, gei Au ga daa gi daha o goloo gaa hai digaula gi mmada adu gi di goe dela e duu o goloo ai.

\VS{38}Au ga haga huaidu goe i doo hai be di manu mo taaligi dangada, malaa i lodo hua dogu hagawelewele huoloo gei Au ga hagaduadua goe gi di made.

\VS{39}Gei Au gaa wanga goe gi lala nadau mogobuna, gei digaula gaa oho gi lala nia gowaa ala nogo huihui do huaidina mo di hai daumaha ang gi nia ada balu ieidu. Digaula gaa kae o goloo mo au goloo humu iei goe ga diiagi goe gii moe o goloo ai.


\par }{\PP \VS{40}“Gei au gaa wanga goe gi dahi hagabuulinga dangada gi dilidilia goe gi nia hadu mo di duuduu goe gi nadau hulumanu dauwa.

\VS{41}Digaula gaa dudu oo hale gaa hai tagabuulinga ahina gii mmada gi do hagaduadua. Au gaa hai goe gi hagalee huihui do huaidina ge e wanga au kisakis ang gi o ehoo hagatenetene.

\VS{42}Gei dogu hagawelewele la gaa lawa, gei Au gaa noho deemuu. Au ga hagalee manawa hagawelewele be e dubua.

\VS{43}Goe gu de langahia Au dela nogo benebene goe i do madagoaa nogo dulii, gei goe dela guu hai Au gi hagawelewele i au hai huogodoo ala ne hai, dela gaa hidi iei Au bolo goe e hai gii hui o hangaahai huogodoo. Ma e aha dela goe e hagapuni anga di hai be di manu ang gi oo hai gulugulua huogodoo ala i golo?” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH E hai be tinana, e hai be tama ahina
\par }
{\PP \VS{44}Dimaadua ga helekai, “Nia daangada e hai hegau gi di agoago podo deenei i di goe, Jerusalem, ‘E hai be tinana, e hai be tama ahina.’

\VS{45}Goe tama ahina donu ni do dinana. Mee gu de hiihai gi dono lodo daane mo ana dama, goe e hai gadoo be o duaahina ahina ala e de hiihai gi nadau lodo mo nadau dama. Kooe mo o duaahina ahina waahale e hai dinana gi tangada mai Hittite, tamana la tangada Amor.


\par }{\PP \VS{46}“Do duaahina ahina madua la go Samaria, i baahi ngeia mo ana dama waahale. Do duaahina ahina dulii la go Sodom i baahi ngaaga mo ana dama waahale.

\VS{47}E hai behee? Goe gu humalia adu gi di goe i do daudali nadau hangaahai mo doo kabe mai nadau hangaahai gulugulua? Deeai, tama madagoaa dulii, gei o hangaahai la koia gu huaidu i nadau hangaahai i nia mee huogodoo ala ne hai kooe!”


\par }{\PP \VS{48}Tagi go Yihowah ga helekai, “Go di maa Au dela go di God mouli, deenei laa do duaahina ahina Sodom mo ono dama waahale digi hai di huaidu be nia huaidu ala ne hai kooe mo oo dama waahale.

\VS{49}Mee mo ana dama ahina guu noho hagapuu gi nadau meegai guu logo mo di noho moholo mo di aumaalia, gei digaula hagalee benebene digau hagaloale mo digau guu noho i lodo di haingadaa.

\VS{50}Digaula gu hagamuamua gei gu hamaaloo nadau lodo, guu hai nia mee ala hagalee e hiihai ginai Au, gei Au ne daaligi digaula, be do iloo.


\par }{\PP \VS{51}“Nia huaidu o Samaria digi wae lua i o huaidu ala ne hai. O hangaahai la koia e huaidu huoloo i ana mee ala ne hai. O hangaahai huaidu gaa hidi ai o duaahina ahina gaa ala be digau nadau huaidu ai.

\VS{52}Gei dolomeenei gei goe gaa kae di haga langaadia, o huaidu la koia e huaidu i nia huaidu o duaahina ahina dela gaa ala be digaula nadau huaidu ai. Malaa, dolomeenei gei goe guu tee, gu lodo huaidu gi do langaadia idimaa goe dela ne hidi ai o duaahina ahina guu ala be digaula e noho madammaa.”


\par }{\SH Sodom mo Samaria ga haga hoou
\par }
{\PP \VS{53}Dimaadua ga helekai ang gi Jerusalem, “Au ga haga maluagina labelaa Sodom mo ono dama waahale, Samaria mo ono dama waahale. Uaa, Au ga hagamaluagina labelaa goe.

\VS{54}Gei goe ga langaadia adu gi di goe. Do langaadia le e hagamodongoohia ai o duaahina ahina bolo digaula koia e humalia i di goe.

\VS{55}Digaula ga hagamaluagina labelaa, gei goe mo au dama waahale la ga haga hoou aga labelaa.

\VS{56}E hai behee? Goe digi helekai daagala gi Sodom i nia laangi nogo hagamuamua iei goe,

\VS{57}i mua o huaidu gu hagamodongoohia aga?! Dolomeenei gei goe e hai be mee, di mee daagala ang gi digau Edom, Philistia, mo digau ala mai i oo daha ala e de hiihai adu gi di goe.

\VS{58}Goe e hai loo gi hagaduadua gi nia hai huaidu gulugulua ala ne hai kooe.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di hagababa dono hagaodi ai
\par }
{\PP \VS{59}Tagi go Yihowah ga helekai: “Au gaa hai adu gi di goe di mee dela e humalia adu, idimaa i dau haga de iloo e goe au hagababa mo dau oho di hagababa damana.

\VS{60}Gei Au e hagalabagau di hagababa dela ne hai adu gi di goe do madagoaa nogo dulii, gei Au gaa hai adu labelaa dagu hagababa dela e hana hua beelaa dono hagaodi ai.

\VS{61}Goe ga langahia i di hai o do mouli i mua, ge e haga langaadia goe i do madagoaa ma ga laha mai do duaahina ahina madua mo dulii. Gei Au gaa hai meemaa gii hai be nia dama ahina ni aau, ma e aha di mee deenei la hagalee i lodo di hagababa dela ne hai adu gi di goe.

\VS{62}Au ga haga hoou labelaa dagu hagababa adu gi di goe, gei goe ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.

\VS{63}Au ga haga dee langahia o huaidu huogodoo ala ne hai, gei goe e langalangahia nia maa, gei e langaadia di hanga doo ngudu gi daha.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.




\par }\Chap{17}{\SH Nia ala kai o nia manu ‘eagle’ mo di laagau ‘grape’
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, heia dau ala hagatautau ang gi digau Israel.

\VS{3}Heia digaula gi iloo nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah, dela e leelee gi digaula: E iai di manu ‘eagle’ damanaiee i golo, ono ngaahulu la koia e madamada huoloo, ono bakau e koia e llauehe huoloo. Mee ga maangi laa hongo nia gonduu Lebanon, gaa hadi di ulu di laagau ‘cedar’.

\VS{4}Mee ga maangi, gaa kae di ulu laagau gi tenua dela e huihui, gaa dugu gi lodo di waahale o digau huihui mee.

\VS{5}Gei mee gaa kae labelaa dana dama laagau tomo mai i tenua Israel, gaa dogi i tenua humalia ono gelegele, di gowaa dela e iai nia wai i nia madagoaa huogodoo bolo gi tomo ai.

\VS{6}Tama laagau deelaa la gaa tomo aga gaa hai di laagau ‘grape’ dau logo. Nia manga o di laagau e tomo aga gaa lui gi di manu ‘eagle’ deelaa, gei nia aga di maa e ulu gi lodo di gelegele, gei di laagau ‘grape’ deelaa la guu tomo hagadubuaagina gu doube haa.


\par }{\PP \VS{7}“Di manu ‘eagle’ damanaiee labelaa i golo, ono bakau le e llauehaa labelaa, ono ngaahulu la koia e maadolu huoloo. Dolomeenei gei nia aga o di laagau ‘grape’ deelaa ga matili ang gi mee gaa huli nia lau di maa gi mee, e hagadagadagagee bolo ia gaa kae ana wai i di manu ‘eagle’ deelaa e koia e logo i nia wai ala i lodo di gowaa dogi mee dela e tomo aga ai.

\VS{8}Gei di laagau ‘grape’ deelaa la guu dogi i lodo di gowaa dogi mee e humalia ono gelegele, ge honu nia wai, bolo gii tomo gi doube haa, gaa hai di laagau madamada huoloo.


\par }{\PP \VS{9}“Deenei laa, ko Au go Tagi go Yihowah, ga heeu: E hai behee? Di laagau deenei e mee di mouli e tomo aga? Di manu ‘eagle’ matagidagi hagalee ga daagi gi daha nia aga o di maa, gaa kae nia huwa, gaa hadi gi daha nia manga, gaa hai di maa gii made? E haingoohia gi dahi henua maaloo e daagi di maa gi daha.

\VS{10}Uaa, di laagau guu lawa di dogi gi lala, gei di maa ga tomo aga ga mouli? E hagalee e mae maa di madangi mai i dua gaa dau i di maa? E hagalee e tomo diliwoi i di gowaa dela e tomo aga ai?”


\par }{\SH Di hagadonu o di ala kai
\par }
{\PP \VS{11}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{12}“Heeu ina gi digau dee hagalongo aanaa be digaula e iloo tadinga di ala kai deenei. Helekai gi digaula bolo di king o Babylonia ne hanimoi gi Jerusalem gaa lahi di king mo ana gau aamua gi Babylonia.\XREF{*}{{\XO 17.12: }{\XT{2-Kings 24.15-20; 2-Chronicles 36.10-13}}}

\VS{13}Mee gaa lahi dana dangada i di madahaanau o di king deelaa, gaa hai dana hagababa damana ang gi mee, gaa hai gi mee bolo mee gi dowangi bolo ia ga manawa dahi, gei mee ga lawalawa hunu gau hagalabagau aalaa, gaa lahi gi daha

\VS{14}bolo gi de tomo aga labelaa tenua deelaa, gei gi hai hegau gii donu bolo di hagababa deelaa le e hai gii gila.

\VS{15}Gei di king o Judah gu dee hagalongo, ga hagau ana gau hagau gi Egypt e gaamai nadau hoodo mo di buini dauwa dogologowaahee. E hai behee, mee e mee di aali? Mee e mee di tanga gi daha mo di mee deenei? Deeai! Mee e deemee di oho di hagababa deelaa bolo ia ga hana hua i di aumaalia!”


\par }{\PP \VS{16}Tagi go Yihowah ga helekai, “Go di maa Au dela go di God mouli, di king deenei le e made i Babylonia, idimaa mee dela digi daudali dana hagamodudahi mo dana hagababa dela ne hai ang gi di king o Babylonia, dela ne dugu a mee gi di lohongo king.

\VS{17}Ma e aha maa di buini dauwa di king o Egypt le e maaloo dangihi, digaula e deemee di hagamaamaa a mee e heebagi i di madagoaa di buini dauwa o Babylonia e geli nadau gelegele gei e geli nadau aloalo bolo e daaligi digau dogologo.

\VS{18}Mee gu oho dana hagamodudahi mo dana hagababa dela ne hai. Mee guu hai nia mee aanei huogodoo, malaa, dolomeenei gei mee gu deemee di dagaloaha.”


\par }{\PP \VS{19}Tagi go Yihowah ga helekai, “Go di maa Au dela go di God mouli, Au ga hagaduadua a mee, idimaa mee gu oho dana hagababa dela ne hai dana hagamodudahi i dogu ingoo bolo ia e hai hegau ai.

\VS{20}Au gaa holo gi daha dagu gubenge e daabui a mee. Au gaa kumi a mee gaa lahi gi Babylonia ga hagaduadua a mee i golo, idimaa mee dela hagalee e manawa dahi mai gi di Au.

\VS{21}Ana gau dauwa maaloo gaa mmade i tauwa, gei digau ala ga mouli ga hagamodoho adu gi lodo nia henua ala i golo. Gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au Dimaadua dela ne helekai.”


\par }{\SH Nnelekai hagadagadagagee mai baahi Dimaadua
\par }
{\PP \VS{22}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai, “Au gaa kae di ulu gi nua o di laagau ‘cedar’ dela e looloo gi nua, gaa hadi gi daha di manga dela dogo matili aga, gaa dogi i hongo di gonduu dela e duuduu i nua,

\VS{23}go di gonduu dela mugi nua loo i Israel. Au gaa dogi di manga deelaa gi huwa mai ono huwa, gaa hai di laagau ‘cedar’ humalia huoloo. Nia hagadilinga manu mamaangi huogodoo ga lloomoi gaa noho i golo e hai nadau gowaa e noho ginaadou i di malu di laagau.

\VS{24}Nia laagau huogodoo o tenua ga iloo laa bolo Au dela go Dimaadua. Au gaa hele gi daha nia laagau ala guu lloo gi nua gaa hai nia laagau lligi gii tomo gii lloo gi nua, gaa hai nia laagau ala nogo doube haa la gi tiliwoi, gei nia laagau ala nogo tiliwoi la gaa tomo ga doube haa.

\par }{\PP “Ko Au go Dimaadua dela ne helekai. Au ga hagagila aga agu mee huogodoo ala ne helekai iei Au bolo e hai.”




\par }\Chap{18}{\SH Di waawa o tangada
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Di agoago podo deenei le e hai bolo aha dela e tataanga go digaula i lodo tenua go Israel,

\par }{\Q ‘Nia damana ne gai nia ‘grape’ mmala,

\par }{\Q gei ogo nia dama digaula guu mmala gi nia maa?’ ”\XREF{*}{{\XO 18.2: }{\XT{Jeremiah 31.29}}}


\par }{\MM \VS{3}Tagi go Yihowah ga helekai boloo, “Go di maa Au dela go di God Mouli, goodou guu lawa, hudee helehelekai labelaa i di agoago podo deenei i lodo Israel.

\VS{4}Nia mouli o nia daangada huogodoo, nia damana mo nia dama, la nia mee huogodoo ni aagu. Malaa, tangada dela gaa hala, go mee dela gaa made.


\par }{\PP \VS{5}“Dolomaa tangada i golo dela e humalia gei e hai hegau donu mo di manawa dahi.

\VS{6}Mee hagalee daumaha gi nia ada balu ieidu o digau Israel, be e gaigai nia mee tigidaumaha ala i nia gowaa daumaha o nia balu god. Mee hagalee hai be di manu gi di lodo o tangada dela i dono baahi, be e hai di manawa taga hai lodo gi di ahina magi malama.

\VS{7}Mee hagalee halahalau be e gaiaa nia mee o nia daangada. Mee e wanga gi muli nia mee ala belee hai gi benebene humalia di boibana o tangada. Mee e haangai digau ala gu hiigai wawe, ge e haga gahu digau ala nadau goloo ai.

\VS{8}Mee hagalee wanga ana bahihadu bolo gii hai ono wiini. Mee e de hiihai di hai nia mee huaidu, ge e hai nia mee donu i lodo nia gabunga huogodoo.

\VS{9}Tagadilinga dangada beenei e hagalongo gi agu haganoho, ge e madamada humalia i dana daudali agu helekai. Tangada hai hegau donu, mee e haga mouli.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.\XREF{*}{{\XO 18.9: }{\XT{Leviticus 18.5}}}


\par }{\PP \VS{10}“Dolomaa tangada deenei dana dama daane gaiaadanga, ge e daaligi dangada gii made, be e hai nia mee ala i golo

\VS{11}ala hagalee loo e hai go dono damana. Mee e gai nia meegai tigidaumaha ala i nia gowaa hai daumaha o nia balu god, ge e hai be di manu gi di lodo o tangada i dono baahi.

\VS{12}Mee e halahalau digau hagaloale, ge e gaiaa nia goloo digaula. Mee e kumi nia mee digau boibana ala ma gaa wanga gi mee e hai ai dono hagadootonu. Mee e daumaha gi nia ada balu ieidu, ge e hai nia mee ala e haga langaadia dangada.

\VS{13}Mee e wanga ana hadu gi nia daangada bolo gii kumi dono wiini. Malaa e hai behee? Tangada deenei le e haga mouli? Deeai, mee hagalee haga mouli, idimaa, mee guu hai nia mee gulugulua aanei, gei mee gaa made. Mee gaa bida hai mee gi dono made.


\par }{\PP \VS{14}“Gei dolomaa tangada huaidu deenei dana dama daane i golo. Gei tama daane deenei e gidee ia nia mee huaidu ala e hai go dono damana. Malaa ia hagalee kabe nia mee a maa huaidu ala e haihai.

\VS{15}Mee hagalee daumaha gi nia ada balu ieidu o digau Israel, be e gai nia meegai tigidaumaha ala i nia gowaa daumaha o nia balu god, be e hai be di manu gi di lodo o tangada dela i dono baahi,

\VS{16}be e halahalau nia daangada, be e gaiaa nia goloo nia daangada. Mee e wanga gi muli nia mee ala belee hai ai hagadootonu ala e pono di boibana o tangada. Mee e haangai digau ala gu hiigai, ge e haga gahu digau ala nadau goloo ai.

\VS{17}Mee e de hiihai di hai nia mee huaidu. Mee hagalee wanga ana bahihadu bolo gii hai dono wiini. Mee e haga kila aga agu haga noho, ge e hagalongo gi agu helekai. Mee hagalee made gi nia hala o dono damana, gei e haga mouli.

\VS{18}Gei ogo dono damana la nogo hai kai tilikai, ge e gaiaa nia goloo nia daangada, ge e haihai huaidu gi digau huogodoo i nia madagoaa huogodoo. Malaa, dono damana le e made hua gi ana huaidu ala ne hai koia.


\par }{\PP \VS{19}“Malaa, goodou ga heeu boloo, ‘Ma e aha dela di tama hagalee hai mee gi nia hala o dono damana?’ Telekai gi di heeu deenei le e hai boloo, Idimaa, tama a maa la nogo hai nia mee ala e humalia ge e donu. Mee nogo haga kila aga agu haganoho ge nogo daudali hagahumalia agu helekai, deelaa laa e haga mouli iei mee.

\VS{20}Tangada dela e hai di huaidu, deenei go mee dela gaa made. Di tama hagalee hai mee gi nia hala o dono damana. Gei tamana hagalee hai mee gi nia hala o dana dama. Tangada humalia e kae di hui o ana haihai humalia. Tangada huaidu e kae di hagaduadua o ana haihai huaidu.\XREF{*}{{\XO 18.20: }{\XT{Deuteronomy 24.16}}}


\par }{\PP \VS{21}“Maa tangada huaidu gaa lawa gi daha mo ana haihai huaidu, ga haga kila aga agu haganoho, ge gaa hai nia mee ala e humalia ge donu, gei mee ga hagalee made, mee ga haga mouli hua.

\VS{22}Nia hala o maa huogodoo gu maahede, geia ga haga mouli mai i dono haihai nia mee ala e donu.”

\VS{23}Tagi go Yihowah ga helekai, “Goodou hudee hagabau bolo Au e manawa lamalia hua gi tangada huaidu dela ma gaa made i lodo ono huaidu. Deeai, Au e manawa tenetene gi tangada huaidu dela ma gaa huli hoou gi di mouli humalia gii mee ai dana haga mouli.


\par }{\PP \VS{24}“Maa tangada humalia gaa dugu ana haihai humalia, ga daamada gaa hai nia huaidu mono mee ala e haga langaadia dangada ala e hai go digau huaidu, le e hai behee? Mee ga haga mouli? Deeai! Ana haihai humalia huogodoo ala nogo hai i mua la ga balumee. Mee gaa made mai i dono de manawa dahi mo ana haihai huaidu.


\par }{\PP \VS{25}“Gei ogo goodou e helekai boloo, ‘Nia mee ala e hai go Dimaadua la hagalee donu!’ Goodou go digau Israel, goodou hagalongo mai gi di Au. Goodou e hai bolo aha? Goodou e haga mamaanadu bolo Au e hai di huaidu? Deeai! Ma go goodou ala e haihai di huaidu.

\VS{26}Tangada humalia ma gaa lawa gi daha mo ana haihai humalia ga daamada gaa hai nia mee huaidu, gaa made. Mee e made hua gi ana mee huaidu ala ne hai.

\VS{27}Tangada huaidu ma gaa lawa mai gi daha mo ana haihai huaidu gaa hai nia mee humalia ge donu, mee ga mouli gi ana mee humalia ala ne hai.

\VS{28}Idimaa, mee e modongoohia eia ana huaidu ala e hai, ga lawa mai gi daha. Deenei di hai dela ga hagalee made iei mee, ga haga mouli.

\VS{29}Goodou go digau Israel, goodou e helekai boloo, ‘Nia mee ala e hai go Dimaadua la hagalee donu!’ E hai behee, goodou e hagabau bolo Au e hai agu mee huaidu? Ma go goodou ala e haihai di huaidu!


\par }{\PP \VS{30}“Malaa, deenei Au go Tagi go Yihowah, deenei e helehelekai adu gi goodou go digau Israel, bolo Au ga hagi aga goodou i godou mee ala nogo haihai. Goodou lawa mai gi daha mo godou haihai huaidu huogodoo, ge hudee dugua goodou gi godou huaidu gi daaligidia goodou gii mmade.

\VS{31}Goodou kilia gi daha godou haihai huaidu huogodoo ala nogo haihai go goodou. Huli hoou ina godou lodo mo godou manawa. Goodou go digau Israel, goodou e aha ala e hiihai gi di made?”


\par }{\PP \VS{32}Tagi go Yihowah e helekai, “Au e de hiihai gi tangada ma gaa made. Goodou lawa mai gi daha mo godou haihai huaidu, gei goodou ga mouli.”




\par }\Chap{19}{\SH Taahili haga manawa gee
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ne helekai mai bolo au gi daahili i taahili haga manawa gee deenei ang gi nia dagi aamua dogolua o Israel:


\par }{\Q \VS{2}Do dinana la di laion maaloo dangihi!

\par }{\Q Mee nogo benebene ana dama i mehanga nia laion daane maaloo.


\par }{\Q \VS{3}Mee e madamada humalia i dana dama,

\par }{\Q e aago a mee gi iloo di halahala ana mee e gai;

\par }{\Q mee e daaligi ge gai nia daangada.


\par }{\Q \VS{4}Nia henua gu longono ginaadou a mee,

\par }{\Q gaa hele a mee i lodo di lua,

\par }{\Q ga hagalau a mee gi di maadau gaa dagi gi Egypt.


\par }{\Q \VS{5}Tinana tama laion deelaa gaa noho talitali

\par }{\Q gaa dae loo gi dono iloo

\par }{\Q bolo gu deai di hagadagadagagee ai.

\par }{\Q Gei tinana ga aago labelaa dana huai dama,

\par }{\Q gei di tama laion deenei guu tomo

\par }{\Q guu hai di laion maaloo dangihi.


\par }{\Q \VS{6}Di laion deenei ga madua

\par }{\Q gaa hana madalia nia laion ala i golo.

\par }{\Q Mee gu iloo labelaa dana halahala dana mee dela e gai,

\par }{\Q guu hai di laion gai dangada.


\par }{\Q \VS{7}Mee guu mee di oho nia abaaba mau dangihi,

\par }{\Q gu oho nia waahale.

\par }{\Q Digau tenua e mmaadagu i dono madagoaa ma ga ngoloolo.


\par }{\Q \VS{8}Nia henua ga dagabuli belee hai tauwa gi mee.

\par }{\Q Nia daangada ga lloomoi mai i nia gowaa huogodoo.

\par }{\Q Digaula gaa holo di nadau gubenge

\par }{\Q gaa kumi a mee i lodo di nadau hele.


\par }{\Q \VS{9}Digaula gaa haa a mee gi lodo di abaaba

\par }{\Q gaa lahi a mee gi di king Babylonia.

\par }{\Q Digaula e loloohi a mee,

\par }{\Q bolo nia daangada gi de longono di lee o maa

\par }{\Q ma ga ngoloolo i hongo nia dama gonduu Israel.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}Do dinana e hai gadoo be di laagau ‘grape’

\par }{\Q dela ne dogi i taalinga tama monowai.

\par }{\Q Idimaa tama monowai deelaa le e honu wai,

\par }{\Q di laagau ‘grape’ deelaa la guu tomo

\par }{\Q hagadubuaagina gu doube haa.


\par }{\Q \VS{11}Nia manga di maa koia e maaloo ga tomo aga

\par }{\Q gaa hai nia dogodogo king.

\par }{\Q Di laagau ‘grape’ deelaa guu tomo

\par }{\Q gu looloo gi nua guu tugi i nia gololangi.

\par }{\Q Nia daangada gu gidee ginaadou

\par }{\Q di looloo mo tomo hagadubuaagina di laagau deenei.


\par }{\Q \VS{12}Nia daangada hagawelewele ga lloomoi

\par }{\Q ga daagi di maa gi daha gaa hudu gi hongo di gelegele.

\par }{\Q Di madangi gono eia i dua

\par }{\Q ga hagamaangoo nia huwa o di maa.

\par }{\Q Nia manga hogi gu hadihadi,

\par }{\Q gu maangoo guu wwele.


\par }{\Q \VS{13}Gei dolomeenei gei di maa

\par }{\Q guu dogi i lodo di anga henua,

\par }{\Q i lodo tenua maangoo nia wai ai.


\par }{\Q \VS{14}Tuaidina di laagau deelaa la gu ulaula

\par }{\Q di ahi guu dudu nia manga mo ono golee.

\par }{\Q Nia manga la gu deemee di maaloo labelaa,

\par }{\Q gu deemee di hai nia dogodogo king labelaa.

\par }{\MM Deenei laa taahili haga manawa gee, dela koia e dadaahili ai nia daangada.




\par }\Chap{20}{\SH Nia daangada gu dee hagalongo gi Dimaadua
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di madangaholu laangi o di lima malama i di hidu ngadau o di madau lahi galabudi, hunu gau i nia dagi o digau Israel ga lloomoi gi di au belee halahala nadau hagamaamaa mai baahi Dimaadua, gaa noho gi lala i ogu mua.

\VS{2}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{3}“Kooe go tangada dangada, helekai gi nia daangada aanaa, hagi anga ina gi digaula nia helekai Tagi go Yihowah ala e helehelekai ai: Goodou ne lloomoi belee halahala dogu hagamaamaa? Go di maa Au dela go di God mouli, Au hagalee e dumaalia adu gi goodou gi heeu dahi mee mai gi di Au. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.


\par }{\PP \VS{4}“Kooe go tangada dangada, goe gu hagatogomaalia belee hagiaga digaula? Malaa, heia anga! Hagalangahia ina gi digaula nnangaahai milimilia ala nogo hai go nadau damana i mua.

\VS{5}Helekai gi digaula agu mee e helekai iei Au. I dagu hili aga Israel, Au guu hai dagu hagababa ang gi digaula. Au gu hagagida gi digaula i Egypt gu helekai gi digaula: Ko Au go Yihowah, di godou God.\XREF{*}{{\XO 20.5: }{\XT{Exodus 6.2-8}}}

\VS{6}Deenei di madagoaa ne hai dagu hagababa ang gi digaula bolo Au gaa lahi digaula gi daha mo Egypt, gaa dagi digaula gi tenua dela ne hilihili ang gi digaula, go tenua gelegele humalia, tenua koia e humalia i nia henua huogodoo.

\VS{7}Au gu helekai gi digaula bolo gi kilia gi daha nadau ada balu ieidu ala e aloho ai, gei gi hudee hagamilimilia ina ginaadou gi nia god tilikai o Egypt, idimaa ko Au go Dimaadua go di nadau God.

\VS{8}Gei digaula gu hai baahi mai gi di Au, gu hagalee hagalongo gi agu helekai. Digaula digi kilia gi daha nadau ada balu ieidu huaidu, be e oho gi daha nia god o digau Egypt. Au gu hagatogomaalia bolo digaula gi longono nia mahi o dogu hagawelewele i lodo tenua Egypt.

\VS{9}Gei Au digi haga gila ina bolo gi de hagamilimilia hua dogu ingoo, idimaa Au gu hagailoo aga i mua gi nia daangada Israel bolo Au gaa lahi digaula gi daha mo Egypt.


\par }{\PP \VS{10}“Deenei laa, Au guu lahi digaula gi daha mo Egypt guu hula gi lodo di anggowaa.

\VS{11}Au gu haganoho dagu hai ang gi digaula mo di agoago gi digaula agu haganoho, ala e wanga di mouli ang gi tangada dela e hagalongo.\XREF{*}{{\XO 20.11: }{\XT{Leviticus 18.5}}}

\VS{12}Au gu haganoho nia hai o di Laangi Sabad belee hai di ada di hagababa i mehanga Au mo digaula, belee hai di hagalangahia gi digaula bolo ma ko Au go Dimaadua dela e hagadabu digaula.\XREF{*}{{\XO 20.12: }{\XT{Exodus 31.13-17}}}

\VS{13}Gei digaula digi hagalongo mai gi di Au i lodo di anggowaa, gaa oho agu haganoho ge gu hagalee daudali agu mee ne haganoho, go nia mee ala e wanga di mouli ang gi tangada dela e hagalongo. Digaula gu hagamilimilia huoloo di Laangi Sabad. Au gu hagatogomaalia belee hai digaula gi longono nia mahi o dogu hagawelewele i lodo di anggowaa ga daaligi digaula gii mmade.

\VS{14}Gei Au digi haga gila ina aga, idimaa bolo gi de hagamilimilia dogu ingoo i baahi nia henua huogodoo ala gu gidee dagu hai dela ne laha mai digau Israel gi daha mo Egypt.

\VS{15}Gei Au gaa hai dagu hagababa i lodo di anggowaa bolo Au ga hagalee dagi digaula gi tenua dela ne wanga ko Au gi digaula, go tenua humalia ono gelegele, tenua kaedahi e humalia i nia henua huogodoo.\XREF{*}{{\XO 20.15: }{\XT{Numbers 14.26-35}}}

\VS{16}Au ne hai dagu hagababa beenei, idimaa i digaula ala digi daudali agu mee ala ne haganoho, e oho agu haganoho, mo di hagamilimilia di Laangi Sabad. Digaula gu hiihai hua e daumaha gi nadau ada balu ieidu.


\par }{\PP \VS{17}“Gei Au ga aloho i digaula. Au gu haganoho bolo Au ga hagalee e daaligi digaula i lodo di anggowaa.

\VS{18}Au gu hagi ngudu ang gi digau lligi i digaula: Goodou gi hudee daudalia nia haganoho ala ne hai go godou damana mmaadua; goodou gi hudee daudalia nnangaahai digaula, be e hagamilimilia ina goodou gi nadau ada balu ieidu.

\VS{19}Ko Au go Yihowah, go di godou God. Goodou gi haga gila ina agu haganoho mo agu mee ala ne haganoho.

\VS{20}Heia di Laangi Sabad gii hai di laangi e dabu, belee hai di ada di hagababa dela ne hai go gidaadou, gei e hagalangahia adu gi goodou bolo ko Au go Yihowah, go di godou God.


\par }{\PP \VS{21}“Gei di adu dangada deelaa la digau dee hagalongo mai gi di Au, digaula gu oho agu haganoho, gu hagalee daudali agu mee ala ne haganoho, go nia mee ala e wanga di mouli ang gi tangada dela ma ga hagalongo. Digaula gu hagamilimilia di Laangi Sabad. Au gu hagatogomaalia belee hai digaula gi longono nia mahi o dogu hagawelewele i lodo di anggowaa gei ga daaligi digaula huogodoo.

\VS{22}Gei Au digi haga gila ina, idimaa di mee deenei ga hagahuaidu dogu ingoo i baahi nia henua ala gu gidee dagu hai ne dagi mai digau Israel mai i Egypt.

\VS{23}Gei Au gaa hai dagu hagababa labelaa i lodo di anggowaa. Au guu hai dagu hagababa bolo Au ga hagabagi digaula gi nia henua huogodoo i henuailala.\XREF{*}{{\XO 20.23: }{\XT{Leviticus 26.33}}}

\VS{24}Au ne hai di mee deenei idimaa digaula guu bae gi daha agu mee ne haganoho mo di oho agu haganoho huogodoo, gu hagamilimilia di Laangi Sabad, mo di daumaha gi nnagadilinga ada balu ieidu ala nogo daumaha ginai nadau maadua mmaadua i mua.


\par }{\PP \VS{25}“Gei Au gaa wanga agu balu haganoho hagalee humalia mo nia mee ne haganoho ala hagalee e mouli ai tangada.

\VS{26}Au guu dugu ang gi digaula gii bida hagamilimilia ina ginaadou gi nadau hai tigidaumaha, mo di hai digaula gii bida tigidaumaha nadau dama daane mmaadua. Au ne hai beenei belee hagaduadua digaula ge e hagamodongoohia gi digaula bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{27}“Deenei laa, kooe go tangada dangada, helekai gi digau Israel i nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ang gi digaula. Deenei di ala labelaa o nadau damana mmaadua ala nogo hagalee hagalaamua Au mai i nadau dee hagalongo.

\VS{28}Au ne laha mai digaula gi lodo tenua dela ne hagababa ko Au gi digaula bolo e wanga gi digaula. I di nadau mmada gi nia gonduu duuduu i nua mono laagau tomo hagadubuaagina, gei digaula gaa hai nadau tigidaumaha i nia gowaa huogodoo aalaa. Digaula guu hai Au gi hagawelewele gi nadau tigidaumaha dudu mono waini ala ne tigidaumaha go digaula.

\VS{29}Gei Au ga heeu gi digaula: Nia gowaa behee ala e duuduu i nua ala e hula ginai goodou? Deenei laa digaula ga hagaingoo nia gowaa aalaa bolo ‘Nia Gowaa e Duuduu i Nua’, gaa tugi loo gi dangi nei.\FTNT{*}{{\FR 20.29: }{\FT{Di lee
{\BK{“Nia Gowaa e Duuduu i Nua”}} i nnelekai Hebrew mo nnelekai
{\BK{“e hula ginai goodou”}} le e hai be di mee e dahi}}}

\VS{30}Deenei laa, helekai gi digau Israel i nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Ma e aha dela goodou e daudali hua nia huaidu o godou damana mmaadua mo di daudali hua i muli nia ada balu ieidu digaula?!

\VS{31}Dae mai loo gi dangi nei, gei goodou e hai nnagadilinga tigidaumaha la hua ala e hagamilimilia goodou gi nia ada balu ieidu mai i di godou dudu godou dama bolo e hai di godou tigidaumaha ang gi nia maa. Nomuli, goodou digau Israel ga lloomoi e halahala mai dogu hagamaamaa. Gei Au dela ko Au go Tagi, go Yihowah, go di God mouli dee odi. Au hagalee e dumaalia adu gi goodou gi heeu dahi mee mai gi di Au.

\VS{32}Goodou gu haganoho di godou hiihai bolo goodou gaa hai be nia henua ala i golo, gii hai be nia daangada ala e noho i nia henua ala i golo ala e daumaha gi nia laagau mono hadugalaa, gei nia mee aanei hagalee belee hai gii hai.


\par }{\SH God e hagaduadua ge dumaalia
\par }
{\PP \VS{33}“Gei Au dela ko Au go Tagi, go Yihowah, go di God mouli deeodi. Au e hagi adu gi goodou bolo i lodo dogu hagawelewele gei Au gaa dagi goodou i ogu mahi mo ogu mogobuna huogodoo.

\VS{34}Au ga hagamodongoohia adu gi goodou ogu mogobuna mo dogu hagawelewele i dogu madagoaa ma ga hagadagabuli mai goodou mo di laha mai goodou gi daha mo nia henua ala ne hagabagi ginai goodou.

\VS{35}Au ga laha mai goodou gi lodo di ‘Anggowaa o nia Henua’, gei Au ga hagiaga goodou i di gowaa deelaa, i mua godou golomada.

\VS{36}Au ga hagiaga goodou dolomeenei gadoo be dagu hai dela ne hagiaga godou damana mmaadua i lodo di Anggowaa o Sinai.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{37}“Au gaa dagi goodou i ogu mahi gaa hai goodou gi hagalongo gi agu haganoho.

\VS{38}Au gaa daa digau ala e dee hagalongo mo digau huaidu gi daha mo goodou. Au ga daa gi daha digaula i nia henua ala e noho ai digaula dolomeenei, gei Au ga hagalee hai digaula gii mee di hula labelaa gi Israel. Gei goodou ga iloo laa bolo ko Au go Dimaadua.”


\par }{\PP \VS{39}Tagi go Yihowah ga helekai, “Deenei laa, dolomeenei goodou ala go digau Israel huogodoo, hula daumaha gi godou ada balu ieidu. Au e helekai adu bolo i muli hua nia mee aanei, gei goodou gaa hai loo gi hagalongo mai gi di Au mo di lawa gi daha mo di godou de hagalabagau dogu ingoo dabu i di godou hai tigidaumaha gi godou ada balu ieidu.

\VS{40}Goodou digau Israel huogodoo ga daumaha mai gi di Au i hongo di gonduu hagamadagu dela go di gonduu duuduu i nua o Israel, gei Au ga tenetene adu gi goodou ga talitali godou tigidaumaha ala e gaamai go goodou gi di Au, godou tigidaumaha kaedahi humalia, mo godou tigidaumaha ala e dabu.

\VS{41}I muli hua dagu laha mai goodou gi daha mo nia henua ala ne lahi ginai goodou, ga hagadagabuli mai goodou, gei Au ga dumaalia gi godou tigidaumaha ala e dudu, gei nia henua gaa mmada ga iloo laa bolo Au e dabuaahia.

\VS{42}Dogu madagoaa ma ga laha mai goodou gi Israel, go tenua dela ne hagababa ang gi godou damana mmaadua, gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.

\VS{43}Gei goodou ga maanadu mai laa nia hagadilinga huaidu huogodoo ala nogo hai go goodou, mo di godou hai ne hagamilimilia goodou, gei goodou ga de hiihai adu gi goodou i godou hai huaidu ala nogo hai.

\VS{44}Dogu madagoaa ma ga nnooaga ga abaaba di aamua o dogu ingoo, goodou go digau Israel la ga iloo laa bolo ko Au go Dimaadua, idimaa i dogu de hagaduadua goodou e tau anga gi godou hangaahai gulugulua.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di ahi i baahi ngaaga
\par }
{\PP \VS{45}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{46}“Kooe go tangada dangada, mmada gi di baahi ngaaga. Helekai kokohp ang gi di baahi ngaaga, ge helekai hai baahi ang gi lodo henua o baahi la ngaaga.

\VS{47}Helekai ang gi lodo henua o di baahi la ngaaga gi hagalongo gi nnelekai Dimaadua ala e helekai ai: Mmada! Au gu akaa dagu ahi, e dudu au laagau huogodoo, nia mee gu maangoo be nia mee mouli. Deai dahi mee e mee di diinai di maa ai, ga ulaula mai ngaaga gaa hana loo gaa tugi i baahi ngeia, gei digau huogodoo ga longono nia mahi o di welengina o di ahi deelaa.

\VS{48}Digaula huogodoo gaa mmada ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua dela ne dudu di maa, gei tangada e mee di diinai di maa ai.”


\par }{\PP \VS{49}Gei Au digi heia, ga helekai, “Meenei Tagi go Yihowah, goe hudee dugua mai gi di au gi heia di mee deenei. Nia daangada gu helehelekai bolo agu agoago le e haingadaa, e modongoohia ngadaa.”




\par }\Chap{21}{\SH Tulumanu dauwa Dimaadua
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, haga halauwa ina Jerusalem. Hagahalauwa ina nia gowaa ala e hai daumaha ai digaula. Hagianga ina gi tenua Israel

\VS{3}i agu mee ala e helehelekai iei Au go Dimaadua: Deenei ko Au go do hagadaumee. Au ga hagammuu dagu hulumanu ga daaligi goodou huogodoo ala e humalia mo digau huaidu.

\VS{4}Au ga hai hegau gi dagu hulumanu ang gi digau huogodoo ala i baahi ngaaga ga tugi adu loo gi baahi ngeia.

\VS{5}Gei nia daangada huogodoo ga iloo laa bolo ko Au go Dimaadua ne hagammuu aga dagu hulumanu, hagalee e daalo labelaa gi lodo dono hii.


\par }{\PP \VS{6}“Tangada dangada, dangi be do manawa le e hidigaagaa i o hagahinihini. Dangidangi i doo lodo manawa gee i di gowaa nia daangada ala e mee di gidee ginaadou goe.

\VS{7}Maa digaula ga heeu adu be goe e aha dela e dangidangi, helekai gi digaula bolo idimaa nia longo ala ga dau mai. Di madagoaa nia longo ma gaa dae mai, nia manawa digaula gaa honu i di mmaadagu, nadau lima ga daudau maanuhia, nadau manawa maaloo ga paagege, mo nadau wae ga polepole. Di madagoaa guu dae mai, di mee deenei ga gila aga.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{8}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{9}“Tangada dangada, heia au helekai kokohp. Helekai ang gi nia daangada i agu mee ala e helehelekai iei Au. Tulumanu dauwa guu olo, tulumanu dauwa guu olo gii gaa gu haga dingidingia.

\VS{10}Guu olo gii gaa belee daaligi, gu hagadingidingia gii hai be di ila ma gaa daba. Deai di tene ai, idimaa agu daangada gu haga deiloo ginaadou agu helekai mo agu hagaduadua huogodoo.

\VS{11}Tulumanu dela gu dingidingia e hagatogomaalia e hai hegau. Guu olo gii gaa gu hagadingidingia e wanga gi lodo di lima o tangada daaligi dangada.

\VS{12}Dangi wawwawe, kooe tangada dangada, tulumanu deenei belee hai hegau gi agu daangada mo ang gi nia dagi o Israel. Digaula ga daaligi gii mmade madalia agu daangada huogodoo. Dugidugia do hadahada, di hagadagadagagee ai!

\VS{13}Au e hai agu mee e hagamada agu daangada, gei maa digaula ga hagalee huli hoou, gei nia mee huogodoo aanei gaa tale ang gi digaula.


\par }{\PP \VS{14}“Deenei laa, kooe go tangada dangada, heia au helekai kokohp. Paapaa ina oo lima, gei tulumanu gaa hai taaligi dangada hagalee e noho. Tulumanu la di mee e daaligi ai nia daangada. Tulumanu la di mee e hai nia daangada gi mmaadagu ge e daaligi digaula.

\VS{15}E hai ai agu daangada gi manawa paagege, gi tingatinga. Au ga hagamadagudagu di waahale digaula gi tulumanu, go tulumanu dela e dabadaba gadoo be di ila gei e hagatogomaalia e hai taaligi dangada.

\VS{16}Kooe go tulumanu gaa, haahia mai baahi dau donu gaa tugi i di baahi dau ihala. Haahia dau gowaa dela guu huli ginai.

\VS{17}Gei Au ga paapaa ogu lima labelaa, gei dogu hagawelewele ga hagalee. Ko Au Dimaadua dela ne helekai adu.”


\par }{\SH Tulumanu dauwa o di king Babylonia
\par }
{\PP \VS{18}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{19}“Kooe go tangada dangada, hagamodongoohia ina au ala e lua ala e mee di hana ai di king Babylonia, e gaamai dana hulumanu dauwa. Nia ala e lua aanei le e daamada mai hua i tenua e dahi. Hagaduulia dau hagamodongoohia i di gowaa dela e manga lua.

\VS{20}E dahi e hagamodongoohia gi di king di ala dela e hana gi di waahale Rabbah i tenua digau Ammon, gei di hoo di ala dela e hana gi Judah gi Jerusalem, di waahale dela gu abaaba.

\VS{21}Di king o Babylonia e duu i baahi di hagamodongoohia dela i di gowaa e manga lua ai di ala deelaa. Gei mee ga lullulu ana amu maalei bolo gi iloo ia be dehee di ala e hana ieia, ga dangidangi gi ono ada balu ieidu bolo gii kae dana hagamaamaa mai baahi digaula, gei mee ga mmada hua gi di ade o di manu dela ne tigidaumaha.

\VS{22}Deenei laa, dono lima gau donu e kumi dana amu maalei dela e hagaingoo bolo Jerusalem! Gei di maa gu hagi anga gi mee bolo gii hana gi haga duulia aga ana laagau oho abaaba, gii wwolo di hagailoo o tauwa, gi kaina nia laagau oho abaaba gii tale gi nia bontai di abaaba, gi kilia aga nia gelegele, gei gi gelia nia aloalo.

\VS{23}Digau Jerusalem gu hagalee hagadonu di mee deenei idimaa i nia hagababa llauehe ala ne hai go digaula mo nia henua ala i golo. Di kokohp deenei e hai belee hagalangahia aga nia huaidu digaula ala ne hai, ge e boloagi gi digaula bolo ginaadou gaa kumi.

\VS{24}Malaa, deenei la nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Godou huaidu la gu modongoohia aga. Nia daangada huogodoo gu iloo di hai o godou ihala. Goodou e haga modongoohia aga godou huaidu mai i lodo godou hangaahai huogodoo. Goodou gu hagi aga, gei Au ga hagi anga goodou gi godou hagadaumee.


\par }{\PP \VS{25}“Kooe go tagi o Israel, kooe tangada huaidu. Do laangi e hagaduadua iei goe la gu dau mai.

\VS{26}Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai. Daawa gi daha doo hau mo do goobai king. Nia mee huogodoo ga hagalee e hai be nia mee i mua. Haga mmaanege ina aga digau hagaloale gii hai nia dagi! Kilia gi lala digau ala e dagi!

\VS{27}Mooho! Mooho! Au gaa hai di waahale deenaa gii hai di hagabae hale mooho. Di mee deenei ga hagalee hai gaa dae loo gi di hanimoi o tangada dela ne hilihili ko Au belee hagaduadua di waahale deelaa. Deenaa go mee dela Au gaa wanga ginai di waahale deelaa.


\par }{\SH Tulumanu dauwa mo digau Ammon
\par }
{\PP \VS{28}“Kooe go tangada dangada, heia dau kokohp. Hagadele ina i nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah ang gi digau Ammon ala e haganneennee digau Israel. Hagailoo ina gi digaula,\XREF{*}{{\XO 21.28: }{\XT{Jeremiah 49.1-6; Ezekiel 25.1-7; Amos 1.13-15; Zephaniah 2.8-11}}}

\par }{\Q Tulumanu dauwa gu togomaalia

\par }{\Q belee hai taaligi,

\par }{\Q gu haga dingidingia ge dabadaba

\par }{\Q gadoo be di ila.


\par }{\MM \VS{29}“Nia hagadilinga moe ala ne mmada ginai goe la hagalee nia mee e donu, mo nia kokohp ala ne hai kooe la hagalee e donu. Goe tangada huaidu, do laangi la ga dau mai, di laangi o di hagaduadua. Tulumanu dauwa dela gaa tale i godou uwa.


\par }{\PP \VS{30}“Daalo ina tulumanu gi lodo dono hii! Au ga hagiaga goe i di gowaa dela ne hai goe, i lodo tenua dela ne haanau mai goe.

\VS{31}Gei goe ga longono nia mahi o dogu hagawelewele i dogu madagoaa ma ga diiagi di ahi gi hanadu gi di goe, gei Au gaa wanga goe gi digau hagamuamua ala koia e iloo di taaligi.

\VS{32}Di ahi ga daaligi goe; oo dodo gaa hali gi lala gi lodo do henua, tangada e langahia goe ai.” Ko Au Dimaadua dela ne helekai adu.




\par }\Chap{22}{\SH Nia hala o Jerusalem
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, goe gu togomaalia e hai dau gabunga gi di waahale daaligi dangada? Hagamodongoohia ina gi madammaa gi mee ana hai gulugulua ala ne hai.

\VS{3}Hagianga ina gi di waahale i nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Idimaa i dau daaligi au daangada dogologo i au daangada donu mo di hagamilimilia do huaidina i di hai daumaha gi nia ada balu ieidu, do madagoaa gu dau mai.

\VS{4}Goe gu ihala i dau daaligi digau aanei mo di gulugulua i au ada balu ieidu ala ne hai, deenei laa, do madagoaa la ga dau mai, la gu hagaodi! Deenei tadinga dagu dugu anga gi nnenua ala i golo gi gadagada adu gi di goe, mo nia henua huogodoo gi haganneennee ina goe.

\VS{5}Nnenua hoohoo mai mo mogowaa loo gi haganneennee ina goe idimaa go do dee hagalongo gi nnaganoho.

\VS{6}Nia dagi o Israel huogodoo e hagadagadagagee gi nadau maaloo ala e daaligi nia daangada.

\VS{7}Deai tangada i lodo di waahale e hagalabagau dono damana mo dono dinana ai. Goe e halahalau digau tuadimee ge e haga haingadaa di ahina guu made dono lodo mo nia dama guu mmade nadau maadua.
\XREF{*}{{\XO 22.7: }{\XT{Exodus 20.12; 22.21-22; Deuteronomy 5.16; 24.17}}}

\VS{8}Goe hagalee e hagalabagau nia gowaa dabu, ge hagalee e hagagila aga di Laangi Sabad.\XREF{*}{{\XO 22.8: }{\XT{Leviticus 19.30; 26.2}}}

\VS{9}Hunu gau i au daangada e dili nadau kai tilikai i nia daangada ala i golo belee hagahuaidu digaula e daaligi gii mmade. Hunu gau i digaula e gai nia meegai ala ne tigidaumaha gi nia ada balu ieidu. Hunu gau e hai di huaidu hai be di manu i nia madagoaa huogodoo.

\VS{10}Hunu gau e kii i baahi nia lodo o nadau damana. Hunu gau e kumi nia ahina e hai di huaidu ginai i lodo dono magi malama.\XREF{*}{{\XO 22.10: }{\XT{Leviticus 18.7-20}}}

\VS{11}Hunu gau e hai di huaidu manawa manu, hunu gau e hai di huaidu ang gi nia lodo o nadau dama daane mo nadau duaahina di nau damana be tinana e dahi.

\VS{12}Hunu gau i au daangada e hai nadau daaligi dangada bolo gii kumi nadau hui. Hunu gau e wanga nadau teenedi gi hongo teenedi o dono ehoo dangada Israel dela ne madau, bolo gi maluagina ginai. Digaula gu delangahia ginaadou Au.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.\XREF{*}{{\XO 22.12: }{\XT{Exodus 22.25; 23.8; Leviticus 25.36-37; Deuteronomy 16.19; 23.19}}}


\par }{\PP \VS{13}“Au ga dugu ia dogu lima gi hongo au gau gaiaa ge daaligi dangada.

\VS{14}Goe e hagamaanadu bolo nia mahi ala i oo lodo ga i golo, be goe e maaloo di dahi aga oo lima i dogu madagoaa ma gaa lawa di hagaduadua goe? Ko Au Dimaadua dela ne helekai adu, gei Au e haga gila aga agu helekai.

\VS{15}Au gaa lahi au daangada gi nia henua llauehe mono waahale huogodoo, gaa hai do haihai huaidu gi hagalee.

\VS{16}Nia henua huogodoo ga hagalee hagalaamua goe, gei goe ga iloo laa bolo ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Di ahi gaa huoloo Dimaadua
\par }
{\PP \VS{17}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{18}“Kooe go tangada dangada, Israel gu deai dono hadinga mai gi di Au ai. Digaula e hai gadoo be nia baalanga balumee, ala go nia baalanga mmee, baalanga kene, baalanga, mono ‘lead’, ala e dubu i muli di hagamadammaa nia silber i lodo di ahi.

\VS{19}Deenei laa, ko Au go Tagi go Yihowah, Au e hagi anga gi digaula bolo ginaadou gu hagalee e dahidamee gadoo be nia mee aanei. Au ga laha mai digaula huogodoo gi Jerusalem,

\VS{20}gadoo be nia hadu silber, baalanga mmee, baalanga, ‘lead’ mono baalanga kene gaa kili gi lodo di ahi gaa huoloo. Dogu hagawelewele dela ga hagawaiwai digaula gadoo be di ahi dela e hagawaiwai di hadu dela e iai nia baalanga no lodo.

\VS{21}Uaa, Au ga hagadagabuli mai digaula gi Jerusalem, ga akaa dagu ahi i lala digaula, ga hagawaiwai digaula gi dogu hagawelewele.

\VS{22}Digaula ga waiwai gi daha i lodo Jerusalem gadoo be nia silber dela ma ga waiwai i lodo di ahi, gei digaula ga longono laa ginaadou di hagawelewele Dimaadua.”


\par }{\SH Nia huaidu o nia dagi Israel
\par }
{\PP \VS{23}Dimaadua ga helekai labelaa mai gi di au,

\VS{24}“Kooe go tangada dangada, helekai ang gi digau Israel bolo di nadau henua la gu hagalee dabu, gei Au ga hagaduadua di maa gi dogu hagawelewele.

\VS{25}Nia dagi e hai gadoo be nia laion ala ma ga wolowolo i hongo nia manu ala ne daaligi go digaula. Digaula e daaligi nia daangada, e kae nia bahihadu mono goloo ala e mee di kae go ginaadou. Nadau daaligi dangada dela ne hidi ai gu dogologo nia ahina gu nadau lodo ai.

\VS{26}Digau hai mee dabu gu oho agu haganoho, gu hagalee e hagalabagau nia mee dabu. Digaula hagalee e dugu geegee nia mee ala e dabu mo nia mee ala e hagalee dabu. Digaula hagalee agoago ang gi nia daangada di hai geegee i mehanga di madammaa mo di mee dela hagalee madammaa. Digaula hagalee e hagalabagau di Laangi Sabad. Di hai deenei dela e hagamodongoohia ai bolo digau Israel la hagalee e hagalabagau Au.\XREF{*}{{\XO 22.26: }{\XT{Leviticus 10.10}}}

\VS{27}Digau aamua o di oobidi le e hai gadoo be nia paana lodo henua ala e hahaahi di nadau manu e gai. Digaula e daaligi nia daangada bolo gi maluagina ai ginaadou.

\VS{28}Nia soukohp e daalo hagammuni di huaidu deenei, e hai gadoo be tangada dela e hunu dana abaaba gi di mee hunu kene. Digaula e mmada gi nia mee ala hagalee e donu, ge e hai nadau kokohp i di hai di madagoaa maalia. Digaula e helekai bolo ginaadou e hai nia helekai mai baahi Tagi go Yihowah, gei Au go Dimaadua digi helekai ang gi digaula.

\VS{29}Digau maluagina le e gaiaa gei hagadogolege. Digaula e hai hagahuaidu digau hagaloale, gei e hai digau tuadimee gi haingadaa.

\VS{30}Au ne halahala dagu dangada dela e mee di hagaduu aga di abaaba, dela e mee di duu i di gowaa dela ne mooho ai di abaaba e abaaba tenua deelaa i di madagoaa o dogu hagawelewele dela ne belee oho di maa, gei Au digi gida dagu dangada.

\VS{31}Gei Au ga hagamehede dogu hagawelewele gi digaula, ga daaligi digaula gadoo be di ahi, idimaa i nadau hangaahai huaidu ala ne hai.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.




\par }\Chap{23}{\SH Tagahaanau ahina huaidu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, ma iai tagahaanau ahina dogolua i golo.

\VS{3}Meemaa nogo noho i Egypt nau madagoaa nogo lligi, gei meemaa gu oho di nau madagoaa nogo madammaa iei ginaua, guu hai nia ahina huihui nau huaidina dogolua.

\VS{4}Tangada madua e hagaingoo bolo Oholah\FTNT{*}{{\FR 23.4: }{\FK{Oholah:
}}{\FT{Di ingoo deenei dono hadinga i nnelekai Hebrew boloo, “dono gowaa dabu”.}}} (mee e pono Samaria) gei tangada dulii e hagaingoo bolo Oholibah\FTNT{†}{{\FR 23.4: }{\FK{Oholibah:
}}{\FT{Di ingoo deenei dono hadinga i nnelekai Hebrew boloo, “dogu gowaa dabu e i lodo o mee”.}}} (mee e pono Jerusalem). Au gu hai lodo gi meemaa dogolua, guu hai nau dama mai gi di Au.

\VS{5}Ma e aha maa mee ni aagu, Oholah e haihai hua di huihui dono huaidina, gaa hidi ai di hiihai huaidu ang gi ono ehoo hagatenetene mai Assyria,

\VS{6}go digau dauwa e ‘uniform’ nadau gahu hadunga halatee luuli, mo nia dagi o di buini dauwa, mo nia dagi oobidi. Digaula e dama daane ge e mmaadanga huoloo.

\VS{7}Mee di ahina hai be di manu ang gi digau aamua o Assyria huogodoo, i lodo hua dono haihai huaidu gaa hidi ai iei mee guu bida hagamilimilia ia i dana hai daumaha gi nia ada balu ieidu o Assyria.

\VS{8}Gei mee e haihai hua dono huihui dono huaidina ne daamada mai i Egypt, i di gowaa dela ne daamada gaa oho dono huaidina. Mai hua i dono dama ahina dulii, nia daane e kiikii i baahi o mee gaa hai a mee be di ahina huihui dono huaidina.

\VS{9}Gei Au guu wanga a mee gi ono ehoo hagatenetene Assyria ala e hiihai ginai mee huoloo.

\VS{10}Digaula gaa daa ono goloo gi daha, gaa lahi ana dama daane mono dama ahina be nia hege, ga daaligi gii made di ahina deelaa gi tulumanu dauwa. Nia ahina o nia gowaa huogodoo e helehelekai i di haadanga balua o di ahina deelaa.


\par }{\PP \VS{11}“Ma e aha maa dono duaahina ahina Oholibah gu gidee di hai deenei, gei dono hai di huaidu koia gu damanaiee huoloo i di hai o dono duaahina Oholah ala ne hai.

\VS{12}Gei mee e hiihai huoloo e hai labelaa di huaidu ang gi digau aamua Assyria, digau dauwa ala e ulu nia gahu madammaa, mo nia dagi o di llongo dauwa, digaula huogodoo e dama daane ge e mmaadanga huoloo.

\VS{13}Au gu gidee di hai o dono mouli huaidu huoloo, gei togolua la koia e huaidu huoloo gadoo be di hai o tangada matagidagi.


\par }{\PP \VS{14-15}“Mee gu mouli i di mouli koia e huaidu gei e hanadu hua i dono hai huaidu. Mee gu hiihai gi nia ada balu ieidu o digau aamua o Babylonia ala e hihi gi di abaaba hale, gaa hunu gi nia mee hunu mmee gono malama, gei e nnoo nadau huaidina gi nia duu nnoo gahu, ga haga ulu nadau libogo gi nadau heelua libogo.

\VS{16}I dono gidee ia nia ada mee aalaa, geia guu honu i di hiihai huaidu, ga hagau ana gau kae hegau gi digaula i Babylonia.

\VS{17}Gei digau Babylon ga lloomoi belee hai di hai o tagahailodo gi mee, gei digaula guu hai di huaidu gi mee ga hagamilimilia a mee huoloo, ga hidi mai ai di ahina deelaa guu buhi i digaula.

\VS{18}Mee ga hagamodongoohia aga dono huaidina i mua nia daangada, gaa hai digaula gi iloo bolo ia di ahina huihui dono huaidina. Au gu dee hiihai huoloo gi mee be dogu dee hiihai gi dono duaahina madua.

\VS{19}Dono hai di huaidu la koia gu damanaiee i mua, e haihai hua di hai nogo hai go mee i dono madagoaa nogo dama ahina ai, di hai dela nogo huihui dono huaidina i Egypt.

\VS{20}Mee koia gu hiihai huoloo bolo e hai di huaidu ang gi nia daane ala e maaloo nadau hiihai gadoo be nia ‘donkey’ be nia hoodo daane.”

\VS{21}(Oholibah, goe e hiihai e hai labelaa di mouli huaidu dela i mua, ala ne huaidu iei goe i do madagoaa nogo dama ahina iei goe i Egypt, i di madagoaa o nia daane ala nogo hai nadau dadaagala gi oo uu, gaa oho do huaidina.)


\par }{\SH Di hagiaga a God ang gi tama ahina dulii
\par }
{\PP \VS{22}“Deenei laa, Oholibah, aanei la nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah adu gi di goe. Goe guu buhi i o ehoo hagatenetene aalaa, gei Au gaa hai digaula gi hagawelewele adu gi di goe, ga lloomoi ga hii mai goe.

\VS{23}Au ga laha mai digau Babylonia mo Chaldea, nia daane mai i Pekod, Shoa, mo Koa, mo digau Assyria huogodoo. Au ga hagadagabuli mai digau aamua mo digau aamua dama daane, digau aamua hagalabagau mo nia dagi dauwa.

\VS{24}Digaula ga heebagi adu gi di goe mai baahi ngeia. Digaula ga lloomoi di llongo dauwa damanaiee mo nadau waga dauwa, nadau kulumaa e logo. Digaula e abaaba ginaadou gi nia mee duuli mo nadau goobai baalanga, digaula ga haganiga mai oo daha. Gei Au gaa wanga goe gi digaula, gei digaula ga hagiaga goe gii hai be nadau haganoho.

\VS{25}Idimaa i dogu hagawelewele adu gi di goe, Au ga dumaalia ang gi digaula gi hagaduadua ina goe i lodo nadau hagawelewele. Digaula gaa tuu gi daha doo uhi mo o dalinga, ga daaligi au dama gii mmade. Uaa, digaula gaa kae au dama daane mo au dama ahina gi daha mo goe, gaa dudu digaula mouli.

\VS{26}Digaula ga hahaahi gi daha oo gahu gaa kae au hadu hagalabagau.

\VS{27}Au ga hagalawa di hiihai huaidu mo di haihai huaidu ala ne daamada di haihai kooe i Egypt. Goe ga hagalee e daudali nia ada balu ieidu, be e hagamamaanadu Egypt.”


\par }{\PP \VS{28}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai: “Au gaa wanga goe gi digau ala e de hiihai ginai goe ge e buhi ai.

\VS{29}Idimaa i di nadau dee hiihai adu gi di goe, digaula gaa kae au mee huogodoo ala ne ngalua ginai goe, ga daa gi daha o goloo, gaa hai goe be di ahina huihui ia. Do hiihai huaidu mo do huihui do huaidina,

\VS{30}dela ga hidi mai ai nia mee aanei adu gi di goe. Goe guu hai di ahina huihui dono huaidina ang gi nia henua huogodoo, gu hagamilimilia goe gi nia ada balu ieidu digaula.

\VS{31}Goe guu kabe di hai o do duaahina deelaa, dela ne hidi ai gei Au ga gowadu gi di goe di ibu o di hagaduadua o do duaahina gi inumia kooe.”


\par }{\PP \VS{32}Tagi go Yihowah ga helekai, “Goe ga inu i di ibu o do duaahina ahina, di ibu damana gei e mmala. Nia daangada huogodoo ga haga balumee goe ga haganneennee goe. Di ibu le e hontula,

\VS{33}gaa hai goe gi huaidu, ge gi libaliba, di ibu e honu di madagu mo di hagahuaidu, di ibu ni do duaahina ahina go Samaria.

\VS{34}Goe ga inu di maa gaa dui gii odi, gei goe ga hahaahi oo uu gi nia baahi mee ala ne mahaahaa. Ko Au go Tagi go Yihowah dela ne helekai.”


\par }{\PP \VS{35}Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Idimaa go do de langahia e goe Au mo di huli gi daha mo Au, goe ga hagaduadua i do hiihai huaidu, mo di hai dela e huihui do huaidina.”


\par }{\SH Di hagi aga Dimaadua nia duaahina dogolua
\par }
{\PP \VS{36}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, goe gu togomaalia e hagiaga Oholah mo Oholibah? Helekai hai baahi gi meemaa i nnagadilinga huaidu gulugulua ala ne hai go meemaa.

\VS{37}Meemaa guu hai di huaidu hai be di manu, taaligi dangada. Meemaa guu hai di hai be di manu ang gi nia ada balu ieidu, mo di daaligi nia dama ala ne haanau go meemaa mai gi di Au. Meemaa gu tigidaumaha agu dama daane ang gi nau balu ieidu aalaa.

\VS{38}Gei hagalee bolo aanei hua nau mee ala ne hai. Meemaa gu hagamilimilia di Hale Daumaha, mo di oho di Laangi Sabad dela guu lawa ai dagu haganoho.

\VS{39}I di laangi hua dela meemaa ne tigidaumaha agu dama daane ang gi nia ada balu ieidu, gei meemaa ga loomoi gi lodo di Hale Daumaha ga hagamilimilia di maa!


\par }{\PP \VS{40}“Meemaa e hagahagau nau gau kae hegau i nia madagoaa huogodoo bolo gi gahi mai nia daane ala e noho mogowaa loo, gei nia daane aalaa la ne lloomoi. Gei tagahaanau aalaa ga gaugau mo di humu ginaua gi nia hadu hagalabagau.

\VS{41}Gei meemaa gaa noho gi lala gi hongo nau lohongo maluu, gaa dugu nau hagadilinga mee humalia gi hongo teebele i nau mua, ala go nia mee beenei: nia ‘incense’ mono lolo olib ala ne wanga ko Au gi meemaa.

\VS{42}Nia lee digau dogologo hagatenetene gu longono, di hagabuulinga daane gu laha mai i di anggowaa. Digaula gaa wanga nadau duu gi nia lima o nia ahina aalaa, mo nia hau hagalabagau gi hongo nia libogo meemaa.

\VS{43}Gei Au ga helekai mai gi di Au bolo digaula e hai hegau gi meemaa be nia ahina huihui nau huaidina, go nia ahina ne mmaadua aga i lodo nau mouli hai be di manu.

\VS{44}Digaula ga hulahula hagalogo gi baahi nia ahina huihui nau huaidina go Oholah mo Oholibah, nia ahina hai mee huaidu.

\VS{45}Digau ala e hai mee donu ga hagiaga meemaa i di huaidu hai be di manu mo taaligi dangada, idimaa meemaa la ne hai di huaidu hai be di manu, gei nau lima guu hii gi nia dodo.”


\par }{\PP \VS{46}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai, “Laha mai dau hagabuulinga dangada dogologowaahee e hai meemaa gi mmaadagu, ga gaiaa meemaa.

\VS{47}Dugu anga gi digau aanei gi dilidilia meemaa gi nia hadu, gi heebagi gi meemaa gi nia hulumanu dauwa, daaligidia nia dama meemaa, mo duungia nia hale meemaa.

\VS{48}Au ga hagalawa nia haihai huaidu i nia gowaa huogodoo i lodo tenua hagatau, belee aago nia ahina huogodoo bolo ginaadou gi hudee heia di huaidu hai be di manu, gadoo be di hai nogo hai go meemaa.

\VS{49}Gei goolua tagahaanau aanaa, Au ga hagaduadua goolua i gulu hai huaidu mo di gulu hai daumaha gi nia ada balu ieidu. Gei goolua ga iloo laa bolo ma ko Au go Tagi go Yihowah.”




\par }\Chap{24}{\SH Di baalanga dunu mee tomo
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di madangaholu laangi o di madangaholu malama i di hiwa ngadau o di madau lahi gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, hihia gi lala, hagailongo ina di laangi dangi nei, idimaa deenei di laangi di king o Babylonia e daamada e duuli Jerusalem.\XREF{*}{{\XO 24.2: }{\XT{2-Kings 25.1; Jeremiah 52.4}}}

\VS{3}Hagianga ina gi agu daangada dee hagalongo di ala kai deenei dela gaa hai ko Au, go Tagi go Yihowah, gi digaula: Dugua di baalanga dunu mee gi hongo di ahi, hagahaulia ginai nia wai no lodo.

\VS{4}wanga ina nia goneiga ala koia e humalia gi no lodo, nia goneiga o nia bana banaua, mo nia wae, wanga ina labelaa nia iwi ala koia e kala.

\VS{5}Hai hegau gi nia goneiga siibi ala koia e humalia, dahu ina dau ahi i lala di baalanga gi kolokolo nia wai, duna ina nia iwi mo nia goneiga.”


\par }{\PP \VS{6}Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah: “Di waahale o digau dadaaligi dangada ga mooho! E hai gadoo be di baalanga dunu mee tomo dela digi hagamadammaa ina. Nia baahi goneiga o nia goneiga aalaa e daa gi daha, deai di mee dahi ne dubu i lodo ai.

\VS{7}Taaligi dangada ne hai i lodo di waahale, gei nia dodo hagalee e hali gi hongo di gowaa dela e iai nia gelegele belee danu ai nia maa, aalaa hua ne hali gi hongo di hadugalaa i di gowaa e deemee di hagammuni nia maa.

\VS{8}Au ga dumaalia gi nia dodo gi noho hua i di gowaa deelaa, di gowaa e deemee di hagammuni nia maa, di gowaa dela e tala di hui o taaligi ne hai.”


\par }{\PP \VS{9}Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah: “Di waahale o digau daaligi dangada ga mooho! Ko Au gaa bida dahu dagu ahi gi di baalanga deelaa.

\VS{10}Goodou gi gaamai labelaa hunu dohomu! Goodou gi ilihia di ahi deenaa! Duna ina nia goneiga aanaa! Duna ina ‘soup’ deenaa gi maangoo! Duungia nia iwi!

\VS{11}Dolomeenei, dugua di anga baalanga gi hongo nia malala gaa di ahi, gi dugua gi mmee, gei di baalanga deelaa la ga madammaa i muli nia tomo ala ga hagalee,

\VS{12}gei nia tomo huogodoo hagalee e ngudu i lodo di ahi deelaa.

\VS{13}Jerusalem, o hangaahai la ne hagamilimilia goe. Ma e aha maa Au e hagamahi e hai goe gi madammaa, gei goe e milimilia hua igolo. Goe hagalee e madammaa labelaa gaa dae loo gi do longono nia mahi o dogu hagawelewele.

\VS{14}Ko Au go Tagi go Yihowah ne helekai. Gu dau mai dogu madagoaa dela gaa hai dagu hai. Au hagalee e dee langahia o huaidu be e aloho i di goe, be e dumaalia adu gi di goe. Goe gaa kae di hagaduadua o hangahaihai.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di made di lodo soukohp
\par }
{\PP \VS{15}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{16}“Kooe go tangada dangada, tama madagoaa dulii gei Au ga daa gi daha tangada dela koia e hiihai huoloo ginai goe, gei goe hagalee e logo helekai be e dangidangi be e hagahali nia wai o golomada.

\VS{17}Di lee o doo dangi gi de longono gi daha. Hudee hana gei do goobai ai, be o hiiwae ai belee hagamodongoohia bolo goe e manawa gee. Hudee gahudia o hadumada be e gai nia meegai o tangada manawa gee.”


\par }{\PP \VS{18}I di luada o di laangi deelaa, gei au nogo helekai gi digau aalaa, gei di hiahi ia di mee, gei dogu lodo gaa made. I di laangi dono daiaa, gei au gaa hai di mee dela ne dugu mai gi di au bolo gi heia.

\VS{19}Nia daangada ga heeu mai, “Goe ne aha dela e hai di hai deenei?”


\par }{\PP \VS{20}Gei au ga helekai ang gi digaula, “Dimaadua gu helekai mai gi di au

\VS{21}bolo gi helekai ang gi digau Israel i nia helekai aanei: Goodou e bida hagaamu di mau dangihi o di Hale Daumaha. Goodou e hiihai e hula e mmada ginai, gei Dimaadua gaa hai di maa gi gulugulua. Gei nia dama o godou hagadili ala go digau lligi ala gaa dubu i Jerusalem, gaa mmade i lodo tauwa.

\VS{22}Gei goodou gaa hai nia mee ala nogo hai ko au. Goodou hudee gahudia godou hadumada, be e gai nia meegai ala nogo gai go nia daangada manawa gee.

\VS{23}Goodou hudee heehee gei godou goobai ai, be godou hiiwae ai, be e lodo huaidu be tangitangi. Goodou ga paagege i godou huaidu, ga mmaemmae adu gi goodou.

\VS{24}Gei au gaa hai dagu ada mee adu gi goodou. Goodou gi heia nia mee huogodoo ala guu lawa dagu haganoho. Dimaadua ga helekai bolo i di madagoaa o nia mee aanei ala ma ga kila aga, gei goodou ga iloo laa bolo ko Ia go Tagi go Yihowah.”


\par }{\PP \VS{25}Dimaadua ga helekai, “Kooe go tangada dangada, Au gaa daa di Hale Daumaha mau dangihi gi daha mo digaula ala e bida hagahagaamu gei e tenetene gi di maa ge e hiihai ginai digaula e hula e mmada ginai. Gei Au e daa gi daha nia dama daane mono dama ahina digaula.

\VS{26}I di laangi dela ga hagagila aga nia mee aanei, tangada dela ma ga dagaloaha i di haadanga balua, geia ga hanimoi hagailoo adu gi di goe di hai deelaa.

\VS{27}I di laangi lahua deelaa, gei goe gaa kae labelaa di mogobuna o di hai helekai dela gu hagalee i di goe i mua, gei goe ga helekai gi mee. Gei deenei di hai dela e hagamodongoohia ang gi digaula, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Tagi go Yihowah.”




\par }\Chap{25}{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Ammon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,\XREF{*}{{\XO 25.1: }{\XT{Jeremiah 49.1-6; Ezekiel 21.28-32; Amos 1.13-15; Zephaniah 2.8-11}}}

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, haga halauwa ina tenua go Ammon.

\VS{3}Helekai ang gi digaula gi hagalongo mai gi nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Goodou gu tenetene huoloo gi di godou mmada gi dogu Hale Daumaha dela gu haga gulugulua, mo di godou mmada gi tenua Israel dela gu mooho, mo di godou gidee digau Judah ala guu lahi gi daha.

\VS{4}Idimaa i di godou tenetene, gei Au ga hagau ia nia madawaawa mai di anggowaa i bahi i dua gi llooia gi hagamagedaa ina goodou. Digaula ga lloo ia ga hagaduu aga nadau hale laa i lodo di godou henua gaa noho ai. Digaula gaa gai godou huwa laagau ga inu nia milugu ala go godou meegai donu.

\VS{5}Gei Au gaa hai di waahale Rabbah gii hai di nadau gowaa e dugu ai nadau ‘camel’, gei tenua go Ammon hagatau gii hai di nadau gowaa e noho ai nia siibi, bolo gi iloo e goodou bolo Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{6}“Malaa, aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah: Goodou gu paapaa godou lima ge duhiduhi tenetene. Goodou ala gu de hiihai gi tenua go Israel.

\VS{7}Idimaa i di godou dee hiihai, gei Au gaa wanga goodou gi nia henua ala i golo gi gaiaa ina goodou, mo di kae godou goloo huogodoo. Au ga daaligi goodou gi daha, gaa hidi ai goodou ga deai di godou henua ai. Gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Moab
\par }
{\PP \VS{8}Aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Idimaa Moab gu helekai bolo Judah le e hai hua be nia henua ala i golo,\XREF{*}{{\XO 25.8: }{\XT{Isaiah 15.1—16.14; 25.10-12; Jeremiah 48.1-47; Amos 2.1-3; Zephaniah 2.8-11}}}

\VS{9}gei Au gaa hai tauwa gii gila gii hai ang gi nia waahale huogodoo ala e loohi di geinga o Moab, mo nia waahale ala koia e humalia huoloo, go Beth-Jeshimoth, Baal-Meon, mo Kiriathaim.

\VS{10}Au ga dumaalia gi nia madawaawa mai di anggowaa dela i baahi dua o Jordan gi hagamagedaa ina Moab, gadoo be Ammon, bolo Moab gi hagalee e hai di weei.

\VS{11}Au ga hagaduadua Moab, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Edom
\par }
{\PP \VS{12}Aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Digau Edom guu tala di hui gi Judah haga huaidu, gei di hai huaidu deenei dela ne hidi mai ai di huaidu damanaiee gi Edom.\XREF{*}{{\XO 25.12: }{\XT{Isaiah 34.5-17; 63.1-6; Jeremiah 49.7-22; Ezekiel 35.1-15; Amos 1.11-12; Obadiah 1-14; Malachi 1.2-5}}}

\VS{13}Malaa, deenei gei Au ga hagadele bolo Au ga hagaduadua Edom, ga daaligi nia daangada huogodoo mo nia manu huogodoo di gowaa deelaa. Gei Au gaa hai di gowaa gi hai hua di anga henua, tugi i di waahale Teman gaa hana gaa tugi i di waahale Dedan, gei nia daangada gaa mmade i tauwa.

\VS{14}Agu daangada Israel gaa pono dogu lohongo, gaa tala di hui ang gi Edom. Digaula gaa hai Edom gi longono nia mahi o dogu hagawelewele. Edom ga iloo laa be dogu hagawelewele la ne aha.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Philistia
\par }
{\PP \VS{15}Aanei la nia mee ala e helekai ai Tagi go Yihowah, “Digau Philistia guu hai di nadau huaidu e tala di hui haga huaidu ang gi nadau hagadaumee mai hua i mua, ga daaligi digaula i lodo di nadau hagadugina ginaadou.\XREF{*}{{\XO 25.15: }{\XT{Isaiah 14.29-31; Jeremiah 47.1-7; Joel 3.4-8; Amos 1.6-8; Zephaniah 2.4-7; Zechariah 9.5-7}}}

\VS{16}Deenei laa, Au e hagailoo bolo Au gaa hai tauwa gi Philistia, ga hagammaa digaula gi daha. Gei Au ga daaligi digau huogodoo ala gaa dubu i golo ala e noho i lodo di gowaa baba o Philistia.

\VS{17}Au ga hagaduadua digaula haga huaidu, gaa tala di hui gi digaula i nia mee huogodoo. Digaula ga longono nia mahi o dogu hagawelewele, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{26}{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Tyre
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di laangi matagidagi di malama i di madangaholu maa dahi ngadau o di madau lahi gi daha, Dimaadua ga helekai mai gi di au,\XREF{*}{{\XO 26.1: }{\XT{Isaiah 23.1-18; Joel 3.4-8; Amos 1.9-10; Zechariah 9.1-4; Matthew 11.21-22; Luke 10.13-14}}}

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, deenei di mee digau di waahale o Tyre e tenetene ginai, digaula e wwolowwolo boloo, ‘Jerusalem gu mooho! Dono maaloo dangihi, dono huihui goloo gu hagalee! Mee gu deemee dana hai baahi mai gi gidaadou labelaa!’


\par }{\PP \VS{3}“Malaa, aanei la nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Di waahale o Tyre, Au go do hagadaumee. Au ga gaamai agu henua llauehe e logo e heebagi adu gi di goe, digaula ga lloo adu gi di goe gadoo be nia beau o di moana.

\VS{4}Digaula gaa oho nia abaaba do waahale, ga hagameheu gi lala oo hale duuduu i nua, gei Au ga ili gi daha nia gelegele huogodoo, gaa dugu hua nia hadugalaa i golo.

\VS{5}Digau wagadaha e doho nadau gubenge i hongo di maa, i di gowaa dela e duu ai di maa i lodo di tai. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai. Nia henua gaa kae nia goloo huogodoo o Tyre.

\VS{6}Nadau hulumanu dauwa ga daaligi digau huogodoo ala e noho i lodo nadau waahale i lodo tenua Tyre. Tyre ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”


\par }{\PP \VS{7}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au ga laha mai di king dela e aamua i hongo nia king huogodoo, go King Nebuchadnezzar o Babylonia gi heebagi gi Tyre. Mee ga hanimoi i baahi laa ngeia mo dana llongo dauwa damana, nadau hoodo, waga dauwa hongo henua, mo ana gau dauwa hongo hoodo.

\VS{8}Digau ala e noho i nia waahale i lodo tenua deelaa gaa mmade i teebagi. Nia hagadaumee gaa hau di nadau gowaa e abaaba ginaadou, geli nadau aloalo, gaa bae nadau abaaba e abaaba ginaadou gi daha mo goe.

\VS{9}Digaula gaa tugi o abaaba gi di laagau damanaiee, gaa oho gi lala do waahale gi nia dagigoo.

\VS{10}Nia gohu o nadau hoodo ga duuli goe. Nia lee hoodo ala e dagidagi nadau kulumaa mo nadau waga dauwa hongo henua gaa lulu do waahale i di nadau ulu gi lodo nia bontai di waahale mooho.

\VS{11}Nadau gau dauwa hongo hoodo gaa llele i hongo au ala e dadaaligi au daangada gii mmade gi nadau hulumanu dauwa. Au duludulu mau dangihi gaa tinga gi lala gi hongo nia gelegele.

\VS{12}O hagadaumee ga hai mee gi o maluagina mo au goloo. Digaula gaa oho gi lala o abaaba gaa oho oo hale madamada. Digaula gaa kae nia hadu, laagau, geinga hale mooho, gaa kili gi lodo di moana.

\VS{13}Au ga hagalawa godou hai daahili, gaa dugu labelaa nia lee o godou ‘harp’.\XREF{*}{{\XO 26.13: }{\XT{Revelation 18.22}}}

\VS{14}Gei Au gaa dugu di hadugalaa damana hua igolo e hai di gowaa e dohodoho ai nia gubenge o digau wagadaha. Di waahale deelaa hagalee e hagaduu aga labelaa. Ko Au go Tagi go Yihowah dela ne helekai.”


\par }{\PP \VS{15}Deenei di mee Tagi go Yihowah ga helekai ang gi di waahale o Tyre, “I do madagoaa ma gaa kumi, gei digau huogodoo ala e noho i taalinga di tai ga mmaadagu huoloo i nia wwolowwolo digau ala ga daaligi.

\VS{16}Nia king o nia henua huogodoo ala nadau wagabaalii e logo la ga hagamenege ia gi daha mo nadau lohongo king. Digaula ga ulu gi daha mo nadau gahu lloo mo nadau gahu dui, gaa pala gi lala e polepole i hongo di gelegele. Digaula koia ga mmaadagu huoloo i di hagaodi o godou mouli dela ga hidi mai ai digaula gu deemee di dugu nadau polepole.\XREF{*}{{\XO 26.16: }{\XT{Revelation 18.9-10}}}

\VS{17}Digaula ga daahili i taahili haga manawa gee deenei adu gi goodou:

\par }{\Q Di waahale e dau dono humalia gu mooho gi daha!

\par }{\Q Ana wagabaalii gu hagalee i hongo di moana.

\par }{\Q Digau o di waahale deenei

\par }{\Q ala e dagi baahi gi di moana,

\par }{\Q gu haga mmaadagu digau huogodoo

\par }{\Q ala e noho i taalinga tai.


\par }{\Q \VS{18}I di laangi dela ne kumi ai,

\par }{\Q gei nia henua lligi aalaa la gu ngalungalua,

\par }{\Q gei digau o nia henua aanei

\par }{\Q gu homouli huoloo gi di mooho deelaa.”


\par }{\MM \VS{19}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au gaa hai goe gii hai di anga henua gii hai be nia waahale mooho ala gu deai tangada e noho ai. Au gaa gahu goe gi nia wai o di moana.

\VS{20}Au ga hagau goe gi baahi digau ala ne mmade bolo gii noho goe i baahi digau ala namua loo. Gei Au guu hai bolo goe gaa noho i lodo di gelegele i baahi nia hale mooho deeodi ga madalia digau ala guu mmade. I di hagaodi o nia mee aanei, gei goe gu deemee di mouli labelaa i tenua digau mouli.

\VS{21}Au gaa hai goe gii hai di ada hagamadagudagu dangada, gei deelaa hogi di hagaodi gi muli do mouli. Nia daangada ga halahala goe, gei e deemee di gidee goe.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.
\XREF{*}{{\XO 26.21: }{\XT{Revelation 18.21}}}




\par }\Chap{27}{\SH Taahili dangada made ang gi Tyre
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, daahili taahili dangada made ang gi Tyre,

\VS{3}di waahale dela i tongotai e hai ana huihui anga gi digau huogodoo ala e noho i taalinga di tai. Helekai gi mee i nia mee Tagi go Yihowah e helekai: Tyre, goe e hagapuu gi do madanga huoloo.

\VS{4}Do lohongo la go lodo tai. Nia daangada ala ne hau goe, ne hai goe be di wagabaalii dela e humalia huoloo.

\VS{5}Digaula ne hau goe gi nia laagau ‘pine’ mai di Gonduu Hermon mo di laagau ‘cedar’ mai Lebanon dela ne hai di bou.

\VS{6}Digaula ne gaamai nia laagau ‘oak’ mai i Bashan belee hai nia hoe. Digaula ne hai oo hada gi nia laagau ‘cypress’ mai i Cyprus mo di hagamadamada goe gi nia ‘ivory’.

\VS{7}Nia laa ne hai gi di gahu lenge, di gahu lenge dela ne hai i Egypt, e koia e mmada hagahumalia ginai mai di gowaa mogowaa loo. Au damaa hale hagamalu ne hai gi nia gahu humalia huoloo, ono gono halatee luuli mai tenua Cyprus.

\VS{8}Au gau ala e aalo la digau mai nia waahale Sidon mo Arvad. Au gau ngalua kabemee la go digau ngalua di waga.

\VS{9}Nia tegitanga o di waga la go nia daane gu aago, guu dohu anga, digaula la digau mai Byblos. Nia gau ngalua wagabaalii i hongo di moana la digau hai hegau i lodo au gowaa huihui mee.


\par }{\PP \VS{10}“Digau dauwa mai Persia, Lydia, mo Libya, digaula e madalia dau llongo dauwa. Digaula e daudau nadau mee duuli mo nadau goobai dauwa i di godou gowaa dauwa. Go digau aanei la digau ala ne hai goe gi aali i tauwa.

\VS{11}Digau dauwa mai Arvad ala e hagaloohi di abaaba, gei digau dauwa mai Gamad e hagaloohi au hale hagaloohi. Digaula e daulagi nadau mee duuli i di gili dau abaaba. Go digau aanei la digau ala ne hai goe gi madamada.


\par }{\PP \VS{12}“Goe ne hui au goloo gi digau Spain gaa kae au silber, baalanga, baalanga kene mono ‘lead’.

\VS{13}Goe ne hui au goloo gi digau Greece, Tubal mo Meshech ne koodai kooe gi nia hege mono goloo baalanga mmee.

\VS{14}Goe ne hui gi daha au goloo, ne hui mai au hoodo hai moomee, hoodo hai dauwa, mono hoodo ‘donkey’ mai i Beth-Togarmah.

\VS{15}Digau Rhodes gu waahei nadau goloo adu gi di goe, digau dogologo ala e noho i tongotai gu gowadu nadau ‘ivory’ mono laagau ‘ebony’ belee koodai gi au goloo.

\VS{16}Digau Syria guu hui au goloo mono meegai hadagee e logo. Digaula gu gowadu gi di goe nia ‘emerald’, nia gahu gono halatee luuli, gahu dui, gahu lenge humalia, mono dogo, mono ‘ruby’, nia hui ni au goloo.

\VS{17}Judah mo Israel guu hui au goloo gi nia ‘wheat’ mono mee maangala, lolo olib mono mee unugi meegai.

\VS{18-19}Digau Damascus guu hui au goloo mono huwa laagau. Digaula ne hui nia maa gi nia waini mai Helbon mono gahu ngaahulu siibi mai i Sahar. Digaula ne waahei au goloo gi nia baalanga hamaaloo mono mee unugi meegai.

\VS{20}Digau Dedan ne waahei au goloo gi nia ‘blanket’ lohongo hoodo.

\VS{21}Digau Arabia mo nia dagi tenua Kedar guu hui au goloo gi nia siibi mono dama siibi mono kuudi.

\VS{22}Digau huihui goloo o Sheba mo Raamah gu gowadu nadau hadu hagalabagau, goolo, mono mee unugi meegai humalia gu waahei gi au goloo.

\VS{23}Nia waahale o Haran, Canneh mo Eden, digau huihui goloo o Sheba, nia waahale o Asshur mo Chilmad, digaula huogodoo aanei gu waahei nadau mee gi au goloo.

\VS{24}Digaula gu hui adu gi di goe nia gahu humalia huoloo, gahu halatee luuli, gahu ne dui, gahala madamada, loahi dueehe mo dueeihi guu hai haga humalia.

\VS{25}Au goloo huogodoo la ne kae i hongo nia waga baalii llauehe kae goloo.\XREF{*}{{\XO 27.25: }{\XT{Revelation 18.11-19}}} Goe guu hai gadoo be di waga baalii i hongo di moana, guu haa gi nia goloo daamaha nonua.

\VS{26}Di madagoaa o au gau ala gaa lahi goe i di moana, gei di madangi gaa gono ia i dua gaa oho goe i di gowaa dela gu mogowaa loo i daha mo tenua.

\VS{27}Au goloo huihui gi daha humalia huoloo, au gau ngalua wagabaalii huogodoo, au gau tegitanga i nia wagabaalii, mo au gau huihui mee, au gau dauwa huogodoo ala i hongo di waga, huogodoo gu aabulu i lodo di moana i di mooho o do wagabaalii.

\VS{28}Nia lee o au gau ngalua wagabaalii ala e wwolowwolo la gu longono aga gi tenua i uda.


\par }{\PP \VS{29}“Nia wagabaalii la gu deai ono gau ai, nia gau ngalua wagabaalii guu hula gi lodo henua.

\VS{30}Digaula huogodoo e tangitangi huoloo i di goe, digaula guu wanga nadau lehu gi hongo nadau libogo mo di hagadagadaga i lodo nia lehu.

\VS{31}Digaula guu dahi nia ngaahulu nadau libogo mo di ulu nia gahu hagamanawa gee idimaa i di goe. Nadau manawa gu lodo huaidu huoloo, gu tangitangi wawwawe huoloo.

\VS{32}Digaula e daahili i nia daahili haga manawagee i di goe. Koai dela e mee di hai ia be Tyre? Tyre dolomeenei la guu noho deemuu i lodo di moana.

\VS{33}I di madagoaa hua au goloo huihui la ne kae gi nia henua huogodoo, gei goe gu hagadohu nia hiihai o nia henua huogodoo. Nia king gu maluagina huoloo gi au goloo.

\VS{34}Gei dolomeenei gei goe dela gu mooho i di moana, goe gu abulu gi tua di moana, au goloo mo au gau huogodoo ala nogo hege adu gi di goe gu madalia goe i lodo di moana.


\par }{\PP \VS{35}“Nia daangada huogodoo ala e noho i taalinga di tai e noho gi di haadanga balua dela ne tale adu gi di goe. Nadau king hogi gu mmaadagu huoloo. Nadau mmaadagu huoloo gu hagamodongoohia humalia go nadau hadumada.

\VS{36}Goe gu hagalee, gaa hana hua beelaa, digau huihui goloo ala i henuailala hagatau la gu mmaadagu huoloo, digaula gu hagalliga bolo di haingadaa dela ne tale adu gi di goe gi dee tale ang gi ginaadou labelaa.”




\par }\Chap{28}{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi di king o Tyre
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, helekai ang gi di tagi o Tyre i nia mee ala e helekai iei Au, go Tagi go Yihowah, ang gi mee: Idimaa i do hagalaamua aga goe, gei goe gu hagamaanadu bolo goe guu hai be dahi god dela e noho i lodo dono lohongo e haganiga mai go di moana. Goe e hagamaanadu bolo goe di god, gei deeai, goe tangada hua dangada, hagalee e mouli deeodi.

\VS{3}Goe e hagamaanadu bolo goe koia e kabemee i Danel\FTNT{*}{{\FR 28.3: }{\FQ{Danel
}}{\FT{be
}}{\FQ{Daniel}}}, dela deai dahi mee dee gidee bolo gaa ngala i di goe ai.

\VS{4}Do iloo mee mo do hai mee la ne hai goe gi maluagina i nia goolo mono silber.

\VS{5}Goe guu hai au huihui goloo mo di kae au wiini mai i au huihui goloo aalaa. Goe gu hagapuu hualaa behee i o maluagina!


\par }{\PP \VS{6}“Malaa, deenei la nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Idimaa i do hagamaanadu bolo goe e koia e kabemee i di god,

\VS{7}Au ga hagau mai dagu llongo dauwa hagamuamua e heebagi adu gi di goe. Digaula gaa oho nia mee huogodoo madamada ala ne hai kooe gi o hai mee mo do iloo mee.

\VS{8}Digaula ga daaligi goe, gaa hudu goe gi lodo di moana.

\VS{9}Di madagoaa digaula ga lloomoi belee daaligi goe, malaa, gei goe e hagamaanadu hua igolo bolo goe di god? Do madagoaa ma gaa duu i mua digau ala belee daaligi goe, gei goe gu hai hua be tangada dangada, gu deai do mouli waalooloo ai.

\VS{10}Goe gaa made gadoo be di paana i lodo nia lima o digau mai daha ala hagalee daumaha mai gi di Au. Ko Au go Tagi go Yihowah dela e hagawaalanga aga nia mee aanei.”


\par }{\SH Di doo di king o Tyre
\par }
{\PP \VS{11}Dimaadua ga helekai labelaa mai gi di au,

\VS{12}“Kooe go tangada dangada, dangi wawwawe gi di hagaodi di mouli o di king o Tyre. Hagianga ina gi mee nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Goe guu hai dahi ala mee humalia e dohu dogomaalia, e honu di iloo mo di madamada huoloo!

\VS{13}Goe guu noho i Eden, di hadagee a God, goe gu ulu nia hagadilinga mee e logo: nia hadu hagalabagau go nia ‘ruby’, ‘diamond’, ‘topaz’, ‘beryl’, ‘onyx’, ‘jasper’, ‘sapphire’, ‘emerald’, mono hadu ‘garnet’. Goe guu hai doo hau goolo dela ne hai go digaula adu gi di goe i di laangi dela ne hai goe.

\VS{14}Gei Au ne dugu dagu dangada di langi maaloo dangihi e loloohi goe. Goe guu noho i hongo dagu gonduu dabuaahia gei e heehee i mehanga nia hadu madamada hagalabagau huoloo.

\VS{15}Goe nogo haihai nia mee humalia huogodoo mai i di laangi dela ne hai goe gaa dae mai loo gi doo hai di mee huaidu.

\VS{16}Goe nogo daadaamee di hui mai ge di hui gi daha. Aanei gaa hidi ai iei goe gaa hai tangada daaligi dangada ge guu hai di huaidu. Gei Au ga hagabagi goe gi daha mo dagu gonduu hagamadagu, gei tangada di langi dela nogo hagaloohi goe ga hagabagi goe gi daha mo nia hagadilinga mee madamada huoloo.

\VS{17}Goe gu hagapuu hua gi do madanga, gei goe gu hai hua be tangada dadaulia mai i doo longo guu dele humalia. I doo hai deenei, dela gaa hidi iei Au gaa hudu goe gi lala gi hongo di gelegele, gaa hudu goe gi daha belee hai dahi ala mee ang gi nia king ala i golo.

\VS{18}Dau hegau huihui mee la koia e huaidu huoloo dela ne hidi mai au gowaa hai daumaha la gu gulugulua. Deenei di mee ne hidi ai Au gaa dudu di waahale deelaa gi lala. Digau huogodoo ala ma gaa mmada adu gi di goe dolomeenei, gu iloo bolo goe guu hai nia lehu.

\VS{19}Goe gu hagalee, gaa hana hua beelaa, gei nia henua huogodoo ala gu iloo ginaadou goe ga mmaadagu ga uli nadau gai bolo di hagaodi nadau mouli gi dee hai hua be goe.”


\par }{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Sidon
\par }
{\PP \VS{20}Dimaadua ga helekai mai,\XREF{*}{{\XO 28.20: }{\XT{Joel 3.4-8; Zechariah 9.1-2; Matthew 11.21-22; Luke 10.13-14}}}

\VS{21}“Tangada dangada, helekai kokohp hai baahi gi di waahale Sidon.

\VS{22}Hagianga ina gi digau ala e noho i golo i nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah i digaula: Sidon, ko Au go di godou hagadaumee. Nia daangada ga hagaamu Au idimaa i dagu hai dela e hai adu gi di goe. Digaula ga iloo bolo ma ko Au dela go Dimaadua i dogu madagoaa dela ma ga hagamodongoohia aga dogu dabuaahia i dogu hagaduadua digau huogodoo ala e noho i godou baahi.

\VS{23}Au ga hagau adu tau magi gi goodou, gaa hai nia dodo gii hali i hongo oo ala. Nia hagadaumee ga heebagi adu gi goodou mai nia baahi huogodoo, gei o daangada ga daaligi gaa mmade. Malaa, goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Israel ga hagahumalia
\par }
{\PP \VS{24}Dimaadua ga helekai, “Deai dahi henua i nia henua ala e haganiga mai i daha Israel ala nogo hai hagahuaidu Israel gaa hai labelaa be di laagau duduia dela belee hagammae Israel ai. Deelaa di mee digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Tagi go Yihowah.”


\par }{\PP \VS{25}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au ga laha mai digau Israel huogodoo mai i nia henua ala ne hagau ginai digaula, gei nia henua huogodoo ga iloo bolo Au e dabuaahia. Digau huogodoo Israel gaa noho i di nadau henua donu, tenua dela ne wanga ko Au gi dagu dangada hai hegau go Jacob.

\VS{26}Digaula gaa noho i golo i di aumaalia, gaa hau nadau hale, gaa dogi nadau hadagee waini. Au ga hagaduadua digau ala i baahi o mee ala nogo hai hagahuaidu a mee, gei Israel gaa noho i di aumaalia. Digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua go di nadau God.”




\par }\Chap{29}{\SH Nnelekai kokohp hai baahi gi Egypt
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di madangaholu maa lua laangi o di madangaholu malama o di madangaholu ngadau o di madau lahi gi daha, Dimaadua ga helekai mai gi di au,\XREF{*}{{\XO 29.1: }{\XT{Isaiah 19.1-25; Jeremiah 46.2-26}}}

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, haga halauwa ina di king o Egypt. Hagianga ina gi mee bolo ia mo tenua go Egypt gaa kae di hagaduadua.

\VS{3}Helekai ang gi mee bolo aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai ang gi di king o Egypt: Au go do hagadaumee, koe go di mogo damanaiee dela e moe i lodo di monowai. Goe e helekai bolo di Monowai Nile la di monowai ni aau, bolo ma go koe dela ne hai di maa.

\VS{4}Au gaa wanga dagu maadau gi doo ngudu, gaa hai nia iga i lodo dau monowai gii pigi i doo gili. Gei Au ga hudi aga goe gi daha mo di Monowai Nile, mo nia iga ala e pigi i doo gili.

\VS{5}Au gaa hudu goe mo nia iga ala i doo gili gi lodo di anga henua, gei do huaidina gaa doo gi hongo di gelegele ga moe hua i golo hagalee danu. Au gaa wanga di maa gi nia manu mamaangi mo nia manu lodo henua gi geina.

\VS{6}Gei digau Egypt huogodoo ga iloo laa bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”\XREF{*}{{\XO 29.6: }{\XT{Isaiah 36.6}}}

\par }{\PP Dimaadua ga helekai, “Digau Israel la ne hagadagadagagee gi digau Egypt e hagamaamaa ginaadou, gei goodou hagalee loo e humalia i di manga laagau dela gu bagege.

\VS{7}I di nadau hagapale adu gi goodou, gei goodou gu mooho, ga daalo i lala nadau lima ga hagamooho nadau dua.

\VS{8}Dolomeenei, ko Au go Tagi go Yihowah, Au e hagi adu gi goodou bolo Au ga hagau mai dagu llongo dauwa e heebagi adu gi goodou gi nadau hulumanu dauwa, ga daaligi godou daangada mo godou manu.

\VS{9}Egypt gaa hai di anga henua. Gei goodou ga iloo laa bolo Au go Dimaadua.

\par }{\PP “Idimaa i do helekai dela e hai bolo di Monowai Nile la di mee ni aau, gei go kooe dela ne hai di maa,

\VS{10}dela ne hidi ai Au gaa hai di hagadaumee ni oou mo di hagadaumee ni dau Monowai Nile. Au gaa hai Egypt gii hai di anga henua mai i di waahale o Migdol i di baahi ngeia gaa hana gi di waahale Aswan i di baahi ngaaga, ga dau adu loo gi di geinga o Ethiopia.

\VS{11}Deai tangada be di manu e mee di hana laa laa ai. Nia ngadau e madahaa, gei deai tangada e mee di noho i golo ai.

\VS{12}Au gaa hai Egypt gii hai di anga henua i lodo nia henua huogodoo o henuailala. Nia ngadau e madahaa, gei nia waahale o Egypt e moe mooho hua beelaa. Di mooho deenei la koia gu iehe i nia mooho o nia waahale ala i golo. Au gaa hai digau Egypt gi hagaloale, digaula gaa hula gaa llele gi nia henua ala i golo, gaa noho i baahi digau ala i golo.”


\par }{\PP \VS{13}Tagi go Yihowah ga helekai, “I muli nia ngadau e madahaa, gei Au ga laha mai digau Egypt mai i nia henua ala ne lahi ginai digaula.

\VS{14}Gei Au gaa hai digaula gii noho i baahi ngaaga o Egypt, i di gowaa dela nogo noho ai digaula mai i taamada, gei digaula gaa hai tenua bagege i di gowaa deelaa,

\VS{15}tenua dela koia e bagege i nia henua huogodoo, gei hagalee e mee di dagi labelaa dahi henua i daha. Au gaa hai digaula gi hagalee dahidamee, gei digaula ga deemee di huli dahi henua gi daudali nadau hiihai.

\VS{16}Israel gu deai nadau hagadagadagagee gi nia hagamaamaa digaula ai, gei di hagaodi gi muli o di huaidu o Egypt le e hagalangahia gi Israel di hai hala o di nadau hagadagadagagee ang gi digaula. Israel ga iloo laa bolo ko Au go Tagi go Yihowah.”


\par }{\SH King Nebuchadnezzar ga hagamagedaa Egypt
\par }
{\PP \VS{17}Tahi laangi o tahi malama o di madalua maa hidu ngadau o di madau lahi gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai,

\VS{18}“Tangada dangada, di King Nebuchadnezzar o Babylonia gu heebagi gi Tyre, guu hai ana gau dauwa gii kae nia goloo daamaha ga hidi mai nia libogo digaula guu hai nia ngadihole, gei nadau bakau gu moholehole, malaa, di king be go ana gau dauwa digi kae nadau mee ang gi nia haingadaa digaula.

\VS{19}Gei dolomeenei aanei la nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Au gaa wanga tenua go Egypt gi di King Nebuchadnezzar. Mee gaa oho tenua deelaa, gaa kae nia goloo hagalabagau huogodoo o Egypt e hai di hui o ana gau dauwa.

\VS{20}Au gaa wanga Egypt gi mee e hui a mee dela ne hai dagu hegau, idimaa ana gau dauwa ala nogo ngalua mai gi di Au. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.


\par }{\PP \VS{21}“Di madagoaa hua di mee deenei gaa hai, gei Au gaa hai digau Israel gi maaloo dangihi gaa hai goe go Ezekiel gi helekai gi nua gi longono digau huogodoo, gei digaula ga iloo laa bolo ko Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{30}{\SH Dimaadua ga hagaduadua Egypt
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai labelaa mai gi di au,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, helekai kokohp, hagadele ina nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah. Heia doo lee gi nua gi helekai nia mee aanei:

\par }{\PP “Di laangi e haga uli ai tadau gai huoloo ga dau mai!

\VS{3}Di laangi deelaa la gu hoohoo mai loo, di laangi Dimaadua gaa hai dana hai, di laangi gabugabua huoloo ge e haingadaa ang gi nia henua huogodoo.

\VS{4}Tauwa gaa hai i Egypt. Di haingadaa damana ga gila aga i Ethiopia. Dogologowaahee e daaligi gii mmade i Egypt. Nia goloo o tenua deelaa la gaa kae, gei tenua gaa dugu mooho.


\par }{\PP \VS{5}“Tauwa le e daaligi digau dauwa ala ne hui mai i Ethiopia, Lydia, Libya, Arabia, Kub, mo mai hogi i agu daangada.”


\par }{\PP \VS{6}Dimaadua ga helekai, “Tugi i Migdol i baahi ngeia gaa tugi i Aswan i baahi ngaaga, nia hagaloohi huogodoo Egypt la gaa mmade i lodo tauwa. Di llongo dauwa hagamuamua o Egypt la ga daaligi gi daha. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.

\VS{7}Tenua la gaa hai di anga henua i hongo nia henua huogodoo i henuailala, gei ono waahale la gaa dugu mooho huogodoo.

\VS{8}Dogu madagoaa ma gaa dudu Egypt mo ono gau hagalloohi gii mmade, digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{9}“I di laangi deelaa ma ga dau mai, gei Egypt la ga mooho, Au ga hagau mai agu gau kae hegau e loomoi i hongo di wagabaalii belee hagangalua aga digau Ethiopia ala e hagabaubau bolo ginaadou hagalee haga huaidu go di mee, gei digaula ga mmaadagu huoloo. Di laangi deelaa la ga daumai!”


\par }{\PP \VS{10}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au ga haga hai hegau di king o Babylon go Nebuchadnezzar gi haga odia gi daha di maluagina o Egypt.

\VS{11}Mee mo ana gau dauwa maaloo ga loomoi e oho tenua deelaa. Digaula ga lloomoi ga heebagi gi Egypt gi nadau hulumanu, gei tenua deelaa la gaa honu nnuaidina digau mmade nonua.

\VS{12}Au ga hagabagu di Monowai Nile, gaa dugu eia Egypt gi lala nia mogobuna o digau huaidu. Digau tuadimee gaa oho tenua deelaa hagatau. Ko Au Dimaadua dela ne helekai.”


\par }{\PP \VS{13}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au gaa oho gi daha nia ada balu ieidu mo nia god tilikai huogodoo ala i Memphis. Ga deai tangada e dagi Egypt ai, gei Au gaa hai nia daangada huogodoo gi mmaadagu.

\VS{14}Au gaa hai di baahi ngaaga Egypt gii hai di anga henua, gaa dudu labelaa di waahale Zoan i baahi ngeia. Au ga hagaduadua di waahale damana go Thebes.

\VS{15}Au gaa hai di waahale Pelusium, di gowaa dela e noho ai digau hagaloohi maaloo, gi longono nia mahi o dogu hagawelewele. Au gaa oho nia maluagina o Thebes.

\VS{16}Au gaa dudu Egypt gei Pelusium gaa mmae huoloo. Di abaaba o di waahale Thebes ga haga mooho gi lala, gei di waahale la ga haga abulu.

\VS{17}Nia dama daane nia waahale o Heliopolis mo Bubastis gaa mmade i lodo tauwa, digau ala i golo gaa lahi galabudi.

\VS{18}Di bouli dongoeho ga doo iha gi hongo Tahpanhes i dogu madagoaa ma gaa oho nia mahi o Egypt, ga hagamodu nia maaloo dangihi digaula ala nogo hagapuu ai ginaadou. Di gololangi gaa gahu Egypt, gei nia daangada o ana waahale huogodoo gaa lahi galabudi.

\VS{19}Dogu madagoaa ma ga hagaduadua Egypt beenei, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”


\par }{\SH Di mogobuna king Egypt gu mooho
\par }
{\PP \VS{20}I di hidu laangi o tahi malama i di madangaholu maa dahi ngadau o di madau lahi gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai gi di au,

\VS{21}“Tangada dangada, Au guu hadi di lima di king Egypt. Deai tangada ne nnoo di maa ai, be e wanga gi lodo di gahu hagamaamaa di maa bolo gii mee di hagahili di maa, gii mee labelaa di daahi dana hulumanu dauwa ai.

\VS{22}Malaa, deenei la nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: Ko Au go di hagadaumee o di king o Egypt. Au gaa oho nia lima o maa huogodoo, di baahi dela e humalia mo di baahi dela guu hadi, gei tulumanu gaa doo gi lala gi daha mo di lima o maa.

\VS{23}Au ga hagau digau Egypt gi modoho adu gi lodo nia henua huogodoo i henuailala.

\VS{24}Gei Au gaa hai nia lima di king Babylon gi maaloo, gaa wanga dagu hulumanu gi lodo nia lima o maa. Gei Au gaa hadi nia lima di king o Egypt, gei mee gaa mmae ang gi deia gaa made i mua ono hagadaumee.

\VS{25}Uaa, Au gaa hai a mee gi bagege, gei Au gaa hai di king o Babylon gi maaloo. Dogu madagoaa ma gaa wanga dagu hulumanu gi mee, gei mee ga lui adu di maa gi Egypt, malaa, digau huogodoo ga iloo bolo Au dela go Dimaadua.

\VS{26}Au ga hagau digau Egypt gi modoho adu gi lodo henuailala, gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{31}{\SH Egypt e hai be di laagau ‘cedar’
\par }
{\PP \VerseOne{1}I di laangi matagidagi o di tolu malama i di madangaholu maa dahi ngadau o di madau lahi gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai gi di au,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, helekai ang gi di king o Egypt mo ana daangada huogodoo:

\par }{\PP “Goe e mogobuna hualaa behee! Ma di aha dela e hagatau ko Au adu gi di goe?

\VS{3}Goe e hai gadoo be di laagau ‘cedar’ i lodo Lebanon, dela e madamada ono lau ge ono manga le e malu, e tomo looloo gaa tugi i lodo nia gololangi.

\VS{4}Gei nia wai i golo e hagatomo aga di maa, mo di monowai i lala tenua di mee e hagamagalillili. Nia wai aanei e hagamagalillili di gowaa dela e tomo aga ai di laagau, ga hagahali nia monowai lligi gi nia laagau huogodoo ala i lodo henua.

\VS{5}Gu tomo aga koia gu looloo i nia laagau ala i golo, gei ono manga gu doubehaa gu lloowehaa idimaa ma gu magalillili humalia.

\VS{6}Nia manu huogodoo ga lloomoi gaa hai nadau waehongo i nia manga o di laagau deelaa. Nia manu dolodolo e hahaanau i lala di malu di laagau. Nia henua o henuailala e hagamalu i di malu o di laagau.

\VS{7}E madamada hualaa behee go di laagau deelaa! E koia e looloo i nua, ge koia e lloo ono manga. Ono aga guu tale gi di gowaa llala i nia monowai mmidi.

\VS{8}Deai di laagau ‘cedar’ i lodo di gowaa dogi mee Dimaadua e mee di hagatongaadahi gi di maa ai.\XREF{*}{{\XO 31.8: }{\XT{Genesis 2.9}}} Deai di laagau ‘pine’ ono manga e hai be di laagau deenei ai, gei deai di laagau ‘plane’ ono manga beelaa ai. Deai di laagau i lodo di gowaa dogi mee Dimaadua e koia e madamada be di maa ai.

\VS{9}Ko Au ne hai di maa bolo gi madamada gei e mangamanga gi daha. Nia laagau huogodoo ala i lodo Eden i di hadagee o Dimaadua e dubua ang gi mee.


\par }{\PP \VS{10}“Deenei laa, ko Au go Tagi go Yihowah ga helekai adu gi di goe be di maa di aha dela gaa hai ang gi di laagau deelaa, dela e tomo aga gaa tugi loo i nia gololangi, guu tomo gu looloo gi nua, gu hagamuamua.

\VS{11}Dela ne dee heia e Au gaa dugu ang gi tagi tuadimee gi hai mee gi di maa, gaa wanga gi di laagau deelaa nia mee ala e tau anga gi ono huaidu ala ne hai.

\VS{12}Digau tuadimee ala e hagawelewele gaa tuu di maa gi daha gaa kili gi daha. Nia manga mo nia manga ala gu mooho ga monnono gi hongo nia gonduu mono gowaa mehanga gonduu huogodoo i tenua deelaa. Nia henua huogodoo ala nogo noho i di malu di laagau deelaa la gaa hula gi daha.

\VS{13}Nia manu mamaangi ga mmaangi mai gaa togo i hongo di laagau dela guu hinga gi lala, gei nia manu lodo henua ga heehee i hongo nia manga o di maa.

\VS{14}Deenei laa, tugi dolomeenei gaa hana, deai dahi laagau e looloo be di laagau deenei ai, be e tugi loo i nia gololangi, ma e aha maa gu hagamagalillili humalia. Digaula huogodoo la guu dugu bolo e hai gii mmade gadoo be nia daangada dangada. Guu lawa i di haganoho bolo e dau madalia digau ala e hula gi lala gi tenua o digau mmade.”


\par }{\PP \VS{15}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai ai, “I di laangi di laagau deelaa gaa hana gi lala gi tenua o digau mmade, gei Au gaa hai nia wai o lala tenua gi hagamelemu ina di maa bolo e hai ai di ada o di manawa gee. Au gaa dugu nia monowai mmidi gi dee mmidi, ga hagalee dumaalia gi nia monowai e logo gii mmidi. Idimaa di laagau deelaa la guu made, Au ga gaamai di bouli dongoehe gi hongo nia gonduu ala i Lebanon, gaa hai nia laagau huogodoo ala i lodo tenua gii mmade.

\VS{16}I dogu hagau di maa gi lodo tenua o digau mmade, di lee o di hinga di maa ga hagangalua nnenua llauehe. Nia laagau huogodoo ala i Eden, mo nia laagau hilihili huogodoo ala gu hagamagalillili i lodo Lebanon ala ne hula gi lala henuailala ga tenetene huoloo gi dono hinga.

\VS{17}Digaula ga madalia di maa gaa hula gi lala gi lodo tenua o digau mmade, bolo gi hagabuni ginaadou gi digau ala guu lawa di hinga gi lala, mo digau huogodoo ala nogo noho i lala di malu di maa.


\par }{\PP \VS{18}“Di laagau deelaa la go di king o Egypt mo ana daangada huogodoo. Gei hagalee nia laagau i lodo Eden e looloo gei e madamada gadoo be di maa ai. Gei dolomeenei la gu hagalee e hai be nia laagau i Eden, gaa hana gi lala gi lodo tenua o digau mmade, ga madalia digau ala hagalee e hagalaamua God, mo digau ala ne mmade i tauwa. Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.”




\par }\Chap{32}{\SH Di king Egypt e hai be di mogo haga madagudagu dangada
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tahi laangi o di madangaholu maa lua malama i di madangaholu maa lua ngadau o di madau lahi gi daha, Dimaadua ga helekai mai gi di au,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, heia dau boloagi maaloo gi di king Egypt. Wanga ina nia helekai aanei mai dogu baahi:

\par }{\PP “Au hangahaihai le e hai gadoo be nnangaahai o di laion i lodo nia henua. Gei goe e hai gadoo be di mogo haga madagudagu dangada i lodo di monowai. Goe gu haga huaidu nia monowai gi o babaewae.

\VS{3}I di madagoaa nia henua ma ga dagabuli mai gi di gowaa e dahi, gei Au ga bulou goe gi dagu gubenge, gaa wanga goe gi digaula gi daangia di gubenge gi tongo tai.

\VS{4}Gei Au gaa hudu goe gi hongo di gelegele gaa hai nia manu mamaangi huogodoo mono manu lodo henua gi geina goe.

\VS{5}Au gaa hai di hauiha o doo made gi modoho adu gi tomo nia gonduu mo nia gowaa mehanga gonduu.

\VS{6}Au ga hagahali oo dodo gii honu i hongo nia gonduu ga hagahonu nia monowai.

\VS{7}Dogu madagoaa ma gaa oho goe, gei Au gaa gahu di langi mo di duuli nia heduu. Di laa gaa ngala i di gololangi, di malama ga hagalee e maahina.\XREF{*}{{\XO 32.7: }{\XT{Isaiah 13.10; Matthew 24.29; Mark 13.24-25; Luke 21.25; Revelation 6.12-13; 8.12}}}

\VS{8}Au ga duuli nia maahina o di langi huogodoo, gaa dugu henuailala gi bouli dongoeho. Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.


\par }{\PP \VS{9}“Nia henua e logo ga homouli huoloo gi dagu hagiaga doo mooho, gu longono labelaa gi nia henua ala digi iloo e goe.

\VS{10}Dagu mee dela gaa hai adu gi di goe la koia e hagahomouli ang gi nia henua e logo. Dogu madagoaa ma ga hahaangi dagu hulumanu dauwa, nia king ga polepole huoloo i di nadau mmaadagu. I di laangi dela gaa doo iei goe, digaula huogodoo ga polepole i di nadau mmaadagu, idimaa e hagalliga huoloo gi nadau mouli.”


\par }{\PP \VS{11}Tagi go Yihowah ga helekai ang gi di king o Egypt, “Tulumanu dauwa di king o Babylon gaa tale adu gi di goe.

\VS{12}Au ga dumaalia ang gi nia llongo dauwa hagamuamua o nia henua gi hai hegau gi nadau hulumanu gi daaligidia au daangada huogodoo. Au daangada huogodoo mo nia mee huogodoo ala e hagapuu ginai goe la ga hagammaa gi daha.

\VS{13}Au ga daaligi au manu huogodoo i lodo nia madapua wai huogodoo. Tangada be di kau e haga huaidu labelaa nia wai ai.

\VS{14}Au gaa hai au wai gii noho deemuu, gei gi madammaa, gei au monowai la gii mmidi i di aumaalia. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.

\VS{15}I dogu madagoaa ma gaa hai Egypt gii hai di anga henua ga daaligi nia mee ala e mouli huogodoo i di gowaa deelaa, digaula ga iloo laa bolo Au dela go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{16}“Di boloagi maaloo deenei gaa hai ai taahili haga manawa gee. Nia ahina o nia henua huogodoo ga daahili taahili deenei, idimaa i di nadau tangitangi gi Egypt mo ono daangada huogodoo. Ko Au go Tagi go Yihowah dela ne helekai.”


\par }{\SH Tenua o digau mmade
\par }
{\PP \VS{17}I di madangaholu maa lima laangi o tahi malama i di madangaholu maa lima ngadau o di madau lahi gi daha, gei Dimaadua ga helekai mai,

\VS{18}“Tangada dangada, dangi i digau dogologowaahee o Egypt. Gi hagau ina digaula gi lala, gi lodo tenua o digau mmade, madalia nia henua maaloo ala i golo.

\VS{19}Helekai gi digaula: E hai behee, goodou e hagamaanadu bolo goodou koia e humalia i digau ala i golo? Goodou gaa hula gi lala gi lodo tenua o digau mmade gaa mmoe i golo madalia digau ala hagalee e hagalaamua God.

\VS{20}Digau Egypt ga madalia digaula ala gu daaligi i lodo tauwa. Tulumanu dauwa gu togomaalia belee daaligi digaula huogodoo.

\VS{21}Digaula ala koia e maaloo dangihi i lodo tauwa mo digau ala e hagamaamaa digau Egypt i lodo tauwa ga hagahi mai digau Egypt gi lodo tenua o digau mmade. Digaula ga wwolowwolo gaa hai, ‘Digau ala hagalee e hagalaamua God ala ne mmade i lodo tauwa ga lloomoi gaa mmoe i di gowaa deenei!’


\par }{\PP \VS{22}“Assyria la i di gowaa deelaa, e madalia nia daalunga o ana gau dauwa ala e haganiga a mee, digaula huogodoo ne mmade i lodo tauwa.

\VS{23}Nadau daalunga le e dugu i di gowaa kaedahi llala gi lala i lodo tenua o digau mmade. Ana gau dauwa huogodoo ala ne mmade i lodo tauwa, nadau daalunga e haganiga mai i daha dono daalunga. I mua gei digaula nogo mmaadagu iei tenua o digau ala e mouli.


\par }{\PP \VS{24}“Elam la i di gowaa deelaa, e madalia nia daalunga o ana gau dauwa ala e haganiga a mee. Digaula huogodoo guu mmade i lodo tauwa, gei digaula la digi sirkumsais guu hula gi lala gi lodo tenua o digau mmade. I di nadau madagoaa nogo mouli, gei nia daangada e mmaadagu i digaula. Gei dolomeenei gei digaula guu mmade e mmoemmoe gu haga langaadia.

\VS{25}Elam e moe madalia digau ala guu mmade i tauwa, gei nia daalunga o ana gau dauwa e haganiga mai i ono daha. Digaula huogodoo digi sirkumsais, digaula guu mmade i lodo tauwa. Di madagoaa digaula nogo mouli, gei nia daangada e mmaadagu i digaula. Gei dolomeenei digaula guu mmade e mmoe ge gu haga langaadia, digaula guu kae labelaa di hai o digau ala ne mmade i tauwa.


\par }{\PP \VS{26}“Meshech mo Tubal la i di gowaa deelaa, mo nia daalunga o nau gau dauwa ala e haganiga mai meemaa. Digaula huogodoo digi sirkumsais, digaula huogodoo guu mmade i lodo tauwa. I mua gei digaula nogo mmaadagu iei digau ala e mouli.

\VS{27}Deai di hagalaamua ne hai gi digaula ai i di nadau danu gi lala, be di hai dela nogo hai ang gi digau maaloo i mua, i di madagoaa ne hula digaula gi lala gi tenua o digau mmade, e kae nadau goloo dauwa, nadau hulumanu e dugu i lala nadau libogo, gei nadau mee duuli i hongo nadau huaidina. I mua gei digau dauwa maaloo aanei gu hai mee gi nia mogobuna, dela ne mee di hai nia daangada ala e mouli gi mmaadagu.


\par }{\PP \VS{28}“Deenei di hai o digau Egypt ala e mmoe madalia digau ala digi sirkumsais ala ne mmade i tauwa.


\par }{\PP \VS{29}“Edom la i di gowaa deelaa, mo dono king mo ana gau aamua. Digau aanei la digau dauwa maaloo, gei dolomeenei gei digaula guu mmoe i lodo tenua o digau mmade, madalia hogi digau digi sirkumsais ala ne mmade i tauwa.


\par }{\PP \VS{30}“Digau aamua huogodoo ala i baahi ngeia la i di gowaa deelaa, mo digau hogi o Sidon. I mua gei nadau mogobuna guu hai nia henua gi mmaadagu, gei dolomeenei digaula gu nadau aamua ai, gu haga langaadia, guu hula gi lala madalia digau ala ne mmade i tauwa, guu danu gi lala gei digi sirkumsais, digaula gu haga langaadia gadoo be digau ala guu hula gi lala gi tenua o digau mmade.


\par }{\PP \VS{31}“Di mmade o nia daangada huogodoo aanei ala ne daaligi i lodo tauwa le e haga manawa lamalia di king o Egypt mo ana gau dauwa.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{32}“Au ne hai di king o Egypt gi hagamadagudagu digau ala e mouli, gei mee mo ana gau dauwa gaa mmade gaa mmoe molooloo madalia digau ala digi sirkumsais ala ne mmade i tauwa.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.




\par }\Chap{33}{\SH Dimaadua gu hili aga a Ezekiel e hai di hagaloohi
\par }
{\R (Ezekiel 3.16-21)

\par }{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, goe haga modongoohia ina gi digau o do henua nia mee ala gaa hai dogu madagoaa ma ga hagau dagu dauwa gi dahi henua. Nia gau tenua deelaa e hili di nadau dangada e dahi, e hai di nadau dangada hagaloohi.

\VS{3}Malaa, di madagoaa di hagaloohi deelaa ma ga gidee ia nadau hagadaumee e lloomoi gi di guongo deelaa, geia ga ili dana buu gi—modongoohia digau o di guongo deelaa.

\VS{4}Maa e iai tangada ga longono ia, ge hagalee daudali, gei nia hagadaumee aalaa ga daaligi a mee gii made. Malaa, di made o maa le e hai mee hua ginai mee.

\VS{5}Dono made le e dau hua ginai mee, i mee dela hagalee daudali di haga iloo o di buu. Maa nei bolo mee ne daudali di haga iloo deelaa, gei mee guu mee hua di doo gi daha mo di made.

\VS{6}Maa di hagaloohi deelaa, i dono madagoaa ne gidee ia nia hagadaumee e lloomoi, gei mee digi ilihia dana buu belee haga iloo gi nia daangada, malaa, nia hagadaumee aalaa ga lloomoi ga daaligi digau huaidu la gii mmade. Au gaa dugu ang gi tangada hagaloohi deelaa e hai mee gi di mmade o digau aalaa.


\par }{\PP \VS{7}“Kooe go tangada dangada, dolomeenei gei Au gaa hai goe di hagaloohi ni digau Israel. Goe ga haga modongoohia gi digaula nia hai aanei ala ga hagi adu ko Au.

\VS{8}Maa Au ga hagailoo bolo tangada huaidu gaa made, gei goe digi haga modongoohia gi mee bolo gii mee ai di huli dono mouli, gei mee gaa made hua i lodo ono huaidu. Gei au ga dugu adu gi di goe e hai mee gi di made o maa.

\VS{9}Gei goe ga haga modongoohia gi tangada huaidu, gei mee digi lawa mai gi daha, mee gaa made i lodo ono huaidu. Gei goe e haga mouli.”


\par }{\SH Tangada nei mo tangada nei gi hai mee hua gi ono huaidu
\par }
{\PP \VS{10}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, hagalangahia ina gi digau Israel nadau mee aanei ala nogo helehelekai ai: Gimaadou gu daamaha gi madau huaidu mono hala ala nogo haihai. Gimaadou gu mooho hua gi daha. Gimaadou e haga mouli behee?

\VS{11}Haga modongoohia ina gi digaula bolo Au go Tagi go Yihowah go di God mouli, Au hagalee manawa lamalia gi di made o tangada huaidu. Au bolo mee gii huli hoou gi daha mo ana haihai huaidu gi mouli ia. Goodou go digau Israel, goodou lawa mai gi daha mo godou haihai huaidu. Goodou e aha ala e hiihai gi di made?


\par }{\PP \VS{12}“Dolomeenei, kooe go tangada dangada, haga modongoohia ina gi digau Israel bolo di madagoaa tangada humalia ma gaa hai di huaidu, ana haihai humalia ala ne hai e deemee di haga mouli ia. Maa tangada huaidu ga lawa mai gi daha mo ana haihai huaidu, mee hagalee hai mee gi di hagaduadua. Gei maa tangada humalia ga daamada gaa hai di huaidu, geia hagalee mouli.

\VS{13}Maa Au ga hagababa ang gi tangada humalia bolo ia ga mouli, gei mee ga hagabau bolo ana haihai humalia la guu dohu, gei mee ga daamada gaa hai di huaidu, malaa, Au hagalee langahia nia haihai humalia a maa ala ne hai. Mee gaa made gi ana hai huaidu ala e hai.

\VS{14}Maa Au ga hagi anga gi tangada huaidu bolo ia gaa made, gei mee ga lawa mai gi daha mo ana haihai huaidu, gaa hai nia mee humalia ge donu,

\VS{15}gei mee gaa wanga gi muli di mee dela belee hai ai tigagi dela e pono di boibana o tangada, be di mee dela ne gaiaa koia. Geia ga lawa mai gi daha mo di haihai huaidu, ga daudali nia haganoho ala e haga mouli ia, malaa, ia ga hagalee made, mee ga haga mouli.

\VS{16}Au ga dumaalia gi ana huaidu ala ne hai. Mee e haga mouli, idimaa mee guu hai nia mee humalia ge donu.


\par }{\PP \VS{17}“Gei digau o do guongo e helehelekai mai bolo Au e hai nia mee hai gee! Gei deeai! Ma go nadau hangaahai ala e hai gee.

\VS{18}Tangada donu ma gaa lawa mai gi daha mo di humalia, ga daamada gaa hai nia mee huaidu, mee gaa made.

\VS{19}Gei tangada huaidu dela ma ga lawa mai gi daha mo di haihai huaidu, gaa hai nia mee humalia ge donu, malaa, ia ga mouli.

\VS{20}Gei ogo goodou go digau Israel, goodou e hai bolo Au e hai nia mee hai gee. Au ga hagi aga goodou gi godou hangahaihai.”


\par }{\SH Di longo di mooho o Jerusalem
\par }
{\PP \VS{21}I di lima laangi o di madangaholu malama o di madangaholu maa lua ngadau o di madau lahi gi daha mo Israel, taane dela ne lele gi daha mo Jerusalem, ga hanimoi gi di au, ga hagi mai di mooho o Jerusalem.\XREF{*}{{\XO 33.21: }{\XT{2-Kings 25.3-10; Jeremiah 39.2-8; 52.4-14}}}

\VS{22}Hiahi i mua taane deelaa dono dau mai, au gu longono eau di mogobuna mahi o Dimaadua dela gu haga honu au hagatau. Di madagoaa taane deelaa ne dau mai luada, Dimaadua ga haga uda mai gi di au di mogobuna gii mee au di helekai. Gei au guu mee di helekai labelaa.


\par }{\SH Nia hala o nia daangada
\par }
{\PP \VS{23}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{24}“Kooe go tangada dangada, goe gi iloo bolo nia daangada ala e nohonoho i lodo nia waahale mooho o Israel le e helehelekai boloo: Abraham la tangada hua e dahi, gei tenua deenei hagatau la guu wanga gi mee. Gei gidaadou digau dogologowaahee, dolomeenei tenua deenei la tenua ni gidaadou.

\VS{25}Haga modongoohia ina gi digaula nia mee ala e helekai iei Au go Tagi go Yihowah: Goodou e gai nia goneiga ala e iai nia dodo. Goodou e daumaha gi nia ada balu ieidu. Goodou e daaligi tangada gii made. Ma di aha dela e hai goodou bolo tenua deelaa la tenua ni goodou?

\VS{26}Goodou e hagadagadagagee gi godou hulumanu dauwa. Godou hangahaihai la koia e huaidu. Goodou huogodoo e hai di huaidu be di manu. Ma di aha dela e hai goodou bolo tenua deelaa la tenua ni goodou?


\par }{\PP \VS{27}“Haga modongoohia ina gi digaula bolo Au, go Tagi go Yihowah, go di God mouli, Au e haga iloo ang gi digaula bolo digau huogodoo ala e noho i lodo nia waahale mooho la ga dadaaligi gii mmade, ge digau ala e noho i lodo henua gaa gai go nia manu lodo geinga. Gei digau ala e pala hagammuni i tomo nia gonduu mo i lodo nia bongoo la gaa hai nadau magi gaa mmade.

\VS{28}Au gaa hai tenua deelaa gii hai di anggowaa, gei di mogobuna dela nogo hagadagadagagee mo di hagapuu ginai digaula la ga hagaodi. Nia gonduu o Israel gaa hai di lodo geinga ga deai tangada e haele laa laa ai.

\VS{29}Au ga hagaduadua nia daangada i nadau ihala, gaa huli tenua la gii hai di anga henua, deenei la di madagoaa digaula ga modongoohia ginaadou bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”


\par }{\SH Di hagaodi gi muli o nia agoago o soukohp
\par }
{\PP \VS{30}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, goe gi iloo bolo nia daangada le e helehelekai i di goe i di nadau madagoaa ma ga dagabuli i nia daalinga nia waahale mo nia ngudu nia bontai o nadau hale. Digaula e helehelekai i nadau mehanga boloo, ‘Gidaadou gaa hula dolomeenei e hagalongo be nia maa nnelekai bolo aha ala e hai mai i baahi o Dimaadua.’

\VS{31}Agu daangada le e dagabuli mai e hagalongo be nia maa ni aha ala e hagi anga kooe gi digaula, gei digaula hagalee e haga kila aga nia maa. Digaula e helehelekai hagahumalia mo di aloho, gei digaula e duudagi hua beelaa nadau mouli hagagailaa.

\VS{32}Digaula e hai goe be tangada dela e haihai ana daahili haga manawa lamalia dangada, be tangada e badubadu dana ‘harp’. Digaula gu longono ginaadou au helekai, gei digaula hagalee daudali nia maa.

\VS{33}Di madagoaa au helekai huogodoo ala ma ga kila aga, gaa donu e hai be nia maa, deelaa di madagoaa o nia daangada ga iloo bolo ma di soukohp gu i nadau baahi.”




\par }\Chap{34}{\SH Nia hagaloohi siibi o Israel
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Kooe go tangada dangada, haga dadaulia ina nia dagi o Israel. Haga modongoohia ina gi digaula nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah: E huaidu adu gi goodou, go nia dagi o Israel! Goodou e madamada humalia hua i goodou, hagalee madamada humalia i nia siibi.

\VS{3}Goodou e inu nia weuu o nia siibi aanei, goodou e ulu nia gahu ne hai mai nia gili siibi, goodou e daaligi e gai nia goneiga o nia siibi ala e humalia. Gei goodou hagalee madamada humalia i nia siibi.

\VS{4}Goodou hagalee hagamaamaa digau ala gu paagege, be e hagahumalia digau ala e magi, ge hagalee hii nia gowaa moholehole i nia daangada. Goodou hagalee gahigahi mai digau ala e heehee balumee, be e halahala mai digau ala guu nngala. Gei ogo goodou e hai digaula hagahuaidu.

\VS{5}Mai i nia siibi la gu deai di nadau dangada hagaloohi siibi ai, digaula gu modoho dagi dahi i nia gowaa e logo, gei ogo nia manu lodo geinga gaa kumi digaula gaa gai.\XREF{*}{{\XO 34.5: }{\XT{Numbers 27.17; 1-Kings 22.17; Matthew 9.36; Mark 6.34}}}

\VS{6}Malaa, agu siibi la nogo heehee hua balumee i tomo nia gonduu mono gowaa nnoonua. Digaula gu meheuiheu dagi dahi i nia gowaa huogodoo i henuailala, gei deai tangada e hagamaamaa digaula be e halahala mai digaula ai.


\par }{\PP \VS{7}“Malaa, goodou go nia gau hagaloohi siibi, goodou hagalongo mai gi di Au, go Dimaadua dela e helekai adu gi goodou.

\VS{8}Go di maa Au, dela go Tagi go Yihowah, go di God mouli, deenei laa Au e hiihai bolo goodou gi hagalongo mai. Agu siibi guu kumi go nia manu lodo geinga gu dadaaligi digaula, ge guu gai digaula, idimaa, ma deai tangada e hagaloohi digaula ai. Agu gau hagaloohi hagalee halahala mai nia siibi. Digaula ne madamada humalia i nadau huaidina, hagalee haa manawa i agu siibi.

\VS{9}Malaa, goodou go nia gau hagaloohi, goodou hagalongo mai.

\VS{10}Goodou hai gi iloo bolo ma ko Au, go Tagi go Yihowah, Au e hai baahi adu gi goodou, ge guu hai di hagadaumee ni goodou. Au ga daa mai agu siibi gi daha mo goodou, gei goodou ga hagalee hai nia hagaloohi ni digaula, gei goodou ga deemee hogi di madamada humalia i goodou. Au ga laha mai agu siibi gi daha mo goodou, gi dee mee di gai go goodou.


\par }{\SH Di hagaloohi siibi humalia
\par }
{\PP \VS{11}“Au go Tagi go Yihowah dela e helekai adu gi goodou bolo ma ko Au hua dela ga halahala agu siibi ga madamada humalia i digaula,

\VS{12}i di hai o tangada hagaloohi ma ga halahala mai ana siibi ala ne nngalanngala dagi dahi, ga haga dagabuli mai labelaa. Au ga laha mai digaula gi daha mo nia gowaa huogodoo ala ne hula ginai digaula i di laangi manawa gee ge e haadanga balua.

\VS{13}Au ga laha mai digaula gi daha mo nia guongo ala mai daha, ga haga dagabuli mai digaula ga laha mai gi di nadau henua donu. Au ga haangai digaula i hongo nia gonduu, mo i daalinga nia dama monowai o Israel, mo i nia gowaa huogodoo ala e noho iei nia daangada.

\VS{14}Au ga dumaalia gi digaula gi miami mo di noho i di aumaalia i nia gonduu ala e humalia, mo i lodo geinga o tenua go Israel.

\VS{15}Ko Au hua dela gaa bida hagaloohi agu siibi, mo di halahala di gowaa dela e haga molooloo ai digaula. Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.


\par }{\PP \VS{16}“Au ga halahala digau ala guu nngala, ga laha mai digau ala e heehee balumee, gaa hii nia gowaa moholehole o nia daangada, ge e hagahili nia magi digau ala e magi. Gei Au ga hagahuaidu digau ala e maaloo mo ala e pedi, idimaa, Au di hagaloohi humalia dela e hai nia mee donu.


\par }{\PP \VS{17}“Malaa, dolomeenei, Au go Tagi go Yihowah, e helekai adu gi goodou, go agu siibi, bolo Au ga hagi aga goodou dagi dahi, gaa dugu gee digau huaidu mo digau humalia. Au gaa dugu gi daha nia siibi gi daha mo nia kuudi.

\VS{18}Hunu gau i goodou hagalee maaluu gi nia geinga humalia ala e gai go goodou. Ga nomuli gei goodou ga dagadagahi nia mee ala hagalee gai go goodou! Goodou e inu nia wai madammaa, gei goodou ga haga huaidu nia wai ala hagalee e inu go goodou!

\VS{19}Malaa agu siibi ala i golo e gai nia geinga ala gu dagadagahi go goodou, ge e inu nia wai ala gu haga huaidu go goodou.


\par }{\PP \VS{20}“Malaa, dolomeenei, Au go Tagi go Yihowah, Au e helekai adu gi goodou bolo Au gaa hai dagu hagi aga i mehanga nia siibi maaloo mo nia siibi paagege,

\VS{21}idimaa, goodou guu bae gi daha nia siibi magi, gei guu hono digaula gi daha mo di hagabuulinga siibi.

\VS{22}Malaa, Au gaa daa agu siibi gi daha mo nadau haingadaa, hagalee diiagi digaula gi hagaduadua i godou lala. Au ga hagi aga dagi dahi i agu siibi, gaa dugu digau humalia gi daha mo digau huaidu.

\VS{23}Au gaa wanga gi digaula di King dela e hai gadoo be dagu dangada hai hegau go David, e hai di Hagaloohi ni digaula, gei Mee ga madamada humalia i digaula.\XREF{*}{{\XO 34.23: }{\XT{Revelation 7.17}}}

\VS{24}Au go Dimaadua gaa hai di God ni digaula, gei dahi King dela e hai gadoo be dagu dangada hai hegau go David gaa dagi digaula. Aanei agu helekai.\XREF{*}{{\XO 34.24: }{\XT{Ezekiel 37.24}}}

\VS{25}Au gaa hai dagu hagababa gi digaula dela e duuli mai digaula gi di gowaa e dahi. Au ga hagabagi gi daha nia manu huaidu huogodoo gi daha mo di nadau henua, gei agu siibi gaa noho i di aumaalia i lodo henua ge e kiikii hagahumalia i lodo nia gowaa huogodoo.


\par }{\PP \VS{26}“Au ga haga maluagina digaula, ga dumaalia gi digaula gii noho haganiga dagu gonduu dabu. Au ga haga maluagina digaula gi nia uwa i nadau madagoaa ma ga hiihai gi nia uwa.

\VS{27}Nia laagau la gaa huwa, gei nia hadagee gaa kila humalia, malaa, digaula huogodoo gaa noho i di aumaalia i lodo nadau gowaa donu. Dogu madagoaa ma gaa wwede nia daula o agu daangada, mo di haga dagaloaha digaula gi daha mai digau ala nogo haga hai hege ginaadou, deenei di nadau madagoaa ga iloo ginaadou bolo ma dela ko Au go Dimaadua.

\VS{28}Nia guongo ala bouli ga hagalee lloomoi labelaa e kae nia goloo digaula. Nia manu lodo geinga hagalee dadaaligi digaula be e gai digaula. Digaula gaa noho i di aumaalia, ge hagalee mmaadagu i dahi mee.

\VS{29}Au gaa wanga gi digaula tenua gelegele humalia, deai di hiigai e hai ai. Nia guongo ala i golo ga hagalee hai hagauwwou digaula.

\VS{30}Nia daangada huogodoo ga modongoohia bolo ma ko Au dela e benebene digaula, gei go digau Israel ala go agu daangada. Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.”


\par }{\PP \VS{31}Tagi go Yihowah ga helekai, “Goodou go agu siibi ala e hahaangai ko Au, goodou go agu daangada, gei Au dela go di godou God.”




\par }\Chap{35}{\SH God e hagaduadua Edom
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,\XREF{*}{{\XO 35.1: }{\XT{Isaiah 34.5-17; 63.1-6; Jeremiah 49.7-22; Ezekiel 25.12-14; Amos 1.11-12; Obadiah 1-14; Malachi 1.2-5}}}

\VS{2}“Tangada dangada, haga halauwa ina tenua go Edom.

\VS{3}Hagianga ina gi nia daangada nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah:

\par }{\PP “Di gonduu o Edom, ma ko Au go do hagadaumee! Au gaa hai goe gii hai di anga henua.

\VS{4}Au ga diiagi au waahale gi mooho, do henua gaa hai di anga henua. Gei goe ga iloo laa bolo Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{5}“Goe guu hai di hagadaumee ni Israel mai i mua loo, gu daaligi ana daangada i dono madagoaa ne haadanga balua, i di madagoaa ne hagaduadua hagaodi iei mee i ono huaidu.

\VS{6}Deenei laa, idimaa Au go Tagi go Yihowah, go di God mouli, Au e hagamodu bolo di made deelaa do hagaodi, goe e deemee di dagaloaha gi daha mo mee. Goe guu kae di huaidu daaligi dangada, gei taaligi dangada dela hua e daudali goe.

\VS{7}Au gaa hai tenua gonduu o Edom gii hai di anga henua ga daaligi digau huogodoo ala e hula laa lodo di gowaa deelaa.

\VS{8}Au gaa gahu nia gonduu gi nia huaidina gau mmade, gei nia huaidina digau ala ne mmade i tauwa gaa gahu i hongo nia gowaa nnoonua mono gowaa maalama.

\VS{9}Gei Au gaa hai goe gii hai di anga henua gaa hana hua beelaa, deai tangada e mee di noho i lodo o waahale ai. Gei goe ga iloo laa bolo Au go Dimaadua.


\par }{\PP \VS{10}“Goe ne hai bolo nia waahale e lua go Judah mo Israel, meemaa ngaadahi mo nau waahale la nia mee ni aau, gei goe dela gu hai mee ginai, ma e aha maa Au go Dimaadua dela go di nau God.

\VS{11}Deenei laa, idimaa Au go Tagi go Yihowah, go di God mouli, Au gaa tala di hui adu gi di goe i do hagawelewele, do dubua mo do dee hiihai gi agu daangada. Gei digaula ga iloo bolo Au e hagaduadua goe i dau hai dela ne hai ang gi ginaadou.

\VS{12}Gei goe gaa donu laa bolo Au go Dimaadua gu longono e Au au helekai ne hai dela bolo nia gonduu o Israel la gaa hai nia anggowaa, gei gu dugu adu gi di goe gi geina.

\VS{13}Au gu longono au helekai hagabalumee ala e hai baahi mai gi di Au.”


\par }{\PP \VS{14}Tagi go Yihowah ga helekai, “Au gaa hai goe gii hai di anga henua huoloo, gei henuailala hagatau ga tenetene huoloo gi do doo ia gi lala,

\VS{15}gadoo be do tenetene gi Israel dela ne mooho, go dogu henua donu. Nia gonduu o Seir, nia henua huogodoo o Edom gaa hai nia anga henua. Nia daangada huogodoo ga iloo laa bolo Au dela go Dimaadua.”




\par }\Chap{36}{\SH God ga haga maluagina Israel
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai, “Kooe go tangada dangada, helekai gi nia gonduu o Israel, agoago ina gi digaula bolo gi hagalongo gi agu mee ala e helekai iei Au,

\VS{2}go Tagi go Yihowah, ang gi digaula: Nia hagadaumee o Israel gu tenetene huoloo ga helekai boloo, ‘Dolomeenei gei nia gonduu namua o Israel la guu hai tenua ni gidaadou!’


\par }{\PP \VS{3}“Helekai kokohp, hagadele ina nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah. I di madagoaa o nia henua hoohoo ne hagamagedaa ge ne kae nia hagahonu o nia gonduu o Israel, nia daangada ga gadagada gi Israel.

\VS{4}Deenei laa, hagalongo gi nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah adu gi goodou, go nia gonduu mo nia gowaa nnoonua, mo adu gi goodou go nia monowai, nia gowaa maalama, mo adu gi goodou nia gowaa ala gu mooho, mo adu gi goodou go nia waahale ala ne kae ono goloo, guu hai hagahuaidu go nia henua ala e hii mai godou daha.


\par }{\PP \VS{5}“Ko Au, go Tagi go Yihowah, gu helekai i lodo di welengina o dogu hagawelewele ang gi nia henua ala e hii mai i godou daha, gei e donu ang gi Edom. Digaula guu kae dogu henua gu hai henua ginai mo di nadau tenetene mo di hagabalumee.


\par }{\PP \VS{6}“Deenei laa, kokohp gi Israel. Hagianga ina gi nia gonduu, nia gowaa nnoonua, nia monowai, mo nia gowaa mehanga gonduu, nia mee ala e helehelekai iei Au, go Tagi go Yihowah, i lodo dogu hagawelewele huoloo, idimaa di haganneennee mo di haga langaadia guu hai gi digaula mai nia henua ala i golo.

\VS{7}Ko Au, go Tagi go Yihowah, guu hai di hagababa maaloo dangihi, bolo nia henua huogodoo ala e hii mai daha o Israel la ga haga langaadia.

\VS{8}Gei nia laagau ala i hongo nia gonduu o Israel ga doubehaa labelaa, gaa huwa adu gi goodou, go agu daangada. Goodou gu hoohoo ga lloomoi gi di godou henua donu.

\VS{9}Au ga madalia goodou, ga hagaloohi goodou, ga hagahumalia goodou. Godou henua ga hagamaluu labelaa, gaa dogi ai godou hagadili no lodo.

\VS{10}Au ga hagadogologo goodou. Goodou gaa noho i nia waahale ga haga hoou nia mee huogodoo ala ne mooho.

\VS{11}Gei Au gaa hai nia daangada mono kau gi logowaahee. Goodou ga koia ga dogologowaahee i goodou i mua, ga haanau godou dama e logo. Au ga dumaalia adu gi goodou gi noho i di gowaa deelaa be di godou noho i golo i mua. Au ga hagamaluagina goodou i hongo godou maluagina i mua. Deenei laa, gei goodou ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua.

\VS{12}Au ga laha mai labelaa goodou, go agu daangada, bolo goodou gii noho labelaa i lodo di godou henua. Ma gaa hai tenua donu ni goodou, gei Au ga hagalee e hai godou dama gi hiigai.


\par }{\PP \VS{13}“Ko Au, go Tagi go Yihowah, ga helekai: E donu bolo nia daangada e hagaingoo tenua deelaa bolo tenua le e gai dangada. Digaula e hai labelaa bolo tenua le e gaiaa nia dama o tenua deelaa.

\VS{14}Gei tugi dolomeenei gaa hana, gu hagalee hai tenua gai dangada dela e gagaiaa godou dama. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.

\VS{15}Tenua deelaa la gu de longono labelaa gi nia gadagada o nia henua, be e mmada gi nia haganneennee o nia daangada. Tenua deelaa la gu hagalee gaiaa nia dama o tenua deelaa. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.”


\par }{\SH Di mouli hoou o Israel
\par }
{\PP \VS{16}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{17}“Kooe go tangada dangada, di madagoaa digau Israel nogo noho i lodo nadau gowaa, digaula gu haga milimilia nadau henua i nadau mouli mo nadau hangahaihai. Au guu hai bolo di haihai huaidu digaula gu milimilia gadoo be di ahina dela e magi malama.

\VS{18}Au guu hai digaula gi modongoohia dogu hagawelewele i di nadau daaligi dangada i tenua deelaa, mo di nadau daumaha gi nia ada balu ieidu ala e haga milimilia tenua deelaa.

\VS{19}Au gu hagi aga digaula i nadau mouli mo nadau hangahaihai, ge gu hagau digaula gi daha gi lodo nia guongo ala i golo.

\VS{20}Nia gowaa huogodoo ala guu hula ginai digaula, digaula gu haga balumee dogu ingoo dabu, idimaa nia daangada ala i golo gu helekai boloo, ‘Nia dama a Yihowah aanei, gei digaula guu hai gii hula gi daha mo tenua o Maa.’

\VS{21}Deenei le e haga manawa gee Au i di gili o dogu ingoo dabu, idimaa digau Israel gu haga balumee hua di maa i nia gowaa huogodoo ala e hula ginai digaula.


\par }{\PP \VS{22}“Malaa, goe haga modongoohia ina gi digau Israel nnelekai aanei ala e wanga ko Au go Tagi go Yihowah gi digaula: Di mee dela gaa hai ko Au hagalee bolo adu gi goodou, go digau Israel, gei di mee hua anga gi dogu ingoo dabu, dela ne haga haga langaadia go goodou i nia guongo huogodoo ala ne hula ginai goodou.

\VS{23}I dogu madagoaa ma ga haga modongoohia gi nia guongo di haga madagudia o dogu ingoo dabu, go di ingoo dela nogo haga balumee go goodou i nadau mua, malaa, digaula ga modongoohia bolo ma dela ko Au go Dimaadua. Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai. Au gaa hai goodou e hai di mee e haga modongoohia gi nia guongo bolo Au dela e dabu.

\VS{24}Au ga laha mai goodou gi daha mo nia guongo huogodoo mo nia henua huogodoo, ga laha mai goodou gi di godou henua donu.

\VS{25}Au ga llingi adu gi goodou nia wai madammaa, ga haga madammaa goodou gi daha mo di haihai daumaha gi nia ada balu ieidu mo nia mee huogodoo ala nogo haga milimilia goodou.

\VS{26}Au ga gowadu gi goodou di manawa hoou mo di hagataalunga hoou. Au ga daa gi daha di manawa lodo hamaaloo dela i godou baahi ga gowadu gi godou di manawa hila gi lala.\XREF{*}{{\XO 36.26: }{\XT{Ezekiel 11.19-20}}}

\VS{27}Au ga haga honu goodou gi dogu Hagataalunga, gaa hai goodou gi daudali agu haganoho mo di haga kila aga agu helekai huogodoo ala ne hagi adu ko Au gi goodou.

\VS{28}Malaa, goodou gaa noho i di gowaa dela ne wanga ko Au gi godou maadua mmaadua. Goodou gaa hai nia dama ni aagu, gei Au gaa hai di God ni goodou.

\VS{29}Au ga daa gi daha nia mee huogodoo ala e haga milimilia goodou. Au ga hagatogomaalia nia laagau ‘wheat’ gii huwa logowaahee, gi dee tale hua labelaa di tau hiigai adu gi goodou.

\VS{30}Au ga haga logo nia huwa o godou laagau mo godou gowaa, gi dee hai hua di tau hiigai adu gi goodou, ga haga langaadia goodou i baahi nia guongo ala i golo.

\VS{31}Goodou ga langahia godou hai huaidu mo godou ihala ala nogo haihai. Deelaa di mee ga haga langaadia adu gi goodou gaa huli hoou mai i godou hai huaidu mo godou haihai hala.


\par }{\PP \VS{32}“Digau Israel nei, Au bolo goodou gi iloo, bolo ma hagalee go goodou ala e hai ginai agu mee aanei. Gei ne hai bolo goodou gi modongoohia di haga langaadia mo di hagahuaidu o godou hangahaihai. Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.”


\par }{\PP \VS{33}Tagi go Yihowah ga helekai, “Dogu madagoaa ma ga haga madammaa godou huaidu huogodoo, Au ga dugu adu gi goodou labelaa gii noho i lodo godou waahale, gei gi hauhia labelaa nia gowaa ala nogo mooho.

\VS{34}Digau huogodoo ala e haele laa lodo godou gowaa gu gidee ginaadou bolo godou gowaa la gu geinga, guu hai di lodo geinga. Gei Au gaa dugu adu labelaa gi goodou gi ngalua ginai.

\VS{35}Digau huogodoo ga hagabooboo i di hai o tenua deenei dela nogo hai di anggowaa i mua, malaa, dolomeenei gei di maa guu hai be di Hadagee o Eden, mo di hai o nia waahale ala nogo mooho ala gu gaiaa ono daangada, guu lomo, malaa, dolomeenei guu hau gu maaloo, ge guu noho nia daangada no lodo.

\VS{36}Malaa, nia guongo ala ne dubu ala e noho i godou baahi ga iloo ginaadou bolo ma ko Au go Dimaadua dela e hau nia waahale mooho gei e dogi labelaa nia gowaa lodo geinga. Ko Au go Dimaadua dela guu hai dagu hagababa bolo Au gaa hai di mee deenei, gei Au e hai gi haga gila aga!”


\par }{\PP \VS{37}Tagi go Yihowah e helekai, “Au ga dumaalia labelaa gi digau Israel gi tangi mai i di hagamaamaa. Au ga dumaalia gi digaula gi logowaahee gadoo be nia siibi.

\VS{38}Malaa, di madagoaa deelaa nia daangada ga dogologowaahee gaa honu nia waahale aalaa, gadoo be Jerusalem nogo honu i nia siibi i mua, nia mee e hai ai nia tigidaumaha i nia laangi daumaha. Gei digaula ga iloo ginaadou bolo ma ko Au dela go Dimaadua.”




\par }\Chap{37}{\SH Di guongo o nia iwi maangoo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Au gu longono di mogobuna mahi o Dimaadua, gei dono Hagataalunga gaa dagi au gaa dugu au i di gowaa baba dela dono gelegele guu gahu go nia iwi.

\VS{2}Mee gaa dagi au gi nia gowaa huogodoo i di gowaa baba deelaa. Au gu gidee nia iwi logowaahee, gei nia maa gu maangooakii.

\VS{3}Mee ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, nia iwi aanei le e mee di mouli labelaa?”

\par }{\PP Au ga helekai, “Meenei Tagi go Yihowah, Kooe hua dela e iloo di mee deenaa.”


\par }{\PP \VS{4}Mee ga helekai mai, “Helekai gi nia iwi aanei. Hai gi nia iwi maangoo aanei bolo digaula gi hagalongo gi nnelekai Dimaadua.

\VS{5}Helekai gi digaula bolo Au, go Tagi go Yihowah, e helekai gi digaula boloo: Au gaa hai goodou gii mee di dogidogi, gaa hai goodou gi mouli labelaa.

\VS{6}Au ga gowadu gi goodou nia uga mono goneiga, gaa hii goodou gi di gili. Au ga dugu adu gi goodou di mouli gii mee goodou di dogidogi ge gi mouli labelaa, gei ogo goodou ga iloo laa bolo Au dela go Yihowah.”


\par }{\PP \VS{7}Gei au gu hagi anga gi digaula nnelekai a Maa ne helekai mai. Dogu madagoaa nogo helehelekai iei au, au ga longono di lee o nia iwi ala gu haga punipuni mai.

\VS{8}Dogu madagoaa dela e mmada gi nia maa, nia uga mono goneiga ga kila aga i hongo nia iwi, ga nomuli hua gei nia gili o digaula ga kila mai. Gei deai di nadau mouli i nadau baahi ai.


\par }{\PP \VS{9}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, helekai gi di madangi.\FTNT{*}{{\FR 37.9: }{\FT{I nnelekai Hebrew di bida helekai
{\BK{madangi}} le e hai labelaa dono hadinga bolo di
{\BK{hagataalunga}}
}}} Helekai bolo Au go Tagi go Yihowah, gu helekai bolo di madangi gi hanimoi i nia baahi e haa o henuailala, ge gi wanga ina di togi gi nia huaidina mmade aanei, ge gi haga mouli ina digaula.”


\par }{\PP \VS{10}Gei au guu hai agu helekai ala ne hagi mai go Mee. Di madangi dogidogi gu ulu gi lodo nia huaidina aanei, gei digaula gu mouli guu tuu gi nua. Togologo o nia daangada aalaa le e logo, guu dohu di hagabuulinga dauwa.\XREF{*}{{\XO 37.10: }{\XT{Revelation 11.11}}}


\par }{\PP \VS{11}Dimaadua ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, goe gi iloo bolo digau Israel le e hai gadoo be nia iwi aanei. Digaula e helehelekai bolo ginaadou gu maangoo guu tugi i nia iwi, gu hagalee di nadau hagadagadagagee ai, gei ogo digaula gu deai nadau mouli maalia ai.

\VS{12}Malaa, helekai gi agu daangada go Israel bolo Au, go Tagi go Yihowah, Au gaa huge nadau daalunga, ga haga mouli aga digaula, ga laha mai gi di guongo go Israel.

\VS{13}Gei di madagoaa dela ga huge ai nia daalunga o agu daangada ala e danu, ga haga mouli aga digaula, gei digaula ga modongoohia bolo ma ko Au go Dimaadua.

\VS{14}Au gaa hai digaula gii dogi, gaa hai digaula gi mouli, ga haga noho digaula i nadau guongo donu. Gei digaula ga iloo laa bolo ma ko Au go Dimaadua. Au gu hagababa bolo Au gaa hai di mee deenei, gei Au e hai gi haga gila aga! Ko Au go Dimaadua dela ne helekai.”


\par }{\SH Judah mo Israel gaa hai tenua e dahi
\par }
{\PP \VS{15}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{16}“Kooe go tangada dangada, kae ina di laubaba, hihia gi nonua boloo:
{\BK{Di guongo go Judah.}} Nomuli kae ina labelaa tuai laubaba, hihia gi nonua boloo:
{\BK{Di guongo go Israel.}}

\VS{17}Daahia nia laubaba e lua aalaa gi di gowaa e dahi gii hai be di laubaba e dahi.

\VS{18}Di madagoaa digau o do guongo ga tangi adu bolo gi haga modongoohia ina gi ginaadou di hai deenei,

\VS{19}gei goe ga haga modongoohia gi digaula bolo ma ko Au, go Tagi go Yihowah, gaa daa di baahi laubaba dela e haga modongoohia bolo Israel, ga nneennagi gi di baahi laubaba dela e haga modongoohia bolo Judah. Malaa, nia baahi laubaba e lua aanei gaa kumi ko Au gi di gowaa e dahi, gaa hai di baahi laubaba hua e dahi, ga daahi ko Au gi dogu lima.


\par }{\PP \VS{20}“Daahia aga nia baahi laubaba e lua ala ne hihi kooe nonua, heia nia daangada gi gidee nia maa.

\VS{21}Helekai gi digaula bolo ma ko Au, go Tagi go Yihowah, ga laha mai digau Israel gi daha mo nadau gowaa ala ne hula ginai. Au ga haga dagabuli mai digaula, gaa lahi digaula gi nadau gowaa donu.

\VS{22}Au gaa hai digaula gii hai tenua hua e dahi i lodo di nadau henua, mo i tomo nia gonduu o Israel. Digaula gaa hai hua di nadau king e dahi dela e dagi ginaadou. Digaula ga hagalee hai nia henua e lua.

\VS{23}Digaula ga hagalee haga gulugulua ginaadou gi nia ada balu ieidu, be e hagahuaidu ginaadou gi nia haihai huaidu, gei Au gaa daa digaula gi daha mo nia hagadilinga huaidu huogodoo mo nadau de hagalongo mai. Au ga haga madammaa digaula, gaa hai digaula nia daangada ni aagu, gei Au gaa hai di God ni digaula.

\VS{24}Dahi King dela e hai be dagu dangada hai hegau go David dela gaa hai di nadau king. Digaula huogodoo gaa buni i lala di nadau King hua e dahi, ga manawa dahi e hagalongo gi agu haganoho.\XREF{*}{{\XO 37.24: }{\XT{Ezekiel 34.24}}}

\VS{25}Digaula gaa noho i lodo tenua dela ne wanga ko Au gi dagu hege go Jacob, di gowaa dela nogo noho ai nadau maadua mmaadua. Digaula gaa noho i di gowaa deelaa mo nadau dama mo nadau hagadili gi muli gaa hana hua beelaa. Di King dela e hai be dagu dangada hai hegau go David gaa dagi digaula gaa hana hua beelaa.

\VS{26}Au gaa hai dagu hagababa gi digaula, di mee dela e hai di hagamau o di nadau mouli i di aumaalia gaa hana hua beelaa. Au ga haga noho digaula, ge ga haga dogologowaahee digaula, ge ga haga duu dogu Hale Daumaha i lodo tenua digaula gaa hana hua beelaa.

\VS{27}Au gaa noho i golo madalia digaula, gaa hai di God ni digaula, gei digaula gaa hai nia daangada ni aagu.\XREF{*}{{\XO 37.27: }{\XT{2-Corinthians 6.16; Revelation 21.3}}}

\VS{28}Di madagoaa dela ga haga duu ai dogu Hale Daumaha belee madalia digaula gaa hana hua beelaa, deenei di madagoaa nia guongo ala i golo ga iloo ginaadou bolo ma dela ko Au go Dimaadua, dela ne hili aga a Israel belee hai nia daangada ni aagu.”




\par }\Chap{38}{\SH Gog di mee hai hegau Dimaadua
\par }
{\PP \VerseOne{1}Dimaadua ga helekai mai,

\VS{2}“Tangada dangada, haga halauwa ina Gog, tagi damana o nia henua go Meshech mo Tubal i lodo tenua Magog. Hagahalauwa ina a mee.\XREF{*}{{\XO 38.2: }{\XT{Revelation 20.8}}}

\VS{3}Hagianga ina gi mee bolo Au go Tagi go Yihowah, Au dela go dono hagadaumee.

\VS{4}Au ga huli mai a mee, gaa wanga dagu maadau gi di ngudu o maa, gaa dada a mee mo dana llongo dauwa gi daha. E dogologowaahee ana gau dauwa mo nadau hoodo, mono gau dauwa hongo hoodo e hagagahu i nia ‘uniform’, huogodoo e kae nadau mee duuli gei e kae nadau hulumanu i nadau lima.

\VS{5}Llongo dauwa mai Persia, Ethiopia mo Libya e madalia a mee, digaula huogodoo nadau mee duuli mo nadau goobai dauwa.

\VS{6}Digau heebagi huogodoo mai nnenua Gomer mo Beth-Togarmah i baahi ngeia gu madalia a mee, mo nia daane mai nia henua e logo ala i golo.

\VS{7}Hagianga ina gi mee gi haga togomaalia ina dana llongo dauwa gi lala ono mogobuna.

\VS{8}I muli nia ngadau e logo, gei Au ga haganoho a mee gi heebagi gi tenua dela ono daangada ne laha mai gi muli mai nia henua e logo, gaa noho i di aumaalia, hagalee e hagalliga i tauwa. Mee ga heebagi gi nia gonduu o Israel, ala guu hai di anga henua i di madagoaa looloo gu deai digau e noho ai. Gei dolomeenei deenei di gowaa dela e noho ai nia daangada i di aumaalia.

\VS{9}Mee mo ana gau dauwa mo nia henua e logo e madalia a mee ga heebagi gadoo be di madangi maaloo, gaa gahu tenua gadoo be di baahi gololangi.”


\par }{\PP \VS{10}Aanei nia mee Tagi go Yihowah e helekai ang gi Gog, “I di madagoaa dela ga dau mai, gei goe ga daamada ga hagamaanadu dau hai huaidu.

\VS{11}Goe ga haganoho dau hai e heebagi gi tenua dela deai dono hagamaamaa ai, ono gau ala e noho hua i di aumaalia gei e noho baba hua i lodo nia waahale ono abaaba ai mo ono duuli ai.

\VS{12}Goe gaa kae nia goloo o nia daangada ala e noho i lodo nia waahale ala nogo hai nia waahale mooho i mua. Digaula gu dagabuli mai i nia henua ala i golo, gu hai mee gi nia manu e logo mo di hai gowaa, guu noho i tungaalodo o nia henua huogodoo o henuailala.

\VS{13}Digau Sheba mo Dedan mo digau huihui goloo mai Spain ga heeu adu gi di goe, ‘Goe gu hagadagabuli mai dau llongo dauwa gaa hai gi digaula bolo goe gaa oho, gaa kae nia goloo digaula? Goe e hagamaanadu bolo goe gaa kae nia silber mono goolo, mono manu mo nadau gowaa, ga hagatanga gaa hana mo au goloo aalaa?’ ”


\par }{\PP \VS{14}Deenei laa, Tagi go Yihowah ga hagau mai au belee hagi anga gi Gog ana helekai aanei ang gi mee, “Di madagoaa agu daangada Israel ala gaa noho i di aumaalia, gei goe ga daamada ga hagatanga gi daha

\VS{15}mo do henua dela i baahi laa ngeia, gaa lahi dau llongo dauwa dogologowaahee maaloo dangihi mai nia henua e logo, digaula huogodoo e hula i nia hoodo.

\VS{16}Goe ga heebagi gi agu daangada Israel gadoo be di madangi maaloo dela e haganiganiga i hongo tenua. Dahi madagoaa ma ga dau mai, gei Au ga hagau goe gi heebagi gi dagu henua belee hagamodongoohia ang gi nia henua be Au koai, belee hagamodongoohia aga dogu dabuaahia i agu mee ala ma gaa hai adu gi di goe gi heia.

\VS{17}Deenei goe dela nogo leelee iei Au mai loo i mua ang gi agu gau hege, ala go nia soukohp o Israel, bolo i nia laangi ala ma ga dau mai, gei Au ga gaamai dagu dangada belee heebagi gi Israel.” Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di hagaduadua ang gi Gog
\par }
{\PP \VS{18}Tagi go Yihowah ga helekai, “I di laangi o Gog dela ga heebagi gi Israel, gei Au ga hagawelewele huoloo.

\VS{19}Au e hai dagu hagailoo i dogu madagoaa e hagawelewele huoloo, bolo di laangi deelaa ga ngalungalua tenua i lodo tenua Israel.

\VS{20}Nia iga mono manu mamaangi, mono manu lligi, manu llauehe huogodoo mo digau huogodoo ala i henuailala ga polepole i di nadau mmaadagu i di Au. Nia gonduu ga monnono gi lala, nia hadugalaa ga mahaahaa ia gi lala, mo nia abaaba huogodoo ga meheu gi lala.

\VS{21}Au ga hagamadagudagu Gog gi nia hagadilinga haingadaa e logo. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai. Digau dauwa o Gog gaa bida heebagi gi ginaadou gi nadau hulumanu dauwa.

\VS{22}Au ga hagaduadua a mee gi di magi mo di hagahali nia dodo. Di uwa nngolo mo di uwa hadu madalia di ahi mono malala gaa ga too ia gi hongo o mee mo ana llongo dauwa mo gi hongo hogi nnenua e logo ala e madalia a mee.

\VS{23}Deenei di hai belee hagamodongoohia ang gi nia henua huogodoo bolo Au e aamua gei Au e dabuaahia huoloo, gei digaula ga iloo laa bolo Au go Dimaadua.”




\par }\Chap{39}{\SH Gog gu magedaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tagi go Yihowah ga helekai, “Kooe go tangada dangada, haga halauwa ina Gog, tagi damana o nia henua Meshech mo Tubal. Hagianga ina gi mee bolo Au go dono hagadaumee.

\VS{2}Au gaa huli a mee gi tuai ala hoou, gaa dagi a mee gi daha mo ngeia ga dau adu loo gi nia gonduu o Israel.

\VS{3}Gei Au gaa badu gi daha dana maalei i dono lima dau ihala mo ana daalo maalei gi daha mo dono lima dau donu.

\VS{4}Gog mo dana llongo dauwa mo ono ehoo gaa tinga gi lala gaa mmade i hongo nia gonduu o Israel, gei Au gaa dugu anga nadau huaidina gi nia manu mamaangi mono manu dolodolo e hai tagangudu ni digaula.

\VS{5}Digaula ga mmade hua i lodo di anggowaa maalama. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.

\VS{6}Au gaa akaa dagu ahi i lodo tenua Magog mo i hongo taalinga di tai i di gowaa dela e noho ai digaula i di aumaalia, gei nia daangada huogodoo ga iloo bolo Au dela go Dimaadua.

\VS{7}Au gaa hai di mee deenei belee hai agu daangada Israel gi iloo dogu ingoo dabuaahia, gei Au ga hagalee dumaalia gi dogu ingoo gi heia hagahuaidu labelaa. Gei nia henua huogodoo ga iloo laa bolo Au go Dimaadua, Au go di God Dabuaahia o Israel.”


\par }{\PP \VS{8}Tagi go Yihowah ga helekai, “Di laangi dela nogo helekai iei Au le e donu e hanimoi.

\VS{9}Nia daangada ala e noho i lodo nia waahale o Israel ga ulu mai gi daha ga hagabudu nia goloo dauwa ala ne kili gi daha, gaa hai dohomu gi nia maa. Digaula gaa akaa nadau ahi gi nia mee duuli, maalei, amu maalei, daalo, dugidugi, gu dohu hua i nia ngadau e hidu.

\VS{10}Digaula ga hagalee e hai dohomu i lodo henua be e hele nia laagau. Digaula gaa hai dohomu hua gi nia goloo dauwa ala ne kili gi daha. Digaula ga gaiaa ge e kae nia goloo o digau ala ne gaiaa ge ne kae nadau goloo i mua.” Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\SH Di danu o Gog
\par }
{\PP \VS{11}Dimaadua ga helekai, “Di madagoaa o nia mee aanei ala gaa kila, gei Au gaa wanga gi Gog di gowaa dela e danu iei mee i lodo Israel, i di gowaa maalama dela e hulahula ai nia daangada laa laa, i baahi dua di Tai Mmade. Gog mo ana gau dauwa huogodoo e danu i golo, gei di gowaa deelaa ga hagaingoo bolo ‘Di Gowaa o Digau Dauwa a Gog’.

\VS{12}Nia malama e hidu, deelaa di waalooloo digau Israel nogo danudanu nnuaidina digau mmade gaa lawa ga hagamadammaa tenua labelaa.

\VS{13}Digau huogodoo ala e noho i tenua deelaa ga hagamaamaa e danu digau mmade, gei digaula gaa kae di hagalaamua i tegau deenei i di laangi dela ga aali iei Au. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.

\VS{14}I muli hua nia malama e hidu gaa too gi daha, gei digaula gaa hili aga nadau daane e hula laa lodo tenua deelaa belee mmada be di maa e iai tuaidina made i golo le e danu, gei digaula ga haga madammaa tenua.

\VS{15}Di nadau lloo adu gi nua mo di lloo ia gi lala, gei digaula gaa kida nia iwi dangada, gei digaula gaa hai di nadau hagailongo i baahi di maa, bolo digau geli luwa ga lloomoi gaa geli di luwa gaa danu di maa i lodo di Gowaa o Digau Dauwa a Gog.

\VS{16}(Tama waahale e hoohoo gi di gowaa deelaa ga hagaingoo gi di llongo dauwa deelaa.) Malaa, tenua deelaa le e hai gi madammaa labelaa.”


\par }{\PP \VS{17}Tagi go Yihowah ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, gahia mai nia manu mamaangi mo nia manu huogodoo gi lloomoi mai i nia gowaa huogodoo e gai dagu tigidaumaha dela gu hagatogomaalia gi digaula. Deenei tagamiami damanaiee i hongo nia gonduu o Israel, nia gowaa ala e gai nia goneiga mo di inu nia dodo.\XREF{*}{{\XO 39.17: }{\XT{Revelation 19.17-18}}}

\VS{18}Digaula gaa gai nia huaidina digau dauwa mo di inu nia dodo o nia dagi o henuailala. Digaula huogodoo ga daaligi gadoo be siibi daane be tama siibi be di kuudi be di kau be di kau daane bedi mai i Bashan.

\VS{19}I dagu daaligi nia daangada aanei gadoo be nia manu tigidaumaha, nia manu mamaangi mo nia manu huogodoo gaa gai nia kiliidi i nadau mee ala e mee, mo di inu nia dodo gaa dae loo gi di nadau libaliba.

\VS{20}Digaula ga miami mai i hongo dagu deebele i nadau mee ala e mee, nia hoodo mo nadau gau ala e llele ai, nia gau dauwa mo digau heebagi. Au go Tagi go Yihowah dela ne helekai.”


\par }{\SH Di mouli haga hoou Israel
\par }
{\PP \VS{21}Dimaadua ga helekai, “Au gaa hai nia henua huogodoo gii mmada gi dogu madamada, gei ga hagamodongoohia gi digaula di hai o dogu mogobuna dela e hagagila aga agu mee ne haganoho.

\VS{22}Tugi dolomeenei, gei digau Israel ga iloo bolo Au go Dimaadua go di nadau God.

\VS{23}Gei nia henua ga iloo bolo digau Israel la ne lahi gi daha idimaa i nadau huaidu ala nogo hai baahi mai gi di Au. Au ne huli gi daha mo digaula, gaa hai digaula gi daaligi go nadau hagadaumee i lodo tauwa.

\VS{24}Au guu wanga gi digaula di mee dela e tau anga gi nadau milimilia mo nadau huaidu, gei Au guu kili digaula gi daha.”


\par }{\PP \VS{25}Tagi go Yihowah ga helekai, “Dolomeenei gei Au ga manawa dumaalia ang gi di madawaawa Jacob, go digau Israel, gei Au ga hagamaluagina digaula labelaa. Au ga benebene haga humalia dogu ingoo dabuaahia.

\VS{26}I di nadau noho i lodo di nadau henua donu i di aumaalia, ge deai tangada e hagamadagudagu digaula ai, gei digaula gaa mee di de langahia ginaadou di langaadia dela ne kae go ginaadou idimaa i di nadau hagi anga Au.

\VS{27}Au ga laha mai agu daangada mai i nia henua huogodoo ala e noho ai nadau hagadaumee belee hagamodongoohia ang gi nia henua e logo bolo Au dela e dabuaahia.

\VS{28}Gei agu daangada ga iloo laa bolo Au dela go Dimaadua go di nadau God. Digaula ga iloo di mee deenei, idimaa Au ne hagau digaula i lodo nadau lawalawa, gei dolomeenei gei Au ga hagadagabuli mai digaula ga laha mai digaula gi di nadau henua donu, tangada e dahi ne hudu ko Au gi daha ai.

\VS{29}Au ga hagadoo iha dogu hagataalunga gi hongo nia daangada Israel, gei Au ga hagalee e huli labelaa gi daha mo digaula. Ko Au go Tagi go Yihowah dela ne helekai.”




\par }{\MS Di moe i di Hale Daumaha maalia

\par }\Chap{40}{\MR 40.1—48.35

\par }{\SH Ezekiel e lahi gi Jerusalem
\par }
{\PP \VerseOne{1}Di madangaholu laangi o di ngadau hoou, dela go di madalua maa lima ngadau i muli di madau lahi gi daha, mo di madangaholu maa haa ngadau i muli Jerusalem dela ne kumi. I di laangi hogi deelaa, gei au ga longono nia mahi mogobuna o Dimaadua, gei Mee gaa lahi au gi daha mo di gowaa deelaa.

\VS{2}I lodo hua di moe deelaa, Dimaadua gaa lahi au gi tenua go Israel gaa dugu au gi hongo di gonduu nnoonua. Gei au gaa mmada gi ogu mua, gaa mmada gi nia hale ala guu hai gadoo be di waahale damana.\XREF{*}{{\XO 40.2: }{\XT{Revelation 21.10}}}

\VS{3}Gei Mee gaa lahi au gi hoohoo, gei au ga gidee au taane, e dingia gadoo be di baalanga mmee. Mee e daahi dana mee hagatau mee lenge, mo dana laagau hagatau mee e duu i taalinga di bontai di abaaba.\XREF{*}{{\XO 40.3: }{\XT{Revelation 11.1; 21.15}}}


\par }{\PP \VS{4}Mee ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada. Hagalongo gii donu gi nia mee huogodoo ala ga hagi adu gi di goe, idimaa deenei tadinga ne laha mai goe gi kinei. Goe agoago ina ang gi digau Israel nia mee huogodoo ala ma gaa mmada ginai goe.”


\par }{\SH Di bontai i baahi dua
\par }
{\PP \VS{5}Di mee dela ne mmada ginai au la di Hale Daumaha, gei di maa di abaaba e haganiga mai i daha di maa. Gei taane gaa kae dana laagau hagatau mee dela e 10 piidi di looloo, ga hagatau di abaaba. Di abaaba le e 10 piidi tuuduu ge 10 piidi maadolu.\XREF{*}{{\XO 40.5: }{\XT{1-Kings 6.1-38; 2-Chronicles 3.1-9}}}

\VS{6}Gei mee gaa hana gi di bontai dela e huli gi dua, gaa gaga gi di ulu gi nua di gaagenge, ga hagatau di gowaa dela e ulu ai nia daangada, e 10 piidi di looloo.

\VS{7}Baahi adu la di ala e hanadu gi lodo, e iai nia ruum e hagaloohi e dolu i nia baahi e lua o di ala. Nia ruum aanei le e hai dono hagatau e dahi, dagi 10 piidi di baahi e dahi, gei tuuli mehanga o nia maa e 8 piidi maadolu. I baahi adu nia ruum hagaloohi la di ala i golo e 10 piidi looloo dela e hana gi di gowaa e ulu gi di ruum dela e huli gi di Hale Daumaha.

\VS{8-9}Mee ga hagatau di ruum deenei ga iloo bolo e 14 piidi di palaha. E hai hua be di bontai di abaaba dela koia e hoohoo mai gi di Hale Daumaha, gei di mada di abaaba la nia piidi e 4 maadolu.

\VS{10}(Nia ruum hagaloohi aanei i nia baahi huogodoo o di gowaa dela e taele ai gi lodo e hai dono hagatau e dahi, mo nia duuli ala i mehanga nia maa e maadolu hua be di mee e dahi.)


\par }{\PP \VS{11}Nomuli gei taane deelaa ga hagatau di palaha o di gowaa dela e ulu ai gi di bontai di abaaba. Di palaha o di bontai e 16 piidi, gei di gowaa i mehanga nia bontai la nia piidi e 22.

\VS{12}I mua nia ruum hagaloohi dagidahi e iai ono duuli bahi lala i golo, dagi 20 ‘inch’ tuuduu ge 20 ‘inch’ maadolu. (Nia ruum aanei le e dagi 10 piidi i di baahi e dahi.)

\VS{13}Gei mee ga hagatau di mogowaa i mehanga nia ruum aanei, tugi i tua di abaaba o dahi ruum gaa hana gi tua di abaaba di ruum i golo ala e tuu adu i hongo di gowaa dela e taele ai guu hai nia piidi e 42.

\VS{14}Di ruum dela i di mada loo le e ulu gi daha gi lodo di gowaa abaaba, gei mee ga hagatau di ruum deelaa gu iloo bolo nia piidi e 34 palaha.

\VS{15}Di looloo hagatau di bontai mai i tua tuuli o di abaaba gaa tugi i tua di ruum dela kaedahi mugimuli loo e 84 piidi.

\VS{16}Nia bontai lligi la i baahi gi tua nia abaaba o nia ruum huogodoo mo i baahi gi lodo di abaaba i mehanga nia ruum. Di ada laagau haabia gu hagamaga gi di baahi gi lodo nia abaaba ala e huli adu gi di gowaa e taele ai nia daangada.


\par }{\SH Di malae i daha di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{17}Taane gaa lahi au gi hongo di ala gi lodo di gowaa mugi daha. Iei nia ruum e 30 i golo ala guu hau gi di gili di abaaba baahi gi tua, gei i mua nia maa la di gowaa gu hagabapaba gi nia hadugalaa.

\VS{18}Go nia hadu hua aalaa e hau i lodo di gowaa abaaba hagatau. Di malae i daha le e balala i di malae i lodo.


\par }{\PP \VS{19}Di ala i golo i nua dela e ulu adu gi lodo gi di malae i lodo. Taane ga hagatau i mehanga nia ala e lua aalaa gu 168 piidi.


\par }{\SH Di bontai baahi ngeia
\par }
{\PP \VS{20}Gei taane deelaa ga hagatau di ala baahi ngeia dela e hana e ulu gi daha gi di malae i daha.

\VS{21}Di hagatau o nia ruum hagaloohi e dolu ala i nia baahi di ala, mo di hagatau o nia duuli ala i mehanga nia maa, mo di hagatau o di ruum dela e ulu gi lodo huogodoo e hai hua be di hagatau o di ala baahi dua. Di looloo le e 84 piidi gei di palaha e 42 piidi.

\VS{22}Di ruum dela e ulu adu gi lodo, nia bontai lligi, mo di ada laagau haabia dela ne daadaa, e hai be di mee i di abaaba i baahi dua. I di gowaa deelaa la e iai di gaagenge e hidu ono habodo, e hana gi nua gi di gowaa e ulu adu gi di ruum dela i di mada loo e huli adu gi di malae i daha.

\VS{23}Mai i di ala dela laa tua i di malae i daha dela i baahi ngeia la di ala labelaa dela e hanadu gi lodo gi di malae i lodo, e hai be di mee i baahi dua. Taane deelaa ga hagatau mehanga nia ala e lua aalaa, ga gila mai e 168 piidi mogowaa nau mehanga.


\par }{\SH Di bontai baahi ngaaga
\par }
{\PP \VS{24}Nomuli, gei taane deelaa gaa lahi au gi di baahi ngaaga, gei gimaua gaa mmada labelaa gi di ala, gei mee ga hagatau baahi gi lodo tuuli deelaa mo di ruum dela e ulu gi lodo, e hai hua labelaa be nia mee ala i golo.

\VS{25}Nia bontai lligi i nia ruum o di ala deenei, e hai labelaa be nia mee ala i golo. Di hulu o di looloo i di ala deenei e 84 piidi gei di palaha e 42 piidi.

\VS{26}Nia habodo e hidu e gaga aga gi nua gi di maa, gei di ruum dela e ulu gi lodo la i di bida loo e huli adu gi di malae i lodo. Iei nia ada laagau haabia ala ne daadaa i di baahi gi lodo nia duuli ala e huli adu gi di gowaa e taele ai.

\VS{27}I kinei labelaa, e iai di ala dela e hana e ulu adu gi di malae i lodo. Taane deelaa ga hagatau i mehanga nia ngudu bontai e lua aalaa, ga gila mai bolo e 168 piidi mogowaa nau mehanga.


\par }{\SH Di malae i lodo: di bontai baahi ngaaga
\par }
{\PP \VS{28}Taane gaa lahi au i hongo di ala e hana gi ngaaga gi lodo di malae i lodo. Mee ga hagatau di ala, gei di maa e hai hua be di hagatau o nia ala i tua di abaaba.

\VS{29-30}Ono ruum hagaloohi, di ruum e ulu adu gi lodo, mo nia duuli baahi gi lodo le e hai hua be di hagatau e dahi gadoo be nia mee ala i lodo di ala dela i golo. Nia dama bontai labelaa i lodo di ruum o di ala deenei. Di hulu o di looloo e 84 piidi mo di palaha e 42 piidi.

\VS{31}Di ruum dela e ulu gi lodo e huli gi di malae i daha. Nia ada laagau haabia gu hagamaga gi di gili di abaaba i taalinga di ala. Nia habodo e walu le e hula gi nua gi di bontai deelaa.


\par }{\SH Di malae i lodo: Di bontai baahi dua
\par }
{\PP \VS{32}Taane deelaa gaa lahi au gi hongo di ala baahi gi dua gi lodo di malae i lodo. Mee ga hagatau di ala, gei di maa e hai dono hagatau be nia mee ala i golo.

\VS{33}Ono ruum hagaloohi, dono ruum ulu gi lodo, mo nia abaaba ala i lodo, ono hagatau le e hai hua be nia hagatau o nia mee ala i lodo nia ala i golo. Nia bontai lligi i nia baahi huogodoo, mo i lodo di ruum dela e ulu gi lodo. Ono hagatau le e 84 piidi di looloo, ge 42 piidi palaha.

\VS{34}Di ruum dela e ulu gi lodo le e huli adu gi tua di malae i daha. Nia ada laagau haabia la gu hagamaga gi di gili nia abaaba i taalinga di ala. Nia habodo e walu e gaga gi di ala deelaa.


\par }{\SH Di malae i lodo: Di bontai baahi ngeia
\par }
{\PP \VS{35}Taane deelaa gaa lahi au gi di ala baahi ngeia. Mee ga hagatau di maa, gei di maa e hai hua dono hagatau be nia mee ala i golo.

\VS{36}E hai hua labelaa be nia maa, ono ruum hagaloohi guu humu i baahi gi lodo tuuli, mo di ruum dela e ulu gi lodo, nia bontai lligi i nia baahi huogodoo. Ono hagatau le e 84 piidi di looloo, ge e 42 piidi palaha.

\VS{37}Di ruum mugi lodo e huli gi di malae i daha. Nia ada laagau haabia la gu hagamaga gi di gili tuuli i taalinga di ala. Nia habodo e walu e gaga ai gi di ala deenei.


\par }{\SH Nia hale i baahi di bontai baahi ngeia
\par }
{\PP \VS{38}Di malae i daha e iai di ruum damana e madalia hogi di ngudu di ala dela mugi lodo i baahi ngeia, e ulu adu gi lodo di ruum dela e huli adu gi di gowaa abaaba dela i mugi daha. Deelaa di gowaa digaula e hagamadammaa ai nia huaidina manu ala e dudu hagadogomaalia e hai tigidaumaha.

\VS{39}I lodo di ruum mugi lodo deenei la e iai nia deebele e haa, e lua i nia baahi o di ruum. I hongo nia deebele aanei ala e daaligi ai nadau manu e hai tigidaumaha. Tei mee hua be e dudu dogomaalia, be e hai tigidaumaha belee wwede nia huaidu, be e hai tigidaumaha haagi.

\VS{40}I tua di ruum deenei, la e iai nia deebele e haa e hai labelaa be nia deebele ala i lodo di ruum, e lua i taalinga di gowaa e ulu ai, e lua i nia baahi e lua di bontai baahi ngeia.

\VS{41}Nia deebele e haa i lodo di ruum ge e haa i malaelae. Nia deebele e walu aanei la nia deebele e daaligi ai nia manu tigidaumaha nonua.

\VS{42}Nia deebele e haa ala i lodo di ruum damana la nia deebele e hagatogomaalia ai nia tigidaumaha ala e dudu hagadogomaalia. Nia deebele la ne hai gi nia hadu ne daadaa. Teebele e dahi e 20 ‘inch’ tuuduu, di baba i hongo nia maa e dahi 10 ‘inch’ i nia baahi e haa. Nia goloo ala e daaligi ai nia manu tigidaumaha le e benebene i hongo nia deebele aanei.

\VS{43}I nia deebele aanei e haganiga ono daalinga gi nia dama laubaba palaha e 1 ‘inch’. Nia goneiga huogodoo ala belee hai tigidaumaha le e dugu huogodoo gi hongo nia deebele aanei.


\par }{\PP \VS{44}Taane deelaa gaa dagi au gi lodo di malae i lodo. Iai nia ruum e lua i lodo e mahuge gi di malae i lodo, e dahi e huli gi ngaaga mai baahi di ala i ngeia, e dahi e huli gi ngeia mai baahi di ala i baahi ngaaga.

\VS{45}Taane deelaa ga helekai mai gi di au bolo di ruum dela e huli gi ngaaga la ang gi digau hai mee dabu ala e hai hegau i lodo di Hale Daumaha,

\VS{46}gei di ruum dela e huli adu gi ngeia la ang gi digau hai mee dabu ala e hai hegau i di gowaa dudu tigidaumaha. Digau hai mee dabu huogodoo aanei la digau mai di hagadili Zadok. Digaula aalaa go digau ni di madawaawa Levi ala gu mogobuna di ulu gi mua Dimaadua, e hai nadau hegau gi Mee.


\par }{\SH Di malae i lodo mo di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{47}Taane deelaa ga hagatau di malae i lodo, nia baahi e haa e 168 piidi. Di Hale Daumaha la i baahi dai, gei i mua di maa e iai di gowaa dudu tigidaumaha.

\VS{48}Gei mee gaa dagi au gi di gowaa dela e ulu adu gi lodo di Hale Daumaha, gei mee ga hagatau di gowaa dela e ulu ai: e 9 piidi di looloo, 24 piidi palaha ngaadahi mo di abaaba e 5 piidi di maadolu i nia baahi huogodoo.

\VS{49}Di gaagenge dela e gaga gi nua gi di gowaa dela e ulu gi lodo di ruum le e 34 piidi palaha, 20 piidi looloo. Nia duludulu e lua i golo, e tuu dagidahi i nia baahi e lua o di ala.




\par }\Chap{41}{\PP \VerseOne{1}Nomuli gei taane deelaa gaa lahi au gi lodo di ruum dela i mugi lodo, di Gowaa Dabu. Gei mee ga hagatau di gowaa dela e ulu adu gi lodo, e 10 piidi looloo,

\VS{2}ge 18 piidi palaha, madalia hogi nia duuli ala e 8 piidi maadolu i nia baahi huogodoo. Gei mee ga hagatau i lodo di ruum deelaa e 68 piidi looloo, ge 34 piidi palaha.


\par }{\PP \VS{3}Gei mee ga ulu gi lodo di ruum dela i tungaalodo loo. Mee ga hagatau di gowaa dela e ulu adu gi lodo e 3 piidi e looloo ge 10 piidi palaha, madalia hogi nia duuli i nia baahi huogodoo ala dagi 12 piidi maadolu.

\VS{4}Gei mee ga hagatau di ruum deelaa, nia baahi huogodoo le e dagi 34 piidi. Di ruum deenei la i baahi gi golo di ruum dela i tungaalodo loo. Gei mee ga helekai mai, “Deenei di Gowaa Dabuaahia Huoloo.”


\par }{\SH Nia ruum ala e hau gi di gili di abaaba di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{5}Taane deelaa ga hagatau di maadolu di abaaba baahi gi lodo di Hale Daumaha, e 10 piidi, e iai nia dama ruum hagalligi e hagapigi gi di abaaba di Hale Daumaha, e dagi 7 piidi palaha.

\VS{6}Nia ruum aanei la i hongo nia hada e dolu, di hada e dahi e motolu ono ruum. Di abaaba baahi gi daha di Hale Daumaha dono hada e koia e lahilahi i di hada dela i lala, bolo nia ruum aalaa la gii mee di haganoho ia gi lala gi hongo nia duuli aalaa, gei hagalee loo bolo e hai gii mau.

\VS{7}Di abaaba di Hale Daumaha ma gaa mmada mai i tua, guu mmada bolo ma gu maadolu hua be di mee e dahi, aga i lala gaa tugi i di ulu gi nua. Nia gaagenge llauehe e lua guu lawa di hai e pigi gi di abaaba di Hale Daumaha, i di gili nia ruum aalaa, bolo gi humalia ang gi digau ala e kaga gi nua gi di ruum dela i tungaalodo mo di kaga adu labelaa gi nonua.

\VS{8-11}Baahi gi tua nia ruum aalaa la dagi 8 piidi maadolu. Di bontai e dahi e ulu adu gi lodo di ruum i di baahi ngeia di Hale Daumaha, gei e dahi e ulu adu gi nia ruum ala i di baahi ngaaga. Gei au gaa mmada gi di balanda e 8 piidi palaha e haganiga di gili di Hale Daumaha, nia piidi e 10 e tanga i di gelegele e tungaadahi gi nia hagamau o nia ruum ala e pigi gi di abaaba di Hale Daumaha. I mehanga di balanda mo nia hale ala e hai hegau ai digau hai mee dabu, e iai di gowaa maalama i golo nia piidi e 34 palaha, di gowaa deenei la i taalinga hua di Hale Daumaha.


\par }{\SH Di hale i baahi dai
\par }
{\PP \VS{12}I di bida gi muli loo di gowaa maalama i baahi dai di Hale Daumaha, e iai di hale i golo e 150 piidi dono looloo ge 116 palaha. Dono abaaba e 9 piidi maadolu e haganiga di hale deenei.


\par }{\SH Nia hagatautau huogodoo o di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{13}Taane deelaa ga hagatau baahi gi tua di Hale Daumaha, e 168 piidi di looloo. Tugi i tua di Hale Daumaha gaa hana gi di baahi i golo di gowaa maalama gaa tugi i di bida dela i golo loo o di hale deelaa ga haneia gi dai, dono looloo e 168 piidi labelaa.

\VS{14}Di mogowaa gi daha o mua di Hale Daumaha madalia nia gowaa maalama ala i nia baahi huogodoo e 168 piidi looloo.

\VS{15}Mee ne hagatau di looloo di hale deelaa gaa hana gi di baahi dai madalia nia balanda i nia baahi huogodoo e 168 piidi labelaa.

\par }{\SH Di hai o di Hale Daumaha
\par }
{\PP Di ruum dela e ulu gi lodo, di Gowaa Dabu mo di Gowaa Dabuaahia Huoloo,

\VS{16}huogodoo ne abaaba gi nia laagau, aga i di baba gaa tugi i nia dama bontai. Nia dama bontai aanei e mee di gahugahu.

\VS{17}Baahi gi lodo o nia abaaba o di Hale Daumaha gaa tugi i hongo nia bontai, e iai nia ada mee ne daadaa,

\VS{18}di ada di haabia mo nia ada o nia manu ono bakau. Di laagau haabia nomuli nia manu hai ono bakau, ga hagatau beenei gi muli haganiga i lodo di ruum deenei hagatau. Nia manu bakau aanei le e dagi lua nadau golomada.

\VS{19}Di golomada dangada e huli adu gi di laagau haabia i di baahi e dahi, gei di golomada laion e huli adu gi di laagau haabia i di baahi dela i golo. Di mee deenei gaa hai beenei haganiga i lodo di abaaba hagatau,

\VS{20}mai i di baba gaa tugi i hongo nia bontai.

\VS{21}Nia duludulu nia bontai di Gowaa Dabu e haa ono madaaduge.

\par }{\SH Di gowaa tigidaumaha ne hai gi nia laagau
\par }
{\PP I mua di gowaa e ulu gi lodo di Gowaa Dabuaahia Huoloo, di mee i golo e hai gadoo be

\VS{22}di gowaa hai tigidaumaha ne hai gi nia laagau, e 5 piidi tuuduu ge 4 piidi palaha. Nia waduu madaaduge, di baba mo nia daalinga ne hau huogodoo gi nia laagau. Taane deelaa ga helekai mai, “Deenei teebele dela e duu i mua Dimaadua.”


\par }{\SH Nia bontai
\par }
{\PP \VS{23}Di Hale Daumaha mo di Gowaa Dabu dagidahi bontai dua lua.

\VS{24}Nia bontai e lua aanei le e huge baahi lua.

\VS{25}Di ada laagau haabia mo nia ada manu ono bakau ala ne daadaa i di gili nia bontai di Gowaa Dabu deelaa, e hai gadoo be nia mee ala i di gili nia abaaba. Iai di abaaba e duuli ne hai gi nia laagau e pono di baahi gi daha di ala dela e hana gi di ruum dela e ulu adu gi lodo.

\VS{26}I taalinga di ruum deenei, e iai nia bontai lligi i golo, mo tuuli dela e humu gi nia haabia.




\par }\Chap{42}{\SH Nia hale e lua i baahi di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VerseOne{1}Gei taane deelaa gaa lahi au gi lodo di malae i daha, gaa dagi au gi lodo di hale dela i baahi ngeia o di Hale Daumaha, hagalee mogowaa i di hale dela i di bida gi dai di Hale Daumaha.

\VS{2}Di hale deenei le e 150 piidi di looloo ge e 75 piidi di palaha.

\VS{3}Di baahi dela e huli gi di gowaa maalama le e 34 piidi di palaha, e pigi anga hua gi di baahi di Hale Daumaha, gei di baahi dela i golo e huli adu gi di abaaba hadu o di malae i daha. Di maa e dolu ono baba, nia maa e haganoho adu gi tua hagatau ia gi lala.

\VS{4}I di baahi gi ngeia o di hale deenei e iai di ala i golo e 16 piidi di palaha ge e 168 piidi di looloo, e iai nia bontai i di baahi deelaa.

\VS{5}Nia ruum ala i di hada mugi nua o di Hale deenei le e lligi i nia mee ala i mugi lodo mo nia mee ala i mugi lala, idimaa nia maa ala e haganoho adu gi tua.

\VS{6}Nia ruum o nia hada huogodoo aanei ono balanda gei deai ono duludulu e togo aga nia maa ai, be di hai o nia hale ala i lodo di gowaa maalama i tua.

\VS{7-8}Di hada dela i mugi lala i baahi gi tua di hale deenei le e maadolu e 84 piidi, di bida looloo; gei nia ruum labelaa i golo i lodo nia piidi 84 ala e dubu i golo. I di hada mugi nua di hale deenei e iai nia ruum i golo e hagatau adu e daudali hua di looloo o di hale.

\VS{9-10}I lala o nia ruum e lua aanei i di bida gi tua o di hale deenei, e iai di gowaa dela e daamada ai di abaaba o di gowaa daahaa, e iai di bontai e ulu adu gi tua gi lodo di malae i daha.

\par }{\PP I di baahi ngaaga o di Hale Daumaha e iai di hale i golo e hai labelaa beelaa, e hagalee e mogowaa i di hale dela i di bida hagaodi gi dai o di Hale Daumaha.

\VS{11}I mua nia ruum aalaa e iai di gowaa haele ai i golo, e hai gadoo be di gowaa dela i baahi ngeia, dono hagatau e hai hua be di maa, dono hau e hai hua be di maa, mo ono bontai e ulu ai gi lodo e hai hua be di maa.

\VS{12}E iai nia bontai i baahi gi lala nia ruum aalaa i di baahi ngaaga o di hale deelaa, i di hagaodi gi dua di gowaa dela ne daamada ai di abaaba deelaa.


\par }{\PP \VS{13}Taane deelaa ga helekai mai, “Nia hale e lua aanei huogodoo le e dabuaahia. Digau hai mee dabu e ulu gi lodo nia gowaa aanei i mua o Dimaadua e gai nia tigidaumaha ala koia e dabuaahia i golo. Idimaa nia ruum aalaa la koia e dabu, dela gei digau hai mee dabu e dugu nia tigidaumaha ala koia e dabuaahia gi nia gowaa aalaa: Nia tigidaumaha o nia huwa laagau, nia tigidaumaha di wwede di huaidu, mo nia tigidaumaha haagi.

\VS{14}Di madagoaa o digau hai mee dabu ala gu i lodo di Hale Daumaha gaa bolo e ulu ia gi lodo di malae i daha, gei digaula e hai gi liagi gi daha nadau gahu dabu ala nogo ulu ai nogo hai nadau hegau dabu ang gi Dimaadua, gaa dugu gi lodo nia ruum dabuaahia aanei. Digaula e hai gi ulu nadau huai goloo i mua di nadau ulu ia gi di gowaa dela e dagabuli ai digau dogologo.”


\par }{\SH Di hagatau o di gowaa di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{15}Di madagoaa taane ne lawa di hagatau i lodo di gowaa o di Hale Daumaha, gei mee gaa lahi au gi daha mo di bontai i baahi gi dua, ga hagatau i tua di gowaa deelaa.

\VS{16}Gei mee ga gaamai dana laagau hagatau mee, ga hagatau i di baahi gi dua, gei di maa e 840 piidi.

\VS{17-19}Gei mee ga hagatau i di baahi gi ngeia, di baahi gi ngaaga, mo di baahi gi dai, nia baahi huogodoo e lloo hua be di mee e dahi e dagi 840 piidi.

\VS{20}Malaa, di abaaba deelaa e daabui mai nia madaaduge huogodoo e 840 piidi i nia baahi dagidahi. Di abaaba le e duuli gi daha nia mee ala e dabu, gi daha mo nia mee ala hagalee e dabu.




\par }\Chap{43}{\SH Dimaadua gu hanimoi labelaa gi lodo di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VerseOne{1}Taane ga lahi mai au gi di bontai dela e huli gi dua,

\VS{2}gei au ga mmada hua gi di maahina madamada e haneia i baahi dua, go di maahina madamada di God o Israel. Gei di lee o Dimaadua gu ngoloolo gadoo be di ngoloolo o di moana, gei henuailala gu maahina i di maahina madamada deelaa.\XREF{*}{{\XO 43.2: }{\XT{Ezekiel 10.3-4,18-19; 11.22-23; Revelation 1.15}}}

\VS{3}Di moe deenei e hai gadoo be dagu mee ne mmada ginai au i di madagoaa God ne haneia belee oho Jerusalem, mo di mee dela ne mmada ginai au labelaa i taalinga di Monowai Chebar. Gei au ga hagahinga au gi lala e huli gi lala i hongo di gelegele.

\VS{4}Di maahina madamada deelaa gu ulu ia i di bontai baahi dua guu hana gi lodo di Hale Daumaha.


\par }{\PP \VS{5}Di Hagataalunga Dimaadua ga dahi aga au, gaa lahi au gi di malae i lodo di Hale Daumaha, gei au gaa mmada gi di Hale Daumaha dela guu honu i di madamada o Dimaadua.

\VS{6}Taane e duu i dogu baahi, gei au ga longono Dimaadua e helekai mai gi di au mai di Hale Daumaha,

\VS{7}“Tangada dangada, deenei dogu lohongo, Au gaa noho i kinei i baahi digau Israel gaa dagi digaula i di waalooloo. Tangada i digau Israel be go nadau king ga hagamilimilia labelaa dogu ingoo dabuaahia i nadau daumaha gi nia balu ieidu be e danu nia huaidina o nadau king mmade i di gowaa deenei ai.

\VS{8}Nia king ne hau nadau laagau ngudu bontai o nadau hale e tale anga hua gi di bontai mo nia laagau bontai o dogu Hale Daumaha, dela e iei hua tuuli i mau mehanga. Digaula gu hagalee e hagalabagau dogu ingoo dabu i nadau hangaahai gulugulua ala ne hai, gei Au gu daaligi digaula gi daha mai i dogu hagawelewele.

\VS{9}Malaa dolomeenei gei digaula e hai gii lawa mai gi daha mo di hai daumaha ang gi nia balu ieidu, gei e hai gi hagamenege gi daha nnuaidina mmade o nadau king. Maa digaula ma gaa hai beenei, gei Au ga madalia digaula gaa hana hua beelaa.”


\par }{\PP \VS{10}Dimaadua ga duudagi adu hua ana helekai, “Tangada dangada, hagi anga ina gi digau Israel di hai o di Hale Daumaha, gi kaabe ina be di maa e haga noho behee. Heia digaula gi langaadia gi nadau haihai huaidu.

\VS{11}Maa digaula gu langaadia gi nadau hai nia mee huaidu, hagamodongoohia ang gi digaula di hai e haganoho ai di Hale Daumaha: di hai e hau ai, di hai o nia bontai e ulu gi lodo mo e ulu gi daha, dono hagadilinga, di haganoho be hagatau nia mee huogodoo mo ono haganoho huogodoo. Hihia nia mee huogodoo aanei ang gi digaula gii mmada digaula gi nia mee huogodoo ala guu lawa ai di haganoho mo di haga gila ina aga nia haganoho huogodoo.

\VS{12}Deenei taganoho di Hale Daumaha: nia gowaa huogodoo ala e haganiga mai daha di Hale Daumaha i hongo di ulu di gonduu le e hagamadagu ge e dabuaahia.”


\par }{\SH Di gowaa dudu tigidaumaha
\par }
{\PP \VS{13}Deenei di hagatau o di gowaa dudu tigidaumaha, ne hai hegau hua gi di mee hagatau dela nogo hagatau ai di Hale Daumaha. Tama aloalo e haganiga mai i daha di gowaa dela e hagaduu ai di gowaa dudu tigidaumaha, dono llala e 20 ‘inch’ ge 20 ‘inch’ palaha, taalinga di aloalo deelaa e hai dono dama iga gi nua i nia ‘inch’ e 10.\XREF{*}{{\XO 43.13: }{\XT{Exodus 27.1-2; 2-Chronicles 4.1}}}

\VS{14}Di gowaa dela koia nnoo lala i di gowaa dudu tigidaumaha mai i tono i lala, e 4 piidi gi nua. Di gunga i muli di mee deenei ga nege mai gi tua mai i taalinga i nia ‘inch’ e 20 huogodoo haganiga di maa, ge 7 piidi aga gi nua. Gei di gunga i muli di mee dela i golo e nege mai labelaa gi tua i nia ‘inch’ e 20 mai i taalinga huogodoo haganiga di maa.

\VS{15}Di gunga dela i muginua, di gowaa dela e dudu ai nia tigidaumaha le e 7 piidi gi nua. I hongo nia madaaduge e 4 e iai nia madaagoo e koia e haa i nua i hongo nia mee ala i golo.

\VS{16}Di gowaa e dudu ai tigidaumaha ono hagatau e hai be di hagatau e dahi e 20 piidi i nia baahi huogodoo.

\VS{17}Di gunga dela i mugilodo e hai labelaa beelaa, e 24 piidi i nia baahi huogodoo, e iai dono dama iga i taalinga gi daha, e 10 ‘inch’ gi nua. (Tama aloalo e 20 ‘inch’ palaha). Di gaagenge dela e gaga gi di gowaa dudu tigidaumaha e dugu i baahi gi dua.


\par }{\SH Di hagadabu di gowaa dudu tigidaumaha
\par }
{\PP \VS{18}Tagi go Yihowah ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, hagalongo gi agu mee ala ga helekai iei Au adu gi di goe. Di madagoaa di gowaa dudu tigidaumaha dela gaa hau, go kooe dela e hagadabu di maa e dudu tigidaumaha i hongo di maa mo di hagatiutiu di maa gi nia dodo o nia manu ala e hai tigidaumaha.

\VS{19}Digau hai mee dabu ala e dau gi di madahaanau o Levi ala go di madawaawa mai Zadok, aalaa go digaula ala belee loomoi gi ogu mua e hege mai gi di Au. Ko Au go Tagi go Yihowah dela e haganoho beenei. Goe gaa wanga gi digaula tama kau daane e hai ai tigidaumaha wwede hala.

\VS{20}Gei goe gaa kae au dodo o di manu deelaa gaa wanga gi hongo nia madaagoo e haa o di gowaa dudu tigidaumaha, mo gi hongo di gowaa i tungaalodo o di gowaa dudu tigidaumaha, mo gi hongo di gili di maa huogodoo. Di hai deenei goe ne hagamadammaa di gowaa dudu tigidaumaha ge ne hagadabu di maa.

\VS{21}Gei goe gaa kae di kau dela ne hai tigidaumaha o di huaidu, gaa dudu i di gowaa dela guu dugu bolo e hai nia mee beenei ala e hai malaelae di Hale Daumaha.

\VS{22}Di laangi nomuli, gei goe gaa kae dau kuudi daane ono milimilia dono gili ai, gei goe gaa dugu anga gaa hai tigidaumaha wwede hala. Hagamadammaa ina di gowaa dudu tigidaumaha gi nia dodo be dau hai dela ne hai gi tama kau daane.

\VS{23}Do madagoaa ma gaa lawa di hai di mee deenei, kae ina dau dama kau daane mo tama siibi daane, nia maa huogodoo nau milimilia ai,

\VS{24}gaamai nia maa gi di Au. Digau hai mee dabu gaa llingi nia toolo gi hongo nia maa, gaa dudu nia maa e hai ai tigidaumaha mai gi di Au.

\VS{25}I di laangi e dahi gei goe ga tigidaumaha dau kuudi, tamaa kau daane mo tama siibi daane i nia laangi e hidu, e hai ai nia tigidaumaha wwede nia huaidu. Nia maa huogodoo gi deai nadau milimilia ai.

\VS{26}I nia laangi e hidu huogodoo, gei digau hai mee dabu e hai gi hagadabu di gowaa dudu tigidaumaha, ge hagatogomaalia di maa e hai hegau ai.

\VS{27}Di tabu deelaa gaa doo gi daha, gei digau hai mee dabu ga daamada gaa hai nia tigidaumaha dudu mo nia tigidaumaha hagadaubuni ang gi nia daangada huogodoo i hongo di gowaa dudu tigidaumaha. Gei Au ga tenetene huoloo adu gi goodou huogodoo. Ko Au go Tagi go Yihowah deenei ne helekai.”\XREF{*}{{\XO 43.27: }{\XT{Exodus 29.35-37}}}




\par }\Chap{44}{\SH Di haga hai hegau di ala baahi dua
\par }
{\PP \VerseOne{1}Taane deelaa gaa dagi au gi di ala laa tua dela i baahi dua di Hale Daumaha, gei di ala le e tai.

\VS{2}Gei Dimaadua ga helekai mai, “Di ala deenei dela guu tai gu hagalee e mahuge labelaa. Tangada e dumaalia anga gi ulu ai, idimaa ko Au go Dimaadua go di God o Israel dela ne ulu gi lodo di maa, gei di maa gii tai hua.

\VS{3}Tangada aamua dela e dagi tenua e mee di hana gi golo belee gai di palaawaa hagamadagu i ogu mua. Mee e ulu gi lodo ge e ulu gi daha i di ala e hana gi di ruum dela e ulu ai gi daha i di bida dela i golo.”


\par }{\SH Nnaganoho di hai e ulu gi di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VS{4}Taane deelaa gaa dagi au gi di ala baahi ngeia gi mua di Hale Daumaha. Au ga mmada hua ga gidee di Hale Daumaha o Dimaadua guu honu i di maahina madamada mai i dono baahi, gei au gaa bala ia gi lala gi hongo di gelegele.

\VS{5}Gei Dimaadua ga helekai mai, “Tangada dangada, hagalongo gi humalia gi nia mee huogodoo ala e mmada ge e hagalongo ginai goe. Au ga hagamodongoohia adu gi di goe nia haganoho mo nia hai o di Hale Daumaha. Hagailongo ina gi humalia be di maa tangada koai dela e dumaalia ginai gi ulu gi lodo mo gi daha i di Hale Daumaha, be tangada koai dela hagalee e dumaalia ginai.


\par }{\PP \VS{6}“Helekai gi digau Israel ala e de hagalongo bolo ko Au, go Tagi go Yihowah, ga hagalee e manawa hagakono labelaa gi nadau hai gulugulua.

\VS{7}Digaula gu hagamilimilia dogu Hale Dabu i di nadau dumaalia gi digau tuadimee ala digi sirkumsais, go digau ala hagalee e hagalongo mai gi di Au, bolo gi ulu gi lodo di Hale Daumaha i di madagoaa nia kiliidi mo nia dodo ala ma ga tigidaumaha mai. Deenei laa, agu daangada gu oho di hagababa mau dangihi dela i madau mehanga i nadau haihai gulugulua ala ne hai.

\VS{8}Digaula nadau hegau dabu e hai i lodo di Hale Daumaha ai, gei digaula guu wanga tegau deelaa gi digau tuadimee gi heia.


\par }{\PP \VS{9}“Ko Au go Tagi go Yihowah e hai dagu hagailoo bolo deai tangada tuadimee dela digi sirkumsais be tangada dela e dee hagalongo mai gi di Au le e deemee di ulu gi lodo dogu Hale Dabu, be tangada hogi tuadimee dela e noho i baahi digau Israel.”


\par }{\SH Digau Levi gu hagalee hai digau hai mee dabu
\par }
{\PP \VS{10}Dimaadua ga helekai mai, “Au ga hagaduadua digau Levi ala gu madalia digau Israel ala gu diiagi Au gu daumaha hua gi nia ada balu ieidu.

\VS{11}Digaula e mee di hege mai gi di Au i lodo di Hale Daumaha i di nadau madamada humalia nia ala o di Hale Daumaha, mo di hai nnegau o di Hale Daumaha. Digaula e mee di daaligi nia manu o nia daangada ala e gowaga belee hai tigidaumaha dudu mo nia tigidaumaha ala i golo, digaula e ngalua e hai tegau e hege ang gi nia daangada.

\VS{12}Gei idimaa digaula ala ne hai daumaha ang gi nia ada balu ieidu e pono nia daangada Israel, dela gaa hidi ai nia daangada gaa too gi lodo di huaidu, ko Au go Tagi go Yihowah, gu hagamodu maaloo bolo digaula e hai gii kae di hagaduadua.

\VS{13}Digaula hagalee e hege mai be di hai digau hai mee dabu, be e hai gi hoohoo gi baahi nia mee ala gu dabuaahia mai gi di Au, be e ulu adu gi lodo di Gowaa Dabuaahia Huoloo. Deenei di hagaduadua o nadau hai gulugulua ala ne hai.

\VS{14}Gei Au gaa dugu ang gi digaula gi heia hua go nnagadilinga hegau lligi ala ma gaa hai i lodo di Hale Daumaha.”


\par }{\SH Digau hai mee dabu
\par }
{\PP \VS{15}Tagi go Yihowah ga helekai, “Digau hai mee dabu ala mai i di madawaawa Levi ala go di hagadili o Zadok mai i mua, digaula e daudali hua di nadau hai hege mai gi di Au i di manawa dahi i lodo di Hale Daumaha i di madagoaa digau Israel ala i golo ne huli gi daha mo Au. Gei dolomeenei, aalaa go digaula ala gaa hege mai gi di Au, ge e lloomoi gi ogu mua e hai nadau tigidaumaha mai gi di Au i nia kiliidi mo nia dodo o nia tigidaumaha.

\VS{16}Ma go digaula hua aanei ala e mee di ulu gi lodo di Hale Daumaha, e hai hegau i dogu gowaa dudu tigidaumaha, mo di hai daumaha i lodo di Hale Daumaha.

\VS{17}Di madagoaa digaula ala ma ga ulu adu gi lodo di ala dela e hana gi di malae i lodo di Hale Daumaha, gei digaula e ulu i nia gahu lenge. Digaula hagalee e ulu i nia gahu ala ne hai gi nia huluhulu siibi i di nadau madagoaa e hai nadau hegau i lodo di malae i lodo be i lodo hogi di Hale Daumaha.\XREF{*}{{\XO 44.17: }{\XT{Exodus 28.39-43; Leviticus 16.4}}}

\VS{18}Digaula e goobai i di goobai gahu lenge mo di gahu wae gahu lenge hagalee hai di tuu, bolo gi dee hee digaula.

\VS{19}I mua di nadau ulu adu gi lodo di malae i daha i di gowaa dela e noho ai nia daangada, gei digaula e liagi gi daha nadau gahu ala nogo hai hegau ai ginaadou i lodo di Hale Daumaha, gaa dugu i lodo nia ruum dabu. Digaula e ulu hua i di ingoo di gahu bolo nadau gahu hagamadagu aalaa la gi de hagahuaidu nia daangada.\XREF{*}{{\XO 44.19: }{\XT{Leviticus 16.23}}}


\par }{\PP \VS{20}“Digau hai mee dabu hagalee e dahi gi daha nia ngaahulu o nadau libogo be e dugu gii lloo. Digaula e dugu gii lloo humalia.\XREF{*}{{\XO 44.20: }{\XT{Leviticus 21.5}}}

\VS{21}Digau hai mee dabu hagalee e inu nia waini i mua di nadau ulu adu gi lodo di malae i lodo.\XREF{*}{{\XO 44.21: }{\XT{Leviticus 10.9}}}

\VS{22}Tangada hai mee dabu hagalee e hai dono lodo gi di ahina ne diiagi go dono lodo. Mee e lodo hua gi tama ahina madammaa o Israel be di ahina dela di lodo ni tangada hai mee dabu ne made.\XREF{*}{{\XO 44.22: }{\XT{Leviticus 21.7,13-14}}}


\par }{\PP \VS{23}“Tangada hai mee dabu gi agoago agu daangada di hai geegee i mehanga di mee dela e dabu mo di mee dela hagalee e dabu, i mehanga di mee dela e madammaa mo di mee dela hagalee e madammaa.\XREF{*}{{\XO 44.23: }{\XT{Leviticus 10.10}}}

\VS{24}Di madagoaa di huhuudada ga gila aga, gei tangada hai mee dabu gi haga donu ina di mee deelaa e daudali hua gii hai be agu haganoho. Digaula gi haga gila ina aga di hai daumaha e daudali hua gii hai be agu haganoho mo agu mee ne haganoho, gei digaula gi hagalabagau ina di Laangi Sabad.


\par }{\PP \VS{25}“Tangada hai mee dabu e milimilia i di hai daumaha maa ia gaa tale gi tangada made, dela hagalee tinana ni oono, be tamana, be ana dama, be dono duaahina daane be dono duaahina ahina dela digi hai dono lodo.\XREF{*}{{\XO 44.25: }{\XT{Leviticus 21.1-4}}}

\VS{26}I muli hua dono madammaa labelaa, gei mee e tali labelaa i muli nia laangi e hidu,

\VS{27}gei mee gaa hana gi lodo di malae i lodo di Hale Daumaha, gaa hai dana tigidaumaha gi dono hagamadammaa, nomuli gei mee gaa mee di hai hegau labelaa i lodo di Hale Daumaha. Ko Au go Tagi go Yihowah dela gu helehelekai.


\par }{\PP \VS{28}“Digau hai mee dabu e hai di nadau moomee e hai ai tuhongo dela ne dugu ko Au ang gi Israel gi hagadaulia gi muli gi di adu dangada nei mo di adu dangada nomuli. Digaula hagalee e hai gowaa gi nia gowaa o Israel. Ko Au hua deenei dela e hai ginai nadau hiihai.\XREF{*}{{\XO 44.28: }{\XT{Numbers 18.20}}}

\VS{29}Tigidaumaha huwa laagau, nia tigidaumaha wwede nia huaidu, mo tigidaumaha haga donu, aalaa nia meegai o digau hai mee dabu, gei digaula e hai mee gi nia mee huogodoo Israel ne dugu gi daha mai gi di Au.\XREF{*}{{\XO 44.29: }{\XT{Numbers 18.8-19}}}

\VS{30}Digau hai mee dabu gi kae ina nia huwa laagau humalia huoloo mai taamada di hadi o tau gai, mo nia mee huogodoo ala gaa hai tigidaumaha mai gi di Au. Di madagoaa o tangada ma gaa daa ana palaawaa, gei mee e wanga di palaawaa dela ne mmoo matagidagi loo gi tangada hai mee dabu e hai dana tigidaumaha gi mee, gei dogu hagahumalia gaa noho i hongo dono hale.

\VS{31}Tangada hai mee dabu la hagalee e gai di manu mamaangi be di manu dela ne made i di magi be ne daaligi go di manu.”\XREF{*}{{\XO 44.31: }{\XT{Leviticus 22.8}}}




\par }\Chap{45}{\SH Tuhongo Dimaadua mai tenua deelaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Di madagoaa tenua deelaa ma ga duwwe gi daha ang gi nia madawaawa, tama gowaa e dahi i golo e hagadabu ang gi Dimaadua. Tama gowaa deelaa la nia mael e 10 looloo, ge e 8 palaha. Di gowaa deelaa dogomaalia ga dabuaahia.

\VS{2}Di gowaa deenei e iai di gowaa i golo dela e haa ono madaaduge ang gi di Hale Daumaha, 840 piidi i nia baahi huogodoo, e iai di gowaa labelaa i golo dela e palaha i nia piidi 84 e haganiga di maa.

\VS{3}Di baahi di gowaa deenei e looloo i nia mael e 7 ge palaha nia mael e 3, ga hagatautau. Deelaa di gowaa e hagaduu aga ai di Hale Daumaha, deelaa di gowaa koia e dabuaahia huoloo.

\VS{4}Di gowaa deenei dela gaa hai di gowaa koia e dabu huoloo i lodo tenua deelaa, gaa dugu gi daha ang gi digau hai mee dabu ala e hege ang gi Dimaadua i lodo dono Hale Daumaha. Nadau hale gaa hau i lodo di gowaa deelaa, madalia di gowaa dela e hagaduu aga di Hale Daumaha.

\VS{5}Di baahi di gowaa deenei dela gaa dugu gi daha e hai ai di gowaa ni digau Levi ala e hai hegau i lodo di Hale Daumaha. Nia dama waahale i golo e noho ai digaula.


\par }{\PP \VS{6}Di baahi gi golo di gowaa dabu deenei laa tama gowaa nia mael e walu looloo ge lua mael palaha, gaa dugu gi daha ang gi di waahale e noho ai digau Israel.


\par }{\SH Tenua ang gi tagi aamua
\par }
{\PP \VS{7}Nia gowaa labelaa e dugu gi daha ang gi tagi aamua: Mai i di geinga i baahi dai di gowaa dabu deelaa ga hanadu gi baahi dai ang gi Tai Mediterranean, mo mai tagageinga i baahi gi dua di gowaa dabu deelaa ga hanadu gi baahi dua ang gi tagageinga baahi dua tenua deelaa. Nia gowaa e lloo gadoo be di looloo nia gowaa ala ne wanga gi di madawaawa Israel.

\VS{8}Tagi aamua dela e dagi tenua ga hai mee gi nia gowaa aanei i lodo tenua Israel, bolo ia gi de haga haingadaa nia daangada, gei e dumaalia hua nia gowaa ala i golo ang gi nia madawaawa Israel.


\par }{\SH Nnaganoho ang gi nia dagi aamua
\par }
{\PP \VS{9}Tagi go Yihowah ga helekai, “Goodou go nia dagi Israel, gu waalooloo di godou hai di huaidu! Goodou dugua godou hai daaligi dangada mo godou hai nia daangada gi haingadaa. Heia di mee dela e humalia gei e donu. Goodou lawa hudee hagabagia agu daangada gi daha mo di nadau henua. Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{10}“Nia daangada huogodoo gi hai hegau gi di mee pauna mee di hagatau e donu.\XREF{*}{{\XO 45.10: }{\XT{Leviticus 19.36}}}


\par }{\PP \VS{11}“Di
{\IT{ephah}} ang gi di hagatau nia mee maangoo e hai gi tungaadahi gi di
{\IT{bath}} dela go di hagatau nia mee ala e tiu. Di hagatau nia mee huogodoo la go di
{\IT{homer}}. Nia hagamodongoohia o nia hagatau nia mee, ala ga hagamodongoohia i lala:

\par }{\LI 1
{\IT{homer}} = 10
{\IT{ephah}} = 10
{\IT{bath
}}


\par }{\MM \VS{12}“Di hagatau godou mee la deenei e hai beenei:

\par }{\LI 20
{\IT{gerah}} = 1
{\IT{shekel}}

\par }{\LI 60
{\IT{shekel}} = 1
{\IT{mina}}.


\par }{\MM \VS{13-15}“Deenei di hai dela e hagatau ai godou mee ala e tigidaumaha:

\par }{\LI ‘Wheat’: 1/60 mai au huwa laagau huogodoo.

\par }{\LI ‘Barley’: 1/60 mai i au huwa laagau huogodoo.

\par }{\LI Lolo olib: 1/100 mai i au huwa olib huogodoo.

\par }{\MM “(Hagataulia nia mee aanei gi di
{\IT{bath:}} 10
{\IT{bath}} = 1
{\IT{homer}} = 1
{\IT{kor)}}

\par }{\LI Siibi: siibi e dahi mai i nia siibi e 200 mai i lodo nia guongo o tenua Israel.

\par }{\MM “Gaamai godou tigidaumaha huwa laagau, mono manu ala e dudu hagadogomaalia, mo nia manu ala e hai tigidaumaha hagadaubuni, gei godou huaidu ga maahede. Aanei la nnelekai mai baahi o Tagi go Yihowah.


\par }{\PP \VS{16}“Digau huogodoo tenua gi gaamai godou tigidaumaha aanei, kae ina gi tagi aamua o Israel.

\VS{17}Deenei tegau tagi aamua dela e dahiaga nia manu ala e dudu hagadogomaalia, tigidaumaha huwa laagau, mo tigidaumaha nia waini, e pono tenua go Israel hagatau i di budu o di Malama Hoou, Laangi Sabad, mo nia budu ala i golo. Go mee dela e hai gi dahi aga nia mee o tigidaumaha wwede nia huaidu, tigidaumaha huwa laagau, tigidaumaha dela e dudu hagadogomaalia, mo tigidaumaha hagadaubuni dela e wwede ai nia huaidu o Israel.”


\par }{\SH Nia Daumaha Hagalabagau
\par }
{\R (Exodus 12.1-20; Leviticus 23.33-43)

\par }{\PP \VS{18}Tagi go Yihowah ga helekai: “I di laangi matagidagi o tahi malama, gei goodou gi tigidaumaha ina dahi kau daane, dela ono milimilia ai, mo di hagamadammaa ina di Hale Daumaha.

\VS{19}Tangada hai mee dabu ga gaamai nia dodo o tigidaumaha wwede nia huaidu deenei, gaa hunu gi nia duludulu di bontai di Hale Daumaha, mo gi hongo nia madaadugu e haa o di gowaa dudu tigidaumaha, mo gi hongo nia duludulu nia bontai ala e ulu ai gi di malae i lodo.

\VS{20}I di hidu laangi di malama, gei goodou gi heia labelaa di hai deenei, e pono hogi tangada dela ne dibaiaa hua ne hai dana huaidu, be ne hai dana huaidu gei e de iloo ia. Deenei di godou hai e dadaahi di Hale Daumaha gii dabu.


\par }{\PP \VS{21}“I di 14 laangi o di malama matagidagi, gei goodou ga daamada gaa hai di hagadabu Tagamiami o di Pasoobaa. Nia laangi e hidu gei nia daangada e gaigai nadau palaawaa ala digi unugia gi nia ‘yeast’.\XREF{*}{{\XO 45.21: }{\XT{Exodus 12.1-20; Numbers 28.16-25}}}

\VS{22}I di laangi matagidagi o tagamiami, gei tangada aamua dela e dagi tenua ga gaamai dana kau daane, di mee e hai ai tigidaumaha ang gi ono huaidu mo nia huaidu o digau huogodoo.

\VS{23}I nia laangi dagidahi e hidu aanei ala nogo hai daumaha, gei mee e hai tigidaumaha gi Dimaadua nia kau daane e hidu mo nia siibi daane e hidu ala nadau milimilia ai, e dudu hua hagadogomaalia. Mee gi tigidaumaha labelaa ana kuudi daane i lodo nia laangi dagidahi aalaa e hai ai tigidaumaha wwede nia huaidu.

\VS{24}Ang gi nia kau daane dagidahi mo ang gi nia siibi daane dagidahi aanei ala ne tigidaumaha, e hoo labelaa dahi
{\IT{ephah}} golee laagau ‘wheat’ ge dolu baahi e haa galon lolo olib.


\par }{\PP \VS{25}“Ang gi Tagamiami o nia Damaa hale Hagaabili dela e daamada i di madangaholu maa lima laangi o di hidu malama, tagi aamua deelaa ga dahi aga ana mee ang gi nia laangi e hidu dagi dahi aalaa, nia hagadilinga mee hai tigidaumaha la hua, tagadilinga tigidaumaha la hua dela e dudu dogomaalia, mo di logo o nia huwa laagau mo di logo o nia lolo olib.”\XREF{*}{{\XO 45.25: }{\XT{Leviticus 23.33-36; Numbers 29.12-38}}}




\par }\Chap{46}{\SH Tagi aamua mo nia Hagamiami Daumaha
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tagi go Yihowah ga helekai, “Di ala dela e hana e ulu gi lodo di malae i lodo gaa tai i nia laangi ngalua e ono, gaa huge labelaa i di Laangi Sabad mo di Budu o di Malama Hoou.

\VS{2}Tangada aamua dela e dagi tenua gaa hana mai di malae i daha, ga ulu adu gi di ruum dela e ulu gi lodo, gaa duu i di ngudu di bontai i di gili nia duludulu o di bontai i di madagoaa o digau hai mee dabu ala e dutudu ana tigidaumaha ala e dudu hagadogomaalia mo ana tigidaumaha hagadaubuni. Mee gaa hai dana daumaha i golo, gaa lawa gaa hana labelaa gi daha. Gei di bontai la hagalee e tai gaa dae loo gi di hiahi ia di mee.

\VS{3}Nia Laangi Sabad mo nia Budu o di Malama Hoou, nia daangada huogodoo gi dogoduli gi lala e daumaha ang gi Dimaadua i mua di bontai deelaa.


\par }{\PP \VS{4}“I di Laangi Sabad, gei tagi aamua ga gaamai gi Dimaadua ana tigidaumaha ala e dudu hagadogomaalia ala go nia dama siibi e ono, ge dahi siibi daane, ala nadau milimilia ai.

\VS{5}Ang gi siibi daane e hoo gi dahi
{\IT{ephah}} golee laagau ‘wheat’; ang gi dahi dama siibi e hoo gi dana mee dela e hiihai ginai. Ang gi di
{\IT{ephah}} golee laagau ‘wheat’ e dahi e hoo gi dolu baahi e haa o di galon lolo olib.

\VS{6}Di Budu o di Malama Hoou, gei mee e tigidaumaha tamaa kau daane e dahi, nia dama siibi e ono ge dahi siibi daane, huogodoo ala nadau milimilia ai.

\VS{7}Ang gi nia kau daane mo ang gi siibi daane dagi dahi, e hoo gi dahi
{\IT{ephah}} golee laagau ‘wheat’, gei ang gi nia dama siibi aalaa, tagi aamua gaa hai dana tigidaumaha dela e hiihai ginai. Dolu baahi e haa o di galon lolo olib ga tigidaumaha madalia hogi nia tigidaumaha golee laagau ‘wheat’ aalaa.

\VS{8}Tagi aamua deelaa ga ulu ia gi daha mo di ruum deelaa, gaa hana i di ala dela nogo hana ieia.


\par }{\PP \VS{9}“Di madagoaa nia daangada ala ma ga lloomoi e daumaha ang gi Dimaadua i nia laangi hagamiami aalaa, digau ala e ulu i di bontai baahi ngeia le e ulu gi daha i di bontai baahi ngaaga i muli di nadau hai daumaha, gei digau ala ne ulu mai i di bontai baahi ngaaga le e ulu gi daha i di bontai baahi ngeia. Tangada e ulu gi daha i di ala dela ne ulu mai iei ai, mee e hai gi ulu gi daha i di ala i di baahi dela i golo.

\VS{10}Tagi aamua e hai gi ulu mai gi lodo i di madagoaa nia daangada ala e ulu gi lodo, ga ulu gi daha i di madagoaa nia daangada ala ga ulu gi daha.

\VS{11}I nia laangi hagamiami mo nia laangi dabu, tigidaumaha o nia huwa laagau e hai gii hai dahi
{\IT{ephah}} ang gi nia kau daane dagidahi be go nia siibi daane, be di ingoo hua di mee o digau ala e daumaha e hiihai ginai e dahiaga e madalia nia dama siibi dagidahi huogodoo. Dolu baahi e haa o di galon lolo olib e tigidaumaha madalia nia tigidaumaha golee laagau aalaa.


\par }{\PP \VS{12}“I di madagoaa tangada aamua dela e dagi tenua ga hiihai e hai dana tigidaumaha ang gi Dimaadua, tigidaumaha dela e dudu hagadogomaalia be go tigidaumaha hagadaubuni, di bontai i baahi gi dua dela e ulu adu gi di malae i lodo le e huge ang gi mee. Mee gaa hai dana tigidaumaha e hai hua be dana hai dela e hai i nia Laangi Sabad, gei di bontai le e tai i muli dono ulu gi daha.”


\par }{\SH Nia tigidaumaha o nia laangi huogodoo
\par }
{\PP \VS{13}Dimaadua ga helekai, “I nia luada huogodoo tama siibi dela e dahi dono ngadau, dono milimilia ai, e dudu hagadogomaalia e hai tigidaumaha ang gi Dimaadua. Tigidaumaha deenei e hai gii hai i nia luada huogodoo.

\VS{14}Nia luada huogodoo e hai gii hai labelaa tigidaumaha o nia pauna palaawaa e lima mo nia lolo olib e dahi baahi e haa o di galon, nia mee e unugi gi nia palaawaa. Taganoho i di hai o tigidaumaha deenei ang gi Dimaadua e haihai hua beenei gaa hana hua beelaa.

\VS{15}Tama siibi, palaawaa mo nia lolo olib e hai gi tigidaumaha ang gi Dimaadua i nia luada huogodoo gaa hana hua beelaa.”


\par }{\SH Tangada aamua e dagi tenua mo tenua deelaa
\par }
{\PP \VS{16}Tagi go Yihowah ga helekai, “Maa tangada aamua dela e dagi tenua gaa wanga dehuia dana gowaa gi dana dama daane, di gowaa deenei gaa hai di gowaa ni di madahaanau o tama daane deelaa.

\VS{17}Gei tangada aamua dela e dagi tenua gaa wanga dana gowaa gi dahi dangada dela e ngalua ang gi deia, di gowaa deenei e gaamai gi muli gi tangada aamua deelaa i di ngadau dela e hagadonu ai nia mee. Di gowaa la di gowaa donu ni mee, go mee hua mo ana dama daane ala e mee di hai mee gi di gowaa deelaa gaa hana hua beelaa.\XREF{*}{{\XO 46.17: }{\XT{Leviticus 25.10}}}

\VS{18}Tangada aamua dela e dagi tenua la hagalee e daa di gowaa tangada. Di gowaa dela e wanga gi ana dama daane la di gowaa mai di gowaa dela guu hihi ginai dono ingoo nonua, bolo gi de haingadaa agu daangada i dana daa nia gowaa digaula.”


\par }{\SH Nia ruum ala e dunu ai nia tigidaumaha
\par }
{\PP \VS{19}Taane deelaa gaa dagi au gi di gowaa e ulu ai gi lodo nia ruum ala e huli adu gi di baahi gi ngeia i taalinga di ala baahi ngaaga i di gili di malae i lodo. Aanei la go nia ruum o digau hai mee dabu, nia ruum e dabu. Gei mee ga hagi mai dahi gowaa i baahi dai nia ruum aalaa,

\VS{20}mo di helekai, “Deenei di gowaa o digau hai mee dabu ala e dunudunu nia goneiga e hai ai tigidaumaha wwede nia huaidu be go tigidaumaha haagi, ge e daa labelaa nia palaawaa tigidaumaha, idimaa di mee e dabu hagalee e kae gi lodo di malae i daha, i di gowaa dela e mee di hagahuaidu ai nia daangada.”


\par }{\PP \VS{21-22}Gei mee gaa dagi au gi di malae i daha, ga hagi mai gi di au bolo i lodo nia madaaduge e haa e iai nia dama gowaa abaaba i golo, e dagi 68 piidi looloo ge 48 piidi palaha.

\VS{23}I taalinga nia maa dagidahi la nia abaaba e haganiga nia maa, nia lohongo hai ahi e hai i di gili di abaaba deelaa.

\VS{24}Taane deelaa ga helekai mai, “Deenei di gowaa o digau hai hegau i lodo di Hale Daumaha ala e dunu ai nia tigidaumaha o nia daangada ala ne gowaga.”




\par }\Chap{47}{\SH Di monowai e hali mai i di Hale Daumaha
\par }
{\PP \VerseOne{1}Taane deelaa gaa dagi au gi di gowaa dela e ulu adu gi di Hale Daumaha. Nia wai e halihali mai i lala di gowaa dela e ulu gi lodo, ga mmidi adu gi dua, di gowaa dela e huli ginai di Hale Daumaha. Di maa e hali adu gi lala mai i lala di baahi ngaaga di Hale Daumaha ga hanadu laalaa baahi ngaaga o di gowaa dudu tigidaumaha.\XREF{*}{{\XO 47.1: }{\XT{Zechariah 14.8; John 7.38; Revelation 22.1}}}

\VS{2}Taane deelaa gaa lahi au gi daha mo di gowaa di Hale Daumaha i di ala gi ngeia, ga haganiga mai gi di ala dela e huli adu gi baahi dua. Tama monowai e hali mai i baahi ngaaga di abaaba deelaa.

\VS{3}Taane deelaa ga hagatau di maa gi dana laagau hagatau mee, nia piidi e 1,500 e hana gi lala gi baahi dua, ga helekai mai bolo au gi haele i lodo nia wai. Nia wai le e tugi hua i ogu buguwae.

\VS{4}Gei mee ga hagatau labelaa nia piidi e 1,500, gei nia wai ga honu aga guu tugi i ogu duli. Mee ga hagatau labelaa nia piidi e 1,500 gei nia wai gu honu aga guu tugi i dogu dungaalodo.

\VS{5}Gei mee ga hagatau labelaa, nia piidi e 1,500, gei nia wai gu honu aga gu hontula, au gu deemee di hana no lodo. Tangada hua e mee di kau no lodo.

\VS{6}Gei mee ga helekai mai, “Kooe go tangada dangada, mmada gi humalia gi nia mee huogodoo aanei.”

\par }{\PP Gei taane gaa lahi au gi muli gi taalinga di monowai.

\VS{7}I dogu dau adu gi golo, gei au gaa mmada gi nia laagau e logo ala guu tomo i taalinga di monowai i nia baahi e lua.

\VS{8}Mee ga helekai mai, “Nia wai aanei e mmidi i lodo henua gi dua mo gi lala gi lodo di gowaa mehanga gonduu o Jordan mo gi lodo di Tai Mmade. Ma ga dau adu gi lodo di Tai Mmade, nia wai dai gaa huli gaa hai nia wai maangala.

\VS{9}Nia gowaa ala ma gaa hali ginai di monowai, gei nia manu mono iga ga i golo. Di monowai mmidi deenei gaa hai nia wai o di Tai Mmade gi maangala, nia gowaa ala e mmidi ginai, e gaamai di hagamouli.

\VS{10}Mai di Monowai Uwa aga i Engedi gaa dau loo gi di Monowai Uwa aga i Eneglaim, digau hai wagadaha i tongotai gaa holo nadau gubenge i golo e hai gi maangoo. E logo nia hagadilinga iga i golo gadoo be nia iga ala i lodo Tai Mediterranean.

\VS{11}Gei nia wai ala i lodo nia gowaa tiutiu mono gowaa pogo ala e hoohoo gi taalinga tai la hagalee e maangala, nia maa ga noho hua i golo e hai di gowaa hai toolo.

\VS{12}I taalinga di monowai baahi e lua le e tomo ai nia laagau e hai nia meegai. Nia lau nia maa hagalee e mae, gei nia maa hagalee e modu di huwa mai nia golee. Digaula e huwa mai nia meegai i nia malama huogodoo, idimaa digaula e haga magalillili go nia wai ala e hali mai i di Hale Daumaha. Nia laagau e hai nadau meegai, gei nia lau e hagahili nia daangada.”\XREF{*}{{\XO 47.12: }{\XT{Revelation 22.2}}}


\par }{\SH Tagageinga tenua Israel
\par }
{\PP \VS{13}Tagi go Yihowah ga helekai, “Aanei nnagageinga tenua dela belee duwwe i nia madawaawa e madangaholu maa lua, gei di madawaawa Joseph e hai mee gi nia gowaa e lua.

\VS{14}Au guu hai dagu hagababa hagamodu ang gi godou maadua mmaadua gi hai mee gi tenua deenei, deenei laa, duwweina i goodou gi tongaadahi.


\par }{\PP \VS{15}“Tagageinga i baahi ngeia e hana gi dua, mai Tai Mediterranean gaa hana gi di waahale Hethlon, gaa hana gi di Ala Nnoonua o Hamath, gaa hana gi di waahale Zedad,

\VS{16}gaa hana gi di waahale Berothah mo Sibraim (nia gowaa aanei la i mehanga tenua Damascus mo tenua Hamath), gaa hana gi Ticon dela i tagageinga i tenua Hauran.

\VS{17}Tagageinga i baahi ngeia e hanaga i baahi dua Mediterranean gaa hana gi di waahale Enon; gei nnenua o Damascus mo Hamath la i baahi ngeia tagageinga deelaa.


\par }{\PP \VS{18}“Tagageinga i baahi dua e hanimoi i ngaaga mai tama gowaa i mehanga tenua Damascus mo tenua Hauran, gei di Monowai Jordan dela guu hai tagageinga gowaa i mehanga tenua Israel i baahi dai mo tenua Gilead i baahi dua, gaa hana gaa tugi i Tamar i Tai Mmade.


\par }{\PP \VS{19}“Tagageinga i baahi ngaaga e hanaga i baahi dai a ngaaga mai i Tamar gaa hana gi di gowaa tiu o Kadesh-Meribah, nomuli gaa hana gi baahi dai a ngeia gaa hana madalia tagageinga Egypt gaa hana gi tai Mediterranean.


\par }{\PP \VS{20}“Tagageinga i baahi dai la go di Tai Mediterranean, gaa hana gi baahi ngeia gi dahi gowaa i baahi dai o di Ala Nnoonua o Hamath.


\par }{\PP \VS{21}“Goodou gi duwwe ina tenua deenei i godou madawaawa.

\VS{22}Goodou ga hai henua ginai gaa hana hua beelaa. Digau tuadimee ala e noho i godou baahi mo nadau dama hogi ala ga haanau i kinei e kae labelaa nadau duhongo mai i di gowaa deelaa i di godou madagoaa ma ga duwwe di maa. Goodou gi dugua digaula gii hai be digau donu o Israel, gei gi hai henua nadau duwwongo i tenua deelaa madalia nia madawaawa Israel.

\VS{23}Tangada nei mo tangada nei i digau tuadimee ala e noho i godou baahi le e kae dono duwwongo i baahi digau di madawaawa ala e noho ginai ginaadou. Aanei la nnelekai mai baahi Tagi go Yihowah.”




\par }\Chap{48}{\SH Nia gowaa o nia madawaawa Israel
\par }
{\PP \VerseOne{1-7}Tagageinga dela i baahi ngeia tenua Israel e hanaga i baahi dua mai di Tai Mediterranean gaa hana gi di waahale Hethlon gaa hana gi di Ala Nnoonua o Hamath, gaa hana gi di waahale Enon, gaa hana gi tagageinga i mehanga Damascus mo Hamath. Di madawaawa e dahi e kae dana gowaa e dahi mai tenua deenei e daamada i tagageinga i baahi dua gaa hana gi dai, gi Tai Mediterranean. Deenei di hagatau mai i ngeia gaa hana gi ngaaga:

\par }{\LI Dan

\par }{\LI Asher

\par }{\LI Naphtali

\par }{\LI Manasseh

\par }{\LI Ephraim

\par }{\LI Reuben

\par }{\LI Judah


\par }{\SH Tama gowaa dulii tungaalodo tenua deelaa
\par }
{\PP \VS{8}Di gowaa e dahi e dugu gi daha go goodou, di mee e hai ai nnegau hagalabagau. E lahalaha nia mael e 8 mai baahi ngeia gaa hana gi ngaaga, gei dono looloo e hai hua be di lloo o nia duhongo ala guu wanga gi nia madawaawa. Di Hale Daumaha dela gaa dugu gi lodo di gowaa deelaa.


\par }{\PP \VS{9}I tungaalodo di gowaa deenei, tama gowaa e looloo nia mael e 8 ge lahalaha e 6 mael e haga dabu ang gi Dimaadua.

\VS{10}Digau hai mee dabu e daa mai nadau duwwongo mai i di gowaa dela gu hagadabu. Mai i baahi dua gaa tugi i baahi dai, di nadau duwwongo e 8 mael, tugi i baahi ngeia gaa hana gi ngaaga i nia mael e 3. Di Hale Daumaha Dimaadua e dugu i tungaalodo di gowaa deenei.

\VS{11}Di gowaa dabu deenei le e wanga gi digau hai mee dabu ala go di madawaawa Zadok. Digaula nogo hai hegau manawa dahi mai gi di Au, ge hagalee e madalia digau Israel ala i golo ala e hai di huaidu, be di hai o di madawaawa Levi ala ne hai.


\par }{\PP \VS{12}Deenei laa, digaula ga hai mee gi tama gowaa i baahi i golo di gowaa dela e wanga gi digau Levi, di gowaa deelaa gaa hai di gowaa koia e dabuaahia huoloo.

\VS{13}Digau Levi e kae labelaa di nadau dama gowaa, i baahi ngaaga di gowaa digau hai mee dabu. Di gowaa deenei e 8 mael mai i baahi dua gaa tugi i baahi dai, gei e 3 mael mai i baahi ngeia gaa tugi i baahi ngaaga.

\VS{14}Di gowaa dela ne haga dabu ang gi Dimaadua la go di gowaa kaedahi humalia huoloo i nia gowaa huogodoo, deai dahi gowaa i di maa e hui gi daha be e waahei be e wanga gi tangada ai. Di gowaa la gu dabuaahia guu hai di mee ni Dimaadua.


\par }{\PP \VS{15}Di baahi di gowaa dela ne dugu gi daha dela guu dubu i golo, e looloo nia mael e 8 ge 2 mael lahalaha, la hagalee e dabu, gei ang gi nia hagadilinga mee e hai hegau ai nia daangada. Digaula e mee di noho i golo ge hai hegau i di gowaa. Di waahale la gi haganoho i tungaalodo di gowaa deelaa.

\VS{16}Di waahale le e tungaadahi ono baahi nia
{\IT{yard}} e dagi lua mana ge lima lau madalua (2,520).

\VS{17}Haganiga huogodoo di waahale deenei i nia baahi huogodoo e iai di gowaa e mahuge nia
{\IT{yard 140}} dono lahalaha.

\VS{18}Di gowaa dela gaa dubu i golo i muli di waahale dela ma gaa hau i lodo di gowaa i baahi ngaaga, di gowaa dabu nia mael e 3 looloo ge e 2 mael lahalaha i di baahi gi dua, gei nia mael e 3 looloo ge e 2 mael i baahi i dai, e hai di gowaa dogi mee ni digau ala e noho i lodo di waahale.

\VS{19}Di ingoo hua tangada ma gaa noho i lodo di waahale, ma e aha be ia di madawaawa behee dela ne hanimoi ia, e mee di hai dana hadagee i di gowaa deelaa.


\par }{\PP \VS{20}Hagapuni mai huogodoo tamanaiee o di gowaa deelaa i tungaalodo dela ne dugu gi daha le e 8 mael i nia baahi dagidahi, mo di waahale hogi i tungaalodo di gowaa deelaa.


\par }{\PP \VS{21-22}Di gowaa dela e dubu la di gowaa tangada dela e dagi tenua. Di gowaa ni mee e hana gi dua gei e hana gi dai o di gowaa dela e dugu ai di Hale Daumaha, di gowaa digau hai mee dabu, di gowaa digau Levi, mo di waahale. Di gowaa ni mee e hana gi tua gaa dae gi tagageinga o baahi gi dua mo baahi gi dai gaa hana gi Tai Mediterranean, ga hagaodi gi baahi ngeia gi baahi di gowaa hai mee ginai Judah, mo adu gi ngaaga gi baahi di gowaa e hai mee ginai Benjamin.


\par }{\SH Nia gowaa o nia madawaawa ala i golo
\par }
{\PP \VS{23-27}Baahi ngaaga o di gowaa hagalabagau deenei, e dahi mo dahi madawaawa e kae di gowaa dela e haneia i tagageinga dela i baahi dua gaa hana gi dai gi Tai Mediterranean. Daamada mai baahi ngeia gaa hana gi ngaaga, nia madawaawa le e hagatau beenei:

\par }{\LI Benjamin

\par }{\LI Simeon

\par }{\LI Issachar

\par }{\LI Zebulun

\par }{\LI Gad


\par }{\MM \VS{28}I di baahi ngaaga o di gowaa dela ne wanga gi di madawaawa Gad, tagageinga o dana gowaa e haneia i baahi dai a ngaaga mai i Tamar gaa hana gi di gowaa tiutiu o Kadesh, gaa hana i baahi dai a ngeia e hana madalia tagageinga Egypt gaa hana gi Tai Mediterranean.


\par }{\PP \VS{29}Tagi go Yihowah ga helekai, “Deelaa di hai e duwwe ai tenua Israel i nia madawaawa Israel e hai gowaa ginai digaula.”


\par }{\SH Nia bontai di abaaba Jerusalem
\par }
{\PP \VS{30-34}E iai nia bontai e 12 ala e ulu gi Jerusalem. Di abaaba nei mo di abaaba nei i nia abaaba e haa e dagi lua mana ge lima lau madalua (2,520)
{\IT{yard,}} gei nia abaaba dagidahi e dolu ono bontai i no lodo, di ingoo e dahi ang gi di madawaawa e dahi. Nia bontai i baahi ngeia o di abaaba e hagaingoo gi Reuben, Judah, mo Levi. Nia bontai i baahi dua o di abaaba ang gi Joseph, Benjamin, mo Dan. Nia bontai i baahi ngaaga di abaaba ang gi Simeon, Issachar, mo Zebulun. Nia bontai i baahi dai e hagaingoo gi Gad, Asher, mo Naphtali.\XREF{*}{{\XO 48.30-34: }{\XT{Revelation 21.12-13}}}

\VS{35}Di hulu di hagatau di looloo di abaaba i nia baahi e haa o di waahale le e madangaholu mana ge huwowalu (10,080)
{\IT{yard.}} Di ingoo di waahale deelaa dangi nei gaa hana hua beelaa la go “Dimaadua la i kinei!”


\par }